Έντυπη Έκδοση

Οικονομία: Απαιτούνται αποφάσεις γενναίες και με πολιτικό κόστος

Τα πιο επείγοντα προβλήματα που έχει να αντιμετωπίσει η νέα κυβέρνηση είναι εκείνα της ελληνικής οικονομίας, η οποία βρίσκεται σε κώμα.

Κάθε κυβέρνηση, εξαιτίας των ελλειμμάτων, παραδίδει στην επόμενη δημόσιο χρέος υψηλότερο από εκείνο που παρέλαβε από την προκάτοχό της. Το υπέρογκο δημόσιο χρέος του 2008 θα αυξηθεί με το πρωτοφανές δημόσιο έλλειμμα του 2009. Το δημόσιο χρέος είναι θηλειά που απειλεί να στραγγαλίσει την ελληνική οικονομία.

Τόσο προεκλογικά όσο και στις προγραμματικές του δηλώσεις ο πρωθυπουργός δεσμεύτηκε ότι -παρά το υψηλό δημόσιο χρέος- θα τονώσει την ελληνική οικονομία και θα δώσει ενισχύσεις στα χαμηλά εισοδήματα με ποσό 2,5 δισ. ευρώ. Με δεδομένη τη μεγάλη υστέρηση των δημοσίων εσόδων, τη διεθνή οικονομική κρίση και τις επιπτώσεις της στην ελληνική οικονομία, το λήγον και το επόμενο έτος, η κυβέρνηση έχει ήδη αναγκαστεί και προχωρήσει σε επιπλέον δανεισμό. Ο δανεισμός θα συνεχιστεί και το 2010, με αποτέλεσμα να αυξηθεί ακόμα περισσότερο το δημόσιο χρέος.

Με βάση τα όσα προαναφέρθηκαν, είναι σαφές ότι ο δρόμος που πρέπει να διανυθεί για να επανέλθει η ανάπτυξη, να τιθασευτεί το δημόσιο έλλειμμα και να μειωθεί το δημόσιο χρέος είναι μακρύς, δύσβατος, σπαρμένος με «αγκάθια». Τα «αγκάθια» αυτά είναι τα χρόνια και επιδεινούμενα προβλήματα της ελληνικής οικονομίας. Πρόκειται για την εκτεταμένη διαφθορά, τη διογκωμένη παραοικονομία, την τεράστια φοροδιαφυγή και εισφοροδιαφυγή, τη σπατάλη και διασπάθιση του δημόσιου χρήματος, τη διαβρωμένη από τα κόμματα εξουσίας δημόσια διοίκηση, τη χαμηλή ανταγωνιστικότητα, το τεράστιο έλλειμμα του ισοζυγίου πληρωμών κ.λπ.

Ολες οι κυβερνήσεις των τελευταίων 35 ετών, παρά τις εξαγγελίες στις προγραμματικές τους δηλώσεις για την αντιμετώπιση των προβλημάτων αυτών, δεν κατόρθωσαν να επιλύσουν ή, έστω, να περιορίσουν τα παραπάνω προβλήματα, εξαιτίας, βασικά, της έλλειψης πολιτικής βούλησης. Πιο συγκεκριμένα: Δεν τόλμησαν να θίξουν τα μεγάλα οικονομικά συμφέροντα, τα οποία επιβάλλουν τις θελήσεις τους σ' αυτές. Δεν τόλμησαν να κάνουν εκείνες τις τομές που απαιτούνται για την αποκομματικοποίηση και εξυγίανση του ευρύτερου δημόσιου τομέα. Τέλος, φοβούμενες το πολιτικό κόστος, όχι μόνο δεν θέλησαν να συγκρουστούν με ορισμένες προνομιούχες μειοψηφίες, αλλά, αντίθετα, τις ευνόησαν και ενέδωσαν στις απαιτήσεις τους.

Ολα τα παραπάνω απειλούν να ακυρώσουν τις καλές προθέσεις και της σημερινής κυβέρνησης, όπως το έπραξαν με επιτυχία σε όλες τις προηγούμενες. Το ερώτημα που γεννιέται είναι, αν και κατά πόσον η νέα κυβέρνηση θα μπορέσει να ξεφύγει από αυτή την καταστροφική πολιτική όλων των προκατόχων της.

Ο πρωθυπουργός στην αρχή και στο τέλος των προγραμματικών του δηλώσεων στη Βουλή αναφέρθηκε στην «κρίση αξιών και θεσμών». Για την κρίση αυτήν, όμως, υπεύθυνες είναι οι κυβερνήσεις τόσο του ΠΑΣΟΚ όσο και της Ν.Δ. (βλέπε, σχετικά, το βιβλίο μας «Εκπτωση αξιών και απαξίωση θεσμών» που εκδόθηκε το 2005 και αναφέρεται στην 20ετία 1985-2005).

Αυτό, επομένως, που προέχει είναι η αποκατάσταση των αξιών και ο σεβασμός των θεσμών. Για να γίνει αυτό σε βάθος χρόνου, θα απαιτηθούν γενναίες αποφάσεις με μεγάλο πολιτικό κόστος. Αν ληφθούν και εφαρμοστούν οι αποφάσεις αυτές και ταυτόχρονα ασκηθεί μια ριζικά διαφορετική πολιτική, υπάρχει ελπίδα να αναταχθεί η ελληνική οικονομία, να μηδενιστεί το δημόσιο έλλειμμα και να αρχίσει να μειώνεται το δημόσιο χρέος.

Μέσα στο πλαίσιο της ριζικά διαφορετικής αυτής πολιτικής, μακροπρόθεσμα υπάρχουν μεγάλα περιθώρια εξοικονόμησης σημαντικών πόρων από τη μείωση των δαπανών. Βραχυπρόθεσμα, όμως, τα περιθώρια αυτά είναι μικρά, εξαιτίας της ανελαστικότητας του μεγαλύτερου μέρους των δημοσίων δαπανών (τοκοχρεωλύσια για την εξυπηρέτηση του δημοσίου χρέους, μισθοί, συντάξεις κ.λπ.). Κατά συνέπεια, το βάρος θα πρέπει να πέσει στην αύξηση των εσόδων του κρατικού προϋπολογισμού (τα οποία το 2008 αντιπροσώπευαν το 40,6% του ΑΕΠ, έναντι 46,8% της Ευρωπαϊκής Ενωσης ως συνόλου). Αυτό που πρέπει να αποκλειστεί, είναι η αύξηση των έμμεσων φόρων, μια αύξηση που θα ακυρώσει την οποιαδήποτε ανακούφιση δοθεί στους οικονομικά ασθενέστερους. Αντίθετα, μέτρα που θα βοηθήσουν στην αύξηση των εσόδων είναι:

α) Η συνεχής και εντεινόμενη εκστρατεία για την πάταξη της φοροδιαφυγής και εισφοροδιαφυγής από επιχειρήσεις και από φυσικά πρόσωπα, με την αξιοποίηση τόσο των ικανών και ακέραιων στελεχών όσο και της τεχνολογίας, με όλες τις δυνατές διασταυρώσεις με στοιχεία από διάφορες τράπεζες δεδομένων (ΔΕΗ, ΟΤΕ, ΙΚΑ, Υποθηκοφυλακεία κ.λπ.). Η εκστρατεία αυτή, για να είναι πειστική, πρέπει να αρχίσει από τους μεγάλους και γνωστούς φοροφυγάδες, με δημοσιοποίηση των ονομάτων τους (ώστε να γνωρίζουν οι πολίτες ποιοι είναι εκείνοι που κλέβουν το Δημόσιο) και την επιβολή σ' αυτούς των κυρώσεων που προβλέπουν οι υπάρχοντες νόμοι. Κυρώσεων που, αν χρειαστεί, θα πρέπει να γίνουν αυστηρότερες.

β) Η αναπροσαρμογή των αντικειμενικών αξιών, ώστε να προσεγγίσουν τις τιμές αγοράς, με ταυτόχρονη επαναφορά του νόμου του 1982 για τη Φορολογία Ακίνητης Περιουσίας για φυσικά και νομικά πρόσωπα με τους ίδιους συντελεστές και με αναπροσαρμογή των αφορολόγητων ποσών.

γ) Η κατ' έτος δημοσίευση των βασικών στοιχείων των φορολογικών δηλώσεων τόσο για το εισόδημα όσο και για την ακίνητη περιουσία των φυσικών και νομικών προσώπων, προκειμένου να γίνει γνωστό ποιοι είναι οι μη ειλικρινείς φορολογούμενοι.

δ) Οι τακτικοί δειγματοληπτικοί έλεγχοι των δηλώσεων εισοδήματος και ακίνητης περιουσίας τόσο των φυσικών όσο και των νομικών προσώπων (χωρίς να ανακοινώνεται ποιες κατηγορίες φορολογουμένων και σε ποιες περιοχές θα γίνονται οι έλεγχοι αυτοί) και η επιβολή αυστηρών κυρώσεων στους παραβάτες.

ε) Οι αιφνιδιαστικοί έλεγχοι των επιχειρήσεων, των ελεύθερων επαγγελματιών και της διακίνησης των αγαθών σε όλη την επικράτεια από πεπειραμένα και άμεμπτα στελέχη και η επιβολή των αυστηρότερων κυρώσεων που προβλέπονται για τις διάφορες παραβάσεις.

*Ο Μανόλης Γ. Δρεττάκης είναι πρώην: αντιπρόεδρος της Βουλής, υπουργός και καθηγητής της ΑΣΟΕΕ

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Πολιτική
Στη στήλη
Ανάλυση στα γεγονότα
Άλλα θέματα στην κατηγορία Πολιτική της έντυπης έκδοσης
Νέα Δημοκρατία
Σαμαράς: Οχι σε 10 αλλά ούτε σε 110 χρόνια λησμονιέται η Ιστορία
Τα δίνουν όλα για τον αέρα της νίκης
Πιέζεται να αποσυρθεί ο Ψωμιάδης
ΣΥΡΙΖΑ
Τσίπρας: Μόνο η φορολογία οδηγεί σε αναδιανομή πλούτου
Βουλή
Προσλήψεις μέσω ΑΣΕΠ
Αλέκα Παπαρήγα
Κραυγές στο Τείχος
Γενικές και ειδικές γραμματείες της νέας κυβέρνησης
Από την «εποχή Σημίτη» οι 5 στους 8 γραμματείς
Τέλη κυκλοφορίας
Τέλος στα τέλη
Υπουργείο Εθν. Αμυνας
Αλλαγές σε θητεία, προαγωγές, ιεραρχία
Αλλαγή κανόνων για εξοπλισμούς
Ναυπηγεία Σκαραμαγκά
Και συμφωνία με «Thyssen» για τα Ναυπηγεία
Θεολογική Σχολή Χάλκης
Ψάχνει επιχειρήματα κατά Χάλκης η Αγκυρα, για ΗΠΑ
Εξωτερική πολιτική
Τις «κόκκινες γραμμές» έδειξε ο Παπούλιας στον Μπαν Κι Μουν
Ελληνοτουρκικές σχέσεις
Ερντογάν καλεί Γιώργο για διάλογο, μέσω Αγκυρας η ενημέρωση