Έντυπη Έκδοση

Η δύναμη των περιοδικών

Τα μέσα ενημέρωσης -έντυπα, ηλεκτρονικά, ψηφιακά, διαδικτυακά, συμβατικά- πολλαπλασιάζονται και εξαπλώνονται, αυξάνονται και πληθύνονται και κατακυριεύουν τη γη. Η ύλη τους είναι διαθέσιμη στον οιονδήποτε, ανά πάσα στιγμή, οπουδήποτε, και τις πιο πολλές φορές ελεύθερα, χωρίς χρέωση.

Εχουμε κατακλεισθεί από αναρίθμητα προσωπικά ιστολόγια, ειδήσεων και γνώμης, όπου εκατομμύρια χρήστες «αφηγούνται» επί ωριαίας βάσεως τον πόνο τους, «ανεβάζοντας» συνήθως ανοησίες για να ικανοποιούν το αίσθημα αυτοπροβολής τους. Λόγω του Διαδικτύου μπορείς να είσαι μέσα σε ασανσέρ και με το ipod σου να διαβάζεις μια εφημερίδα, να είσαι στην τουαλέτα και να παρακολουθείς τα νέα απ' τον εμφύλιο στη Λιβύη, να είσαι στο κατάστρωμα ενός πλοίου και να βλέπεις τον αγώνα της αγαπημένης σου ομάδας στην άλλη άκρη του πλανήτη.

Αλλά κάτι που προκαλεί εντύπωση είναι ότι, σύμφωνα με νεότερες μελέτες, έρευνες και σφυγμομετρήσεις του Φεβρουαρίου του 2011, το 93% των ενήλικων Αμερικανών είναι «δεμένοι» με περιοδικά. Οχι μόνον έχει ανεβεί το ποσοστό της αναγνωσιμότητάς τους τα τελευταία τρία χρόνια, αλλά ο μέσος αναγνώστης περνά περίπου 43 λεπτά της ώρας με το περιοδικό του. Και τα 43 αυτά λεπτά της ώρας είναι χρόνος αφοσίωσης στην ανάγνωση. Και το ερώτημα είναι: τι κάνει τόσους πολλούς Αμερικανούς, την εποχή της έκρηξης του Διαδικτύου και των ιστολογίων, να «ξοδεύουν» τόσο χρόνο με ένα μέσο ενημέρωσης από χαρτί και μελάνι; Δεν μιλάω για τα διάφορα δωρεάν (ή φρίπρες επί το ελληνικότερον) ούτε για τα ένθετα περιοδικά κυριακάτικων εφημερίδων. Μιλάω για ένα περιοδικό που πηγαίνει στο πιεστήριο και που κυκλοφορεί σε τακτά χρονικά διαστήματα, για ένα μέσο ενημέρωσης το οποίο πωλείται στα περίπτερα και το οποίο οι καταναλωτές το αγοράζουν με σκοπό να το διαβάσουν. Ας μην ξεχνάμε ότι κάτι που το αγοράζουμε το κρατάμε, ενώ κάτι που μας δίνεται δωρεάν το πετάμε. Το ένα έχει διάρκεια, το άλλο όχι.

Η αιτία συμπυκνώνεται σε μία λέξη: δέσμευση. Το να διαβάζεις ένα περιοδικό παραμένει μία μοναδικά ιδιωτική και απορροφητική εμπειρία, είναι μια υπόθεση αυστηρά προσωπική. Είναι σαν να διαβάζεις ένα βιβλίο. Είσαι εκεί, μόνος ή με παρέα, στο γραφείο, στο λεωφορείο, στο αεροπλάνο, στο παγκάκι, στην παραλία, στο καφενείο, στον καναπέ, στο κρεβάτι, εσύ και το περιοδικό σου. Βρίσκεις κάτι που σε αφορά, σε απορροφά, κάτι που σε τραβά, σε μαγνητίζει και το διαβάζεις. Ενα άρθρο για υπολογιστές, ένα φουτουριστικό άρθρο για τη ζωή στο διάστημα το έτος 2070, ένα διήγημα, ένα ποίημα, μια κριτική βιβλίου ή θεατρικού έργου, ένα ανάγνωσμα για τις πυραμίδες της Αιγύπτου. Αφοσιώνεσαι. Απορροφάσαι. Εμπλέκεσαι. Δεσμεύεσαι.

Εχει ειπωθεί από ειδήμονες, διαμορφωτές της κοινής γνώμης και διαφημιστές, ότι τα περιοδικά πλάθουν το μέλλον. Αυτός είναι ο λόγος που οι πιο αξιόλογες εφημερίδες έχουν ενσωματώσει, εδώ και χρόνια, στα κυριακάτικα φύλλα τους περιοδικά πάσης φύσεως, με αντικείμενο, ή και στόχο, τη γυναίκα, το παιδί, το σπίτι, την τεχνολογία, τον τουρισμό, το βιβλίο, τη μαγειρική, τη μουσική, την τηλεόραση, την οικολογία. Εδώ όμως η πρόσφατη έρευνα αναφέρεται σε περιοδικά που δαπανάς χρήματα και τα αγοράζεις. Σ' αυτά τα περιοδικά απογράφεται το παρελθόν, καταγράφεται το παρόν και αναζητείται το μέλλον μέσω νεωτεριστικών ιδεών, τάσεων, ρευμάτων, ροπών και αντιλήψεων για πολλούς τομείς της κοινωνικής, οικονομικής, πολιτικής και πολιτιστικής μας ζωής. Το ντιζάιν, η διαφήμιση, η φωτογραφία, οι γραφιστικές τέχνες και η τυπογραφία θα είχαν μείνει πολύ πίσω αν δεν υπήρχαν τα έντυπα περιοδικά. Σαν τα παγοθραυστικά, τα περιοδικά σπάνε τον πάγο της παράδοσης και της συντήρησης, ανοίγοντας καινοτόμους δρόμους επικοινωνίας.

Σύμφωνα με την ίδια έρευνα, τα τελευταία 12 χρόνια, από το 1999 που εμφανίστηκε η Google μέχρι σήμερα, η αναγνωσιμότητα περιοδικών έχει ανεβεί κατά 11%. Αυτό από μόνο του αποδεικνύει ότι ένα νέο μέσο δεν παροπλίζει ένα άλλο που υπάρχει ήδη. Οπως ο κινηματογράφος δεν «σκότωσε» το ραδιόφωνο και όπως η τηλεόραση δεν «σκότωσε» τον κινηματογράφο, έτσι και το Διαδίκτυο δεν «σκότωσε» τα περιοδικά. Ενα καθιερωμένο μέσο εξακολουθεί να ευδοκιμεί, παρά την αλματώδη αύξηση και διάδοση ενός νέου μέσου. Χαρακτηριστικά ελέχθη ότι «πλοηγούμαστε στο Διαδίκτυο, αλλά κολυμπάμε στα περιοδικά» ή και το άλλο «Το Διαδίκτυο σε αρπάζει, τα περιοδικά σε αγκαλιάζουν».

Η εν λόγω έρευνα αναφέρει ότι μεταξύ όλων των μαζικών μέσων ενημέρωσης, ψηφιακών και συμβατικών, οι αναγνώστες των τυπωμένων σε χαρτί περιοδικών έχουν τις λιγότερες πιθανότητες να κάνουν ταυτόχρονα και κάτι άλλο ενώ διαβάζουν το περιοδικό τους. Ασφαλώς δεν συμβαίνει το ίδιο με όσους ακούν ραδιόφωνο ή βλέπουν τηλεόραση ή διαβάζουν εφημερίδα ή με τα εκατομμύρια των χρηστών Η/Υ που περνάνε ώρες επί ωρών στο Facebook, στο Twitter ή σε ιστολόγια. Ολοι αυτοί οι καταναλωτές ή χρήστες Μέσων Μαζικής Ενημέρωσης (πλην των αναγνωστών περιοδικών) όλο και κάτι άλλο βρίσκουν να κάνουν ενώ ασχολούνται παράλληλα με το αγαπημένο τους μέσο, συνήθως ψηφιακό.

Ολα αυτά μάς δείχνουν την ανυπέρβλητη, σχεδόν αξεπέραστη δύναμη που ασκούν πάνω μας τα περιοδικά όπως τα ξέραμε και όπως τα ξέρουμε. Οσον αφορά τα λογοτεχνικά περιοδικά, «Από τον 19ο αιώνα μέχρι σήμερα, είναι ο μοναδικός τόπος όπου χτυπά η καρδιά της παγκόσμιας λογοτεχνίας», είπε ο ιστορικός της αμερικανικής λογοτεχνίας Μπρους Ράπαπορτ. Ετσι, για να μη νομίζουν μερικοί ψηφιακοί εκδότες ότι τα λογοτεχνικά περιοδικά έληξαν.

Τέλος, να θυμίσω ότι στον Μπιλ Γκέιτς η περίφημη ιδέα του περί microcomputing τού ήλθε ενώ διάβαζε το περιοδικό Popular Electronics το 1975, ενώ ήταν φοιτητής στο Χάρβαρντ. *

Πληροφορίες αντλήθηκαν από διαφήμιση για τα έντυπα περιοδικά σε πρόσφατα τεύχη των περιοδικών «The New Yorker» και «ΤΙΜΕ».

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Βιβλίο
Με λέξεις-κλειδιά
Λογοτεχνία
Σχετικά θέματα: Λογοτεχνία
Τα δάκρυα του Λι Κουάν Γιου
Κλιμάκιο στωικών
Γιάννης Βαρβέρης (1955-2011)
Μνημονίου ...παρεπόμενα
Κάτω στον Πειραιά, στο Πασαλιμάνι
Εαρινή μυσταγωγία
Οι εκκεντρικότητες ενός αηδονιού
Άλλα θέματα στην κατηγορία Βιβλίο της έντυπης έκδοσης
Λογοτεχνία
Τα δάκρυα του Λι Κουάν Γιου
Κλιμάκιο στωικών
Γιάννης Βαρβέρης (1955-2011)
Μνημονίου ...παρεπόμενα
Κάτω στον Πειραιά, στο Πασαλιμάνι
Εαρινή μυσταγωγία
Η δύναμη των περιοδικών
Οι εκκεντρικότητες ενός αηδονιού
Από τις 4:00 στις 6:00
Che Guevara παρουσία και στη μουσική
40 χρόνια από τον θάνατό του
Κριτική βιβλίου
Με χιουμοριστική διάθεση
Ανάμεσα σε αντικατοπτρισμούς και συνηχήσεις
Μια ποίηση σχεδόν ιντερνετική
Το μυστήριο χωρίς πρόβλημα
Νηφάλια πολιτική ανάλυση πρόσφατων γεγονότων
Μαρτυρίες ανθρώπων για τον Νίκο Ξυλούρη
Εγκλήματα, σκιές και κοινωνικοπολιτικός προβληματισμός
Η πύρινη αγωνία ενός στοχαστή
Ο αποφθεγματικός λόγος ενός βιβλίου
Συνέντευξη: Κώστας Λυμπουρής
Η γνωριμία με την Κύπρο μέσα από τον πολιτισμό της
Άλλες ειδήσεις
Το μυαλό του