Έντυπη Έκδοση

Ο χημικός της τζαζ

Τον αποκαλούν πατέρα της ethio- jazz, ενός ιδιώματος που ανέμειξε την τζαζ με την παραδοσιακή μουσική της Αιθιοπίας. Στα 68 του χρόνια ο Μουλατού Αστατκέ, παραμένει ένας επινοητικός δημιουργός της τζαζ, που μπορεί να γράφει σάουντρακ για ταινίες του Τζιμ Τζάρμους όπως το «Τσακισμένα λουλούδια» ή να παίζει με την κολεκτίβα των Heliocentrics.

 Πέρυσι κυκλοφόρησε νέο προσωπικό δίσκο έπειτα από είκοσι χρόνια με την Either Orchestra και τίτλο «Mulatu Steps Ahead» και έρχεται να τον παρουσιάσει την Παρασκευή 15 Απριλίου στο Principal Club Theater της Θεσσαλονίκης και την επομένη στο Fuzz Club της Αθήνας.

«Αυτή τη φορά θα παίξω μόνο καινούρια κομμάτια» αναγγέλλει από την άλλη πλευρά της τηλεφωνικής γραμμής στην Αντίς Αμπέμπα ο Μουλατού Αστατκέ. «Θέλω να παρουσιάσω το νέο δίσκο που είναι μια διαφορετική προσέγγιση στον προσωπικό ήχο μου. Οπως λέει και ο τίτλος, συνεχίζω να εξελίσσομαι και να κάνω τον ήχο πιο πλούσιο. Δοκίμασα νέες φόρμες, πιο ακουστικές ενορχηστρώσεις και μια πιο μελωδική μουσική από την προηγούμενη δουλειά μου με τους Heliocentrics».

Συνεργάστηκε εξάλλου και με τους Either/Orchestra, την τζαζ ορχήστρα από το Κέμπριτζ. «Τους ξέρω πολύ καιρό, από την εποχή που ήμουν στο Χάρβαρντ. Είχα παίξει παλιότερα μαζί τους, γνωρίζουν τη δουλειά μου και έτσι τους εμπιστεύτηκα ξέροντας ότι μπορούσαν να ερμηνεύσουν τη μουσική μου όπως θα ήθελα».

Οταν ο Αστατκέ εγκατέλειψε την Αντίς Αμπέμπα, δεν προοριζόταν για μουσικός αλλά για αεροναυπηγός. Την μαγεία της μουσικής την ανακάλυψε στο Κολέγιο στην Ουαλία. Υστερα σπούδασε μουσική στο Λονδίνο και ήταν ο πρώτος Αφρικανός που έγινε δεκτός στο Μουσικό Κολέγιο Μπέρκλεϊ των ΗΠΑ. Εκεί, μελετώντας τη λάτιν τζαζ, δημιούργησε τη νέα μουσική τάση που ονόμασε ethio- jazz.

«Δεν ήταν μια απλή μείξη της δυτικής τζαζ με την παράδοση της χώρας μου» τονίζει. «Η μουσική της Αιθιοπίας, και της Αφρικής γενικότερα, είναι η ρυθμική βάση πάνω στην οποία οικοδομήθηκε όλη η μουσική της Δύσης. Ετσι όταν το έκανα, 40 χρόνια πριν, θέλοντας να δημιουργήσω κάτι διαφορετικό, εμπνευσμένος από τον Ντιουκ Ελινγκτον ή τον Κάουντ Μπέιζι, προσπάθησα να ισορροπήσω τα στοιχεία από τις δυο διαφορετικές κουλτούρες, ώστε να προκύψει ένα αρμονικό μείγμα που παράλληλα να είναι ρηξικέλευθο».

Αλλωστε, πάντα λέει ότι η μουσική είναι μια εφαρμοσμένη επιστήμη. «Πολλοί το παρεξηγούν» παραδέχεται γελώντας. «Με ρωτάνε: και τι θέση έχουν τότε το ταλέντο και η έμπνευση; Δεν εννοώ, όμως, ότι είμαι ένας ψυχρός ερευνητής στο στούντιό μου. Αντίθετα, εννοώ ότι εμείς οι μουσικοί είμαστε σαν τους χημικούς: μια λάθος ποσότητα κάποιας ουσίας και το μείγμα σου θα τιναχθεί στον αέρα. Οταν αναμειγνύεις μουσικές παραδόσεις από διαφορετικές χώρες πρέπει να είσαι προσεκτικός ώστε καμιά να μην κυριαρχεί πάνω στην άλλη. Να λειτουργείς όπως ακριβώς ένας χημικός».

Ο ίδιος αποδείχτηκε ένας πετυχημένος χημικός της μουσικής. Η ethio-jazz κατέκτησε το κοινό τις δεκαετίες του '60 και του '70 με δίσκους όπως τους «Afro-Latin Soul, Volume 1 & 2» όπου ο Μουλατού έδειχνε τις ρίζες της λάτιν τζαζ στην Αφρική. Το όνομά του ξαναβγήκε στην επιφάνεια με τη διεθνή επιτυχία του σάουντράκ του «Broken Flowers». «Πιστεύω ότι είναι η διαφορετική προσέγγιση των Αφρικανών στη μουσική που γοητεύει τους Δυτικούς» λέει. «Νιώθουν τη μαγεία, την πνευματικότητα, την ανάγκη για επικοινωνία που αναδίνει στοιχεία που έχουν ξεχάσει».

Ταυτόχρονα με τις ηχογραφήσεις του νέου δίσκου του δούλευε και σε ένα νέο σχέδιο στο Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Μασαχουσέτης, το περίφημο ΜΙΤ, όπου εκσυγχρονίζει τα παραδοσιακά όργανα της μουσικής του κληρονομιάς. «Θέλοντας να δώσω μια νέα γλώσσα στην τζαζ» συνεχίζει «και να επεκτείνω το νόημα του ορου ethio- jazz, σκέφτηκα ότι θα μπορούσε να κατασκευαστούν σύγχρονα μουσικά όργανα που να ηχούν όπως τα παραδοσιακά. Ωστε η δική μου τζαζ να μην παίζεται με το πιάνο, το μπάσο και τα ντραμς, αλλά με τα παλιά αυτοσχέδια όργανα όπως το κραρ, που θυμίζει λύρα σε μια πιο σύγχρονη μορφή».

Παράλληλα, δεν ξεχνά την πατρίδα του, όπου φτιάχνει το One African Jazz Village, «ένα εκπαιδευτικό κέντρο με αποστολή να μάθει στους νέους την αφρικανική τζαζ, γιατί υπάρχει μια παράδοση που πρέπει να συνεχιστεί».

Πιστός στο δόγμα του ότι «η πολιτική είναι για τους πολιτικούς», ο Μουλατού Αστατκέ δυσκολεύεται να μιλήσει για την κατάσταση στη Βόρεια Αφρική. «Εχω παρακολουθήσει τα γεγονότα από την τηλεόραση» λέει μόνο. «Πιστεύω ότι εξαιτίας της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης θα συμβούν διάφορες ανεξέλεγκτες καταστάσεις, αφού οι πολιτικοί έδωσαν περισσότερη σημασία στα κέρδη των εταιρειών παρά στο λαό. Αλλά η δική μου αποστολή είναι να παίζω μουσική, να μεταδίδω στους ανθρώπους χαρά και αισιοδοξία στους δύσκολους καιρούς»... 7

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Μουσική
Σχετικά θέματα: Μουσική
«Μάθημα πρώτο: Ανοιχτείτε»
Ο Μότσαρτ ως μάνατζερ
«Το διεθνές δίκαιο είναι επιλεκτικό»
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Αφιέρωμα
Οσα φέρνει η άνοιξη
Καλοκαίρι και σιγουριά
Περικοπές μετά μουσικής
Ερχονται χορεύοντας
Οι συνέχειες επί της οθόνης
Οι σταρ του Φεστιβάλ
Θέατρο ανά την Ελλάδα
Αφίξεις από κλασική και τζαζ
Ιτε πένες Ελλήνων
Μαρτυρίες και μελέτες
Από τις χώρες των εξεγέρσεων
Μύθοι, μόδα, μούσες και αρχιτεκτονική
Μουσική
Ο χημικός της τζαζ
«Μάθημα πρώτο: Ανοιχτείτε»
Ο Μότσαρτ ως μάνατζερ
«Το διεθνές δίκαιο είναι επιλεκτικό»
Θέατρο
Η νέα δημοκρατία του θεάτρου
Ο πατριάρχης της απλότητας
Επιστολές
Και δύο επιστολές
Κινηματογράφος
Cardinale Multiculturale
Λογοτεχνία
Η περίπτωση Τζέικομπσον
Άλλες ειδήσεις
Βιβλίο