Έντυπη Έκδοση

Εκκαθάριση στο όνομα του νέου έθνους

Η Γενοκτονία των Αρμενίων αποτελεί πλέον μια αποδεδειγμένη ιστορική σελίδα, καταχωρισμένη στην ιστορία της ανθρωπότητας. Η ανάμνηση αυτή τιμάται κάθε χρόνο στις 24 Απριλίου, γιατί θεωρείται ως η ημέρα έναρξης (του 1915) της προγραμματισμένης εθνικής εκκαθάρισης.

Η επέτειος έχει έναν έντονο ουμανιστικό και αντιαυταρχικό χαρακτήρα, παρ' ότι στα καθ' ημάς η τάση της Αρνησης δεν είναι αμελητέα. Μια τάση που υποβοηθείται από την παραδοσιακή πολιτική του απολυταρχικού τουρκικού κράτους, που έχει αλώσει, όσον αφορά τις ερμηνείες, ένα σημαντικό τμήμα των Νεοελλήνων ιστορικών.

Αν εξαιρέσουμε όμως τους στρατευμένους στο άρμα του τουρκικού εθνικισμού ιστορικούς, η πλειονότητα -έστω και σιωπηλά- φαίνεται να αποδέχεται τη διαπίστωση του Enzo Traverso: «Λόγω του κοινωνικού, οικονομικού και πολιτισμικού τους ρόλου στους κόλπους της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, οι Αρμένιοι αποτελούν ένα εμπόδιο στην πορεία της διαδικασίας εθνικής ομογενοποίησης, η οποία προωθείται από το κίνημα των Νεότουρκων. Πρόκειται για την πρώτη γενοκτονία που διαπράττεται στο όνομα του νεοτερικού εθνικισμού, ως πράξη γέννησης ενός έθνους-κράτους δυτικού τύπου, στη θέση της παλιάς πολυεθνικής αυτοκρατορίας».

Το χριστιανικό Ολοκαύτωμα της Ανατολής

Η Γενοκτονία των Αρμενίων υπήρξε η πλέον γνωστή σελίδα μιας γενικευμένης εθνικής εκκαθάρισης που οργανώθηκε από μια μικρή ομάδα ακροδεξιών στρατιωτικών, των Νεότουρκων, που κατέλαβαν την εξουσία το 1908 και βασίστηκε σε θρησκευτικά κριτήρια.

Το παραγνωρισμένο αυτό Ολοκαύτωμα άρχισε το 1914 και ολοκληρώθηκε το 1924 με την περάτωση της Ανταλλαγής των πληθυσμών, αποτέλεσμα της αναθεωρητικής Συνθήκης της Λωζάννης. Θύματα ήταν οι περισσότερες γηγενείς χριστιανικές ομάδες, πλην των λεγόμενων Φραγκολεβαντίνων και των ελάχιστων τουρκοορθόδοξων της Καππαδοκίας. Οι μονοφυσίτες (Αρμένιοι, Ασσύριοι και λίγοι Κούρδοι), οι ορθόδοξοι (Ελληνες στον Πόντο, την Ιωνία, την Καππαδοκία και την Ανατολική Θράκη, καθώς και Αραβες Σύροι στον οθωμανικό Νότο), οι προτεστάντες (Αρμένιοι και Ελληνες) και οι καθολικοί (Αρμένιοι και Αραβες) ανέρχονταν σε τέσσερα εκατομμύρια, περίπου. Μετά το τέλος της μεγάλης ανθρωποσφαγής, λίγες μόνο δεκάδες χιλιάδες παρέμειναν στα πατρικά τους εδάφη.

Οι Νεότουρκοι εθνικιστές είχαν αποφασίσει από το 1911 τη γενοκτονία των χριστιανικών πληθυσμών. Είναι γνωστή πλέον η ανταπόκριση του περιοδικού «The Times of London» στις 3 Οκτωβρίου του 1911, με τίτλο «Οι Νεότουρκοι και το πρόγραμμά τους». Στο άρθρο τού ανταποκριτή της εφημερίδας παρουσιάζεται η επικράτηση των ακραίων σοβινιστικών επιλογών στο συνέδριο του Κομιτάτου «Ενωση και Πρόοδος» που βρισκόταν ήδη στην εξουσία. Η διά της βίας αφομοίωση όλων των κατοίκων αποφασίζεται τελεσίδικα. Το μέσο θα ήταν οι εξοπλισμένοι μουσουλμάνοι: «Η Τουρκία είναι πρωτίστως μια μουσουλμανική χώρα και οι ιδέες του μουσουλμανισμού και η επιρροή του πρέπει να κυριαρχούν. Κάθε άλλη θρησκευτική προπαγάνδα πρέπει να κατασταλεί, αφού δεν μπορεί κανείς να εμπιστευτεί τους χριστιανούς, οι οποίοι πάντα δούλευαν για την κατάρρευση του νέου καθεστώτος... Αργά ή γρήγορα η πλήρης οθωμανοποίηση πρέπει να επιτευχθεί, αλλά είναι πλέον καθαρό ότι αυτό δεν θα μπορούσε να γίνει με την πειθώ, αλλά με τη δύναμη των όπλων».

Η εξέλιξη είναι γνωστή. Από το 1914 -και ώς το τέλος του Α' Παγκοσμίου Πολέμου- με την κάλυψη των Γερμανών συμμάχων θα υλοποιήσουν τα σχέδια για γενοκτονία των χριστιανικών πληθυσμών. Μετά το τέλος του Πολέμου, το εθνικιστικό κίνημα τυ Μουσταφά Κεμάλ θα ολοκληρώσει το έργο των Νεότουρκων.

* Διδάκτωρ Σύγχρονης Ιστορίας, μαθηματικός http://kars1918.wordpress.com/

Τα σχόλια έχουν κλείσει για αυτό το άρθρο

Κανένα σχόλιο

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας 0

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Στη στήλη
Ιστορικά