Έντυπη Έκδοση

ΠΑΝΩ ΑΠΟ ΤΟ 50% ΤΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ ΧΡΩΣΤΑΝΕ ΣΤΟ ΔΗΜΟΣΙΟ

4 ψευδαισθήσεις και αλήθειες για την οικονομία

ΜΕ ΤΗΝ ευκαιρία της ανάληψης της ευρωπαϊκής προεδρίας από την Ελλάδα, το φως των διεθνών προβολέων εστιάστηκε στην πορεία της ελληνικής οικονομίας, στα επιτεύγματα από την εφαρμογή της μνημονιακής πολιτικής και, κατ' επέκταση, στην ικανότητα της κυβέρνησης να ασκήσει τα προεδρικά της καθήκοντα με αποτελεσματικότητα.

Η κυβέρνηση, για λόγους πολιτικής αυτοσυντήρησής της, έκανε πίσω με την εφαρμογή των 25 ευρώ στον κλάδο της Υγείας Η κυβέρνηση, για λόγους πολιτικής αυτοσυντήρησής της, έκανε πίσω με την εφαρμογή των 25 ευρώ στον κλάδο της Υγείας Ειπώθηκαν και γράφτηκαν πολλά, κυρίως από τις οικονομικές αρχές της χώρας, σε μια λογική προσπάθεια καλλιέργειας ευνοϊκού κλίματος για την οικονομία, ανάκτησης της διεθνούς επενδυτικής εμπιστοσύνης, ενίσχυσης των διαπραγματευτικών χαρτιών της Ελλάδας απέναντι στην τρόικα και στους Ευρωπαίους εταίρους μας, εν όψει του Eurogroup, της συζήτησης της ελάφρυνσης του χρέους και της απόπειρας εξόδου της χώρας για δανεισμό στις διεθνείς αγορές, αλλά και για την πολιτική εκμετάλλευση της ευνοϊκής συγκυρίας εν όψει ευρωεκλογών και δημοτικών εκλογών.

Ολα αυτά είναι κατανοητά και θεμιτά και εξηγούν έναν τόνο αισιοδοξίας στον κυβερνητικό λόγο. Δεν δικαιολογούν, όμως, με τίποτα την υπερβολή σε εκτιμήσεις, προβλέψεις ή προσδοκίες και η ακραία αισιοδοξία που προκαλείται δεν γίνεται πιστευτή και τελικά γυρίζει μπούμερανγκ σε βάρος της αξιοπιστίας της χώρας.

Οπως κι έγινε ήδη με δηλώσεις και σχόλια σειράς οικονομικών αναλυτών, ακόμη και διεθνών οργανισμών (π.χ. Κομισιόν, ΔΝΤ), που αμφισβήτησαν τη δυνατότητα εξόδου της Ελλάδας στις αγορές φέτος ή υπογράμμισαν πως δεν έχει ξεφύγει η οικονομία της από το γενικότερο κύκλο της αστάθειας. Αυτές τις αναλήθειες και ψευδαισθήσεις επισημαίνουμε παρακάτω.

Εξαλείφθηκαν οι αιτίες της κρίσης;

1Η άποψη που εξέφρασε ο υπουργός Οικονομικών για το ότι «οι αιτίες της κρίσης έχουν πλέον εξαφανιστεί», επειδή αντιμετωπίστηκαν τα μεγάλα δίδυμα ελλείμματα της οικονομίας (δημόσιο και τρεχουσών συναλλαγών) προκαλεί εντύπωση για τρεις βασικά λόγους:

Πρώτον, γιατί παραγνωρίζει το γεγονός ότι, ανεξαρτήτως του ότι υπήρχαν σοβαροί εγχώριοι λόγοι για το φούντωμα της κρίσης, η τελευταία εισήχθη στη χώρα μας ως αποτέλεσμα της διεθνούς χρηματοπιστωτικής κρίσης, που πρώτα ξέσπασε στις ΗΠΑ κι ακόμα σοβεί (βλέπε περιφέρεια της Ε.Ε.), εμποδίζοντας κάθε δυναμική ανάκαμψη στις αναπτυγμένες οικονομίες.

Δεύτερον, η κρίση έχει βαθιά δομικό χαρακτήρα, όπως γνωρίζει καλά ο υπουργός, και τα δίδυμα ελλείμματα δεν είναι παρά σύμπτωμα του κακοφορμισμού της οικονομίας, με τη στροφή στην υπερεπέκταση του χρηματοπιστωτικού τομέα -που ευνόησε τη «φούσκα» των κατασκευών και του Χρηματιστηρίου, αλλά και την υπερβολική κατανάλωση με δανεικά-, στη διόγκωση του πελατειακού κράτους, της διαπλοκής και διαφθοράς, στην αναποτελεσματικότητα της δημόσιας διοίκησης, στην εκτίναξη της φοροδιαφυγής, στη σπατάλη των κοινοτικών πόρων και στη συσσώρευση κακών επενδύσεων και μη ανταγωνιστικών επιχειρηματικών επιλογών, συχνά με αποκλειστικό κριτήριο την κερδοσκοπία.

Επειδή ούτε τα πραγματικά εγχώρια αίτια της κρίσης έχουν εξαλειφθεί, ακριβώς γι' αυτόν το λόγο η βασική κριτική που ασκείται στην κυβέρνηση είναι η καθυστέρηση των μεταρρυθμίσεων (μόνο για το 2013 εκτιμάται πως έγιναν λιγότερα από τα μισά που είχαν σχεδιαστεί), οι οποίες θα συνέβαλλαν στην εξάλειψη των πραγματικών αιτίων της κρίσης.

Τρίτον, παραβλέπεται η αυτόνομη σημασία του όγκου του χρέους, για τη μείωση του οποίου -σε βιώσιμα για την ανάπτυξη επίπεδα- υπάχθηκε η Ελλάδα στα Μνημόνια. Η παραπομπή στα ελλείμματα, ως αίτια της δημοσιονομικής έστω κρίσης, παραβλέπει πως, εδώ όπου φθάσαμε, το ίδιο το χρέος έχει λάβει τόσο γιγαντιαίες διαστάσεις που έχει γίνει αυτοτροφοδοτούμενο. Για αυτό ακριβώς έχει καταστεί, με καθυστέρηση έστω, αντιληπτή απ' όλους σχεδόν (βλ. ΔΝΤ, ΟΟΣΑ) η αναγκαία περικοπή του. Ακόμη και η ελληνική κυβέρνηση, υπακούοντας στο γερμανικό βέτο για «κούρεμα», επιδιώκει πλέον την ελάφρυνσή του (κάτι που θα συνιστούσε ανακούφιση, αλλά δεν θα έλυνε μακροχρόνια το πρόβλημα), προσδοκώντας την τήρηση σχετικής δέσμευσης των Ευρωπαίων.

Θα υπάρξει βελτίωση στην τσέπη μας;

2Στις κατηγορίες περί του ότι ευημερούν οι αριθμοί και δυστυχούν οι άνθρωποι, το οικονομικό επιτελείο απαντά πως το 2014 οι βελτιώσεις στα οικονομικά μεγέθη θα γίνουν αισθητές στην τσέπη και την καθημερινότητα των εργαζομένων. Αυτό είναι πέραν πάσης λογικής. Γιατί, ενώ η κυβέρνηση διακηρύσσει προς όλες τις κατευθύνσεις πως δεν σηκώνει η ελληνική κοινωνία άλλα μέτρα λιτότητας και θα είναι παραλογισμός αν επιμείνει σε αυτά η τρόικα, τα μέτρα που μόλις έλαβε στα τέλη του 2013 θα γίνουν καθ' όλα αισθητά εντός του 2014.

Μπορεί η κυβέρνηση, για λόγους πολιτικής αυτοσυντήρησής της, να έκανε πίσω με την εφαρμογή των 25 ευρώ στον κλάδο της Υγείας και να δέχθηκε την επέκταση του μορατόριουμ στις κατασχέσεις πρώτης κατοικίας για έναν ακόμα χρόνο, όμως, ο νέος Κανονισμός Ασφάλισης και Παροχών του Ενιαίου Ταμείου Επικουρικής Ασφάλισης προβλέπει περαιτέρω μείωση από 16% έως 45% στις καταβαλλόμενες συντάξεις, ετήσια αναπροσαρμογή των παροχών με δημογραφικά δεδομένα, κατάργηση των αναπηρικών συντάξεων και της αναγνώρισης των πλασματικών χρόνων, καθώς και περικοπή στις συντάξεις λόγω θανάτου από το 70% στο 50%.

Με άλλα λόγια, το 2014 θα είναι το έτος που από την εσωτερική υποτίμηση (περικοπές σε μισθούς και συντάξεις) θα περάσουμε στη δημοσιονομική υποτίμηση (περικοπές σε ασφαλιστικές παροχές και επιβολή νέων φόρων). Η αρχή έγινε με τη μονιμοποίηση της φορολογίας στα ακίνητα και με τις κατασχέσεις αποταμιεύσεων όσων αδυνατούν ή αρνούνται να πληρώσουν, συνεχίζεται με τις επικουρικές συντάξεις και το μέλλον επιφυλάσσει και άλλα μέτρα, καθώς η κυβέρνηση με την τρόικα σχεδιάζουν τη μείωση των εργοδοτικών ασφαλιστικών εισφορών κατά περίπου 4%. Μια εξέλιξη που θα εξασθενίσει περαιτέρω τα ήδη παραπαίοντα (λόγω έλλειψης αποθεματικών) ασφαλιστικά ταμεία.

Με την ταχεία φτωχοποίηση μεγάλου μέρους του ελληνικού πληθυσμού (πάνω από 40%), με την ανεργία να αυξάνει, αντίθετα από τις κυβερνητικές εκτιμήσεις, και με τον αποπληθωρισμό (-3%) να μειώνει τα πραγματικά επίπεδα μισθών, αφήνοντας αμετάβλητο τον όγκο των ιδιωτικών χρεών, τα νέα ασφαλιστικά μέτρα και οι φόροι θα γονατίσουν την αγοραστική δύναμη των Ελλήνων πολιτών. Οπως και τα προηγούμενα χρόνια, η όποια βελτίωση των οικονομικών μεγεθών γίνεται αισθητή με απόλυτα οδυνηρό τρόπο στην καθημερινότητα και την τσέπη τους...

Ανταγωνιστικότητα και ανάκαμψη;

3Σύμφωνα με το οικονομικό επιτελείο (ΥΠΟΙΚ, Τράπεζα της Ελλάδος), η ανταγωνιστικότητα αποκαταστάθηκε, βελτιούμενη κατά 25% από το 2009 με όρους σχετικού εργατικού κόστους κι αυτό είναι το αποτέλεσμα των μεταρρυθμίσεων που έχουν γίνει στην αγορά προϊόντων και στο Δημόσιο, καθώς και των προσπαθειών εξυγίανσης που καταβλήθηκαν. Μάλιστα, το ΥΠΟΙΚ μιλά για θεαματική βελτίωση του επιχειρηματικού περιβάλλοντος και θετική μεταστροφή των ξένων άμεσων επενδύσεων. Τι ισχύει από όλα αυτά;

Θα έπρεπε να γνωρίζουν οι αρμόδιοι πως παρά τον οξύ παρεμβατισμό του κράτους, η οικονομία βασίζεται στην αγορά και συνεπώς η ανάπτυξη δεν μπορεί να παραγγελθεί. Με άλλα λόγια, καμία ανάκαμψη δεν είναι εξασφαλισμένη. Αντίθετα μάλιστα, το πιθανότερο είναι να συνεχιστεί η ύφεση και το 2014, εξαιτίας των ασφαλιστικών και φορολογικών μέτρων που αναφέρθηκαν -τα οποία θα πλήξουν την καταναλωτική δαπάνη-, της πολιτικής αβεβαιότητας που αποθαρρύνει τις επενδύσεις -ακόμη κι αν βελτιώθηκε η ανταγωνιστικότητα κόστους-, αλλά και του κινδύνου η ευρωπαϊκή ανάκαμψη να παγιδευτεί στον αποπληθωρισμό ή να παρασυρθεί από κάποιο νέο διεθνές χρηματοπιστωτικό ατύχημα.

Στην εκτίμησή μας αυτή συνηγορούν ακόμη:

(α) τα σκάνδαλα με τους εξοπλισμούς και τις τράπεζες (βλ. Τ.Τ.), που αποκαλύπτουν το τεράστιο βάθος της διαπλοκής, παραλύοντας την ίδια την τραπεζική αναδιάρθρωση και ομαλή πολιτική λειτουργία,

(β) η μεγάλη δυσκολία των επιχειρήσεων να εξεύρουν ρευστότητα, αφού οι τράπεζες μειώνουν σταθερά τις χορηγήσεις δανείων μπροστά στο τσουνάμι των επισφαλών δανείων,

(γ) η αναστροφή της εξαγωγικής δυναμικής, καθώς την αύξηση κατά 13,5% των εξαγωγών εμπορευμάτων το 2012, φέτος έχει διαδεχθεί η στασιμότητα (0,9% στο 11μηνο) κι αν συνεχιστεί η αρνητική επίδοση των τελευταίων τεσσάρων μηνών (-23% τον Νοέμβριο), ο χρόνος θα κλείσει με αρνητικό πρόσημο,

(δ) η ανάλογη κάμψη της βιομηχανικής δραστηριότητας (-6% τον Νοέμβριο 2013), που το 2012 ήταν σε άνοδο και, τέλος,

(ε) η μεγάλη αύξηση κατά 13% των ληξιπρόθεσμων χρεών του ιδιωτικού τομέα προς το Δημόσιο στη διάρκεια του 11μηνου 2013 (από 56 δισ. ευρώ σε 63 δισ. ευρώ), που αποκαλύπτει το οικονομικό αδιέξοδο της ελληνικής κοινωνίας. Το εντυπωσιακό όμως στην εξέλιξη αυτή είναι τα ληξιπρόθεσμα των νομικών προσώπων, που ναι μεν αυξήθηκαν από 35 σε 40 δισ. ευρώ, αλλά, πλέον, αντί να αφορούν 148,6 χιλιάδες επιχειρήσεις, επιβαρύνουν 464,6 χιλιάδες επιχειρήσεις, δηλαδή πάνω από το 50% του δυναμικού της χώρας!...

Οσον αφορά την ανταγωνιστικότητα, να πούμε για πολλοστή φορά πως αυτό που τη μετρά δεν είναι το κόστος και μάλιστα μέρος αυτού (εργατικό), αλλά οι τελικές τιμές όπου οι κυβερνητικές μεταρρυθμίσεις ολιγώρησαν και δεν κατάφεραν να ελέγξουν συντεχνίες κι ολιγοπωλιακές καταστάσεις, με συνέπεια ενώ το εισόδημα συρρικνώθηκε κατά 35% στη διάρκεια των Μνημονίων, ο πληθωρισμός αυξήθηκε περίπου κατά 10% στο ίδιο διάστημα... Η δε βελτίωση της ανταγωνιστικότητας κατά 5% από το 2009 ώς σήμερα είναι μηδενική σε σχέση με το 2005 αναφορικά με τη βελτίωση κατά 4% της ανταγωνιστικότητας της Ευρωζώνης.

Η αλήθεια για τις ξένες επενδύσεις

4Η απλοποίηση μιας σειράς γραφειοκρατικών διαδικασιών στη δημιουργία, τη διοικητική λειτουργία και στο κλείσιμο επιχειρήσεων, αναμφίβολα αποτελεί κίνητρο για επενδύσεις στη χώρα. Ομως, η δραστική κάμψη της ζήτησης, η μείωση της παραγωγικότητας, η παραλυσία του τραπεζικού συστήματος, η δυσλειτουργία της δημόσιας διοίκησης, η τεράστια διαφθορά, η κοινωνική δυσαρέσκεια και φυσικά η πολιτική αβεβαιότητα και το υπερβάλλον χρέος της χώρας αποτελούν σημαντικότερα αντικίνητρα για προσέλκυση ξένων άμεσων επενδύσεων.

Και επειδή το πρώτο πράγμα που κάνουν οι ξένοι επενδυτές είναι να κοιτάνε την καθαρή διεθνή επενδυτική θέση της χώρας και το εξωτερικό χρέος της, τα στοιχεία της τελευταίας τουλάχιστον διετίας για την Ελλάδα δεν δικαιολογούν ευνοϊκή εξέλιξη στη ροή ξένων άμεσων επενδύσεων. Συγκεκριμένα, η καθαρή διεθνής επενδυτική θέση της χώρας όχι μόνο παρέμεινε εντόνως αρνητική, αλλά κι επιδεινώθηκε, αφού από -176 δισ. το δ' τρίμηνο 2011 αυξήθηκε σε -207 δισ. το γ' τρίμηνο 2012 και -214 δισ. το γ' τρίμηνο 2013. Αντίστοιχα, το ακαθάριστο εξωτερικό χρέος της Ελλάδας αυξήθηκε από 370 δισ. σε 414 δισ. και 419 δισ. τις ίδιες ημερομηνίες. Στις συνθήκες αυτές, ας μην προκαλεί έκπληξη η τελική μείωση των ξένων άμεσων επενδύσεων στην Ελλάδα από 22,5 δισ. σε 24,5 δισ. και 17 δισ. αντίστοιχα το ίδιο διάστημα.

Με αυτά τα ζοφερά δεδομένα διάλυσης της πραγματικής οικονομίας, ποια ανάκαμψη να περιμένουν οι Ελληνες να ζεστάνει την τσέπη και την καθημερινότητά τους το 2014;

Τα σχόλια έχουν κλείσει για αυτό το άρθρο

2 σχόλια

1 Ο/Η Ανώνυμος έγραψε: (πριν 6 έτη)
Η Treuhand,ως οργανισμος να εξαγοραζει κρατη εν ονοματη της Δ.Γερμανιας εξ αρχης,οπως και τους δικους τους πατριωτες της Α.Γερμανιας,θα αφησει να ξεφυγει η Ελλαδα,και οποιο αλλο κρατος εχουν στο χερι;Παντα θα δημηουργουν συνθηκες ωστε να ειμαστε υπο.
2 Ο/Η Ανώνυμος έγραψε: (πριν 6 έτη)
Η Treuhand,ως οργανισμος να εξαγοραζει κρατη εν ονοματη της Δ.Γερμανιας εξ αρχης,οπως και τους δικους τους πατριωτες της Α.Γερμανιας,θα αφησει να ξεφυγει η Ελλαδα,και οποιο αλλο κρατος εχουν στο χερι;Παντα θα δημηουργουν συνθηκες ωστε να ειμαστε υπο.
Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας 2

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Οικονομία
Με λέξεις-κλειδιά
Συνεντεύξεις
Επιχειρήσεις
Οικονομική και δημοσιονομική πολιτική
Επενδύσεις
Άλλα θέματα στην κατηγορία Οικονομία της έντυπης έκδοσης
Αναλύσεις
4 ψευδαισθήσεις και αλήθειες για την οικονομία
Υπουργείο Οικονομικών
5 φορο-χτυπήματα κάτω από τη μέση
Εμπόριο
«Λεφτά μόνο για τράπεζες και εφορία»
Μόνοι κερδισμένοι, οι μεγάλοι
ΟΚΧΕ
Κακοδιαχείριση αέρος-εδάφους για 420.000 αεροφωτογραφίες
Δάνεια
Ανοιχτή πληγή τα «κόκκινα δάνεια»
ΕΚΤ
Απαντήσεις... αγγαρεία
Αγροτικά θέματα
«Εχουμε καλά προϊόντα, χάνουμε στη νοοτροπία»