Έντυπη Έκδοση

34η ΓΙΟΡΤΗ ΒΙΒΛΙΟΥ, ΖΑΠΠΕΙΟ 13-29 ΜΑΪΟΥ

Ο καπτα-Σίμος το Σφαντό

Φωτογραφία του Σπύρου Βαγγελάκη
«Καλό πνίξιμο, παιδιά», είπε ο γερο-Μπαμπούκος στον Καλούμπα, «τον εξακουστό ψαρά με το ένα χέρι, το άλλο του το είχε φάγει ο δυναμίτης, οπού ηλίευε τους περίφημους ορφούς», και τον Νεόγαμπρο, καθώς στέκονταν στην ξύλινη θαλασσοφαγωμένη αποβάθρα της Σκιάθου, έτοιμοι να επιβιβαστούν στην αλιευτική λέμβο. Ο Καλούμπας εκάγχασεν με τον απαίσιον αστεϊσμόν, ενώ ο άλλος εσιώπησεν. Την ογδόην ημέραν, «τα πτώματα των δυο πνιγμένων ηλιεύθησαν πλησίον ερήμου ακτής. Το τρίτον δεν ευρέθη». Ηταν «το ενιαύσιον θύμα» στο ομότιτλο διήγημα του Παπαδιαμάντη, γραμμένο για τα τελευταία Χριστούγεννα του προπερασμένου αιώνα.

Πλήρες θέμα...

  • Από τις 4:00 στις 6:00

    • Η εποχή της πεταλούδας
      Από τα πολλά θαύματα της φύσης οι πεταλούδες ανήκουν στη συνομοταξία των λεπιδοπτέρων εντόμων και τα είδη τους ξεπερνούν τα 100.000 σε όλο τον κόσμο.Πέρα από τη βοήθεια που προσφέρουν στην επικονίαση των λουλουδιών, οι πεταλούδες εξαιτίας της ομορφιάς τους, της δύναμης της πτήσης και της πλήρους μεταμόρφωσής τους απαντούν συχνά σε μύθους των λαών σε όλες τις περιοχές του πλανήτη.
    • Carole King Πρωταθλήτρια των μουσικών αναμνήσεων
      Η στασιμότητα που επικρατεί εδώ και μερικά χρόνια στον μουσικό χώρο βοηθάει ιδιαίτερα τους καθιερωμένους και μεγάλους σε ηλικία καλλιτέχνες στο να συνεχίζουν να παραμένουν στην κορυφή της επικαιρότητας, κυρίως λόγω της δυσκολίας να δημιουργηθούν ονόματα με αντίστοιχη αξία αυτών που μονοπώλησαν το ενδιαφέρον του κοινού εδώ και πολλά χρόνια.
  • Αφανής Αναγνώστης

    • ΑΦΑΝΗΣ ΑΝΑΓΝΩΣΤΗΣ Επιμέλειας απολογία
      Ο επιμελητής κειμένων μετεωρίζεται ανάμεσα σ' ένα μετά και σ' ένα πριν-: μετά τον συγγραφέα και πριν από τον αναγνώστη. Μ' άλλα λόγια μετά τον αποστολέα και πριν από τον παραλήπτη αυτής της ανεξέλεγκτης ανταλλαγής ιδεών και αισθημάτων, στρατηγικής και γύμνιας, λέξεων και σιωπής, άγχους και προσδοκίας. Κι αυτήν ακριβώς τη διαμεσολαβητική λειτουργία, αυτή τη λαθραία χειραψία, αυτή την ενίοτε αμφίθυμη σχέση, που μετεωρίζεται στην κόψη του τυπωθήτω, φιλοδοξούμε να χαρτογραφήσουμε με τη νέα θεματική στήλη μας.
  • Γιορτή βιβλίου

    • Εξι βιβλία με διαφορετικό κοινό
      Μιλώντας για το βιβλίο του Θεόδωρου Πάγκαλου Με τον Ανδρέα στην Ευρώπη,δεν θα πρέπει να σταθούμε αποκλειστικά στα στιγμιότυπα που παρατίθενται στις σελίδες του ή στις αναμνήσεις που συνδέονται με μια αναμφίβολα καθοριστική περίοδο για την Ελλάδα και την ένταξή της στην ευρωπαϊκή οικογένεια. Πολύ περισσότερο δεν θα πρέπει να δούμε το βιβλίο ως «στρατευμένη ευθύνη» του γράφοντος.
    • Τρία ιδιαίτερα βιβλία Μέρες του παρελθόντος με γοητεία ή φρίκη
      Η ίδια εκείνη υποκρισία που ζητάει από τους διανοούμενους σε καιρούς κρίσης να πάρουν θέση και να δώσουν ιδέες, είναι η ίδια που αποκλείει οποιονδήποτε δεν επαναλαμβάνει βαρύγδουπα αυτά ακριβώς που της υπαγορεύουν οι «ομιλούσες γραβάτες» των ολοκληρωτικών μηχανισμών δημοσιότητας. Αναρωτιέμαι συχνά ποιους «έλληνες διανοούμενους» γνωρίζει ο κόσμος.
    • Η γαλλική φωνή και ο Στάινερ
      Οι πιο ωραίες ανθολογίες ξένης ποίησης που έχουμε είναι του Κλ. Παράσχου Ανθολογία της Ευρωπαϊκής και Αμερικaνικής Ποιήσεως (που επανεκδόθηκε και κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Παρουσία), της Μαρίας Λαϊνά Ξένη Ποίηση του 20ού αιώνα, επιλογή από μεταφράσεις, εκδ. Λωτός, κι αυτή τώρα του Χριστόφορου Λιοντάκη Ανθολογία γαλλικής ποίησης, από τον Μπωντλαίρ ώς τις μέρες μας, που κυκλοφορεί συμπληρωμένη, σε τέταρτη έκδοση, σε έναν ωραίο τόμο.
    • Ενα βιβλίο - ύμνος στον άνθρωπο Η περίπτωση Τζέικομπσον
      Η κωμωδία είναι ο πιο δύσκολος τρόπος για να ψυχαγωγήσεις το κοινό. Το σινεφίλ, θεατρικό και αναγνωστικό. Η ουσιαστική επικοινωνία είναι το ζητούμενο. Αυτό όμως δεν μπορεί να γίνει σ' ένα επίπεδο. Η κωμωδία είναι δύσκολο είδος και χρειάζεται λεπτούς χειρισμούς για να είναι αποτελεσματική. Στη λογοτεχνία γίνεται δυσκολότερη. Ο Χάουαρντ Τζέικομπσον μπορεί να υπερηφανεύεται για το ταλέντο του στο κωμικό μυθιστόρημα.
  • Η τρίτη ανάγνωση

    • Η ΤΡΙΤΗ ΑΝΑΓΝΩΣΗ Η κατάρα των Ντέην
      Είναι το ένα από τα «τέσσερα μεγάλα μυθιστορήματα» (όπως τα χαρακτηρίζουν οι Αμερικανοί) του Ντάσιελ Χάμετ, το πιο σύνθετο και πιο φιλόδοξο.
  • Κριτική βιβλίου

    • ΜΗΝΙΑΙΑ, ΑΓΡΥΠΝΑ ΚΑΙ ΦΩΤΕΙΝΑ Δύο βιβλία πάνω από τον φόβο και τον θάνατο
      Ο συγγραφέας του βιβλίου μόχθησε τα μάλα θέλοντας να κάνει όσο γίνεται πιο φανερό το ζευγάρι Δημιουργικότητα και Καινοτομία, ως καθοριστικό όχι μόνο στον ευρύτερο κοινωνικό ή διανοητικό χώρο, αλλά προπαντός στον παιδαγωγικό, τον οποίο άλλωστε γνωρίζει από πρώτο χέρι. Η Χάννα Αρεντ, ήδη από το 1968 είχε θέσει το ζήτημα της κρίσης στο εκπαιδευτικό αμερικανικό σύστημα και καταγγείλει τις μοντέρνες εκπαιδευτικές μεθόδους και τις καινοτομίες του. Υπήρξαν φυσικά και υπάρχουν και άλλοι, οι οποίοι υποστήριξαν δυναμικά την ισοπέδωση που διέπει τα σύγχρονα εκπαιδευτικά συστήματα, ανάμεσα στους οποίους και η ελληνίστρια Ζακλίν ντε Ρομιγί.
    • Ο πόλεμος, εμφύλιος ή όχι, και τα παιδιά
      Στη νεότερη Ιστορία μας, και σχεδόν για μια ολόκληρη δεκαετία , ο πόλεμος ρήμαζε τη χώρα μας. Με την Κατοχή πρώτα και την υποδούλωση στις δυνάμεις του Αξονα, με τη συμφορά του Εμφυλίου (1946-1949) κατόπιν.
    • Το μυθιστόρημα του Νίκου Διακογιάννη Η λυδία λίθος της ζωής
      Ο ήρωας του μυθιστορήματος κατατρύχεται από ένα άλλο μυθιστόρημα, το Γάλα των αγαλμάτων, βιβλίο το οποίο, ποιητική αδεία, καταχωρίζεται στην εργογραφία του Ζοζέ Σαραμάγκου.
    • Η διαφοροποίηση στην αμερικανική κοινωνία Κοινωνικά σύμβολα και αξίες στις ΗΠΑ
      Η πολιτισμική επίδραση της προτεσταντικής θρησκείας στην επιτάχυνση του καπιταλισμού στη Δύση δεν περιορίστηκε μόνο στη γέννηση νέων οικονομικών συνθηκών, αλλά και στη δημιουργία ενός νέου κοινωνικού κοσμοειδώλου, που εδραιώνεται μέσα από την απομάγευση των παραδοσιακών μορφών κοινωνικής ζωής, έτσι όπως αυτή εκφράζεται στην παραγωγή, στις οικονομικές σχέσεις, στη διοίκηση, στον τρόπο ζωής κ.λπ. Οπως επισημαίνει και ο Max Weber, ο αστικός επιχειρηματικός καπιταλισμός, παράλληλα με τα επενδυτικά, τυχοδιωκτικά και αποικιοκρατικά του χαρακτηριστικά, συνετέλεσε συγκροτησιακά στην ορθολογική οργάνωση της δυτικής οικονομίας, αλλά και στον ιδεότυπο του homo economicus, δηλαδή της ανάπτυξης ενός οικονομικώς ορθολογικού τρόπου διαβίωσης.
    • Ξαφνιάσματα στα σκαλιά της Παναγίας των Παρισίων
      Η Αννα Καμιένσκα (Anna Kamienska, 1920-1986) ίσως δεν συγκαταλέγεται στην πρώτη ομάδα των μεγάλων πολωνών ποιητών, που περιλαμβάνει τους Μίλος, Χέρμπερτ, Σιμπόρσκα. Το έργο της, εν τούτοις, κατέχει περίοπτη θέση στην πολωνική γραμματεία, ιδιαίτερα για τη συνεισφορά του στο μυστικιστικό, θεολογικό πεδίο.
    • Η Ελλάδα στην οικονομική κρίση
      Ο Τάκης Φωτόπουλος είναι σκληρός με τη χώρα του. Με τους κυβερνώντες και τους κατοίκους της. Γιατί όχι; Οι καιροί που διανύουμε είναι τέτοιοι που απαιτούν ανάλογη συμπεριφορά. Ο Φωτόπουλος, λοιπόν, δεν κάνει τίποτε άλλο από το να ανταποκρίνεται στις προκλήσεις των καιρών. Βλέπει τα πράγματα από μια αριστερή οπτική που ξεπερνά κομματικές σκοπιμότητες και αγκυλώσεις. Ξέρει πώς λειτουργούν τα κόμματα και οι διάφορες συνιστώσες του χώρου και αποφεύγει τις κακοτοπιές.
    • Κυκλοφορούν επίσης
      Το έργο αποτελεί συνέχεια των δύο προηγούμενων τόμων της σειράς (Αιγαίο Ι και Αιγαίο ΙΙ), με αντικείμενο αυτή τη φορά την Κρήτη και τη Σκύρο. Μέσα από την καταγραφή των παραδοσιακών επαγγελμάτων, η συγγραφέας διερευνά, με εργαλεία από την Κοινωνική Ανθρωπολογία και τη Λαογραφία, τους μετασχηματισμούς και στις τοπικές κοινωνίες, κυρίως τις τρεις τελευταίες δεκαετίες του 20ού αιώνα. Αξιέπαινη, κοπιαστική, προσπάθεια με πλούσιο φωτογραφικό υλικό.
    • Της φιλίας ή της συνάντησης
      Στην πολύ καλή σειρά «Βιβλία συμπεριφοράς» έχουν ήδη κυκλοφορήσει: «Το μικρό βιβλίο της ευγένειας», «Το μικρό βιβλίο του περιβάλλοντος», «Το μικρό βιβλίο της καλής υγείας», «Το μικρό βιβλίο των καλών τρόπων», κ.ά. Πρόκειται για βιβλία εύχρηστα, εύκολα και ευχάριστα. Δυνατόν και να ωφελήσουν, αν και, γνώμη μας αυτή, το σπίτι είναι το πρώτο και σπουδαιότερο σχολείο σε θέματα συμπεριφοράς, αντιδράσεων, τρόπων.
    • Η ζωή ως ταξίδι ή πραγματικότητα
      «Σκόρπιες σκέψεις, σε ημερολόγια ή sms, τα μπαρ της παραλιακής, οι πληρωμένες διαδρομές σε φιδίσια μονοπάτια πάνω από ψηλοτάκουνες γόβες, καλός καιρός στο Κολωνάκι, χιόνια στο Ψυχικό και το Χαλάνδρι, ο Φιλ Κόλινς, οι Βάγια Κον Ντίος, τα πιπίνια, μια εποχή που ξεθυμαίνει αργά, ένας κόσμος που χάνεται, ένας καινούριος που δεν γεννιέται, και ο 27χρόνος συγγραφέας, έμπορος και ταξιδευτής, αναλογίζεται ποιον δρόμο να διαλέξει: να γίνει μπάρμαν, βασιλιάς ή αθλητής, όσα εσύ δεν θα ονειρευτείς, αφού θα είσαι ο παλιάτσος της γιορτής. Ναι, φίλε μου: η ζωή είναι όντως μια αβυσσαλέα όμορφη πόρνη. Αλλά, όπως με κάθε πόρνη, έτσι και μ' αυτήν, το θέμα σου είναι ότι (ακόμη κι αν το ήθελες, τελικά ξέρεις πως) δεν έχει νόημα να τη φιλήσεις στο στόμα».
    • Με τα σταθμά της καλής λογοτεχνίας Ο ακριβοδίκαιος Εντγκαρ Αλαν Πόε
      Το βιβλίο ξεκινάει μ' έναν τρόπο καταφανώς δηλωτικό της ατραπού που ακολουθεί ο Πόε σ' αυτά τα λογοτεχνικά του δοκίμια. Είναι η ατραπός, ο δρόμος, της απονομής δικαιοσύνης στην ιεράρχηση των λογίων της Νέας Υόρκης. Περισσότερο απ' όλους τους λογίους, ο Πόε θα ασχοληθεί με τους συγγραφείς λογοτεχνίας. Ποιητές και πεζογράφους. Η διαχρονία των απόψεων του μεγάλου αμερικανού ποιητή είναι συγκλονιστική.
    • Η Ασπασία Παπαθανασίου ως συγγραφέας
      Μαθήτρια του Δημήτρη Ροντήρη και μέλος του Πειραϊκού Θεάτρου, η Ασπασία Παπαθανασίου, με εβδομήντα χρόνια παρουσίας στα θεατρικά δρώμενα, ενσάρκωσε επί σκηνής τις περισσότερες τραγικές ηρωίδες των αρχαίων ελλήνων δραματουργών. Στην παρούσα μελέτη ανιχνεύει μερικές από τις σημαντικότερες γυναικείες μορφές της αρχαίας ελληνικής τραγωδίας, με τη συγκεκριμένη περιδιάβαση να περιλαμβάνει περισσότερα από τριάντα έργα.
    • Πάμε σινεμά;
      Το δεύτερο βιβλίο της πολλά υποσχόμενης Μαρίας Βλαντή, που χαρακτηρίζεται από όσα δεν λέει παρά από όσα λέει. Η ιστορία ενός κοριτσιού, της Μέλιας. Από το φως στο σκοτάδι. Το Underground του Κουστουρίτσα, οι Λανγκολίερς του Στίβεν Κινγκ, το Μωρό της Ρόζμαρι του Ρόμαν Πολάνσκι, ο Θρύλος του Ρίντλεϊ Σκοτ, ορισμένοι από τους σταθμούς της, γέφυρες στη μάχη που δίνει για να βγει έξω από την έρημό της και τα σκοτάδια της, να αφήσει το φως να λούσει ξανά τη ζωή της.
    • Το σύγχρονο σουηδικό αστυνομικό μυθιστόρημα Η κακοποιημένη γυναίκα και ο κόσμος
      Το σύγχρονο αστυνομικό μυθιστόρημα δεν έχει πλέον καμιά απολύτως σχέση με το παραδοσιακό. Τα έργα της Αγκάθα Κρίστι ή του Μορίς Λεμπλάν, επί παραδείγματι, μοιάζουν τώρα πια με γοητευτικές ασκήσεις φαντασίας, συγκρινόμενα με την παροντική μετεξέλιξη του είδους. Σήμερα, χωρίς να καταργεί τα κλασικά του σύμβολα, φόνος, διερεύνησή του, τιμωρία, δικαιοσύνη, υπερβαίνοντας, όμως, την τυπική θεματική του -μια λίγο - πολύ ιδιόμορφη δολοφονία και η αναζήτηση του εκτελεστή της- λειτουργεί ως αποκαλυπτικό σχόλιο του σύγχρονου κόσμου.
  • Νίκος Γκάτσος

    • Η Αμοργός του Νίκου Γκάτσου Ο Ελληνας και ο ελληνιστής
      Ο φιλολογικός χαρακτήρας του κειμένου αυτού επιβάλλει να αναφερθούν τα πράγματα με τη σωστή σειρά: Το υπουργείο Παιδείας, Διά Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων, προωθώντας μέσω της Εκπαιδευτικής Τηλεόρασης τη φιλαναγνωσία και την παροχή γνώσεων στους μαθητές της «ψηφιακής γενιάς» με σύγχρονο και πιο δελεαστικό τρόπο, δημιούργησε την πλατφόρμα www.i-create.gr.
  • Πέντε ποιητικά βιβλία

    • Πέντε ποιητικά βιβλία Λέξεων κυματισμοί πολύτροποι
      Ποιήματα για τον φόβο, τη δυσπιστία, τον έρωτα· για την ανθρώπινη ύπαρξη και στάση επί της γης· για την ίδια την ποίηση, ως κομμάτι αυτής της στάσης.
  • Συνέντευξη: Θάνος Ψυχογιός

    • Θάνος Ψυχογιός «Να δημιουργήσουμε γενιές που θα αγαπήσουν τα βιβλία»
      Τα βιβλία «αναπνέουν» καλύτερα υπό το φως του ήλιου και την ανοιξιάτικη αύρα. Εκδότες, συγγραφείς, μεταφραστές, επιμελητές και όσοι φροντίζουν για τη μακροημέρευση των βιβλίων θα βρίσκονται στο Ζάππειο. Πιστοί στρατιώτες στην 34η Γιορτή Βιβλίου, που διοργανώνει ο Σύλλογος Εκδοτών Βιβλίου Αθηνών (ΣΕΒΑ). Η γνωριμία με νέες και παλαιές εκδόσεις διαρκεί ώς τις 29 Μαΐου. Το «παρών» δίνουν 110 εκδότες και οι εκδηλώσεις, πολλές. Δραστηριότητες για παιδιά, πρωτοβουλίες για βιβλιοθήκες που κινδυνεύουν να κλείσουν, αφιερώματα στους Οδυσσέα Ελύτη, Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη και στις ξένες αρχαιολογικές σχολές στην Ελλάδα. Ο πρόεδρος του ΣΕΒΑ, Θάνος Ψυχογιός, μίλησε στη «Βιβλιοθήκη-Καταφύγιο Θηραμάτων» για όλα αυτά, αλλά και την επιθυμία του να ενωθούν οι φορείς του βιβλίου
  • Συνέντευξη: Σωτήρης Παστάκας και Γιάννης Η. Παππάς

    • Ποιητές του 20ού αιώνα κι ένας του 19ου Ταξιδεύοντας στην όμορφη Ιταλία
      «Στην όμορφη χώρα» της ιταλικής γλώσσας, από τον Τζιάκομο Λεοπάρντι (1798-1837) μέχρι τους σύγχρονους ιταλούς ποιητές, μας ξεναγούν οι ποιητές Σωτήρης Παστάκας και Γιάννης Η. Παππάς στην πρώτη εκτενή Ανθολογία ιταλικής ποίησης που κυκλοφόρησε πρόσφατα από τις εκδόσεις Οδός Πανός, σ.464. Οι δύο μεταφραστές και επιμελητές του βιβλίου μίλησαν στη «Βιβλιοθήκη» γι' αυτό το ταξίδι.
  • Άλλες ειδήσεις

    • Το κενό
      Φανταστείτε μπαίνοντας σε κάποια εκθεσιακή αίθουσα μια θέα απουσίας.
    • Μικρές λάμψεις
      Οταν κάτι θαυμάσιο συμβεί, έχεις την αίσθηση ότι το ονειρεύτηκες και στη μνήμη μεγάλη εμπιστοσύνη δεν είναι να 'χεις γιατί ξελογιάζεται συχνά απ' την επιθυμία κι ασυναίσθητα γεννάει πραγματικότητα, έτσι λοιπόν, σαν σηκωμένος από όνειρο ή μες σ' όνειρο ακόμη, πήγα, όπως και να 'χει, να σκεπάσω τα παιδιά, κάτι που κάνω καθημερινά, κι έτσι δεν θυμάμαι με ακρίβεια τις λεπτομέρειες, τη διαδρομή δηλαδή, σαν κάποιος υπνοβάτης, που λες πως γεμίζει το σώμα του μάτια για να βλέπει, γιατί τα δικά του είναι στραμμένα άγνωστο πού, και κει μέσα, στο δωμάτιο της μικρής, στάθηκα πάνω από το κρεβατάκι και είδα που ήταν ξεσκέπαστο το παιδί κι η ανάσα του γάζωνε σαν ραπτομηχανή τις εικόνες του ονείρου, ενώ το κορμί του έμοιαζε σαν να αιωρείται σε κάποιον ουρανό, γιατί έτσι έμοιαζε η γαλάζια κουβέρτα που 'ταν από κάτω του, και μάλιστα σκοτείνιαζε σαν τον αληθινό στις άκρες της.
    • Μηνύματα στο κινητό από τη Σιγκαπούρη Εκδοχές φοινικιάς στη μακρινή χώρα
      Εισέρχομαι, τακτοποιούμαι και εγκαθίσταμαι στην πραγματικότητα αλλά και στο αναπόφευκτο όνειρο, το οποίο αναμφιβόλως συνεπάγεται αυτό το νησί-κράτος. Πιστεύω ότι πλησιάζω ένα σημείο όπου παύουν να ξεχωρίζουν πλέον μέσα μου οι περιώνυμες αυταπάτες της Δύσης από τις λεγόμενες ασιατικές αξίες, οι οποίες ασφαλώς εμποτίζονται αντιστοίχως από τις δικές τους, αναντίρρητες αυταπάτες. Επιχειρώ, για να το διατυπώσω διαφορετικά, ένα είδος επείγουσας γνωσιολογικής κάθαρσης. Μια μύηση, φέρ' ειπείν, στη σημασία αυτής της αιθρίας, η οποία συνέχει τη σιγκαπουριανή δομή στο σύνολό της.
    • Εφοδος στο μαυσωλείο
      Στο Ρίο βρέχει: ακούς τις στάλες απ' το Καμάργκ και την Τεργέστη. Κάτω από τις γέφυρες τριγυρίζουν αποφάσεις. Η μία γέφυρα σε βγάζει στην άλλη. Η μια βροχή κουβαλά την ψυχή της άλλης. Ολες πέφτουν.