Έντυπη Έκδοση

Το Βερολίνο γιορτάζει

Η επέτειος της πτώσης του Τείχους τροφοδότησε δεκάδες εκθέσεις στα μεγαλύτερα γερμανικά μουσεία, αλλά και σε μικρότερες γκαλερί...

Κτίρια ανακαινίστηκαν, βάφτηκαν, φρεσκαρίστηκαν. Πλατείες άλλαξαν τελείως όψη. Μόνιμες συλλογές βγήκαν από τις αποθήκες και νέα έργα ανατέθηκαν σε εικαστικούς ανά τον κόσμο. Φωτογράφοι επιστράτευσαν παλιές λήψεις και σκονισμένα φιλμ.

Οι U2 έπαιξαν δωρεάν στην Πύλη του Βρανδεμβούργου. Το MTV διοργάνωσε στο Βερολίνο τα ετήσια βραβεία του. Εταιρείες έβγαλαν ξανά στους δρόμους τα παλιά Τράμπαντ και πραγματοποιούν με αυτά ξεναγήσεις τουριστών, ενώ οι θεατρικές πρεμιέρες δεν έχουν τέλος.

Πανηγυρική ατμόσφαιρα αλλά και νοσταλγία στην πόλη που γιορτάζει τα 20 χρόνια από την πτώση του Τείχους που τη χώριζε. Σχεδόν 20.000 μπουκάλια κρασιού την ώρα εμφιάλωναν το τελευταίο διάστημα τα γερμανικά εργοστάσια για να αντεπεξέλθουν στη ζήτηση -οι μπίρες είναι αδύνατον να μετρηθούν.

Είναι χιλιάδες οι αράδες που θα γραφτούν αυτό το διάστημα σε όλο τον κόσμο για τα 20 χρόνια από την πτώση του Τείχους. Κι άλλοι τόσοι οι τουρίστες που συρρέουν αυτή την περίοδο στην άλλοτε διχασμένη πόλη. Ολοι θέλουν να πάρουν μια «τζούρα» Βερολίνου, όπως κάποτε όλοι έφευγαν από αυτήν την πόλη με μια μικρή πέτρα από το Τείχος -αλήθεια, πωλούνται ακόμα αυτά τα μικρά τσιμεντένια αναμνηστικά;

Οι αλλαγές στην πόλη

Εκείνο, όμως, που είναι παροιμιώδες είναι ο τρόπος που η εικαστική Γερμανία οργανώθηκε μπροστά σε αυτή την επετειακή πρόκληση: γκαλερί -ακόμα και οι πιο μικρές, οι συνοικιακές- και όλα τα μουσεία της χώρας ετοίμασαν δεκάδες εκθέσεις από τις μόνιμες και όχι μόνο συλλογές τους. Οπως ήταν λογικό, κυριαρχούν οι φωτογραφικές εκθέσεις και τα εικαστικά δρώμενα στα σημεία που άλλοτε υψωνόταν το Τείχος. Να μερικές από τις πιο ενδιαφέρουσες εκθέσεις:

* «Βερολίνο '89/'09 - Η τέχνη ανάμεσα στα σημάδια του παρελθόντος και της ουτοπίας του μέλλοντος» έχει τίτλο η έκθεση στην Berlinische Galerie και ερευνά τις αλλαγές που προκάλεσε η συγκεκριμένη περίοδος στη γερμανική πρωτεύουσα.

Στην πραγματικότητα - όπως λέει και ο κατάλογος της έκθεσης: «Το Βερολίνο κέρδισε σε μια βραδιά τη διεθνή προσοχή. Εγινε το σύμβολο δύο ετερόκλητων πολιτικών συστημάτων, έγινε μια πόλη-στοίχημα για το κατά πόσο μπορούσαν οι δύο πλευρές να συμβιώσουν σε επίπεδο κοινωνικό, κουλτούρας και αρχιτεκτονικής. Και φυσικά άνοιξε ένα μεγάλος διάλογος για το ποια θα πρέπει να είναι η εικαστική προοπτική της πρωτεύουσας». Συμμετέχουν δεκάδες καλλιτέχνες από όλο τον κόσμο με έργα που φτιάχτηκαν ειδικά για την έκθεση, με δημιουργίες που κρατούνταν για χρόνια κρυφές και μερικές που υπήρχαν ήδη στην γκαλερί.

* Ζουμ στην «Τέχνη δύο Γερμανιών», όμως, κάνουν περισσότεροι από 120 καλλιτέχνες στο Ιστορικό Μουσείο (έως 10 Ιανουαρίου). Σχεδόν 350 ζωγραφικά έργα, γλυπτά, φωτογραφίες, βίντεο, εγκαταστάσεις και βιβλία καλούνται να δείξουν την αποτύπωση της ζωής και της καθημερινότητας αποτυπώνεται στην τέχνη -χωρίς απαραίτητα να περιλαμβάνει πολιτικούς υπαινιγμούς.

Με τις μεθόδους της Στάζι

Η έκθεση (χωρισμένη σε πέντε ενότητες), πάντως, ξεκινά με ένα βασικό ερώτημα που πυροδοτεί την έμπνευση των καλλιτεχνών: με την πτώση του Τείχους η Γερμανία συνεχίζει από εκεί που σταμάτησε ή κάνει μια νέα αρχή; Τα ονόματα που συμμετέχουν κι «απαντούν» είναι σημαντικά: από τους Γιόζεφ Μπόις, Τζορτζ Μπάζελιτς, Βόλφγκανγκ Ματάουερ μέχρι τον Ανσελμ Κίφερ και τον Φριτζ Κρέμερ.

Την προσοχή των επισκεπτών, ωστόσο, διεκδικεί κι ένα μουσείο που ανέκαθεν είχε ως ειδικότητα τα «πέτρινα» χρόνια -από την περίοδο του Ψυχρού Πολέμου μέχρι και την πτώση του Τείχους.

* Το Μουσείο της Στάζι παρουσιάζει εδώ και χρόνια τη βίαιη παρέμβαση του υπουργείου Εθνικής Ασφάλειας της πρώην Ανατολικής Γερμανίας στην ιδιωτική ζωή των πολιτών -και μάλιστα πολύ πριν η ταινία «Οι ζωές των άλλων» δείξει τις ανατριχιαστικές μεθόδους που ήταν σε χρήση. Μάλιστα είναι από τα λίγα μουσεία που προτρέπουν τους επισκέπτες να «ζήσουν» την εμπερία εκείνης της περιόδου επιτρέποντας να «δοκιμάσουν» τα εκθέματα.

Ποια είναι αυτά; Οι συσκευές και ο εξοπλισμός που χρησιμοποιούσαν οι άνθρωποι της Στάζι για να παρακολουθούν τα τηλεφωνήματα των πολιτών. Δημοσιεύματα, φωτογραφίες, γράμματα και απαγορευμένες καρτ-ποστάλ. Φορητοί μηχανισμοί ατμού που χρησιμοποιούνταν για το άνοιγμα φακέλων και φυσικά χιλιόμετρα μαγνητοταινιών από τις τηλεφωνικές συνδιαλέξεις εκατοντάδων πολιτών στα σπίτια αλλά και σε υπηρεσίες. Στο πωλητήριο θα βρείτε μινιατούρες αυτοκινήτων της Ανατολικής Γερμανίας αλλά και παιχνίδια ερωτήσεων σχετικών με την πτώση του Τείχους.

* Κι όσο ο τουρίστας θα ψάχνει χρόνο να περιπλανηθεί και να συμπεράνει πόσα, τελικά, πράγματα χώριζαν ή ένωναν τους Γερμανούς, οι Βερολινέζοι θα γιορτάζουν το μέλλον τους αλλά θα λοξοκοιτάζουν και προς το παρελθόν. Σύμφωνα με την ιστοσελίδα www.newstatesman.com, καλοί οι εορτασμοί κι οι τυμπανοκρουσίες, αλλά το 49% των (πρώην) Ανατολικογερμανών παραδέχεται πως η Ανατολική Γερμανία είχε περισσότερες θετικές παρά αρνητικές πλευρές... *

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Γερμανία
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
50ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης
Τα παιδία παίζει
Βιβλίο
Θανάσιμα λάθη
Στο δρόμο για το Βιετνάμ
Βόλτα στα Εξάρχεια
Τα Εξάρχεια των ωδείων και των ιδεών
Εκθεση
Ο έρωτας στα χρόνια της εταίρας
Με την ομορφιά της απλότητας
Η Αθήνα με άλλο μάτι
Επέτειος της πτώσης του Τείχους του Βερολίνου
Το Βερολίνο γιορτάζει
Θέατρο
«Τα ωραία μέσα ερείπια»
Κινηματογράφος
Πάμε διάστημα;
Η Ελλάδα ταξιδεύει στον κινηματογράφο
Μουσική
Τσιγγάνικη φλόγα και τζαζ
Η μούσα της μπόσα νόβα
«Να γκρεμίσουμε κάθε τείχος»
Συνέντευξη: Βέρνερ Χέρτσογκ
Ο τυχοδιώκτης ποιητής του σινεμά
Συνέντευξη: Διονύσης Σαββόπουλος
«Να μοιράζεσαι. Να εκπλήσσεις. Και οι πολλοί θ' ακολουθήσουν»
Συνέντευξη: Τζιμ Τζάρμους
«Η ζωή δεν έχει πάντα φινάλε»