Έντυπη Έκδοση

Η καταστροφή των γενναίων

Ακμή και παρακμή ενός σώματος πολεμιστών που πίστεψε στην πατρίδα και τη θρησκεία χωρίς να τις αποθεώσει. Ρ. Τσαμούρογλου, «Ο τελευταίος γενίτσαρος».

Την πορεία του σώματος των γενιτσάρων από τα μέσα του 18ου αιώνα μέχρι και την πρώτη τριακονταετία του 19ου αιώνα (μια πορεία από την υγεία και την ακμή προς την προϊούσα φθορά και την ολοκληρωτική καταστροφή) εικονογραφεί ο Ρεχά Τσαμούρογλου στο μυθιστόρημά του «Ο τελευταίος γενίτσαρος», που κυκλοφορεί σε μετάφραση Θάνου Ζαράγκαλη από τις εκδόσεις «Ολκός».

Ο Τσαμούρογλου, που γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη το 1958, έχει διδάξει ως επισκέπτης καθηγητής Ιστορίας στη Γερμανία και είναι βουλευτής του κυβερνώντος ισλαμικού κόμματος στην Τουρκία, εξαπλώνει τη μυθιστορηματική του δράση σε δύο επίπεδα: στα πεδία των μαχών στην Ευρώπη και στη ζωή του στρατοπέδου ή της οικογενειακής εστίας στην Ισταμπούλ (οθωμανική ονομασία της Πόλης).

Τοποθετώντας στο κέντρο της σκηνής τον Αρίφ αγά και τους γιους του (ένα τυπικό σόι γενιτσάρων, που εξισλαμίζει και εντάσσει στους κόλπους του έναν ρώσο αιχμάλωτο), ο Τσαμούρογλου σκηνοθετεί ένα στοχαστικό ιστορικό μυθιστόρημα, το οποίο μετατρέπει σε κεντρικό του θέμα την πίστη στην πατρίδα και τη θρησκεία, χωρίς να αποθεώνει την πατρίδα και χωρίς να κάνει κήρυγμα υπέρ της θρησκείας.

Ο Αρίφ αγάς είναι ένας ατρόμητος και μπαρουτοκαπνισμένος γενίτσαρος που θέλει να υπηρετήσει ένα κράτος το οποίο θα σέβεται τους πολεμιστές του και θα μπορεί να επιμερίσει την εξουσία με δίκαιο τρόπο, μακριά από τα παιχνίδια των πολιτικών και των στρατιωτικών. Οσο για τον θεό του, δεν είναι άλλος από τον θεό των μπεκτασήδων, που έχουν συγκροτήσει τα τάγματα των γενιτσάρων: μια άπειρη, μυστική οντότητα, αντλημένη από την παράδοση του σουφισμού, μακριά από τα κοσμικά σχέδια και τα οικονομικά συμφέροντα των παπάδων.

Ο «Τελευταίος γενίτσαρος» είναι η επική κατάρρευση του κόσμου του Αρίφ αγά: οι γενίτσαροι δεν θα καταφέρουν να χωρέσουν στον σκληρό πυρήνα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας και οι ηρωικές και θρησκευτικές τους αξίες θα χαθούν μαζί τους μέσα στο χρόνο, αφήνοντας πίσω τους ένα μαύρο, αδιαπέραστο κενό.

Μοιράζοντας την αφήγησή του σε δύο φωνές (μιλούν ο εξισλαμισμένος Ρώσος κι ένας από τους γιους του Αρίφ αγά), ο Τσαμούρογλου φτιάχνει μια γεμάτη έντονα χρώματα και εκπληκτική ζωντάνια πλοκή, κάνοντας λόγο όχι μόνο για το συνδυασμό θρησκευτικής έκστασης και πολεμικής αρετής αλλά και για τη δύναμη του έρωτα (ετεροφυλοφιλικού και ομοφυλοφιλικού), που αποτελεί την κινητήρια δύναμη της ζωής κάτω και από τις πιο αντίξοες ή αρνητικές συνθήκες.

Η βίαιη διάσταση της καθημερινής ζωής

Ενας κατ' εξοχήν φιλήσυχος πολίτης, ο νεαρός Χένρι Νεφ, που προέρχεται από εύπορη εμπορική οικογένεια και αρνείται να υιοθετήσει το ανταγωνιστικό πνεύμα της επαγγελματικής καριέρας και της αλόγιστης συσσώρευσης χρήματος, υποχρεώνεται να έρθει αντιμέτωπος με ένα από τα σημαντικότερα προβλήματα της σύγχρονης Ευρώπης: τη στάση του γηγενούς απέναντι στον ξένο και τον άλλο.

Αυτό είναι το θέμα του μυθιστορήματος του Siegfried Lenz «Γραφείο Απολεσθέντων Αντικειμένων», που κυκλοφορεί σε μετάφραση, εισαγωγή και σχόλια Κυριακής Χρυσομάλλη-Henrich από τις εκδόσεις University Studio Press. Ο Χένρι Νεφ εργάζεται σε μια ασήμαντη θέση στο Γραφείο Απολεσθέντων Αντικειμένων των Γερμανικών Σιδηροδρόμων για να εξασφαλίσει έναν βίο απαλλαγμένο από κάθε κοσμικό περισπασμό, αλλά αναλαμβάνει δράση όταν βλέπει τη φραστική και σωματική κακοποίηση την οποία υφίστανται μπροστά στα μάτια του ένας ρώσος μαθηματικός και ένας αφρικανός διανομέας.

Ο Ζίγκφριντ Λεντς, που γεννήθηκε το 1926 στο Λικ της Ανατολικής Πρωσίας (σήμερα ανήκει στην Πολωνία), δείχνει με ποιον τρόπο η λογοτεχνία επιστρέφει στις ημέρες μας στο συλλογικό, χρησιμοποιώντας μιαν εκ πεποιθήσεως αντιδραματική και αντιρητορική γλώσσα προκειμένου να φέρει στην επιφάνεια τη βίαιη διάσταση της καθημερινότητας, σ' ένα περιβάλλον το οποίο δεν είναι πρόθυμο να επιδείξει την παραμικρή ανοχή απέναντι σε οτιδήποτε αποκλίνει από τη νόρμα του.

Νέες εκδόσεις

«Δελφοί»

ΣΑΝΤΡΟ ΝΤΕΛ' ΟΡΚΟ

Μυθιστόρημα μυστηρίου.

Μετάφραση: Κούλα Καφετζή. Εκδόσεις «Μελάνι».

Δύο εραστές εισβάλλουν στον αρχαιολογικό χώρο των Δελφών και ο αστυνομικός Εγκον Χιαράφτερ αναλαμβάνει να ανακαλύψει τι κρύβεται πίσω από αυτό το φαινομενικά ασήμαντο παράπτωμα. Ενας αριστοτεχνικός συνδυασμός της ιστορίας μυστηρίου με τη λογοτεχνία του φανταστικού.

«Η δασκάλα με τα μαύρα και άλλες ιστορίες τρόμου»

Επιμέλεια: Ρίτσαρντ Ντάλμπι. Μετάφραση: Εφη Φρυδά. Εικονογράφηση εξωφύλλου και εσωτερικού: Δημήτρης Τάξης. Εκδόσεις «Μεταίχμιο».

Σημαντικές γυναίκες συγγραφείς του 20ού αιώνα δοκιμάζουν τις δυνάμεις τους στο αφήγημα τρόμου, αποδεικνύοντας τις τεράστιες εκφραστικές του δυνατότητες. Αγάπη, έρωτας, φιλία αλλά και άσβεστο μίσος ή παράλογος θάνατος στους πιο παράξενους και απρόσμενους συνδυασμούς.

«Ο Πέρσι Τζάκσον και η Θάλασσα των Τεράτων»

RICK RIORDAN

Μετάφραση: Αναστασία Λαμπροπούλου.

Εκδόσεις «Πάπυρος».

Ο Πέρσι Τζάκσον υποδέχεται τη φίλη του Αναμπεθ και ετοιμάζεται να αντιμετωπίσει την απειλή που συνοδεύει την άφιξή της: ένας μυστηριώδης εχθρός απειλεί την κατασκήνωση των Ημίθεων. Εφηβική λογοτεχνία, που διαβάζεται και από μεγάλους.

Ιάκωβος Καμπανέλλης: «Θέατρο»

Τόμος Η'. Το μεγάλο μας τσίρκο. Ο εχθρός λαός.

Εκδόσεις «Κέδρος».

Δύο από τα πιο συζητημένα έργα του Ιάκωβου Καμπανέλλη: το «Μεγάλο μας τσίρκο» (1973) και ο «Εχθρός λαός» (1975). Η ελληνική ιστορία έρχεται να αναλάβει πρωταγωνιστικό ρόλο επί σκηνής με ένα πολιτικό μήνυμα που δεν έχει χάσει την επικαιρότητά του.

«Η Τζούλιετ γυμνή»

ΝΙΚ ΧΟΡΝΜΠΙ

Μυθιστόρημα. Μετάφραση: Χίλντα Παπαδημητρίου. Εκδόσεις Πατάκη.

Το πάθος για τη μουσική και η περιπέτεια του σερφαρίσματος στο Διαδίκτυο: ο χρόνος συρρικνώνεται δραματικά, οι αποστάσεις καταργούνται και τα πάντα τίθενται υπό αμφισβήτηση σ' έναν κόσμο ο οποίος μεταβάλλεται. Ο Νικ Χόρνμπι σε ένα βιβλίο με πολύ χιούμορ.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Στη στήλη
Τυπογραφείο
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Θέατρο
Πλούτος, ο θρίαμβος της φτώχειας
Πρόβα για το φθινόπωρο
Κινηματογράφος
Εύκολοι καιροί για ήρωες
Στην ουρά για Βενετία
Συνέντευξη: Σύλλας Τζουμέρκας
«Η ελληνική οικογένεια είναι στραβό κύτταρο»
Συνέντευξη: Τζον Γουότερς
«Οι γκέι σήμερα είναι πολύ συντηρητικοί»
Συνέντευξη: Χριστιάνα Στεφάνου
Μπήκε στο χορό
Μουσική
Με όπλα την ποίηση και τη μουσική
Νέοι και ανεξάρτητοι
Απαγόρευση καπνίσματος
Κι ο νέος νόμος γίνεται καπνός
Μαραθώνας
Οσα δεν είδαν οι Πέρσες
Φωτογραφία
Γιάπης με το ζόρι
Εκθεση
The golden boy
Προσφορά «Κυριακάτικης Ελευθεροτυπίας»
Οι μετρ του αστυνομικού
Βιβλίο
Μια μέρα, τέσσερις ιστορίες
Ωρα για περιπέτεια