Έντυπη Έκδοση

Η φαλακρή λαϊκή αοιδός, με την εγωκεντρική φιλενάδα της

Χρήστος  Ναούμ

Αχ, αυτές οι βασίλισσες

εκδόσεις Καστανιώτη, σ. 624, 22 ευρώ

Μια ανατρεπτική κωμωδία με σουρεαλιστικούς χαρακτήρες και απρόβλεπτες καταστάσεις φιλοτέχνησε ο διδάκτωρ Δερματολογίας Χρήστος Ναούμ. Μια παραβολή για το ανέφικτο της αγάπης στις σύγχρονες καταναλωτικές σχέσεις ανθρώπων που κινούνται σ' ένα μίζερο μικροαστικό περιβάλλον, και για να λύσουν τα προβλήματά τους καταφεύγουν σε κάθε είδους μέντιουμ, χαρτούδες, τυχοδιώκτριες. Αλλοι πέφτουν με τα μούτρα στο φαγητό, όπως η χαριτωμένη Αφρούλα -όνομα και πράμα-, που καταβροχθίζει ολόκληρα ταψιά με ανατολίτικα σιροπιαστά γλυκά. Κεντρικό πρόσωπο, η υστερική, φαλακρή λαϊκή αοιδός, με την εγωκεντρική φιλενάδα της. Πρωταγωνιστεί επίσης η καλόψυχη πνευματίστρια Χαιρέα και όλο της το σόι. Στα δευτερεύοντα πρόσωπα αυτού του ξεκαρδιστικού αναγνώσματος συγκαταλέγονται μάντισσες, μάγισσες, ηγουμένισσες, λουλουδούδες, πρώην τραπεζικοί, μανάβηδες, νεκροθάφτες, μοντελίστ για παχουλές, χαμένα παιδιά και ακόμα πιο ...χαμένες μανάδες.

Το διαμάντι στο ευθυμογράφημα αυτό είναι η σουρεαλιστική σκηνή της πορείας των πάσης φύσεως μαγισσών, οι οποίες βγαίνουν στους δρόμους για συνδικαλιστικούς λόγους, διαλύονται από τις δυνάμεις της τάξεως και καταφεύγουν στα διπλανά μπαρ, η μία μάλιστα με τον ...βόα της. Ναι, δεν διαβάσατε λάθος. Είχε βγει να διεκδικήσει τα ασφαλιστικά και συνταξιοδοτικά δικαιώματά της στο πεζοδρόμιο, σέρνοντας (κυριολεκτικά) μαζί της το οικόσιτο φίδι της, το οποίο δεν μπορούσε να αποχωριστεί.

Ομως η επιστημονική κατάρτιση του πρωτοεμφανιζόμενου λογοτέχνη -αλλά έμπειρου ήδη συγγραφέα επιστημονικών μελετημάτων- φαίνεται στις υποσημειώσεις για τις αλλόγλωσσες φράσεις και λέξεις που διανθίζουν αυτό το ενίοτε μελοδραματικό πεζογράφημα. Γιατί πηγάζει και συγκίνηση βέβαια από τις ανθρώπινες ιστορίες των συμπαθητικών και αναξιοπαθούντων -τις περισσότερες φορές, όταν δεν πάνε γυρεύοντας- προσώπων του. Ο καλός γιατρός διεισδύει στον κόσμο των Ελλήνων μικροαστών, αλλά και του λούμπεν προλεταριάτου, και του κόσμου της νύχτας, με την αγαθότητα ενός γνήσιου ουμανιστή που αποδέχεται τον άνθρωπο σε όλες τις εκδηλώσεις του, και αναγνωρίζει σε όλα τα «απολωλότα πρόβατα» τον θείο σπινθήρα εντός τους. Διαβάζοντας κάποιες σελίδες αυτού του χορταστικού σε όγκο -και σε ποικιλία συγκινήσεων- βιβλίου, μου ήρθε στο νου ένας άλλος γιατρός, ο Αντον Τσέχοφ, βαθιά ανθρωπιστής και φιλόσοφος της ανθρώπινης δυστυχίας. Ο Χρήστος Ναούμ δεν κατακρίνει τα φτωχά ανθρώπινα πλάσματα που καταστρέφονται για ένα χάδι, για μία υποψία (καλοπληρωμένης ενίοτε) τρυφερότητας, από έλλειψη της πατρικής ή μητρικής ή συζυγικής αγάπης. Ονειρα που βουλιάζουν στα λασπόνερα της καθημερινότητας, η φυγή σε μακρινούς κόσμους, σε ονειρικές καταστάσεις, σε εξωτικές θρησκείες ή στον ειρηνικό (και κάποτε φασαριόζικο) κόσμο των πνευμάτων είναι η φυγή από το «τώρα», από μία φρικτή πραγματικότητα, η οποία, εάν μας ικανοποιούσε στο ελάχιστο, δεν θα ήταν γεμάτος ο τόπος προφήτες και ψευδοπροφήτες, «μεταφυσικούς» και «μάγους» όλων των ειδών. Δεν θα έβρισκαν ενδεχομένως οι κάθε λογής αιρέσεις τόσους πελάτες πρόθυμους να λησμονήσουν τις ηδονές της σάρκας. Ναι, είναι σκληρός ο λόγος του. Ομως εκεί που πάει να γίνει κυνικός, παρασύρεται από την οργιαστική χαρά της ζωής, που είναι τόσο συμβατή με τον πολιτισμό της Μεσογείου από τα αρχαία χρόνια μέχρι σήμερα. Αυτή η διονυσιακή αντιμετώπιση προσώπων και πραγμάτων, καθώς και η αποδοχή των κάθε λογής ιδιαιτεροτήτων είναι τα καλά στοιχεία αυτού του πρώτου «φελινικού» μυθιστορήματος του Χρήστου Ναούμ. Το «μήνυμα» που περνάει ο συγγραφέας μέσα από κάθε σελίδα τού ογκώδους πονήματός του είναι η αγάπη άνευ όρων και ορίων. Σε αυτόν τον αγώνα, για να κερδίσει κανείς, πρέπει να δοθεί χωρίς προκαταλήψεις, χωρίς επιφυλάξεις, χωρίς αποκλεισμούς κι -εκ των προτέρων- εξαιρέσεις. Απέναντι σε κάθε είδους ρατσισμούς, η απαίτηση του ανθρώπου να αγαπηθεί σαρώνει όλα τα ταμπού και τις άκαμπτες κοινωνικές συμβάσεις. Αν έπρεπε να βρω οπωσδήποτε έναν υπότιτλο σε αυτό το πεζογράφημα, θα έλεγα: Αγαπηθείτε επειγόντως.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Βιβλίο
Με λέξεις-κλειδιά
Κριτική βιβλίου
Σχετικά θέματα: Κριτική βιβλίου
Ανθολογία τραγουδιών του Βασίλη Τσιτσάνη
Ψυχής παρηγορία
Ανδρες και γυναίκες, παίκτες ενώπιόν μας
Το παιχνίδι των ζαριών-Μια περιπλάνηση στο θέατρο του Διαλεγμένου
Βιβλία και πολιτικοί, ΙΙ
Άλλα θέματα στην κατηγορία Βιβλίο της έντυπης έκδοσης
Κριτική βιβλίου
Ανθολογία τραγουδιών του Βασίλη Τσιτσάνη
Ψυχής παρηγορία
Ανδρες και γυναίκες, παίκτες ενώπιόν μας
Το παιχνίδι των ζαριών-Μια περιπλάνηση στο θέατρο του Διαλεγμένου
Βιβλία και πολιτικοί, ΙΙ
Η φαλακρή λαϊκή αοιδός, με την εγωκεντρική φιλενάδα της
Συνέντευξη: Θωμάς Κοροβίνης
Δυνατές φιλίες· λατρεμένοι νεκροί· προστασία στον Αδη
Από τις 4:00 στις 6:00
Η ποίηση και το ελληνικό τραγούδι
Οι κορυφαίοι της βρετανικής φολκ