Έντυπη Έκδοση

Το όνειρο του καουμπόι

Λατρεύοντας τη σιωπή των αλόγων, την ξάστερη νύχτα, αλλά και τα σπάνιας ομορφιάς κορίτσια: στα σύνορα ΗΠΑ και Μεξικού, στις αρχές του 1950. Κόρμακ ΜακΚάρθι και «Πεδινές πολιτείες»

Ο πολυσυζητημένος για τη γουέστερν μυθολογία του Κόρμακ ΜακΚάρθι, γεννημένος το 1933 στο Τενεσί, άρχισε να καθιερώνεται στις ΗΠΑ με την «Τριλογία των συνόρων», που εγκαινιάστηκε με το «Ολα τα όμορφα άλογα» (εκτός από μυθιστορηματική, και μεγάλη κινηματογραφική επιτυχία).

Ακολούθησαν το «Πέρασμα» και οι «Πεδινές πολιτείες», οι οποίες κυκλοφορούν τώρα σε μετάφραση Αλέκου Μπενρουμπή από τις εκδόσεις Καστανιώτη (από τον ίδιο εκδότη κυκλοφορούν και οι δύο πρώτοι τόμοι της τριλογίας). Πεδινές πολιτείες: απέραντες εκτάσεις γης, στα σύνορα ΗΠΑ και Μεξικού, γεμάτες βοσκοτόπια, φάρμες και καουμπόηδες, μερικά μόλις χρόνια μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο, όταν τα πάντα ετοιμάζονται να αλλάξουν δραματικά.

Συνεχίζοντας την εξιστόρηση των περιπετειών των ηρώων του Τζον Γκρέιντι Κόουλ και Μπίλι Πάρχαμ, ο ΜακΚάρθι τους τοποθετεί στο επιλογικό κομμάτι της τριλογίας του σε έκκεντρη σχέση με τον κόσμο: φυσιογνωμίες που αν στα προηγούμενα μέρη ζουν στο πετσί τους τη μαγεία του ελεύθερου βίου του καουμπόι, σε αγαστή σύμπνοια με μια μυστηριακή και συνάμα ρεαλιστική φύση, η οποία εκδηλώνεται ως αναντικατάστατη και βαθιά οργανική πηγή ζωής, καλούνται τώρα να εξοικειωθούν με την ιδέα μιας εντελώς διαφορετικής πραγματικότητας.

Ο κόσμος, παρ' όλα αυτά, του εκσυγχρονισμού και των αλλαγών των χρήσεων της γης, που θα ενσκήψει οσονούπω στον περίγυρό τους, δεν είναι δυνατόν να προσφέρει την παραμικρή οικειότητα στον Τζον Γκρέιντι και τον Μπίλι Πάρχαμ, οι οποίοι θα παραμείνουν λυτρωτικά εγκλωβισμένοι στο παρατεταμένο τους όνειρο: στον βαρύ (δίχως να σκάει χείλι) έρωτά τους για τα γελάδια και τα άλογα (τα άλογα όχι μόνον ως προέκταση του κορμιού τους, αλλά και ως τρόπος να αποκωδικοποιούν και να κατανοούν τα αισθήματά τους), στις σκιές που στοιχειώνουν την παγερή και ξάστερη νύχτα (όχι ως μεταφυσικές υποστάσεις, αλλά σαν ένα σιωπηλό μα ολοζώντανο σύμπαν με την καρδιά του να χτυπάει μέσα στο αφτί τους), όπως και στις μαρτυρικά ποθητές κοριτσίστικες φιγούρες (άγγελοι με ψυχή πόρνης ή πόρνες με θωριά αγγέλου), οι οποίες μπορεί πρώτα να αποθεώσουν κι ύστερα να κάνουν χίλια κομμάτια την ικμάδα και το σφρίγος τους.

Ο ΜακΚάρθι δεν επείγεται να μιλήσει για τις αλλοιώσεις που θα προκαλέσει η μεγάλη μεταβολή: προτιμά να δείξει ότι διατηρεί ακόμη στο ακέραιο την υγεία του από το παρελθόν, πλάθοντας, μέσα από τους εξαιρετικά πυκνούς (μνημεία λιτότητας και ακρίβειας) διαλόγους του, μια σειρά από μαγευτικούς μυθιστορηματικούς χαρακτήρες: τον μοναχικό και ατρόμητο Τζον Γκρέιντι, τον πιστό και αφοσιωμένο Μπίλι, τον κοφτερό σαν γυαλί Εντουάρντο, την καταστροφική Μανταλένα και τον γοητευτικό φαντασιοκόπο κ. Τζόνσον. Μια συλλογή ανεπανάληπτων για την τέχνη και τη δεξιοσύνη τους πορτρέτων.

Μια πόλη δυσοίωνη

Δεν υπάρχει αμφιβολία πως το πιο ενδιαφέρον στοιχείο στο δεύτερο πεζογραφικό βιβλίο της Σταυρούλας Δημητρίου, που κυκλοφορεί υπό τον τίτλο «Η ψυχή του καθρέφτη» από τον εκδοτικό οίκο Α. Α. Λιβάνη, είναι ο γλωσσικός του οίστρος.

Η συγγραφέας τρέφει ξεχωριστή αγάπη για την κατονομασία. Αντικείμενα, εσωτερικοί και εξωτερικοί χώροι, φορεσιές, ζώα, πετούμενα και άνθη ή φυτά κατονομάζονται συνεχώς προκειμένου να τονιστούν και στην τελευταία τους λεπτομέρεια και να αποδώσουν έναν κόσμο γεμάτο ύλη, αισθήσεις και αγγίγματα.

Με επίκεντρο μια δυσοίωνη πόλη των πρώτων δεκαετιών του 19ου αιώνα, κάπου στα όρια μεταξύ Ελλάδας και Αλβανίας (ευφυώς αποφεύγονται οι ρητές εθνικές ταυτότητες), η Δημητρίου εξιστορεί τα ανθρώπινα πάθη (θάνατοι, έρωτες και βασανισμένες πίστεις) υπό το καθεστώς μιας εσχατολογικής καταστροφής.

Η πανούκλα έχει σαρώσει την πόλη και η αφήγηση σαρώνει με τη σειρά της τις συνέπειες από την επέλασή της.

Σ' ένα αφήγημα με φανερά έκκεντρη πλοκή και σαφώς αποσπασματικό μύθο, η Δημητρίου εστιάζει την προσοχή της στον πολυπρόσωπο θίασο που ανεβάζει επί σκηνής (με πυκνά καδραρίσματα των πρωταγωνιστών του), δίνοντας μιαν έντονα μαγική και παραμυθητική διάσταση στα δρώμενα, που καταφέρνει να φτιάξει μιαν αρκετά πειστική και συνάμα υποβλητική ατμόσφαιρα. Η γλώσσα της, πάντως, μπορεί στο μέλλον να εξελιχθεί από προσόν σε πρόβλημα: χωρίς εξονυχιστικό έλεγχο είναι πιθανόν να πέσει στην παγίδα του φετιχισμού.

Νέες εκδόσεις

«Ο νυχτερινός ταξιδιώτης»

JAMES ELLROY

Μετάφραση: Ανδρέας Αποστολίδης.

Εκδόσεις «Αγρα».

Ο Τζέιμς Ελρόι γράφει μια από τις πιο ανατριχιαστικές ιστορίες του με ένα άκρως ψυχρό και αποστασιοποιημένο ύφος, που εντείνει στο έπακρον την αγωνία πρωταγωνιστών και αναγνώστη.

«Ολα πάνε ρολόι (ή σχεδόν)»

ΣΤΥΛΙΑΝΑ ΓΚΑΛΙΝΙΚΗ

Μυθιστόρημα. Εκδόσεις «Μελάνι».

Η επιθετικότητα των ανθρώπων ενός απομονωμένου τόπου απέναντι σε ό,τι τους υπερβαίνει. Πρώτο μυθιστόρημα της Στυλιάνας Γκαλινίκη, που διαθέτει αξιοπρόσεκτες αφηγηματικές και σκηνοθετικές αρετές.

«Η ιστορία του Μπλάιθντεϊλ»

ΝΑΘΑΝΙΕΛ ΧΟΘΟΡΝ

Μετάφραση: Γιάννα Καπή. Επιμέλεια: Παυλίνα Παμπούδη. Εκδόσεις «Printa».

Το δραματικό αδιέξοδο μιας ουτοπικής κοινότητας που δεν κατορθώνει, παρά τις σπουδαίες ιδέες της, να αποφύγει τους ταξικούς και φυλετικούς περιορισμούς της. Η χρεοκοπία του πολιτικοκοινωνικού βολονταρισμού από έναν κλασικό.

«Γιώργος Κοτζιούλας - Μια παρουσίαση από τον Σωτήρη Τριβιζά»

Εκδόσεις Γαβριηλίδης.

Ωραία επιλογή από το ποιητικό έργο του μεσοπολεμικού Γιώργου Κοτζιούλα, που λάτρεψε τη φύση μακριά από τον οιονδήποτε ιδανισμό, αφού το καρυωτακικό πνεύμα σημάδεψε απ' άκρου εις άκρον τη γλώσσα και τις εικόνες του.

«Η γενιά του Καρυωτάκη.

Φεύγοντας τη μάστιγα του λόγου»

ΕΛΛΗ ΦΙΛΟΚΥΠΡΟΥ

Εκδόσεις «Νεφέλη».

Η Ελλη Φιλοκύπρου εξετάζει την ποίηση των Κ. Γ. Καρυωτάκη, Ναπολέοντα Λαπαθιώτη, Κώστα Ουράνη, Μαρίας Πολυδούρη, Γιάννη Σκαρίμπα και Ρώμου Φιλύρα, δοκιμάζοντας εύστοχες συγκρίσεις με την ποίηση της γενιάς του 1930.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Στη στήλη
Τυπογραφείο
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Συνέντευξη: Παντελής Βούλγαρης
«Καμιά παράταξη δεν ζήτησε συγνώμη»
1ο Διεθνές Φεστιβάλ Θεάτρου Δρόμου
Χρώμα στους δρόμους
Ντοκιμαντέρ
Ζωντανός, στο σχοινί
22ο Πανόραμα Ευρωπαϊκού Κινηματογράφου
Πενήντα χρόνια με κομμένη την ανάσα
Μουσική
Ενας σολίστ από τη Σουηδία
Kind of Miles
«Η τζαζ θα βρει νέους δρόμους»
Κινηματογράφος
Η Αγρία Οικογένεια
Μπαλέτο
Η «Ζιζέλ» στη Θεσσαλονίκη
Το Bollywood στην "Κ.Ε."
Οι Ινδοί ξανάρχονται
Μιούζικαλ
Τραγουδώντας στη βροχή...
Συνέντευξη: Γιώργος Μιχαλακόπουλος
Εκείνος κι εκείνη
Εικαστικά
Τάλεντ σόου για εικαστικούς
Η τέχνη της προκήρυξης
Εκθεση φωτογραφίας
«Μη σκέφτεσαι: μόνο τράβα!»
Υπουργείο Πολιτισμού
Στην παγίδα των stage
Ζωγραφική
Οι ιέρειες του σουρεαλισμού
Φωτογραφία
Φωτογραφίζοντας τη φαντασία
Βιβλίο
Νέα πρόσωπα, νέες σελίδες
Το «ποντίκι» που βρυχάται
«Το Βυζάντιο είναι πολύ παρεξηγημένο»