Έντυπη Έκδοση
Ελευθεροτυπία, Παρασκευή 2 Οκτωβρίου 2009
Τα παιδιά βρίσκουν μαμά στο Μαμουθάκι
Ενα είδος θεάτρου ιδιαίτερο, όπως και οι θεατές στους οποίους απευθύνεται, είναι το παιδικό. Πολύ περισσότερο όταν απευθύνεται αποκλειστικά στους μικρότερους ηλικιακά αποδέκτες, αυτούς της προσχολικής ηλικίας (2,5-5,5 ετών). Πώς προσελκύεις και πώς κρατάς την προσοχή τους; Ποια είναι τα κατάλληλα μηνύματα και ποιος ο ενδεδειγμένος τρόπος για να τους τα περάσεις;
«Τα παιδιά πιστεύουν ό,τι συμβαίνει στη σκηνή ως αληθινό. Ζουν το έργο όπως και ο ήρωας, κι αυτό έχει τρομερό ενδιαφέρον», λέει η Ιρίνα Μπόικο
Τα ερωτήματά μας απευθύνονται στην Ιρίνα Μπόικο, την 34χρονη πολυβραβευμένη κινηματογραφίστρια («Υπάρχουν λιοντάρια στην Ελλάδα;», «Κυριακή εννιά με εννιά», «Ο κλέφτης»), που τους τελευταίους μήνες έχει αφοσιωθεί ψυχή τε και σώματι στο παιδικό θέατρο. Τόσο, που το καλοκαίρι δεν πήγε διακοπές. Από τον περασμένο Μάιο δουλεύει καθημερινά χωρίς ρεπό για 14 ώρες την ημέρα.
«Τώρα πια δεν μπορώ να φανταστώ τη μέρα μου διαφορετικά», μας λέει. Δεν είναι και λίγα όσα έπρεπε να προετοιμάσει πριν από την πρεμιέρα των τριών ολοκαίνουργιων θεατρικών της έργων για μικρά παιδιά. Τα σκηνοθετεί, παίζει και στα τρία και ετοίμασε η ίδια τις κούκλες-συμπρωταγωνιστές της. Σε όλα αυτά επιδίδεται με αξιοσημείωτο ζήλο, αφοσίωση και αγάπη η ταλαντούχα Ουκρανή που ζει εδώ και δεκαέξι χρόνια στην Ελλάδα. Οσα παίρνει πίσω σε αντάλλαγμα, όμως, είναι πολλαπλάσια, όπως μας λέει η ίδια. «Τα παιδιά αυτής της ηλικίας πιστεύουν ό,τι συμβαίνει στη σκηνή ως αληθινό. Ζουν το έργο όπως ο ήρωας και αυτό έχει τρομερό ενδιαφέρον. Είναι τόσο αθώα και καλοπροαίρετα. Το πρόβλημα αρχίζει όταν εμείς οι μεγάλοι σιγά σιγά τα βάζουμε στον κόσμο μας».
Η Ιρίνα Μπόικο, η Πέπη Μοσχοβάκη και μια κούκλα επί σκηνής πριν ανεβούν τα πιτσιρίκια, 2,5 έως 5,5 χρόνων, να σπρώξουν την ιστορία στο αίσιο τέλος της
Απευθυνόμενος κανείς σε ένα τόσο ευαίσθητο κοινό, θα πρέπει να είναι ιδαίτερα προσεκτικός σε θέμα, μηνύματα και διαλόγους. «Ακόμα κι όταν συμβαίνει ένας διαπληκτισμός στη σκηνή, δεν υπάρχει αγριάδα. Μαθαίνουμε στα παιδιά ότι πρέπει να είμαστε ανοιχτοί και να λύνουμε ειρηνικά τις διαφορές μας», λέει.
Καμία από τις τρεις παραστάσεις δεν ξεπερνά τα 50 λεπτά σε διάρκεια και στηρίζονται όλες στην ενεργό συμμετοχή των παιδιών, καθώς εάν δεν έχουν προσωπική εμπλοκή σε αυτές τις ηλικίες είναι αδύνατον να παρακολουθήσουν ένα θέαμα επί μακρόν.
Για παράδειγμα, στην παράσταση «Μαμά για το Μαμουθάκι», την τρυφερή ιστορία ενός μικρού μαμούθ που γυρίζει τον κόσμο ψάχνοντας τη μαμά του, τα παιδιά καλούνται να ανέβουν πάνω σε μια κινούμενη πλατφόρμα και να το βοηθήσουν φωτίζοντάς του τον δρόμο με αστεράκια ή τραγουδώντας νανουρίσματα. Πώς επανέρχεται η τάξη, όμως, έπειτα από αυτό το διάλειμμα; «Οταν τα αντιμετωπίζεις ισότιμα, τα παιδιά υπακούουν ευλαβικά. Τους λέμε: "Παίξαμε τώρα, ας καθήσουμε να δούμε τη συνέχεια της ιστορίας" και αμέσως τρέχουν». Πρόκειται για το πιο συγκινητικό από τα παραμύθια πάνω στην έννοια «μαμά». Μαζί με την Μπόικο επί σκηνής η Πέπυ Μοσχοβάκη και διάφορες κούκλες μεγάλου μεγέθους.
Πολύ εντυπωσιακή είναι και η κουκουβάγια ύψους ενός μέτρου, που κατασκεύασε για το έργο «Πέτα, Λούδα!». Με άνοιγμα φτερών ενάμισι μέτρου πετάει πάνω από τα παιδιά «μαγεύοντάς» τα. Δεν είναι η μόνη καινοτομία. Στην παράσταση εισάγει για πρώτη φορά στην Ελλάδα μια νέα τεχνική, που φέρνει κατευθείαν από την Ουκρανία. Ονομάζεται Sand Art και είναι ζωγραφική με άμμο πάνω σε ένα τραπέζι με φωτισμένη τη γυάλινη επιφάνεια. Η ηθοποιός ζωγραφίζει με άμμο εικόνες τις οποίες τα παιδιά παρακολουθούν, καθώς σχηματίζονται, σε μεγάλη οθόνη μέσω βιντεοπροβολής. Ζωντανεύει έτσι η ιστορία μιας μικρής κάμπιας, ονόματι Λούδα, που μάταια προσπαθούσε να γίνει πεταλούδα και να πετάξει. Ωσπου κατάλαβε πως οι καλές πράξεις είναι αυτές που μας ανοίγουν τα φτερά και τα όνειρά μας και μας κάνουν να πετάμε.
Τέλος, «Ο Λύκος και τα Εφτά Κατσικάκια» είναι ένα κουκλοθεατρικό μιούζικαλ βασισμένο στο γνωστό παραμύθι των αδελφών Γκριμ. Ο Λύκος ζει απομονωμένος, καθώς κυκλοφορεί γι' αυτόν η φήμη ότι είναι «κακός». Τελικά, γίνεται φίλος με τα επτά φιλόμουσα κατσικάκια που ετοιμάζουν μια μεγάλη συναυλία. Μια ιστορία που αποδεικνύει πως «η τέχνη μάς ενώνει όλους!». Ζωντανά παίζει μουσική (κιθάρα, τρομπέτα, φλογέρα, φλάουτο) ο Γιώργος Στεφανακίδης.
* Πρεμιέρα το επόμενο Σαββατοκύριακο στο θέατρο Χώρα (Αμοργού 20, Κυψέλη, τηλ. 210-8673945) *
