Έντυπη Έκδοση

Η σιωπή που μιλάει

Μια βωβή παράσταση ενώνει τον ανατολικό με τον δυτικό κόσμο

Ενας σημαντικός και πολυβραβευμένος σκηνοθέτης έρχεται στη χώρα μας δεύτερη φορά. Τον πρωτογνωρίσαμε στη Θεσσαλονίκη το 2007, όταν το ΚΘΒΕ παρουσίασε δύο παραστάσεις του: «Μια ολόκληρη ζωή» και «Πατέρες».

Ο Λετονός Αλβις Χερμάνις σκηνοθετεί από το 1993 στο Νέο Θέατρο στη Ρίγα, το οποίο και διευθύνει από το 1997. Συγκαταλέγεται ανάμεσα στους πιο καινοτόμους, πρωτοποριακούς σκηνοθέτες της χώρας του και οι παραγωγές του παρουσιάζουν ποικιλομορφία σε επίπεδο αισθητικής και τεχνοτροπίας, καθώς ανατρέχει στις ρίζες λαών και κοινωνιών, εντάσσοντας εικόνες και σύμβολα του ανατολικού και του δυτικού κόσμου.

Πρώτη ύλη η καθημερινότητα

Στα τελευταία του έργα εξερευνά τη διάσταση της καθημερινής ζωής χρησιμοποιώντας πραγματικές ιστορίες ανθρώπων που μεταλλάσσει μέσα από τη φαντασία των ηθοποιών του (συνυπογράφουν τη συγγραφή των κειμένων). Η προτίμησή του στο αυτοβιογραφικό στοιχείο δημιουργεί την εσφαλμένη εντύπωση ότι η δραματουργία του εντάσσεται στο είδος του «θεάτρου ντοκουμέντου», παρ' όλο που οι παραστάσεις του δεν αναπαράγουν την πραγματική ζωή. Ο Χερμάνις δημιουργεί τη δική του νέα εκδοχή χρησιμοποιώντας ως «πρώτη ύλη» στοιχεία της καθημερινότητας. Συχνά συμμετέχει ως ηθοποιός σε παραστάσεις του. Από την Πέμπτη μέχρι και τις 19 Δεκεμβρίου μάς φέρνει στην Κεντρική Σκηνή της Στέγης Γραμμάτων και Τεχνών τον «Ηχο της σιωπής».

Δεν είναι η πρώτη φορά που ο Χερμάνις πειραματίζεται με μια βουβή παράσταση. Το 2003 είχε παρουσιάσει το «Μια ολόκληρη ζωή», που εκτυλίσσεται σ' ένα δωμάτιο-κοινόβιο εξαθλιωμένων ηλικιωμένων στην παρηκμασμένη μετασοβιετική κοινωνία. Πέρυσι διάλεξε τον ίδιο χώρο για να δημιουργήσει τον «Ηχο της σιωπής». Αλλά και οι ήρωες είναι τα ίδια άτομα της «Ολόκληρης ζωής», με απόσταση σαράντα χρόνων. Αν η παρακμή ήταν το βασικό μοτίβο της πρώτης παράστασης, η ουτοπία είναι το θέμα της δεύτερης. Στην πραγματικότητα πρόκειται για μια μελέτη πάνω στο «annus mirabilis» του 1968 -τη χρονιά που το ουτοπιστικό όραμα της Δύσης μεσουρανούσε, μέσα από το βλέμμα μιας χώρας του «σοσιαλιστικού» στρατοπέδου. Αλλωστε ο υπότιτλος της παράστασης σχολιάζει ειρωνικά: «Η συναυλία των Σάιμον και Γκαρφάνκελ το 1968 στη Ρίγα δεν έγινε ποτέ»...

Οι εικόνες, όπως διαδέχοναι η μια την άλλη, συνομιλούν με τη μουσική σαν βουβό σκηνικό καραόκε, δημιουργώντας ένα θέατρο χαρακτήρων που κινείται μεταξύ του βοντβίλ, του νατουραλιστικού θεάτρου και του έργου των αδελφών Μαρξ. Κυρίαρχα στοιχεία είναι η ουτοπία, η νεότητα, η ερωτική ορμή, η αντίθεση υλισμού-ιδεαλισμού, συντήρησης-επανάστασης. Κάποια επαναλαμβανόμενα μοτίβα διαπερνούν την παράσταση: το φιλί, η ανάγνωση, ο ύπνος, η μεταμόρφωση, αλλά κυρίως η μουσική των Σάιμον και Γκαρφάνκελ.

Ο Χερμάνις έχει κάμποσα βραβεία στο ενεργητικό του: Βραβείο Νέου Σκηνοθέτη (Φεστιβάλ του Σάλτσμπουργκ, 2003), Ευρωπαϊκό Βραβείο «Νέες Θεατρικές Πραγματικότητες» (Θεσσαλονίκη, 2007), Βραβείο Στανισλάβσκι στην κατηγορία Ξένου Θεάτρου (Μόσχα, 2008) κ.ά. Πέρα από τις παραστάσεις με κλασική ψυχολογική προσέγγιση («Η υπόσχεση» του Αλ. Αρμπούζοφ και το δικό του «Μια ολόκληρη ζωή»), έχει χρησιμοποιήσει και στοιχεία από το θέατρο μαριονέτας («Η ιστορία ενός ανθρώπου») ή συνδυασμό μέσων και οπτικών γωνιών («Βασισμένο στον Γκόρκι»).

Ο σκηνοθέτης έχει ανεβάσει παραστάσεις στο «Von Krahli» του Ταλίν της Εσθονίας, στην Εθνική Οπερα της Λετονίας, στα Κρατικά Θέατρα της Φραγκφούρτης, της Ζυρίχης, της Κολονίας, στο Θέατρο των Εθνών στη Μόσχα, στο Burgtheater της Βιέννης, καθώς και στη Θεατρική Σκηνή-Θεατρικό Εργαστήρι του Μονάχου. Εχει επίσης συμμετάσχει με παραστάσεις του στα μεγαλύτερα φεστιβάλ. *

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Θέατρο
Σχετικά θέματα: Θέατρο
Στη φυλακή του φύλου
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Θέατρο Μπολσόι
Επιμένουν κλασικά
Συνέντευξη: Τσάρλι Χέιντεν
Τζαζ του έρωτα και της διαμαρτυρίας
Θέατρο
Η σιωπή που μιλάει
Στη φυλακή του φύλου
Συνέντευξη: Τζορτζ Ρομέρο
«Ζόμπι είναι τα ανθρώπινα λάθη»
Αφιέρωμα
Ημουν κι εγώ εκεί
Τροφή για τη συνείδηση
Κατανοώντας την ύφεση
Η σαγήνη του νουάρ
Τη γλώσσα τους έδωσαν ελληνική
Οι ξένες δυνάμεις
Ο λόγος της εικόνας
Προδημοσίευση
Καπνίζοντας στη Νέα Υόρκη