Έντυπη Έκδοση

Περί πατρίδας

Προσωπικά, δεν είμαι από εκείνους που πιστεύουν ότι το ελληνικό έθνος «γεννήθηκε» χθες το μεσημέρι.

Ούτε και από αυτούς που συγχέουν, σκοπίμως ή μη, τον αντι-εθνικισμό με τον αντι-εθνισμό. Ούτε με όσους θεωρούν ευλογία θεού την υπέρβαση των εθνών, τη διάλυσή τους μέσα στη λεγόμενη παγκοσμιοποίηση. Κατανοώ και σέβομαι, επιπλέον, την «ανάγκη» του μεγαλύτερου αριθμού συμπολιτών να πιστεύουν κάπου, σε μια μεγάλη αφήγηση, σήμερα μάλιστα που θεωρείται ότι έχει μπει ταφόπλακα στις λεγόμενες μεγάλες αφηγήσεις. Εξακολουθώ να θεωρώ το πολιτικά συγκροτημένο έθνος ως υπαρκτό πλαίσιο άσκησης της δημοκρατικής πολιτικής, τον μοναδικό αυτή τη στιγμή χώρο διασφάλισης των ατομικών και συλλογικών δικαιωμάτων. Με την έννοια αυτή, συμμερίζομαι απολύτως κάθε ορθολογική αντίσταση σε πολιτικές που διαλύουν την εθνική κοινότητα μέσα σε απειράριθμους κοινοτισμούς, σε εθνοτικούς και θρησκευτικούς μισαλλόδοξους μειονοτισμούς, τύπου πολιτικού Ισλάμ παραδείγματος χάρη, που αναιρούν την ακριβή ουδετερότητα του δημόσιου χώρου, ο οποίος είναι απαραίτητη προϋπόθεση ώστε όλοι να αναγνωριζόμαστε ισότιμα ως πολίτες.

Αυτή όμως η ιδιότητά μας ως πολιτών είναι που πλήττεται θανάσιμα από τον εθνικισμό. Από μια βαθιά ριζωμένη εθνικοφροσύνη, που διαρκώς επινοεί αφορμές, ανακυκλώνοντας ένα τρομοκρατικό κυνήγι μαγισσών. Γιατί, τι άλλο είναι ο εθνικισμός από την αναγωγή μιας εθνοτικής πίστης σε φανατικό πολιτικό «πιστεύω»; Από τη βίαιη επιβολή της εθνοτικής περί έθνους άποψης των πολλών σε βάρος εκείνων που σκέφτονται διαφορετικά; Τέτοια είναι η περίπτωση της αντιμετώπισης του βιβλίου της Θάλειας Δραγώνα. Οι ιταμές επιθέσεις που υφίσταται η ίδια και το έργο της είναι η επαναλαμβανόμενη απόδειξη ότι ο εθνικισμός δεν μπορεί να υπάρξει παρά λειτουργώντας ως βιομηχανία παραγωγής «μειοδοτών», ως οιονεί καθεστώς ιδεολογικής ηγεμονίας· κοντολογίς ως ολοκληρωτισμός.

Και είναι πραγματικά κρίμα που η λεγόμενη προοδευτική παράταξη, πέρα από κόμματα, που λέει ότι πατάει πάνω στον ορθολογισμό, δεν σηκώνει το γάντι, όχι για να αναθεματίσει τους σύγχρονους εθνικο-λαϊκιστές συκοφάντες, αυτό είναι εύκολο, ενίοτε και βολικό, αλλά για να παίξει τον δικό της διαπλαστικό ρόλο. Οχι για να πείσει αυτούς που εξ επαγγέλματος βιαιοπραγούν κατά ιδεών, αλλά τους υπόλοιπους, τους πολλούς, που λέει και ο πρωθυπουργός. Να μιλήσει δηλαδή για το ελληνικό έθνος, την ιστορία του, όλες τις πλευρές του, όχι για να το «αποδομήσει», αλλά για να το αφηγηθεί ως δημοκρατική κοινότητα πεπρωμένου. Με απλά λόγια και στο φως, χωρίς φόβο, χωρίς μνημονικές αναμοχλεύσεις, χωρίς μνησικακίες, χωρίς κουκουλώματα. Εξηγώντας και απαιτώντας, στο πλαίσιο αυτό, τον πλήρη χωρισμό, τυπικό και ουσιαστικό, Κράτους - Εκκλησίας, αντί να σιωπά, αν δεν επιδοκιμάζει στα μουλωχτά και χαιρέκακα, έμπλεος αντιδεξιάς κουτοπονηριάς, μπροστά στην πρόσκληση του Αρχιεπισκόπου στο διαμπερές υπουργικό συμβούλιο. Αν αύριο προσκληθεί κάποιος άλλος θρησκευτικός ηγέτης στο τηλεοπτικό υπουργικό συμβούλιο, τι μέλλει γενέσθαι; Πώς να υποστηρίξει κανείς το δημοκρατικό έθνος όταν κάποιοι το εκλαμβάνουν ως άθροισμα εθνοτικών και θρησκευτικών κοινοτήτων που ζητούν την «αναγνώρισή» τους από το κράτος;

Τώρα που επιτέλους ξεκίνησε η μάχη της απόδοσης της ελληνικής ιθαγένειας στους «νόμιμους» μετανάστες, εξέλιξη άκρως θετική και σημαντική και για την ίδια την ελληνική κοινωνία, η ανάγκη μιας ελεύθερης και δημόσιας πολιτικής συζήτησης για θέματα «ταυτότητας» και «ετερότητας» είναι προϋπόθεση εκ των ων ουκ άνευ προκειμένου αυτή να μην έχει την τύχη εκείνης περί «αστυνομικών ταυτοτήτων». Οι οπαδοί της «ανοιχτής διακυβέρνησης» και της «κοινωνικής ευθύνης» θα λειτουργήσουν υπεύθυνα;

* Διδάσκει στο Τμήμα Πολιτικών Επιστημών του ΑΠΘ

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Πολιτική
Στη στήλη
Εν-στάσεις
Άλλα θέματα στην κατηγορία Πολιτική της έντυπης έκδοσης
Νέα διοικητική δομή
Κατεπείγον υπουργικό για τον Καποδίστρια 2
«Νυχτερινές» τροπολογίες
Παλιά μου τέχνη κόσκινο...
Κόντρες υπουργών
Η παρέμβαση της Αννας ενόχλησε τον Μιχάλη
Αλ. Τσίπρας
Απόδραση στο ...Βερολίνο
Ελληνοαμερικανικές σχέσεις
Δεν «βγαίνουν» οι ημερομηνίες για επίσκεψη Παπανδρέου
Κυπριακό
Διαπραγμάτευση - Γολγοθά προβλέπει ο Χριστόφιας
Ελληνοτουρκικές σχέσεις
Ζητά «κοινά βήματα» αντί αμοιβαιότητας
Ναυπηγεία Σκαραμαγκά
Πωλούνται με προίκα 4,8 δισ. τα Ναυπηγεία
Μεταναστευτική πολιτική
Μετανάστες: Ενα βήμα μπρος, δύο βήματα πίσω;