Έντυπη Έκδοση

Οι άνθρωποι με αναπηρίες δικαιώνονται στη χώρα μας μόνο στο τραγούδι

Σε καθημερινή βάση ανακαλύπτουμε τις διάφορες ατέλειες της κοινωνίας μας και δήθεν με έκπληξη αναρωτιόμαστε για το πώς είναι δυνατόν να συμβαίνουν. Οσοι από εμάς μπορούν να κάνουν όμως κάτι, απλώς αδιαφορούν, και αυτός ο χαρακτηρισμός είναι επιεικής.

Γιατί πώς θα μπορούσε να χαρακτηρίσει π.χ. κανείς τους υπευθύνους που σχεδόν σε καθημερινή βάση ανακοινώνουν στους επιβάτες τού μετρό, εδώ και δεν ξέρω πόσα χρόνια, ναι χρόνια!, ότι «ο ανελκυστήρας στον τάδε σταθμό είναι προσωρινά εκτός λειτουργίας και οι άνθρωποι με αναπηρίες παρακαλούνται να κατεβούν στον προηγούμενο σταθμό και να πάνε οδικώς στον προορισμό τους».

Αυτό που δεν μας λένε βέβαια είναι το πώς, με ταξί; Ή νοερά, με τη σκέψη;

Εχει τύχει βέβαια να είναι χαλασμένοι και οι δύο ανελκυστήρες σε κάποιο σταθμό του προαστιακού (στην Πλακεντία) και να μεταφέρει κάποιος τον άνθρωπό του, που είναι σε αναπηρικό καροτσάκι, από τις σκάλες, με τη βοήθεια περαστικών.

Αλλά γι' αυτούς που πραγματικά είναι δράμα η ζωή στη χώρα μας, είναι για τους τυφλούς, για τους οποίους, εκτός από την Πολιτεία, αδιαφορούν και οι περισσότεροι από τους συνανθρώπους μας.

Χαρακτηριστικά αναφέρω την εμπειρία μου πρόσφατα, όταν βοηθώντας έναν ηλικιωμένο, όπως αποδείχτηκε στη συνέχεια από τη συζήτησή μας τυφλό από γλαύκωμα, να κατεβούμε τις σκάλες, όλοι όσοι ανέβαιναν κατευθύνονταν επάνω του, έχοντας την απαίτηση να κάνει στην άκρη ο τυφλός για να ανεβούν.

Στη συνέχεια, στη μικρή διαδρομή στην οποία συνταξιδέψαμε, μου εξέθεσε τα άπειρα καθημερινά προβλήματα που αντιμετώπιζε στις μετακινήσεις του και μικρές ανατριχιαστικές λεπτομέρειες για την αδιαφορία συνανθρώπων μας στο να κάνουν πιο εύκολη την καθημερινότητα αυτών των ανθρώπων από τα προβλήματα που προκύπτουν λόγω της αναπηρίας τους.

Βλέπετε, είχε τυφλωθεί σχετικά πρόσφατα και δεν είχε συνηθίσει στην ανθρώπινη αδιαφορία.

Εκτός από τη φυσική τύφλωση λόγω της βλάβης των αισθητήριων οργάνων της όρασης, υπάρχουν και αυτοί που από απροσεξία δεν κάνουν κάτι σωστά, αυτοί που μεταφορικά επίσης δεν κάνουν κάτι σωστά λόγω συγκεκριμένων συναισθημάτων, όπως ο θυμός, το μίσος, αυτός που είναι τύφλα στο μεθύσι, αυτός που περπατάει στα τυφλά στο σκοτάδι, τα εκτυφλωτικά φώτα που μας εμποδίζουν να δούμε τη νύχτα και πολλοί άλλοι χαρακτηρισμοί, που αρκετές φορές βοήθησαν έναν στιχουργό στο να γράψει κάποιο τραγούδι.

Στον χώρο του ροκ υπάρχουν αρκετά πετυχημένα τραγούδια που χρησιμοποίησαν την τύφλωση για να περιγράψουν την ψυχολογική κατάσταση του ερμηνευτή και έγιναν επιτυχίες.

Το When Α Blind Man Cries των Deep Purple είναι σίγουρα ένα από τα πιο γνωστά και αρχικά υπήρχε μόνο σαν δεύτερη πλευρά του μικρού δίσκου Never Before, όπως και το Blind των Talking Heads, το Blinded By The Lights του Bruce Springsteen, που έκαναν επιτυχία οι Manfrend Mann Earth Band, το Love Is Blind του Boy George, το Snowblid των Black Sabbath, τα Blind των Placebo, Hercules and Love Affair, Korn κ.ά.

Στο ελληνικό τραγούδι, το Τόσα χρόνια σαν τυφλός, του Απόστολου Καλδάρα, σε στίχους της Ευτυχίας Παπαγιαννοπούλου, με ερμηνευτή τον Μιχάλη Μενιδιάτη, είναι από τις μεγάλες επιτυχίες στο λαϊκό μας τραγούδι: Τόσα χρόνια σαν τυφλός έψαχνα για λίγο φως και δεν σ' έβλεπα γλυκιά μου που 'σουνα τόσο κοντά μου, να σου δώσω την καρδιά μου να μη νιώθω μοναχός.

Για όσους έχουν αδυναμία στο να αντικρύσουν την πραγματικότητα, οι Τυφλές ελπίδες, του Πέτρου Δουρδουμπάκη, με τη Μελίνα Κανά και αρκετές ακόμα πετυχημένες ερμηνείες, είναι επίσης ένα από τα ωραιότερα σύγχρονα λαϊκά τραγούδια: Με πλημμύρισαν τυφλές ελπίδες από κείνη τη στιγμή που μ' είδες, πως θα είμαστε μαζί. Παραδόθηκα στο κοίταγμά σου, πίστεψα στα λόγια τα δικά σου, έπεσα μες στη φωτιά.

Ο Μιχάλης Γκανάς με τον δικό του ξεχωριστό τρόπο έχει επενδύσει στιχουργικά το Λευκό μου γιασεμί του Παναγιώτη Καλαντζόπουλου, που τραγουδά η Ελλη Πασπαλά: Είναι φορές που χωρίς αφορμή, κάτι γιορτάζει βαθιά στο κορμί και ξαναβλέπεις το φως, σαν να 'σουν χρόνια τυφλός. Κι ένας αέρας ζεστός, γιασεμιά φορτωμένος, φυσάει βουρκωμένος.

Από τα τραγούδια που διακρίθηκαν στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης στη δεκαετία του '70, Ο τυφλός, με την ερμηνεία του Γιώργου Πολυχρονιάδη, που θύμιζε τον Joe Cocker.

Ο Λάκης Λαζόπουλος, με τον συνθέτη Γιάννη Χριστοδουλόπουλου τραγουδούν σε στίχους του Χρήστου Κρετσόβαλη το Σάββατο, που αργότερα ερμήνευσε και η Χάρις Αλεξίου: Πριν χαθώ ήμουν πατέρας, ήμουν άντρας κι αδελφός, μα έμενα στο φως της μέρας να πηγαίνω σαν τυφλός. Τώρα μόνος κάθε βράδυ δίνω στα άψυχα μιλιά, δίνω στον καημό χαστούκι να ξεχάσει τα παλιά.

Οι Τρύπες στο Χάρτινο τσίρκο τραγουδούν: Και να 'μαι ξανά σ' ένα πλήθος που θυμίζει κάποιον άγνωστο φίλο. Κλοτσάω στα τυφλά σαν παλιάτσος, σκοντάφτω πάνω στο ίδιο θηρίο που όλο μου λέει πως η δικιά μου σκλαβιά είν' ένα χάρτινο τσίρκο. Με κάνει να κλαίω και φαίνομαι αστείος, γίνομαι αστείος.

Ο Διονύσης Σαββόπουλος στο Περιβόλι, από το άλμπουμ Το περιβόλι του τρελλού, εκφράζει αυτό που όλοι μας έχουμε διαπιστώσει αρκετές φορές στη ζωή μας, την άρνηση να δούμε την πραγματικότητα, τυφλωμένοι από διάφορα συναισθήματα: Τόσα χρόνια πάλευα μόνος στα τυφλά και ταξίδεψα κι αρρώστησα και πέρασα πολλά, τώρα όμως πλάι σου και πάλι περπατώ, μες στα χρώματα του κήπου σου και δίπλα στο νερό.

Ο ίδιος στον ποταμό στίχων που έγραψε για τον Μικρό μονομάχο, από το Μην πετάξεις τίποτα του 1994, θυμίζοντας συνθέτες του χιπ χοπ, αναφέρει: Δεκαπέντε χρονώ τι 'ναι αυτό το κενό που μου κρύβετε... [ορμάει με το μπουφάν του]

Τι σόι τόπος τυφλός κι ακυβέρνητος [βροντάει την μπασκέτα του]

και πώς είμαι έτσι εγώ τερατόμορφος [στο θόλο του απεράντου]

Πολιτείας εφιάλτης ορθός είμαι αυτός ο βυθός, ναι!

Είμαι κιόλας νεκρός, ναι! Λυσσασμένος για φως, ναι!

Ο Παύλος Σιδηρόπουλος στο Rock 'n' roll στο κρεβάτι, έχει συνειδητοποιήσει βέβαια ότι η αγάπη είναι τυφλή: Γουστάρω που όταν κλαίω δεν ρωτάς το γιατί. Γιατί εσύ ξέρεις πως ο πόνος μου έχει αιτία τυφλή. Γουστάρω σαν γατούλα όταν μου παίζεις κρυφτό κι όταν φοβάμαι μη σε χάσω να μου λες «σ' αγαπώ».

Ο Θανάσης Παπακωνσταντίνου στον Τειρεσία, που τραγουδά ο Σωκράτης Μάλαμας: Θα ψάξεις τους δικούς σου τυφλός και τρομαγμένος, ήρθε ο καιρός να μάθεις ποιοι σ' αγαπούν, μα η πόλη είν' άδεια κι ο μάντης Τειρεσίας θ' αφήσει τον χρησμό του στην ξένη γη, σε ξένη γη.

Τυφλός είναι κι εκείνος που κάνει ότι δεν ξέρει πως πίνει απ' το πηγάδι το σκοτεινό που ό,τι τον κατατρώει ανάγκη το 'χει κάνει ή στην αυλή το κρύβει να ξεχαστεί συνδυάζει τη μυθολογία με το σήμερα.

Γενικά με τη χρησιμοποίηση του επιθέτου τυφλός-ή-ό μπορούμε να περιγράψουμε πολλές από τις κοινωνικές μας δραστηριότητες.

Αυτό που μάλλον είναι αδύνατο να κάνουμε, είναι το να πάψουμε να βλέπουμε τα πράγματα όπως μας αρέσει/εξυπηρετεί και στη συνέχεια να αναρωτιόμαστε γι' αυτά που σαν τυφλοί δεν μπορούσαμε να δούμε, με επακόλουθο να δίνουμε στους στιχουργούς νέες ιδέες για τα τραγούδια τους.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Βιβλίο
Με λέξεις-κλειδιά
Μουσική
Σχετικά θέματα: Από τις 4:00 στις 6:00
Ενας «Νονός», δυναμίτης!
Άλλα θέματα στην κατηγορία Βιβλίο της έντυπης έκδοσης
Κριτική βιβλίου
Διάχυτο αίσθημα απουσίας
Ε.Ε. Cummings: Συγγραφέας εικόνων, σχεδιαστής λέξεων
Ενας ιερωμένος τιμά την Ελλάδα
Συνθέτες κλασικής μουσικής: Οι ροκ σταρ της εποχής τους
Μεταφυσική έγνοια ίσον φυσική απώλεια
Οι κρυπτωνυμίες της γραφής
Ανεμπόδιστη θέα στην Καπέλα Σιξτίνα
Το πάθος της Δελφικής Ιδέας
Η θάλασσα που έσταξε
Το χρονικό ενός σπάνιου βίου
Οψεις της ανάγνωσης
Η γενικευμένη ομοιομορφία δημιουργεί σύγχυση και αδιαχώρητο
Λογοτεχνία
Ο ποιητής του φαρμακωμένου καιρού
Από τις 4:00 στις 6:00
Οι άνθρωποι με αναπηρίες δικαιώνονται στη χώρα μας μόνο στο τραγούδι
Ενας «Νονός», δυναμίτης!
Άλλες ειδήσεις
Το κλεμμένο γράμμα και η γένεση του λακανισμού
Καρτ ποστάλ από τη Λισαβόνα
Εν τη ρίμα του λόγου / Φυσάει