Έντυπη Έκδοση

Πολιτική

Διάλογος

  • Διάλογοι για τους φορολογικούς παραδείσους

    Η έξοδος από τη διεθνή οικονομική κρίση δεν είναι δυνατή χωρίς την επιβολή δεσμευτικών ρυθμιστικών κανόνων στην παγκόσμια οικονομία.

    Καμία ρύθμιση όμως δεν μπορεί να λειτουργήσει αποτελεσματικά όσο συνεχίζουν να υπάρχουν και να δρουν ανεξέλεγκτα οι περίφημοι «φορολογικοί παράδεισοι». Το σκάνδαλο της ύπαρξης των φορολογικών παραδείσων αποκαλύπτει το πελώριο εύρος και το βάθος της διαφθοράς και της συλλογικής ανηθικότητας που χαρακτηρίζουν τον σύγχρονο παγκοσμιοποιημένο καπιταλισμό. Οι φορολογικοί παράδεισοι αντιστρατεύονται και υπονομεύουν κάθε ιδέα γενικού συμφέροντος, δικαιοσύνης ή ισότητας των φορολογούμενων πολιτών απέναντι στον νόμο. Μέσα από σκοτεινές και ύποπτες διαδρομές, τεράστια χρηματικά ποσά καταλήγουν στα θησαυροφυλάκια αυτών των ιερών ναών της διεθνούς πλουτοκρατίας. Με αυτό τον τρόπο, το μεγάλο κεφάλαιο και οι επιχειρήσεις μπορούν να αποφεύγουν τις φορολογικές τους υποχρεώσεις και να απαλλάσσονται από κάθε δέσμευση απέναντι στο κοινωνικό σύνολο. Το αποτέλεσμα είναι να διογκώνεται αθέμιτα και υπέρμετρα η φορολογική επιβάρυνση των μισθωτών εργαζόμενων και να μένουν ανικανοποίητες θεμελιώδεις κοινωνικές ανάγκες, όπως η υγεία, η κοινωνική πρόνοια, η εκπαίδευση, η έρευνα κ.ά.

    Το φαινόμενο των φορολογικών παραδείσων προσεγγίζουν με τις αναλύσεις τους τρεις ιταλοί μελετητές.

    **Η Μαρία Τσετσίλια Γκουέρα είναι καθηγήτρια Οικονομικής Επιστήμης στο Πανεπιστήμιο της Μόντενα.

    **Ο Φεντερίκο Ραμπίνι είναι συγγραφέας και δημοσιογράφος. Είναι συντάκτης της εφημερίδας «La Repubblica» και διδάσκει στο Πανεπιστήμιο του Μπέρκλεϊ.

    **Ο Τζόρτζιο Ρούφολο, ιστορικό στέλεχος της ιταλικής αριστεράς, είναι οικονομολόγος και ιδρυτής του Ευρωπαϊκού Κέντρου Ερευνών.

    Οι μυστικές διαδρομές

    Τι είναι ένας φορολογικός παράδεισος; Ο ορισμός είναι κάθε άλλο παρά εύκολος.

    Είναι σίγουρα φορολογικοί παράδεισοι οι χώρες με μηδενική ή ελάχιστη φορολογία, στις οποίες καταλήγει να είναι συμφέρουσα η εγκατάσταση της έδρας μιας επιχείρησης (μιας off shore), η οποία πολύ συχνά δεν αναπτύσσει καμιά ουσιαστική οικονομική δραστηριότητα και στην οποία αποδίδονται, μέσω διάφορων αδιαφανών μηχανισμών, τα κερδη άλλων εταιρειών, έτσι ώστε να αποφεύγεται η φορολόγησή τους στις χώρες στις οποίες έχουν ιδρυθεί.

    *Είναι, έπειτα, φορολογικοί παράδεισοι εκείνες οι χώρες οι οποίες, επειδή εγγυώνται ένα αδιαπέραστο τραπεζικό απόρρητο, καθιστούν δυνατή την πραγματοποίηση συναλλαγών που μένουν κρυφές στα αδιάκριτα μάτια των φορολογικών αρχών της χώρας προέλευσης. Αυτό το αδιαπέραστο απόρρητο προσελκύει τα κεφάλαια από το εξωτερικό και καθιστά ευημερούσα τη χρηματοπιστωτική βιομηχανία του παραδείσου σε βάρος άλλων χωρών, καθώς επιτρέπει στους κατοίκους αυτών των τελευταίων χωρών να παραβιάζουν τους κανόνες, δηλαδή να διαπράττουν εγκλήματα. Πρέπει να αποσαφηνιστεί ότι δεν πρόκειται μόνο για φοροδιαφυγή. Αυτοί οι φορολογικοί παράδεισοι μπορούν να προσελκύουν χρήμα που προέρχεται και από άλλες αθέμιτες δραστηριότητες: το χρήμα που το οργανωμένο έγκλημα κερδίζει από το εμπόριο των ναρκωτικών ή των όπλων.

    *Κατανοούμε, επομένως, ότι οι φορολογικοί παράδεισοι αντιπροσωπεύουν έναν κίνδυνο για τις άλλες χώρες και ότι ο βαθμός της «επικινδυνότητάς» τους μετριέται εν μέρει από τη μικρότερη ή μεγαλύτερη διαθεσιμότητά τους να προμηθεύουν πληροφορίες για τις κινήσεις κεφαλαίων που θα μπορούσαν να έχουν αθέμιτο χαρακτήρα.

    *Από την άλλη μεριά, ακριβώς πάνω σε αυτή την έλλειψη διαθεσιμότητας για την παροχή πληροφοριών βασίζεται η φήμη των φορολογικών παραδείσων και έτσι εξηγείται επομένως η αντίστασή τους στη συνεργασία. Ακόμη και στην καλύτερη των περιπτώσεων, οι πληροφορίες που αποσπώνται από τους φορολογικούς παραδείσους είναι πληροφορίες μετά από αίτημα, σχετικές δηλαδή με μεμονωμένα άτομα, με αφετηρία καλά τεκμηριωμένες υποθέσεις εγκλημάτων.

    *Αυτό, όμως, δεν αρκεί για να αντιταχθούμε στη φοροδιαφυγή.

    Η καταπολέμηση της φοροδιααφυγής προϋποθέτει πράγματι μια προληπτική δράση αποτροπής, η οποία για να είναι αποτελεσματική θα πρέπει να αφορά το σύνολο των φορολογουμένων. Γι' αυτό το σκοπό έχει ζωτική σημασία μια ευρείας κλίμακας πρόσβαση στην πληροφορία. Οταν θέλουμε να αντιταχθούμε σε φαινόμενα που έχουν διεθνή διάσταση, η συνεργασία μεταξύ χωρών στο πεδίο της μεταβίβασης των πληροφοριών είναι θεμελιώδης, γιατί διαφορετικά δεν απομένει παρά η προσφυγή σε έκτακτα μέτρα.

    *Τέτοια ήταν η περίπτωση του Λιχτενστάιν, όπου η Γερμανία προσέφυγε ακόμη και στις μυστικές υπηρεσίες, όχι για να ξετρυπώσει έναν μεμονωμένο φοροφυγά, αλλά για να αποκτήσει δεδομένα για ένα ολόκληρο δίκτυο ύποπτων οικονομικών σχέσεων ανάμεσα σε γερμανούς πολίτες και στο γειτονικό τους φορολογικό παράδεισο.

    *Ενα παράδειγμα μπορεί να μας βοηθήσει να κατανοήσουμε τη διεθνή διάσταση του προβλήματος: Σε απάντηση στην απελευθέρωση της κίνησης των κεφαλαίων, όλες οι χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης κατάργησαν βαθμιαία τη φορολόγηση των τόκων τους οποίους εισέπρατταν πρόσωπα που δεν ήταν κάτοικοί τους. Με αυτό τον τρόπο καθεμιά από αυτές τις χώρες έγινε φορολογικός παράδεισος απέναντι στις άλλες. Ο Ιταλός που επένδυε στην Ιταλία φορολογούνταν για τους τόκους που εισέπραττε. Δεν φορολογούνταν, αντίθετα, αν επένδυε σε οποιαδήποτε άλλη ευρωπαϊκή χώρα, επειδή σε εκείνη τη χώρα δεν υπήρχε καμιά παρακράτηση φόρου για όσους δεν ήταν κάτοικοί της.

    *Για να αναχαιτιστεί αυτό το φαινόμενο η Ευρωπαϊκή Ενωση, στο τέλος μιας διαδρομής που διήρκεσε γύρω στα 15 χρόνια, εισήγαγε μια οδηγία που καθιστά δυνατή τη φορολόγηση από μέρους της χώρας κατοικίας, χάρη σε μιαν αυτόματη ανταλλαγή πληροφοριών η οποία αφορά όλους τους πολίτες και όλες τις πληρωμές τόκων.

    Αλλά αυτή η οδηγία, παρ' όλο που είναι πολύ σημαντική, έχει μια αχίλλειο πτέρνα: για να λειτουργήσει πρέπει να εμπλέκει όχι μόνο τις χώρες της Ε.Ε. αλλά και τις χώρες με τις οποίες υπάρχουν μεγαλύτερες οικονομικές σχέσεις, από την Ελβετία ώς το Μονακό, από το Σαν Μαρίνο ώς το Λιχτενστάιν.

    *Μπορούμε να καταλήξουμε παρατηρώντας ότι, δεδομένης της διάστασης και της σημασίας του, το πρόβλημα των φορολογικών παραδείσων δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί από τα μεμονωμένα κράτη με βάση διμερείς συμφωνίες αλλά απαιτεί πολυμερείς δράσεις και διεθνείς συμφωνίες για μεγαλύτερη διαφάνεια και ευρύτερη διαθεσιμότητα στην ανταλλαγή πληροφοριών.

    Κλέφτες και αστυνόμοι!

    Στα χρηματοκιβώτιά τους κρύβονται από τέσσερα έως οκτώ τρισεκατομμύρια ευρώ, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις διεθνών οργανισμών όπως ο ΟΟΣΑ.

    Αν αυτά τα πλούτη απέδιδαν τους φόρους που τους αναλογούν, η εισφορά θα αρκούσε από μόνη της για να χρηματοδοτηθεί το Millennium Developement Goal, το σχέδιο των Ηνωμένων Εθνών για να ξεριζωθεί η φτώχεια του Τρίτου Κόσμου.

    Φύλακες αυτού του θησαυρού είναι οι φορολογικοί και τραπεζικοί παράδεισοι. Βρίσκονται στις τέσσερις γωνιές του πλανήτη, από την Καραϊβική ώς τη Σιγκαπούρη, αλλά πολλοί από αυτούς βρίσκονται λίγα χιλιόμετρα από τα σύνορά μας: Λιχτενστάιν και Μονακό, Ανδόρα και τα νησιά της Μάγχης, αναχρονιστικά κρατίδια των οποίων η ανεξαρτησία είναι καθαρά συμβολική σε κάθε άλλο πεδίο, τα οποία όμως εμφανίζονται άβατα για τις φορολογικές και τις δικαστικές αρχές των γειτονικών χωρών.

    1 Ενα ιστορικό ρήγμα προκλήθηκε στις αρχές του 2008, με το αστραπιαίο πλήγμα που οργάνωσαν οι γερμανικές μυστικές υπηρεσίες στο Φαντούτς, την πρωτεύουσα του Λιχτενστάιν: Με ένα χτύπημα η κυβέρνηση του Βερολίνου έβαλε στο χέρι 1.400 λογαριασμούς με δικαιούχους γερμανούς φοροφυγάδες. Η γερμανική εισβολή στο τραπεζικό απόρρητο του Φαντούτς δώρισε χρήσιμες πληροφορίες και σε άλλες χώρες. Ιταλία, Γαλλία, Σουηδία δέχτηκαν με τη σειρά τους καταλόγους, οι οποίοι υποβάλλονται σε έλεγχο.

    Στο αιώνιο παιχνίδι «Κλέφτες και αστυνόμοι», που αντιπαραθέτει τις φορολογικές αρχές και τους φορολογούμενους, οι φορολογικοί παράδεισοι είναι ιεροί ναοί, των οποίων η ασυλία σπάνια παραβιάζεται. Ακόμα και η πιο ισχυρή φορολογική αρχή του πλανήτη, η αμερικανική U.S. Internal Revenue Service το 2006, ομολόγησε την απογοήτευσή της για τη φυγή κεφαλαίων μέσω των off shore εταιρειών: «Προσκρούουμε σε κρατικές δικαιοδοσίες στις οποίες δεν έχουμε δυνατότητα παρέμβασης».

    2 Καμία χώρα δεν είναι εντελώς αμόλυντη από τον ιό που διαβρώνει την ηθική της φορολογικής υπευθυνότητας: Στην Αυστραλία αποκαλύφθηκε ένα ευρύ δίκτυο διασημοτήτων, των οποίων τα εισοδήματα χάνονταν στα ελεύθερα λιμάνια. Η Βρετανία ανέκτησε μισό δισ. στερλίνες σε μία μόνον off shore αγορά, που φιλοξενούσε χιλιάδες τραπεζικούς λογαριασμούς βρετανών.

    Αλλά μέχρι τώρα έχουμε μόνον πύρρειες νίκες. Τα ποσά που ανευρίσκονται είναι πολύ μικρά σε σχέση με τα κρυμμένα.

    3 Ο πόλεμος-αστραπή ανάμεσα στο Βερολίνο και στο μικρό πριγκιπάτο στα ελβετικά σύνορα θα μπορούσε να ανοίξει μια νέα σελίδα: την απαρχή του τέλους για τα παρασιτικά κράτη που ευημερούν χάρη στα φορολογικά αδικήματα. Με δεδομένα τα αποτελέσματα που πέτυχε η Αγκελα Μέρκελ, και άλλες κυβερνήσεις μπορεί να ακολουθήσουν το γερμανικό προηγούμενο, εφαρμόζοντας στους φορολογικούς παραδείσους τις μεθόδους της αντικατασκοπίας ή του πολέμου εναντίον της μαφίας: διείσδυση «πρακτόρων» ή κίνητρα για τους μετανοημένους.

    4 Προσοχή, όμως, να μην πανηγυρίσουμε τη νίκη πολύ πρόωρα. Το 1962 ο στρατηγός Ντε Γκολ οργάνωσε μιαν αληθινή στρατιωτική πολιορκία του Μονακό, περισφίγγοντάς το με μια ζώνη γάλλων τελωνειακών υπαλλήλων. Υπό την απειλή να κλείσουν τα σύνορα και να στραγγαλιστεί το Μόντε Κάρλο, ο γάλλος πρόεδρος απέσπασε από το πριγκιπάτο τη δέσμευση να φορολογηθούν όλοι οι γάλλοι κάτοικοί του.

    Ωστόσο, 47 χρόνια μετά, οι φορολογικές αρχές του Παρισιού απέχουν πολύ από το να έχουν θριαμβεύσει στη μάχη τους ενάντια στην off shore φοροδιαφυγή.

    Η ζωτικότητα των φορολογικών παραδείσων έχει πολλές όψεις. Από τη μία πλευρά το λόμπι των offshore φοροφυγάδων είναι ισχυρό και δικτυωμένο, απλώνει τις ρίζες του στον κόσμο του πλούτου και των μεγάλων πολυεθνικών, συμπεριλαμβάνει το οργανωμένο έγκλημα, το εμπόριο των ναρκωτικών και την τρομοκρατία. Πρόκειται για δυνάμεις που μπορούν να κινητοποιούν αξιοσημείωτους πόρους για να «πείθουν» πολιτικούς φίλους, να δημιουργούν εύνοιες και δόλιες συμπαιγνίες υπέρ των φορολογικών παραδείσων.

    5 Σαν να μην αρκούσαν όλα αυτά, έρχεται να τους υποστηρίξει και η νεοφιλελεύθερη ιδεολογία. Η νεοφιλελεύθερη θέση είναι η ακόλουθη: ακόμα και στη φορολογία είναι θετικό να υπάρχει ανταγωνισμός. Σε αυτή την περίπτωση πρόκειται για έναν ανταγωνισμό μεταξύ κρατών: Οι χώρες οι λιγότερο λαίμαργες για φορολογικά έσοδα προσελκύουν φορολογούμενους οι οποίοι φεύγουν από τα έθνη με υψηλή φορολογική πίεση.

    Με αυτό τον τρόπο οι πιο αποτελεσματικές και λιγότερο σπάταλες κυβερνήσεις επιβραβεύονται με μιαν εισροή κεφαλαίων.

    Αργά ή γρήγορα, ακόμα και οι άλλες, δηλαδή οι κυβερνήσεις που κακομεταχειρίζονται τον φορολογούμενο, θα υποχρεωθούν να πειθαρχήσουν, αν δεν επιθυμούν να συρρικνωθεί η φορολογητέα βάση τους.

    6 Ιδού ορισμένα παραδείγματα που αναφέρουν οι νεοσυντηρητικοί για να ενισχύσουν τη θέση ότι ο φορολογικός ανταγωνισμός κάνει καλό σε όλους: πριν από τη δεκαετία του 1980, στις βιομηχανικά αναπτυγμένες χώρες η φορολογία του εισοδήματος έφτανε σε ένα μέγιστο ποσοστό 67%. Επειτα ο Ρέιγκαν και η Θάτσερ άρχισαν να «αδυνατίζουν» το κράτος πρόνοιας και να μειώνουν τη φορολογία. Το αποτέλεσμα είναι ότι σήμερα το μέγιστο ποσοστό φορολόγησης έχει κατέβει στο 40%.

    Η φορολογία των επιχειρήσεων μέχρι τη δεκαετία του 1980 ήταν στο 50%. Αλλά χάρη στο καλό παράδειγμα χωρών με χαμηλή φορολογική πίεση, όπως η Ιρλανδία, σήμερα έχει πέσει σχεδόν παντού γύρω στο 27%.

    Σε αυτή την οπτική η σταυροφορία ενάντια στους φορολογικούς παραδείσους είναι βλαβερή, είναι η προσπάθεια των πιο άπληστων κυβερνήσεων να δημιουργήσουν ένα κρατιστικό φορομπηχτικό καρτέλ.

    7 Αυτά τα νεοφιλελεύθερα επιχειρήματα δεν ευσταθούν. Αλλο πράγμα είναι ο θεμιτός ανταγωνισμός μεταξύ των εθνών που επιδιώκουν εναλλακτικές οικονομικές πολιτικές με σκοπό να δώσουν κίνητρα για επενδύσεις, να ευνοήσουν την ανάπτυξη και να δημιουργήσουν απασχόληση και άλλο πράγμα είναι η συμπεριφορά κρατιδίων που βασίζουν την ευημερία τους σχεδόν αποκλειστικά στην προσφορά αδιαφάνειας και ατιμωρησίας στους φοροφυγάδες.

    8 Εξάλλου, στον φορολογικό ανταγωνισμό αναδύεται και μια πρόδηλη ασυμμετρία: αυτοί που επωφελούνται είναι μόνο οι πλούσιοι και οι επιχειρήσεις.

    Η πλειονότητα των μισθωτών εργαζομένων δεν διαθέτει την επιλογή να μετακινείται εκεί όπου το εισόδημά τους θα φορολογείται λιγότερο. Ο πιο κινητικός παράγοντας της παραγωγής είναι το κεφάλαιο, που μετακινείται με ευκολία εκεί όπου του συμπεριφέρονται καλύτερα.

    9 Για να συγκρατηθούν τα κεφάλαια, το αποτέλεσμα του φορολογικού ανταγωνισμού μεταξύ των κρατών είναι μια βαθμιαία μείωση της φορολογίας των επιχειρηματικών κερδών. Η φυγή του πλούτου προς τους φορολογικούς παραδείσους έχει ένα τίμημα: αυξάνει ακόμα περισσότερο τη φορολογική πίεση των κρατών στα ανυπεράσπιστα θηράματα, δηλαδή, στα εισοδήματα των μισθωτών.

    Το κεφάλαιο δεν έχει πατρίδα

    Σε όποιον του έθετε το πρόβλημα των σχέσεων ηθικής και οικονομίας, ο βρετανός πρωθυπουργός -στη δεκαετία του 1950- Χάρολντ Μακμίλαν απαντούσε ξερά: Αυτά τα προβλήματα πρέπει να τα θέτετε στον αρχιεπίσκοπο.

    Μιαν ανάλογη άποψη εξέφρασε και ο γκουρού των φορολογικών παραδείσων Ανταμ Στάρτσιλντ σχετικά με το πατριωτικό συμφέρον στις επιχειρηματικές δραστηριότητες.

    Είπε χαρακτηριστικά: «Home is where money is» («Η πατρίδα βρίσκεται εκεί όπου βρίσκεται το χρήμα»). Δεν ήταν, άλλωστε, ο μεγάλος Κικέρων αυτός που είχε δηλώσει «Ubi bene ibi patria»; Μόνο που για τον Κικέρωνα το αγαθό δεν ταυτιζόταν με το χρήμα. Για τον Σκάρτσιλντ, όμως, ταυτίζεται.

    *Το τελευταίο διάστημα αυτή η «κυνική» στάση ηθικής ουδετερότητας αμφισβητήθηκε από βιβλία και άρθρα, που θέλουν να συμφιλιώσουν το χρήμα με την ηθική με σκοπό μιαν αυθεντική ευτυχία.

    Είναι τυχαίο που αυτή η τάση εκδηλώθηκε σε μια φάση έκρηξης της οικονομικής εγκληματικότητας; Κατά τη γνώμη μου δεν είναι τυχαίο. Η γλώσσα πηγαίνει εκεί όπου πονάει το δόντι. Και η καπιταλιστική οικονομία υποφέρει από έναν εντεινόμενο πονόδοντο.

    *Η παρέλαση αμερικανών τραπεζιτών δεμένων με χειροπέδες δύσκολα μπορεί να παρουσιαστεί σαν ένα εξαιρετικό επεισόδιο, μετά τον κυκλώνα που προκάλεσαν πριν από οκτώ χρόνια τα θορυβώδη σκάνδαλα Enron - Worldcom.

    *Κάθε φορά το χρονικό των εγκλημάτων συνοδεύεται από την ικανοποίηση ότι αποκαλύφθηκαν και τιμωρήθηκαν και από τη διαβεβαίωση ότι δεν θα επαναληφθούν και προφανώς από την ιδέα ότι μπορεί να συμφιλιωθούν η ηθική και η επιχειρηματική δραστηριότητα με κατάλληλα μαθήματα και λίγη αγαθοεργία.

    *Στην πραγματικότητα, σε όλο τον κόσμο η οικονομική εγκληματικότητα έχει πάρει εντυπωσιακές διαστάσεις. Με την παγκοσμιοποίηση ο οικονομικός χώρος που κατέχεται από τις εγκληματικές δραστηριότητες έχει επεκταθεί εξαιρετικά.

    Πλάι στους τομείς της παραδοσιακής εγκληματικότητας (ναρκωτικά, όπλα, απάτες, τυχερά παιχνίδια, εκμετάλλευση της πορνείας, λαθρεμπόριο ποτών, τσιγάρων και φαρμάκων) ευημερούν οι αγορές της νέας σκλαβιάς, της πληροφορικής πειρατείας, του παράνομου εμπορίου αρχαιοτήτων, προστατευόμενων ειδών, ανθρώπινων οργάνων, τοξικών αποβλήτων, πυρηνικών προϊόντων. Οι εκτιμήσεις κινούνται γύρω στο ένα με ενάμισι τρισεκατομμύριο δολάρια, που ισοδυναμούν με το 2-3% της παγκόσμιας ετήσιας παραγωγής.

    *Οποιος έχει διαβάσει το βιβλίο του Ρομπέρτο Σαβιάνο «Γκόμορα» έχει αντιληφθεί την πολυπλοκότητα που έχουν προσλάβει οι εγκληματικές οργανώσεις. Η «ηρωική» φάση της παρανομίας έχει από καιρό αντικατασταθεί από τη «μεγάλη επιχειρηματική οργάνωση». Ποιες είναι όμως οι αιτίες αυτής της μεταβολής; Είναι βασικά δύο. Και σχετίζονται όχι με την κακή βούληση, αλλά με την ίδια τη δομή του σημερινού καπιταλισμού. Η πρώτη είναι η εξαιρετική συγκέντρωση του πλούτου, που συντελέστηκε στις χώρες του αναπτυγμένου καπιταλισμού, και ιδιαίτερα στις Ηνωμένες Πολιτείες, τα τελευταία 30-40 χρόνια. Η δεύτερη είναι η φιλελευθεροποίηση της κίνησης των κεφαλαίων.

    *Και εδώ επανερχόμαστε στο ζήτημα της ηθικής. «Βρισκόμαστε όλοι στην ίδια βάρκα», ήταν η θεμελιώδης ηθική νομιμοποίηση του καπιταλισμού. Η ανάπτυξη, όπως και αν αναδιανέμονταν τα οφέλη της, υποτίθεται ότι θα ευνοούσε όλους. Εδώ και δεκαετίες αυτό δεν είναι πλέον αληθινό.

    Αυτό που έχει στο μεταξύ συμβεί είναι η γέννηση μιας νέας πλουτοκρατίας, η οποία είναι σε θέση να υπαγορεύει τους όρους της στην αγορά. Οποιος διαθέτει εξουσία στην αγορά το πιθανότερο είναι ότι θα την καταχραστεί (διαβάστε τον Ανταμ Σμιθ).

    *Αυτή είναι η ιδεώδης προϋπόθεση για την ανάπτυξη μιας αγοραίας εγκληματικότητας. Η μοιραία απόφαση που πάρθηκε στις αρχές της δεκαετίας του 1980 να απελευθερωθούν οι διεθνείς κινήσεις των κεφαλαίων έφερε όλα τα υπόλοιπα.

    *Ενα μέρος αυτής της ροής κεφαλαίων περνάει μέσα από τους φορολογικούς παραδείσους. Ο ΟΟΣΑ συνέταξε το 2000 μια μαύρη λίστα των 35 φορολογικών παραδείσων που είναι διασκορπισμένοι στον κόσμο και όρισε με ακρίβεια τις προϋποθέσεις της «εξόδου» από τη λίστα.

    Δύο χρόνια μετά, το 2002, πολλοί από τους λεγόμενους παραδείσους φαινομενικά βγήκαν από την κόλαση. Από 35 μειώθηκαν σε 7. Αλλά, όπως έχει παρατηρηθεί, δεν έχουν μέχρι τώρα καταγραφεί ενδείξεις ουσιαστικής μεταβολής.

    *Μια σύντομη επίσκεψη στις ιστοσελίδες του Διαδικτύου, που διαφημίζουν τις πράξεις οι οποίες μπορούν να γίνουν στους παραδείσους, δείχνει ότι επιμένουν στα πλεονεκτήματα της απόλυτης μυστικότητας που προσφέρουν, χωρίς να κάνουν καμία αναφορά στη λίστα του ΟΟΣΑ και στις δεσμεύσεις που έχουν αναληφθεί.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Πολιτική
Άλλα θέματα στην κατηγορία Πολιτική της έντυπης έκδοσης
Κυβερνητικά μέτρα
Σεπτέμβρης, τα κεφάλια μέσα
Νέα Δημοκρατία
Κυλιόμενα σενάρια
ΔΕΘ
Τον αναζητούν στη Σαλονίκη
Συνέντευξη: Πέτρος Δούκας
«Ανέρχονται αυτοί που έχουν τις αρετές κισσού»
ΠΑΣΟΚ
Ο Γιώργος στο μυαλό του Κώστα
ΣΥΝ και ΣΥΡΙΖΑ
Τα σχέδια του Αλέξη
Γύρω γύρω οι τάσεις και στη μέση ο ΣΥΡΙΖΑ
Συνέντευξη: Γιώργος Φλωρίδης
«Ονειρα θερινής νυκτός ο «εσωτερικός εχθρός»»
Εξοπλισμοί
Για την τιμή των όπλων
Ευρωπαϊκή πορεία Τουρκίας
Αγκυρα για μετανάστες, παράθυρο για Τουρκία