Έντυπη Έκδοση

Εγκλήματα, σκιές και κοινωνικοπολιτικός προβληματισμός

**Φραν Ρέι, Ο σπόρος

μτφρ.: Βάσια Παπαχρήστου, εκδόσεις Κέδρος, σ. 564, ευρώ 22

Η εποχή μας είναι αναπόφευκτα φιλόξενη σε βιβλία ευρύτερου κοινωνικοπολιτικού προβληματισμού, αλλά και σε μυθιστορήματα που αφορούν καπιταλιστικές πρακτικές που συνεχίζουν απρόσκοπτα το «ωραίο» έργο τους. Το εμπορικό παιχνίδι που στήνουν οι παγκόσμιοι κολοσσοί τροφίμων εις βάρος της δημόσιας υγείας και του φυσικού περιβάλλοντος είναι ένα έγκλημα που αξίζει να εξιχνιαστεί. Με το θέμα αυτό καταπιάνεται το οικολογικό θρίλερ Ο σπόρος της Φραν Ρέι.

Η αποτρόπαιη δολοφονία ενός ερευνητή Γενετικής Βιολογίας και η δήθεν αυτοκτονία μιας ερευνήτριας οδηγούν την αστυνομία και τον σύζυγο στην αναζήτηση για τη λύση του μυστηρίου. Στην αναζήτηση του θύτη και των κινήτρων του. Παρανοϊκός δολοφόνος, οικολόγοι τρομοκράτες ή μια καλοστημένη πλεκτάνη για παγκόσμια κυριαρχία, με ακαταλόγιστες επιπτώσεις στη φύση και τον άνθρωπο; Παρίσι, Ουγκάντα, Ρουέν, ακτιβιστές οικολόγοι, βόμβες, φόνοι, αστυνομικές έρευνες και άπληστες εταιρείες σε ένα γαϊτανάκι παγκόσμιας συνωμοσίας, που σελίδα με τη σελίδα ξεμπλέκεται και αποκαλύπτει, προβληματίζει, ευαισθητοποιεί.

Το βιβλίο Ο σπόρος αφορά μια νέα γενιά θρίλερ. Θρίλερ οικολογικού προβληματισμού. Ταυτόχρονα, όμως, ακολουθεί την παραδοσιακή συνταγή της πλοκής, του σασπένς και της κάθαρσης των αστυνομικών μυθιστορημάτων. Αν η αφήγηση και η τεχνική του δεν αντέγραφε με τόσο πιστό τρόπο το κλασικό μονοπάτι των θρίλερ και τολμούσε να πρωτοτυπήσει, πέρα από το περιεχόμενο και στη μορφή, σίγουρα θα μας ενθουσίαζε πολύ περισσότερο.

**Peter Ackroyd, Πόε, μια σύντομη ζωή

μτφρ.: Μαρία Φακίνου, εκδόσεις Πατάκη, σ. 258, ευρώ 16,66

Θεωρείται ο πατέρας της αστυνομικής ιστορίας, ότι άνοιξε τον δρόμο στην επιστημονική φαντασία, πως ήταν μετρ στις ιστορίες τρόμου. Βραβεύτηκε για το λογοτεχνικό του έργο και απογειώθηκε με το περίφημο ποίημα Το κοράκι. Παρ' όλα αυτά δεν χαμογελούσε σχεδόν ποτέ και ήταν δεινός πότης. Ο Πόε ήταν ευφυής και ταλαντούχους, αλλά ζούσε μέσα στη φτώχεια, τις κακουχίες και την εξαθλίωση. Το αγαπημένο του χρώμα ήταν, φυσικά, το μαύρο.

Οι γονείς του ήταν ηθοποιοί και πέθαναν όταν ήταν ακόμα παιδί. Ο μικρός Πόε αντιμετώπισε με σθένος τον χαμό τους. Ηταν πρόσχαρος, καλός μαθητής και εξαιρετικός αθλητής. Δεν είχε καμιά σχέση με τη μαυροφορεμένη σκιά, στην οποία θα μεταμορφωνόταν μετά την ενηλικίωσή του.

Ηταν από τους πρώτους επαγγελματίες συγγραφείς, σε μια εποχή που η γραφή δεν ήταν καθόλου προσοδοφόρο επάγγελμα, ούτε καν στις ΗΠΑ. Το 1832, σε ηλικία 23 ετών, δημοσίευσε το πρώτο του διήγημα. Ακολούθησαν βραβεύσεις και διακρίσεις, οι οποίες όμως δεν κατάφεραν να τον διασώσουν από τα οικονομικά του προβλήματα. Εργάστηκε περιστασιακά ως δημοσιογράφος και κριτικός. Είχε, μάλιστα, τη φήμη του στριμμένου κριτικού. Δεν μπορούσε να ανεχτεί να επαινούνται κάποιοι που θεωρούσε πολύ κατώτερους από τον ίδιο. Η ζωή του πέρασε χωρίς να βρει ησυχία, η υγεία του διαταράχτηκε από τις κακουχίες και το ποτό και οδηγήθηκε πρόωρα στον θάνατο. Οι τελευταίες μέρες της ζωής του παραμένουν σκοτεινές και ανεξιχνίαστες. Ταιριαστές με τα περίφημα διηγήματά του. Πρόκειται για μια σύντομη, καλογραμμένη και εμπεριστατωμένη βιογραφία, ενός εξαιρετικού και πρωτοπόρου λογοτέχνη.

**Ουίλιαμ Φόκνερ, Ιερό

μτφρ.: Ιωάννα Καρατζαφέρη, εκδόσεις Μεταίχμιο, σ. 344, ευρώ 16,60

Ο νομπελίστας αμερικανός συγγραφέας Ουίλιαμ Φόκνερ αποφάσισε το 1931 να γράψει ένα μυθιστόρημα για τις μάζες. Στόχος ήταν οι υψηλές πωλήσεις. Αποτέλεσμα, το αστυνομικο-γκανγκστερικό Ιερό, μια σκοτεινή περιπέτεια που διαδραματίζεται την εποχή της ποτοαπαγόρευσης, με πιστολίδι, δολοφονίες, αδικίες. Στον πυρήνα της ιστορίας, ο βιασμός μιας φοιτήτριας από έναν κακοποιό, τον Πάπαϊ, μια δολοφονία και η καταδίκη τού λάθος ανθρώπου. Το Ιερό δίχασε τους κριτικούς. Αυτό ήταν αναπόφευκτο, καθώς ο Φόκνερ δεν συνήθιζε να ακολουθεί εύκολους δρόμους. Το βιβλίο ήταν σχεδιασμένο ως έργο κατώτερης ποιότητας, όπως έχει παραδεχτεί και ο ίδιος ο συγγραφέας. Παρ' όλα αυτά το συγγραφικό ταλέντο του Φόκνερ αναβλύζει από τους διαλόγους, τις περιγραφές, τους σκοτεινούς χαρακτήρες του Ιερού. Γνήσιο τέκνο ενός μεγάλου.

**Χουάν Γκοϊτισόλο, Οικογένεια Καρλ Μαρξ

μτφρ.: Κατερίνα Ρούφου, εκδόσεις Κέδρος, σ. 256, ευρώ 18

Πώς θα αντιδρούσαν οι Αλβανοί μετανάστες αμέσως μετά την πτώση του ανατολικού μπλοκ, εάν συναντούσαν τον Μαρξ; Θα τον ευχαριστούσαν εγκάρδια ή θα φώναζαν «God bless America»; Ο ανυποψίαστος άγνωστης εύλογα μπορεί να αναλογιστεί: «Γίνονται αυτά τα πράγματα;» Στο σουρεαλιστικό σύμπαν του Χουάν Γκοϊτισόλο όλα είναι πιθανά. Ο Μαρξ ζει μέχρι τις μέρες μας και βιώνει την πτώση του «υπαρκτού σοσιαλισμού». Πρέπει να απολογηθεί για τα γκουλάγκ, το Τσερνομπίλ και κάθε σκοτεινή σελίδα του συστήματος. Στο ταξίδι του στον χρόνο τον ακολουθούν ο Ενγκελς, ο Μπακούνιν και η οικογένειά του, ενώ εκείνος έρχεται αντιμέτωπος με γεγονότα που βάλλουν κατά της θεωρίας του. Ενα κείμενο-ποταμός, χωρίς παραγράφους, τελείες, και συμβατικές παύσεις, στο οποίο ανακατεύονται οι ιδέες του Μαρξ με φανταστικά και πραγματικά γεγονότα από το τώρα και το τότε, χτίζοντας το θέατρο του παραλόγου της μαρξιστικής θεωρίας και του μιντιακού γίγνεσθαι.

**Fernando Aramburu, Ο τρομπετίστας

μτφρ.: Χριστίνα Αμαργιανού, εκδόσεις Gema, σ. 321, ευρώ 20

Ο 30χρονος Μπενίτο Λακούνθα, ο άσωτος υιός που ξημεροβραδιάζεται στο μπαρ «Ουτοπία» παίζοντας φάλτσες νότες με την τρομπέτα του, επιστρέφει στην ισπανική επαρχία, κοντά στον ετοιμοθάνατο πατέρα του. Αδιάφορος, σχεδόν άξεστος, συναντά τον αδελφό του και μαζί βιώνουν απρόοπτα γεγονότα, που θα έχουν τραγική κατάληξη. Μια σκληρή ιστορία με πρωταγωνιστή τον θάνατο και φόντο τη ζωή στην ισπανική επαρχία, μεταμορφώνεται από την παιχνιδιάρικη, χιουμοριστική αφήγηση του συγγραφέα σε ένα ζωντανό, εύθυμο μυθιστόρημα, στο οποίο κυριαρχούν τα χρώματα της φύσης και οι λαϊκοί χαρακτήρες.

**Immanuel Wallerstein, Ευρωπαϊκός οικουμενισμός - Η ρητορική της δύναμης

μτφρ.: Σπύρος Μαρκέτος, εκδόσεις Θύραθεν, σ. 167, ευρώ 13,71

Ο σημαντικός ιστορικός κοινωνιολόγος Immanuel Wallerstein καταπιάνεται στην περιεκτική αυτή μελέτη με το ζήτημα του ψευδεπίγραφου δυτικού οικουμενισμού. Με πρόσχημα αυτόν τον παραμορφωμένο οικουμενισμό, οι δυτικές υπερδυνάμεις επεμβαίνουν στις μη αναπτυγμένες χώρες, επικαλούμενες τρεις κύριες εκδοχές του υποτιθέμενου οικουμενισμού:

α) την υπεράσπιση της δημοκρατίας και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων,

β) την ανωτερότητα του δυτικού πολιτισμού,

γ) τη διακήρυξη των επιστημονικών αληθειών της αγοράς.

Ο Wallerstein επιχειρεί να δείξει ότι τα τρία αυτά μοτίβα ρητορικής επαναλαμβάνονται από όλους τους ισχυρούς του νεωτερικού κοσμοσυστήματος. Αρνείται τον οικουμενισμό τους και εκτιμά ότι έχουμε ανάγκη από έναν άλλο, αληθινό, ανθρώπινο οικουμενισμό.

**Γιώργος Τριλλίδης, Τέσσερις αληθινές ιστορίες

εκδόσεις Αιγαίον, σ. 50

Τέσσερα κείμενα, γραμμένα με φιλοσοφική διάθεση και ειρωνεία, τα οποία έχουν για αφετηρία γεγονότα της πραγματικότητας. Στην πρώτη ιστορία ο συγγραφέας καταπιάνεται με τη δήλωση κάποιου σε μια τοπική εφημερίδα, με την οποία αποκηρύσσει επισήμως τον πρώτο του ξάδελφο. Ο συγγραφέας βλέπει πίσω από τις λέξεις και φτιάχνει το προφίλ του υπογράφοντος, ειρωνεύεται την κάθε πτυχή του χαρακτήρα του, μα τελικά καταλήγει θαυμαστής του. Στο δεύτερο κείμενο τα βάζει με τις υπουργικές ανακοινώσεις κατά του καρκίνου στα πακέτα των τσιγάρων και στο μετρό, στο τρίτο κείμενο, με τους σπασίκλες του σχολείου, ενώ στο τέταρτο καταπιάνεται με την Καζαμπλάνκα, την άποψη του Ουμπέρτο Εκο και του Ζίζεκ για την ταινία. Κείμενα γραμμένα με κέφι και βαθιά σκέψη, από έναν χιουμορίστα παρατηρητή της ζωής.

**Αρνε Νταλ, Τυχαίο θύμα

μτφρ.: Γρηγόρης Κονδύλης, εκδόσεις Μεταίχμιο, σ. 530, ευρώ 18,80

Η περίφημη ομάδα εξιχνίασης διεθνών εγκλημάτων «Αλφα» έχει πλέον διαλυθεί και τα μέλη της βρίσκονται ουσιαστικά παροπλισμένα. Ασχολούνται πλέον με εγκλήματα της σουηδικής καθημερινότητας. Μια δολοφονία ενός φιλάθλου σε κάποιο μπαρ θα δώσει όμως το εναρκτήριο λάκτισμα για μια σειρά από γεγονότα, τα οποία, όπως θα αποδειχτεί, συνδέονται μεταξύ τους. Η ανατίναξη ενός εγκληματία μέσα στο κελί της φυλακής, η σχέση του με κάποιον βαρόνο των ναρκωτικών, το ξεκαθάρισμα λογαριασμών του υποκόσμου, το φαινόμενο της παιδοφιλίας, που έχει πάρει τρομακτικές διαστάσεις, συνδέονται και οδηγούν στην επανένωση της ομάδας «Αλφα» η οποία καλείται να αναλάβει και πάλι δράση. Το Τυχαίο θύμα είναι ένα συναρπαστικό αστυνομικό μυθιστόρημα, που μας ξεναγεί στον βρόμικο σκανδιναβικό υπόκοσμο.

**Φίλιπ Τζιαν, Dobby Bag, περίοδος 2

μτφρ.: Ρίτα Κολαΐτη, εκδόσεις Gema, σ. 292, ευρώ 12

Πρόκειται για το μυθοπλαστικό ιστορικό μιας οικογένειας, το οποίο εξελίσσεται σαν τηλεοπτικό σίριαλ σε συνέχειες. Κάθε βιβλίο, και μια περίοδος της οικογένειας (η παρούσα έκδοση αφορά τη δεύτερη). Συνολικά έξι περίοδοι γεμάτες ερωτικά πάθη, ίντριγκες και δράματα, με κοφτή, λιτή γραφή και ζωντανούς διαλόγους. Οι λέξεις σχηματίζουν διαρκώς εικόνες. Εχει γραφτεί ότι είναι το «Ντάλας» σε γαλλική εκδοχή. Καθόλου άδικα. *

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Βιβλίο
Με λέξεις-κλειδιά
Κριτική βιβλίου
Σχετικά θέματα: Κριτική βιβλίου
Με χιουμοριστική διάθεση
Ανάμεσα σε αντικατοπτρισμούς και συνηχήσεις
Μια ποίηση σχεδόν ιντερνετική
Το μυστήριο χωρίς πρόβλημα
Νηφάλια πολιτική ανάλυση πρόσφατων γεγονότων
Μαρτυρίες ανθρώπων για τον Νίκο Ξυλούρη
Η πύρινη αγωνία ενός στοχαστή
Ο αποφθεγματικός λόγος ενός βιβλίου
Άλλα θέματα στην κατηγορία Βιβλίο της έντυπης έκδοσης
Λογοτεχνία
Τα δάκρυα του Λι Κουάν Γιου
Κλιμάκιο στωικών
Γιάννης Βαρβέρης (1955-2011)
Μνημονίου ...παρεπόμενα
Κάτω στον Πειραιά, στο Πασαλιμάνι
Εαρινή μυσταγωγία
Η δύναμη των περιοδικών
Οι εκκεντρικότητες ενός αηδονιού
Από τις 4:00 στις 6:00
Che Guevara παρουσία και στη μουσική
40 χρόνια από τον θάνατό του
Κριτική βιβλίου
Με χιουμοριστική διάθεση
Ανάμεσα σε αντικατοπτρισμούς και συνηχήσεις
Μια ποίηση σχεδόν ιντερνετική
Το μυστήριο χωρίς πρόβλημα
Νηφάλια πολιτική ανάλυση πρόσφατων γεγονότων
Μαρτυρίες ανθρώπων για τον Νίκο Ξυλούρη
Εγκλήματα, σκιές και κοινωνικοπολιτικός προβληματισμός
Η πύρινη αγωνία ενός στοχαστή
Ο αποφθεγματικός λόγος ενός βιβλίου
Συνέντευξη: Κώστας Λυμπουρής
Η γνωριμία με την Κύπρο μέσα από τον πολιτισμό της
Άλλες ειδήσεις
Το μυαλό του