Έντυπη Έκδοση

Εκφοβισμοί σε βάρος καλλιτεχνών και ματαιώσεις παραστάσεων συνθέτουν το σκηνικό της βίας

Ναζιστική τρομοκρατία απειλεί την τέχνη

Προγραμματισμένες εκδηλώσεις ματαιώνονται, παραστάσεις κατεβαίνουν άρον άρον, θεατρικά έργα που ίσως προκαλέσουν την μήνιν νεοναζιστών ή «πατριωτών» βγαίνουν εκτός ατζέντας στη λογική του «άσε καλύτερα, μη βρούμε τον μπελά μας», καλλιτέχνες φυλάνε τα νώτα τους... Ενα πλήθος από περιστατικά που σχετίζονται με τη δράση νεοναζί, συνθέτουν ένα πολύ ανησυχητικό σκηνικό.

Τα έκτροπα στο «Χυτήριο» που τελικά οδήγησαν στο κατέβασμα της παράστασης «Corpus Christi» Τα έκτροπα στο «Χυτήριο» που τελικά οδήγησαν στο κατέβασμα της παράστασης «Corpus Christi» «Τελείωσε. Του χρόνου θα ψηφίσω Χρυσή Αυγή. Πρέπει να τιμωρηθεί η τριάδα...». Με έκπληξη άκουσα αυτά τα λόγια από γνωστό φίλο καλλιτέχνη, που στο παρελθόν έχει ψηφίσει ΚΚΕ! «Σε άλλη χώρα ζούμε;», τον ρώτησα. «Δεν θυμάσαι τα έκτροπα στο θέατρο "Χυτήριο"; Την παράσταση που κατέβηκε άρον άρον πριν από λίγον καιρό, όταν προπηλακίστηκαν με χυδαίο τρόπο οι συντελεστές από χρυσαυγίτες και θρησκόληπτους;». Δεν ίδρωσε το αυτί του. «Μα, καλά νομίζεις πως θα γιατρέψεις τον στομαχόπονο με οξύ;», τον ρώτησε ένας φίλος. Μάταια...

Το φαινόμενο αρχίζει να εξαπλώνεται. Πλέον δεν ακούς μόνο στο δρόμο την ατάκα «Α, ρε, Χρυσή Αυγή που σας χρειάζεται...». Την ακούς και από καλλιτέχνες. Και από εκπαιδευτικούς ακόμα... Και ίσως αυτό είναι το πιο επικίνδυνο. Ποια είναι η σχέση της τέχνης με τη νεοναζιστική οργάνωση; Ισως και να μη μας ενδιέφερε καν η απάντηση, αν δεν είχε αρχίσει να εξυφαίνεται ένα σκηνικό ανομολόγητου φόβου που θυμίζει άλλες εποχές. Κανείς δεν ενδιαφέρεται για το αν μια χούφτα αδαών «γαβγίζουν» εναντίον ενός προκλητικού έργου ή μιας εκδήλωσης που τιμά έναν αριστερό καλλιτέχνη. Μας ενδιαφέρει πολύ όμως αν όλη αυτή η κατάσταση οδηγεί στο φόβο και στην αυτολογοκρισία των ίδιων των καλλιτεχνών. Τότε, το χάσαμε το παιχνίδι...

**«Corpus Christi»: Θα φανταζόταν κανείς πως το να φωνασκεί ένας εκπρόσωπος του ελληνικού κοινοβουλίου («Γαμημένες αλβανικές κωλοτρυπίδες!») εναντίον ενός Ελληνοαλβανού σκηνοθέτη με αφορμή ένα αμφιλεγόμενο θεατρικό έργο, θα εθεωρείτο κατακριτέο. Και όμως, την πλήρωσε η ίδια η παράσταση στο «Χυτήριο». Η Εισαγγελία Πρωτοδικών, με τις ευλογίες του Μητροπολίτη Πειραιώς, άσκησε ποινική δίωξη σε βαθμό πλημμελήματος σε βάρος των συντελεστών της παράστασης, για «καθύβριση θρησκεύματος και κακόβουλη βλασφημία από κοινού και κατ' εξακολούθηση». Το έργο μπορεί να ήταν μια προκλητική ανοησία. Είναι αυτό όμως το θέμα; Μετρήθηκε πραγματικά το μέγεθος της ήττας που υπέστη, ύστερα από αυτήν την πρωτοφανή φίμωση, το ελληνικό θέατρο εν έτει 2012;

Αν, δε, θυμηθούμε πως και ο «κερατάς» και συζυγοκτόνος «Αθανάσιος Διάκος», της Λένας Κιτσοπούλου, αποδοκιμάστηκε ηχηρά από οπαδούς της Χρυσής Αυγής (είπαν πως πρόκειται για «πορνογράφημα που υβρίζει τον εθνομάρτυρα Αθανάσιο Διάκο»), γίνεται ακόμα πιο κατανοητό γιατί οι θίασοι γίνονται ολοένα και πιο «προσεκτικοί» με τα έργα που ανεβάζουν και γιατί αλλοδαποί ή γκέι ηθοποιοί προσέχουν να μην πολυκυκλοφορούν μόνοι το βράδυ.

«Θα μας βρείτε μπροστά σας», απείλησε τους συντελεστές του έργου η Χ. Α. Λαμίας. «Πρέπει να σταματήσει πια αυτή η ανωμαλία που έχουν κάποιοι άνθρωποι στο μυαλό τους, να την ονομάζουν τέχνη».

*Το 2012 συμπληρώθηκαν 100 χρόνια από τη γέννηση του επονομαζόμενου συνθέτη της Αντίστασης, Αλέκου Ξένου, και ο Δήμος Ζακύνθου ανακήρυξε το 2012 έτος Αλέκου Ξένου - διοργάνωσε μάλιστα τριήμερο εκδηλώσεων στη γενέτειρά του. Εκδηλώσεις έγιναν και στην Αθήνα. Στην Πεύκη θα γινόταν μία από αυτές στις 9/11, στο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου, και θα ήταν μια συνδιοργάνωση της Κιν/φικής Λέσχης του Δήμου Πεύκης και της Ενωσης Ζακυνθίων.

Η εκδήλωση ωστόσο δεν έγινε ποτέ. Γιατί; Διότι, όπως είπαν στον πρόεδρο της Ενωσης Ζακυνθίων, Διονύση Κονιτόπουλο, οι συνδιοργανωτές, «ακροδεξιά στοιχεία που έμαθαν μέσω Ιντερνετ ποιος είναι ο Αλέκος Ξένος, απείλησαν το Δ. Σ. της Λέσχης πως θα γίνει φασαρία αν πραγματοποιηθεί η εκδήλωση».

Αυτά ανεπίσημα. Διότι επισήμως ο πρόεδρος της Ενωσης Ζακυνθίων ουδέποτε έλαβε απάντηση για τους λόγους της ματαίωσης. Οι συνδιοργανωτές επικαλέστηκαν διάφορες δικαιολογίες σε σχετικά ερωτήματα δημοσιογράφων (όπως ότι δεν είχαν στη διάθεσή τους το dvd του ντοκιμαντέρ του Λευτέρη Ξανθόπουλου για τον Αλέκο Ξένο, πράγμα που ο ίδιος διαψεύδει). Το θέμα πήρε διαστάσεις και σχετική επιστολή διαμαρτυρίας έστειλαν και εκπρόσωποι της Ενωσης Ελλήνων Μουσουργών.

* Κάτι ανάλογο συνέβη και στα Μέγαρα, όπου στο πλαίσιο του εορτασμού της επετείου του Πολυτεχνείου, επρόκειτο να προβληθεί το κλασικό σήμερα ντοκιμαντέρ «Μέγαρα», των Σάκη Μανιάτη και Γιώργου Τσεμπερόπουλου, με θέμα τους ξεσηκωμένους αγρότες των Μεγάρων (από τους πρωταγωνιστές των γεγονότων του Πολυτεχνείου). Μαζί θα εκτίθονταν σημαντικά ιστορικά ντοκουμέντα. Και αυτή η εκδήλωση ματαιώθηκε. Οπως έχει δηλώσει ο Σωτήρης Σιώκος, από τους συνδιοργανωτές της εκδήλωσης, ένα μέλος του Δ.Σ. του Δήμου Μεγαρέων του διεμήνυσε πως «κανείς δεν μπορεί να εγγυηθεί για την προστασία του αρχειακού εκθεσιακού υλικού από τυχόν επιθέσεις ακραίων στοιχείων που θα τα έκαναν μπάχαλο». Λογικό ακούγεται, αν σκεφτεί κανείς πως η Χρυσή Αυγή αμφισβήτησε ευθέως τους νεκρούς του Πολυτεχνείου, αποδοκίμασε τα αντιφασιστικά περιβραχιόνια στις παρελάσεις και στηλίτευσε τη δασκάλα στη Λευκάδα που προέτρεψε τους μαθητές της (ανάμεσά τους και παιδιά από την Αλβανία) να ζωγραφίσουν τις σημαίες της χώρας τους στην επέτειο της 28ης Οκτωβρίου...

Μια εθνικιστική οργάνωση αλά Χρυσή Αυγή παρακολουθεί στη μικρού μήκους ταινία του ο Κωνσταντίνος Καραμαγγιώλης Μια εθνικιστική οργάνωση αλά Χρυσή Αυγή παρακολουθεί στη μικρού μήκους ταινία του ο Κωνσταντίνος Καραμαγγιώλης * Η αισθητική των χρυσαυγιτών είναι πρόδηλη: «εγέρθητω», ξυρισμένα κεφάλια, μαύρα μπλουζάκια με εθνικιστικά σλόγκαν και ο γλυπτός αετός να δεσπόζει σε ένα γυμνό γραφείο. Τι σχέση, αλήθεια, μπορούν να έχουν όλ' αυτά με τον... τολμηρό εικαστικό Τζεφ Κουνς; Το 2010 ο Κουνς είχε προσκληθεί να πάρει μέρος στον καλλιτεχνικό Μαραθώνιο που έγινε εκείνες τις μέρες στο Νέο Μουσείο της Ακρόπολης, στο πλαίσιο δράσεων που διοργάνωνε το υπουργείο Πολιτισμού. Εθεάθη μάλιστα στην ταράτσα του Μουσείου Μπενάκη, στην Κουμπάρη, παρέα με τον τότε υπουργό Παύλο Γερουλάνο.

Το γεγονός, σύμφωνα με δημοσιεύματα, είχε εξοργίσει τη Χρυσή Αυγή που έκανε την ακόλουθη ανακοίνωση: «Η ΑΚΡΟΠΟΛΗ μας στην μακρόχρονη ιστορία της έχει γίνει μάρτυρας πολλών θλιβερών γεγονότων (...) Και ενώ έχει περάσει πάρα πολλά, στις ημέρες μας έρχεται ο νεοέλληνας να την ταπεινώσει κι άλλο». Αναφερόμενη στην εκδήλωση του μουσείου, επεσήμανε τη συμμετοχή ενός «περίεργου τύπου ονόματι Jeff Koons. Και τι θα κάνει αυτός; Κρατήσου μην πέσεις από την καρέκλα. Θα εκθέσει έργα με σκυλιά, τεμαχισμένα αυγά, κουνέλια, τουλίπες, φουσκωτούς, όχι μπράβους αλλά αστακούς, και άλλες "δημιουργίες" του!».

* Πριν από λίγον καιρό έγινε γνωστό πως ο Αρτέμης Ματθαιόπουλος, βουλευτής της Χρυσής Αυγής, υπήρξε στο παρελθόν μπασίστας του εθνικιστικού συγκροτήματος «Pogrom», το οποίο ενστερνίζεται τις απόψεις της Χρυσής Αυγής. Ιδού μερικοί χαρακτηριστικοί στίχοι: «Ροκ για την πατρίδα είναι η μουσική μας, παράσιτα και ξένους δεν θέλουμε στη γη μας», «Ερχεστε στη χώρα μας, δεν έχετε δουλειά, πεινάτε σαν ρεμάλια και τρώτε τα παιδιά. Μιλάτε ρωσικά, μιλάτε αλβανικά, μα τώρα θα μιλήσετε σωστά τα ελληνικά. Μίλα ελληνικά ή ψόφα». Εχει κι άλλο: «Τ' αστέρι του Δαβίδ με κάνει να ξερνάω, αχ, το Αουσβιτς πόσο το αγαπάω!».

Κατά τ' άλλα, μέρος της νεολαίας θεωρεί τη Χ. Α. έναν νέο Ρομπέν των Δασών, ο Νότης Σφακιανάκης, φιλικά διακείμενος απέναντί της, τη χαρακτήρισε μια σύγχρονη 17Ν, ενώ ο Πέτρος Γαϊτάνος δήλωσε πως «του αρέσει ο τσαμπουκάς της»!

Στον αντίποδα, η Νατάσσα Μποφίλιου, που έχει εκφραστεί εναντίον της Χ. Α., έχει αποκαλύψει πως δέχεται απειλές για τη ζωή της και η κόρη του Μανώλη Ρασούλη, Ναταλία, η οποία απαγόρευσε στο κόμμα να χρησιμοποιεί τραγούδια του πατέρα της.

Οσο για την Κρατική Ορχήστρα Θεσσαλονίκης, το Νοέμβριο, στο πλαίσιο συναυλίας για το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης, υπό τον Αλέξανδρο Μυράτ, αντέδρασε με τον δικό της τρόπο κατά του μνημονίου αλλά και κατά του νεοφασισμού: ο αρχιμουσικός διηύθυνε την ορχήστρα επί 4'.33" απόλυτης σιωπής. Επρόκειτο για τη σύνθεση 4'33"του αβανγκάρντ συνθέτη Τζον Κέιτζ.

* Ο γνωστός συγγραφέας Μένης Κουμανταρέας, πριν από λίγον καιρό, κατήγγειλε πως έπεσε θύμα επίθεσης από ακροδεξιό, την οποία συνέδεσε με τη συμμετοχή του σε αντιρατσιστική συγκέντρωση στον Αγιο Παντελεήμονα.

Οπως και να 'χει, η σχέση της Χ. Α. με τη λογοτεχνία δεν είναι η καλύτερη. Αν ρίξει κανείς μια ματιά στο ηλεκτρονικό βιβλιοπωλείο της (xabooks. blogspot.gr), θα διαπιστώσει πως η σχέση της οργάνωσης με την ποίηση εξαντλείται στα ποιήματα του αρχηγού της, Νικολάου Μιχαλολιάκου. Η συλλογή τιτλοφορείται «Η εξομολόγησις ενός εθνικού» και συνυπάρχει με βιβλία των Γκέμπελς, αλλά και άλλων, γνωστών και αγνώστων, από τον φασιστικό, εθνικιστικό και ακροδεξιό χώρο. Ανάμεσά τους, το «Χίλια Χρόνια Χίτλερ» και «Η Μαύρη Βίβλος του εν Ελλάδι Κομμουνισμού». Ολ' αυτά συνυπάρχουν με διάφορα γκάτζετ και βέβαια με τα γνωστά μαύρα μπλουζάκια, με συνθήματα όπως: «Πας μη Ελλην βάρβαρος», «Sparta» κ.λπ.

Μια άλλη ενότητα του «βιβλιοπωλείου» είναι η εθνικιστική μουσική. Εκεί, εκτός από «εμβατήρια, τραγούδια της ΕΟΚΑ» και μουσικές από «γερμανόφωνα γκρουπ της λευκής μουσικής σκηνής», προσφέρεται το, βασισμένο στο βιβλίο του Νίτσε «Τάδε έφη Ζαρατούστρα», έργο του Ρίχαρντ Στράους, που περιγράφεται ως «το θρυλικό έργο του μεγάλου εθνικοσοσιαλιστή δημιουργού».

Και δύο ταινίες για τη Χρυσή Αυγή

Η μικρού μήκους «Sphinx» του Κωνσταντίνου Καραμαγκιώλη, ανιψιού του γνωστού σκηνοθέτη Μενέλαου Καραμαγγιώλη, δεν κατονομάζει, αλλά «φωτογραφίζει» τη Χρυσή Αυγή.

Η ταινία, που συζητήθηκε στο τελευταίο Φεστιβάλ Δράμας, παρακολουθεί έναν εθνικιστή, ρατσιστή «δικτατορίσκο» (Μάνος Βακούσης) που έχει στρατολογήσει μια ομάδα νεαρών με αρχαιοελληνικά ονόματα και πανομοιότυπα ρούχα. «Πιστεύω σε μια καθαρή Ελλάδα», τους λέει.. Η οργάνωση τιτλοφορείται Sphinx και μέλος της είναι ο γιος του αρχηγού, που είναι φανερό πως έχει αμφιβολίες για όλο αυτό το ιδεολόγημα.

Ο Καραμαγγιώλης αποφάσισε να κάνει το «Sphinx» όταν διάβασε ένα ρεπορτάζ με θέμα τον φόνο ενός νεοναζί από τον ανήλικο γιο του. Στην ταινία οι θρασύδειλοι νεαροί επιτίθενται σε έναν μικρό μετανάστη. Ομως στο τέλος προκύπτει πως το παιδάκι είναι καρπός του απαγορευμένου έρωτα του αρχηγού της οργάνωσης με μια Ρωσίδα (!).

Υπάρχει όμως κι ένα ντοκιμαντέρ που παρακολουθεί από μέσα τη Χρυσή Αυγή. Τιτλοφορείται «Δημοκρατία, ο δρόμος του σταυρού» και έκανε πρεμιέρα πριν από λίγον καιρό στο Γαλλικό Ινστιτούτο. Προσεχώς θα προβληθεί σε κανονική διανομή στην Ταινιοθήκη. Ενόψει των κρίσιμων εκλογών της 6ης Μαΐου, ο δημιουργός του, Μάρκος Γκαστίν, βραβευμένος ντοκιμαντερίστας, παρέα με πέντε ακόμα κινηματογραφιστές, παρακολούθησε βήμα βήμα την προεκλογική εκστρατεία τεσσάρων υποψηφίων για το βουλευτικό αξίωμα (Γιάννης Ραγκούσης για το ΠΑΣΟΚ, Νίκος Κωστόπουλος για τη Νέα Δημοκρατία, Ρένα Δούρου για τον ΣΥΡΙΖΑ και Ηλίας Παναγιώταρος για τη Χρυσή Αυγή). Με μια ασυνήθιστα οικεία ματιά πάνω στους πολιτικούς, το «Δημοκρατία, ο δρόμος του σταυρού» είναι ένα διεισδυτικό πορτρέτο της άσκησης της πολιτικής στην Ελλάδα σήμερα. Χωρίς σχόλιο, χωρίς συνεντεύξεις, αφήνοντας το θεατή να κρίνει μόνος του.

Η κάμερα παρακολουθεί τον Ηλία Παναγιώταρο με ομάδα της Χρυσής Αυγής επί το έργον: τον τρόπο που λειτουργεί με τους συντρόφους του, το κατάστημά του, τις σημαίες-ρόπαλα, και μεταξύ άλλων το επεισόδιο με τον Πέτρο Ευθυμίου στο Χαλάνδρι - το συνεργείο είχε κληθεί να το καταγράψει...

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Θέατρο
Ρατσισμός
Χρυσή Αυγή
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Άλλες ειδήσεις
Ναζιστική τρομοκρατία απειλεί την τέχνη
Γυμνή πρόκληση
Μουσική
Τα κόκκινα φανάρια της κρίσης
Αχ, Πάβλοβα...
Τόσο μικρή, τόσο ακριβή
Ευτυχώς, μαθαίνω ακόμη
Η Τέχνη εξευγενίζει την ανθρωπότητα
Ο άγνωστος Γύζης -οι χαμένες επιστολές του
«Με πονάει που τα παιδιά μας εκπατρίζονται»
Και δύο ταινίες για τη Χρυσή Αυγή
Ανασκαφή στη Σελλάδα της Θήρας
Αστεγοι πέντε αστέρων
Ενα σάουντρακ για τη διαρκή εγκατάλειψη
Από το γκέτο του Κόμπτον ξανά
Ο πολιτισμός της κουζίνας
ΜΠΟΡΟΥΜΕ με απλά βήματα να εξοικονομήσουμε φαγητό
Διαχρονική αξία
Τα 8.500 χιλιόμετρα του απόλυτου αγώνα