Έντυπη Έκδοση

Σκηνοθετημένα γλυπτά

Η φωτογραφία είναι αληθινή μαρτυρία της στιγμής, έλξη μαγνητική, σαν να ανοίγει ο κύκλος της ζωής, όπως όταν κοιτά κανείς ένα λουλούδι. Απαραβίαστο το σχήμα. Σαν ιδεατή γραμμή το περίγραμμα του γλυπτού αντιστέκεται, τελειοποιημένο από γενιές γλυπτών.

Είχαν την τάση μιας εξαΰλωσης, έφταναν ώς τις φλέβες. Αλλά το φως είναι απεριόριστο, φωτίζει αυθαίρετα, σ' ένα παιχνίδισμα από το μαύρο ώς το λευκό τις ανεπαίσθητες λεπτομέρειες, τις γκρίζες σκιές, τις εγχάρακτες νύξεις.

Εκεί που λάμπει κάποιο σημείο προβάλλεται μια υπόδειξη σαν ανεπανάληπτη στιγμή. Το έργο τέχνης φωτίζεται διπλά, αυτόνομο, αληθινό στην ακριβή του διάσταση. Μετά την ανάδειξη δεν είναι αγνοημένο. Ταξιδεύει στη μνήμη σε μια διάρκεια προσέγγισης, πιο φωτισμένο. Ξεπερνά την έννοια του χρόνου και τον τελειότερο μελετητή που το αποκαθιστά. Αποδίδει την ευθύνη στον φωτογράφο, που έχει την ετοιμότητα της εξακρίβωσης, βλέπει την ακρίβεια του φωτός, το άγαλμα λουσμένο, τις αμυδρότερες γραμμές να λάμπουν, να το χαράζουν ώς τις μαρμαρυγές, την πρωταρχικότητα χωρίς χρώμα.

Το άγαλμα που δεν υιοθετείται και δεν μεταμφιέζεται με ερμηνείες, ζει την αρχή, την εκκίνηση της ζωής. Μεσολαβεί η διάχυση και εγώ σαν μειωμένος ικέτης, ένας αθέατος που δέχεται το ράπισμα της επίδρασης, κοιτούσα φωτοβολημένος το έργο στημένο στο βάθρο, εμβληματικό. Διεκδικούσα με την ελευθερία της συνείδησης το φως, τη στιγμιαία έκρηξη της έκφρασης.

Οταν φωτογραφίζεις πετάς τα πέπλα της επικάλυψης, τα ιδεολογήματα. Το έργο είναι ακίνητο στο φως, αλώβητο και εσύ μετωπικός, σε στάση ενατένισης, αναδημιουργείς πατώντας πάνω στα συντρίμμια, φτάνεις στην ιερότητα της ουσίας σε μια πρωτόλεια εποχή, όταν υπήρχε σεβασμός στο φως, όταν μόνο το φως μετρούσε τον χρόνο, όταν οι άνθρωποι λικνίζονταν σε κήπους με κρίνους, έσπαζαν ένα ρόδι και γνώριζαν το μυστικό της ζωής. Εκτιζαν απελέκητα, τοίχους στο χρώμα της πέτρας, τα σπίτια δίπλα σε αναποδογυρισμένες βάρκες μιας προκατακλυσμιαίας εποχής. Εμοιαζαν κιβωτοί διαφυλαγμένες και σφηνωμένες στους πρόποδες των βουνών. Τις νύχτες έπλεαν νεορά μέσα στους ήχους των φυλλωμάτων. Τις μέρες ξεσπούσαν ηρωικά τα γήινα όνειρα σε έναν άφοβο κόσμο.

Είναι αποσπασμένα τα αγάλματα στα μουσεία. Περιγραφικά αναγράφεται ο τόπος προέλευσης. Σκηνοθετημένα ξαναζωντανεύουν και μας μιλούν. Δημιουργούν μια μικρή σκηνή, ανάγονται σ' έναν μύθο, συμβολικά σε κατευθύνουν.

Νέος, πολύ νέος ταξίδεψα από βουνό σε βουνό, από νησί σε νησί, ανέβηκα στον Ολυμπο. Ο δρόμος, δύσβατος. Να ακούγονται μόνο κουδουνίσματα και άγρια σκυλιά. Το χιόνι να σπρώχνει τις μαύρες πέτρες. Ακολούθησα έναν μοναχικό ιππέα σ' ένα μεγαλειώδες τοπίο που θα με συνοδεύει σε όλη μου τη ζωή. Επειτα στους Δελφούς, στον ναό του Απόλλωνα, στη χαράδρα του μαντείου είδα τον Κλέοβη και τον Βίτωνα να υψώνονται σ' ένα θεατρικό τοπίο. Ανοιξη στην Κρήτη φωτογράφισα έναν κίονα σ' ένα λιβάδι. Δίπλα του τοποθέτησα έναν μικρό αρπιστή. Στην Ανάβυσσο, στις αλυκές που δεν υπάρχουν πια, σκέφτηκα τον γέρο δίχως δόντια να κοιτά μια όμορφη γυναίκα σαν παραλλαγή της ωραίας του Κοκτώ με το τέρας. Βύθισα τον Αντίνοο έφηβο στην ωριμότητα του χρόνου. Απάνεμη η ματαιότητα τον μεταμόρφωνε σε πρότυπο της ομορφιάς.

Gosta Hellner

Ο Gosta Hellner είναι φωτογράφος και εικαστικός καλλιτέχνης. «Ιδιαίτερα διατυπώνει νέες αρχές στην αρχαιολογική φωτογραφία. Διαμορφώνει μια φρέσκια ισορροπημένη ματιά ανάμεσα στο συναίσθημα, την αισθητική και την πληροφορία». Σωκράτης Μαυρομάτης, Η δημιουργική φωτογραφία στην Αρχαιολογία, Μουσείο Μπενάκη, 2008.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Βιβλίο
Με λέξεις-κλειδιά
Εικαστικά
Σχετικά θέματα: Εικαστικά
Σημειώσεις για τις φωτογραφίες του Νιζίνσκι
Άλλα θέματα στην κατηγορία Βιβλίο της έντυπης έκδοσης
Κριτική βιβλίου
Φλας μπακ στην 3η Σεπτεμβρίου
Ο μυθοπλάστης Εντμουντ Κίλι
Ιαπώνων σύνδρομα και ινδάλματα
Η διαπλανητική ρευστότητα μέσα από μια πολιτική αλληγορία
Το βιβλίο, όπως πρέπει να είναι
Εικαστικά
Σκηνοθετημένα γλυπτά
Σημειώσεις για τις φωτογραφίες του Νιζίνσκι
Ο Αγγελος Δεληβορριάς στην Κρήτη:
Με συγκρατημένη οργή
Γράμμα από την Θεσσαλονίκη
Ινστιτούτο ομορφιάς
Γράμμα από την Κω
Ντοματοπόλεμος
Από τις 4:00 στις 6:00
Παράδεισος ή Κόλαση
Ο «παράνομος» της μουσικής κάντρι
Άλλες ειδήσεις
Υπόθεση «εξώφυλλο»