Έντυπη Έκδοση

Το νέο σχέδιο Καστανίδη για τη διαφάνεια

Μεγάλο πακέτο νομοθετικών πρωτοβουλιών για την καταπολέμηση του μαύρου πολιτικού χρήματος, τη βελτίωση του ποινικού ελέγχου των πολιτικών προσώπων και την ενίσχυση της διαφάνειας στον δημόσιο βίο σχεδιάζει η κυβέρνηση.

Αμέσως μετά την ψήφιση του νομοσχεδίου που επιβάλλει αυστηρή τιμωρία όσων παραβαίνουν το «πόθεν έσχες» ή συμμετέχουν σε off shore εταιρείες (το οποίο κατατίτεθαι στη Βουλή εντός της εβδομάδας), ο υπουργός Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων Χ. Καστανίδης προγραμματίζει σημαντικές θεσμικές παρεμβάσεις, εφ' όλης της ύλης.

Στόχος της κυβέρνησης είναι να αλλάξει η αίσθηση της κοινής γνώμης περί ατιμωρησίας των πολιτικών. Για τον λόγο αυτό προωθούνται διατάξεις που θα κλείνουν, όσο είναι δυνατόν, τα «παράθυρα» αθέμιτου πλουτισμού ορισμένων από την ανέλεγκτη διακίνηση μαύρου χρήματος.

Τα οικονομικά των κομμάτων

Ο καταιγισμός των νέων ρυθμίσεων που σχεδιάζονται αφορά:

1 Το πολιτικό χρήμα: Το θέμα βρίσκεται ψηλά στην ατζέντα της κυβέρνησης. Τη νομοθετική πρωτοβουλία θα πάρουν από κοινού το υπουργείο Δικαιοσύνης και το υπουργείο Εσωτερικών. Τα νέα μέτρα θα ενισχύουν τη διαφάνεια της χρηματοδότησης και των οικονομικών τών κομμάτων. Αυτό θα συμβεί μέσα από τον αποτελεσματικότερο έλεγχο των βιβλίων τους, την επιβολή καθαρών τρόπων εισροής εσόδων και την καθιέρωση διαφανούς τρόπου καταγραφής και επιτήρησης των εξόδων τους.

Οπως έχουν πει οι αρμόδιοι υπουργοί, εκτός της χρηματοδότησης των κομμάτων από τον κρατικό προϋπολογισμό, θα θεσμοθετηθούν συγκεκριμένοι, σαφείς τρόποι δημόσιας οικονομικής προσφοράς των πολιτών προς τα κόμματα. Οι προσφορές θα είναι ονομαστικοποιημένες και θα έχουν τα εχέγγυα της δημοσιότητας. Ταυτόχρονα όλα τα χρηματικά ποσά που μπαίνουν ή βγαίνουν από τα ταμεία των κομμάτων θα διακινούνται μέσω τραπεζικών λογαριασμών, ώστε να μην μπορούν να αποκρυβούν.

Στα κυβερνητικά σχέδια είναι ακόμη η ίδρυση Ανεξάρτητης Αρχής ελέγχου των οικονομικών των κομμάτων, αντί της επιτροπής βουλευτών που υπάρχει σήμερα. Η επιτροπή αυτή θα ελέγχει και το «πόθεν έσχες» όλων των πολιτικών, υπουργών και βουλευτών.

Για το θέμα της διαφάνειας στη διακίνηση πολιτικού χρήματος επιθεώρησε πρόσφατα την Ελλάδα και η αρμόδια επιτροπή του Συμβουλίου της Ευρώπης (GRECO). Οι ευρωπαίοι ελεγκτές έμειναν ιδιαίτερα στις σκανδαλώδεις υποθέσεις της Siemens και την έλλειψη σαφούς νομοθετικού πλαισίου και την απουσία στιβαρού ελεγκτικού μηχανισμού (δικαστικού και διοικητικού).

2 Αλλαγές στο νόμο περί ευθύνης υπουργών: Ο υπουργός Δικαιοσύνης περιμένει τις θέσεις και της Επιτροπής Θεσμών και Διαφάνειας, πριν προχωρήσει στις κινήσεις του. Βασική επιδίωξή του είναι να ενισχυθεί ακόμη περισσότερο η ανεξαρτησία της δικαστικής έρευνας σε υποθέσεις όπου εμπλέκονται πολιτικά πρόσωπα.

Θεμελιώδεις αλλαγές, όπως πλήρης δικαιοδοσία των δικαστικών αρχών στη δίωξη των υπουργών, μπορούν να γίνουν μόνο με αναθεώρηση του άρθρου 86 του Συντάγματος, δηλαδή μετά το 2013. Ωστόσο, κάποιες σημαντικές τροποποιήσεις του ισχύοντος νόμου περί ευθύνης υπουργών, μπορεί να δώσουν το στίγμα των κυβερνητικών προθέσεων.

Τα όρια της παραγραφής

Αλλαγή του νόμου, με παρεμβολή ενός τριμελούς δικστικού συμβουλίου που αποφάσιζε για τις επίμαχες δικογραφίες πριν φτάσουν στη Βουλή, είχε επιχειρήσει να κάνει και η Ν.Δ., αλλά την πρόλαβαν οι εκλογές. Η κυβέρνηση χωρίς να αποκλείει την ενεργοποίηση αυτού του συμβουλίου, σχεδιάζει να ενισχύσει τις αρμοδιότητες των εισαγγελέων που θα ενεργούν με εντολή της Βουλής, προανακριτικές πράξεις. Η επιλογή τους μάλιστα θα γίνεται με κλήρωση και όχι με απόφαση του Ανώτατου Δικαστικού Συμβουλίου, γεγονός που δυναμώνει τα εχέγγυα ανεξαρτησίας τους.

Επίσης, θεωρείται δεδομένο ότι θα αυξηθούν, όσο είναι δυνατόν, τα όρια παραγραφής των αδικημάτων των υπουργών, με δεδομένο πάντα ότι σύμφωνα με την ισχύουσα συνταγματική ρύθμιση, εξαλείφεται το αξιόποινο, μετά την πάροδο της Β' συνόδου της επόμενης Βουλής από εκείνη που φέρονται ότι τελέσθηκαν τα αδικήματα.

3 Η βουλευτική ασυλία: Το θέμα πήρε διαστάσεις μετά και τη δεύτερη καταδίκη της Ελλάδας από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Η χώρα μας εγκαλείται ότι ερμηνεύει στενά τους νόμους και δεν αίρει την ασυλία βουλευτών ακόμη και για αδικήματα που δεν συνδέονται με την άσκηση των καθηκόντων τους.

Στην κυβέρνηση φρονούν, ωστόσο, ότι πρόκειται για θέμα ερμηνείας και εφαρμογής του Συντάγματος και του Κανονισμού της Βουλής.

Παράλληλα, θα προωθηθούν μέτρα που θα θωρακίζουν τους σημερινούς, ανύπαρκτους έως αναιμικούς μηχανισμούς ελέγχου για τον τρόπο εντοπισμού και απόκτησης των περιουσιακών στοιχείων των πολιτικών.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Πολιτική
Με λέξεις-κλειδιά
Υπουργείο Δικαιοσύνης Διαφάνειας Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων
Άλλα θέματα στην κατηγορία Πολιτική της έντυπης έκδοσης
Ευρωπαϊκή Ενωση
Τα δύο σενάρια για το «πακέτο» σωτηρίας
Κυβέρνηση
Πίστωση χρόνου με τριπλή επιτήρηση
Μετά το Πάσχα υγεία και ασφαλιστικό
Με τέσσερα αντίμετρα στα μέτρα
Δανεισμός Δημοσίου
Το ταξίδι θα κριθεί στα επιτόκια
ΠΑΣΟΚ
Ο Παπουτσής τούς πέφτει... στενός
Ο θεματοφύλακας του πρωθυπουργού
Εξοπλισμοί
Υποβρύχιες συμφωνίες με τη Μέρκελ
Βουλή
Οικονομολόγοι με σταυρό προτίμησης
Συνέντευξη: Δημήτρης Ρέππας
«Να μειωθούν από 300 σε 200 οι βουλευτές»
Συνέντευξη: Αλέξης Τσίπρας
«Παραμύθι με δράκους ο κίνδυνος χρεοκοπίας»
Οικονομική κρίση & πολιτικό σύστημα
Κομμένη στα τρία η Ν.Δ.
ΛΑΟΣ: Μετακόμιση στην ...πράσινη πολυκατοικία
Σοκ στην αριστερή όχθη του ΠΑΣΟΚ
Ευρωσκεπτικιστές κατά ευρωπαϊστών
Οικονομική κρίση
Η κοινωνία μυρίζει μπαρούτι
Εικόνες απ' το μέλλον της Ευρώπης
Με εντολή Παπακωνσταντίνου
Ξανανοίγουν καυτοί φορολογικοί φάκελοι
Υπουργείο Δικαιοσύνης
Το νέο σχέδιο Καστανίδη για τη διαφάνεια
Αστυνομικό ρεπορτάζ
Το «μαύρο αγκάθι» της ΕΛ.ΑΣ.