Έντυπη Έκδοση

Βιβλίο

ΤΖΙΝ ΓΟΥΑΪΛΝΤΕΡ ΕΠΙ ΔΥΟ

ΤΖΙΝ ΓΟΥΑΪΛΝΤΕΡ

«Φίλα με σαν ξένος»,

αυτοβιογραφία,

μετ. Θανάσης Χειμωνάς,

εκδ. ΑλΔΕ

«Η γυναίκα που δεν ήθελε»,

μυθιστόρημα,

μετ. Δημήτρης Μαμαλούκας,

ΜΟΛΙΣ οκτώ ετών ήταν ο Τζιν Γουάιλντερ όταν η μητέρα του έπαθε καρδιακή προσβολή. «Ποτέ μην τσακωθείς με τη μάνα σου. Μπορεί να τη σκοτώσεις. Κάνε την να γελάει», ήταν η συμβουλή του γιατρού. «Αυτό έκανα», σημειώνει στην αυτοβιογραφία του ο διάσημος κωμικός, που τελικά έκανε όλο τον κόσμο να γελάει, συχνά γλυκόπικρα, με τις ταινίες του. «Μιμούμουν εβραϊκές και γερμανικές προφορές, τραγουδούσα τραγούδια του Ντάνι Κέι που είχα ακούσει στον πρώτο του δίσκο και έκανα τη μάνα μου να γελάει. Μερικές φορές φαίνεται πως το παράκανα αφού την έβλεπα να τρέχει στην τουαλέτα ουρλιάζοντας: "Αχ Τζέρι, κοίτα τι μου 'κανες!"».

Μπορεί ο ταλαντούχος ηθοποιός να απέχει τα τελευταία χρόνια από τα στούντιο, λόγω και μιας σοβαρής περιπέτειας με τον καρκίνο, ωστόσο τον έχει κερδίσει η συγγραφή. Εκτός από την αυτοβιογραφία του (ο τίτλος της ανήκει στην τρίτη συζυγό του, κωμικό Τζίλντα Ράντνερ, η οποία πέθανε το 1989 από καρκίνο), μόλις κυκλοφόρησε και το μυθιστόρημά του «Η γυναίκα που δεν ήθελε», όπου περιγράφει μια ρομαντική ιστορία αγάπης. Πρωταγωνιστές είναι ο Τζέρεμι, ένας νεαρός βιολιστής, ο οποίος καταφεύγει στο γερμανικό θέρετρο Μπαντενβάιλερ για να συνέλθει από νευρικό κλονισμό και εκεί γνωρίζει τον Αντον Τσέχοφ, ενώ ερωτεύεται την Κλάρα. Η γυναίκα δεν είναι διατεθειμένη να υποκύψει στο φλερτ του Τζέρεμι, αλλά αυτός επιμένει κόντρα σε όλες τις αντιξοότητες σ' αυτό το γεμάτο δυνατά συναισθήματα βιβλίο.

Στην αυτοβιογραφία του ο Τζιν Γουάιλντερ αναπλάθει το «μυθιστόρημα» της ζωής του με το ίδιο χιούμορ και την ευαισθησία που χαρακτηρίζει τις μεγάλες επιτυχίες του: «Το ασημένιο τρένο», «Φρανκενστάιν Τζούνιορ», «Δεν βλέπω τίποτα, δεν ακούω τίποτα», «Η γυναικάρα με τα κόκκινα» κ.ά.

Τον παρακολουθούμε, έφηβο ακόμα, να τρέχει από το συντηρητικό Μιλγουόκι στο Σικάγο για να δει θεατρικές παραστάσεις, να δέχεται χτυπήματα από τους συμμαθητές του λόγω της εβραϊκής καταγωγής του, να κατακτά το πανεπιστημιακό πρωτάθλημα ξιφασκίας. Ακριβώς αυτή η δεξιότητα του έδωσε και την πρώτη του επαγγελματική δουλειά: το ρόλο του δεύτερου αξιωματικού στην παραγωγή της «Δωδεκάτης Νύχτας» του Σέξπιρ, από τον Χέρμπερτ Μπέργκοφ.

Μαθαίνουμε πώς άλλαξε το όνομά του από Τζέρι Σίλμπερμαν σε Τζιν Γουάιλντερ, αλλά και για την ανασφάλεια και την αμβιβολία που τον κατείχαν για πολλά χρόνια, τόσο στα επαγγελματικά όσο και στα ερωτικά. «Η κωμωδία είναι δύσκολη -αν δεν είσαι κωμικός», γράφει. «Το δράμα επίσης, αν δεν είσαι δραματικός ηθοποιός. Κάποιοι ηθοποιοί είχαν την ευλογία να έχουν ταλέντο και στα δύο -όπως π.χ. ο Σπένσερ Τρέισι ή ο Κάρι Γκραντ. Μακάρι να συνέβαινε το ίδιο και σε μένα, αλλά η αλήθεια είναι πως ποτέ δενν θα είμαι τόσο καλός σε ένα δραματικό ρόλο όσο σε έναν κωμικό. Πέρα από αυτά, πάντως, ένας καλός ηθοποιός είναι πάντα καλός σε αυτό που κάνει».

Ο Τζιν Γουάιλντερ αφηγείται τη ζωή του με ειλικρίνεια, σαν να εξομολογείται στον ψυχαναλυτή -που εμβόλιμα βρίσκεται στο κείμενό του- χωρίς την έπαρση του χολιγουντιανού σταρ, αλλά του ανθρώπου που προσπαθεί να εξευμενίσει τους δαίμονές του. Κι ας είχε την αποδοχή, όχι μόνο του κοινού, αλλά και πολλών διάσημων, οι οποίοι έγιναν συνεργάτες ή φίλοι του. Γράφει πώς σε ένα παρισινό ξενοδοχείο κάλυψε το πρόσωπό του με τη «Herald Tribune» από το άγχος του να μην τον δει ο Ορσον Γουέλς, ο οποίος τελικά τον πήρε χαμπάρι και τον φώναξε για να του δηλώσει το θαυμασμό του.

Πώς νεαρός πήγε στο σπίτι του σκηνοθέτη Ζαν Ρενουάρ μαζί με τον Σίντνεϊ Πουατιέ, ενώ ο τελευταίος άρχισε να ουρλιάζει έξω από την πόρτα: «Μουσιού Ρενουέρ-Γιούχου, μουσιού Τζιν Ρενουέρ!». Γράφει ακόμα πώς η ταινία «Ο Τσάρλι και το εργοστάσιο της σοκολάτας» δεν έγινε αποδεκτή από τις μαμάδες, ενώ μια κακή κριτική στους «New York Times» οδήγησε σε εμπορική αποτυχία τους «Παραγωγούς».

Ακόμα, ότι ο Μελ Μπρουκς βρήκε απλώς «συμπαθητικό» το σενάριο του «Φρανκενστάιν Τζούνιορ», που τελικά έγινε τεράστια επιτυχία και ότι ο Γούντι Αλεν του ανακοίνωσε με τον πιο φυσικό τρόπο από το τηλέφωνο ότι θα έχει σαν ερωτικό σύντροφο ένα πρόβατο στο «Ολα όσα θέλατε να μάθετε γύρω από το σεξ». Τουλάχιστον ο Γουάιλντερ στάθηκε πιο τυχερός στην ταινία «Δεν βλέπω τίποτα, δεν ακούω τίποτα»: Οταν απευθύνθηκε για συμβουλές για το ρόλο στο Σωματείο Βαρήκοων της Νέας Υόρκης, γνώρισε την Κάρεν Γουέμπ, η οποία είναι πλέον η τέταρτη σύζυγός του.

ΜΕ ΤΡΥΦΕΡΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ

ΕΛΕΝΑ ΧΟΥΖΟΥΡΗ

«Οι τρυφεροί άντρες»

(εκδ. Κέδρος)

ΜΕ ΠΟΛΥΧΡΟΝΗ θητεία στη δημοσιογραφία, η Ελένα Χουζούρη έγινε γνωστή σ' ένα πλατύτερο κοινό το 2004, χάρη στο παρθενικό μυθιστόρημά της «Σκοτεινός Βαρδάρης», όπου με φόντο τους βαλκανικούς πολέμους, αφηγούνταν τις σαρωτικές, τραυματικές αλλαγές που σημάδεψαν μια ολόκληρη γενιά όσο προσπαθούσε να ενηλικιωθεί. Ιστορικό ήταν και το «Πατρίδα από βαμβάκι» που ακολούθησε μ' ακόμα μεγαλύτερη επιτυχία, το οποίο διαδραματιζόταν μεταξύ Τασκένδης, Ουζμπεκιστάν και Θεσσαλονίκης από το τέλος του εμφυλίου ώς τη χούντα, επικεντρωμένο σ' εκείνο το κομμάτι του ελληνισμού που έζησε με τη ρετσινιά του αποδιοπομπαίου τράγου τόσο στην Ελλάδα όσο και στην πάλαι ποτέ Σοβιετική Ενωση.

Πριν καταπιαστεί όμως με την πεζογραφία, η Χουζούρη είχε ήδη στο ενεργητικό της πέντε ποιητικές συλλογές: «Το πρόσωπο και το άλλο», «Ερωτος μάθος», «Εάλω η πόλις», «Η συντέλεια του χρόνου», «Οι τρυφεροί άντρες», «Μποτίλια στον ουρανό». Αυτές ήταν το διαβατήριο για την ένταξή της στο λογοτεχνικό σινάφι, που στο πρόσωπό της βρήκε ένα από τα πιο δραστήρια μέλη του, κι οι ίδιες ακριβώς απλώνονται στον τόμο «Οι τρυφεροί άντρες και τα άλλα ποιήματα» που μόλις κυκλοφόρησε (Κέδρος). Η συγκεντρωτική τους έκδοση υπαγορεύτηκε από μια «αίσθηση ποιητικής αυτοσυντήρησης», όπως λέει η ίδια, ευελπιστώντας «στην εκ νέου κρίση και αποδοχή». Ιδού μια γεύση από το ποίημα που δίνει και τον τίτλο στη συλλογή:

«Απαλά κατοικούν το δέρμα μου/ οι τρυφεροί άντρες της ζωής μου./ Ολοι τους περαστικοί./ Κιβωτός το σώμα μου,/ τα βράδια που το κοινώνησαν (...)

Σκέφτομαι συχνά τα βράδια/ τους τρυφερούς άντρες της ζωής μου./ Τα χάδια τους σεργιανούν στο δέρμα μου./ Στους πόρους μου εισχωρούν, τους κατακλύζουν./ Με μια μοναχικότητα λαμπρή/ που σύνορα δεν γνωρίζει/ μες στην απελπισία της.

Απαλά με κατοικούν/ οι τρυφεροί άντρες της ζωή μου./ Πιάνω ένα τραγούδι και τους τραγουδώ./ Επειτα σηκώνομαι και σέρνω το χορό./ Ολόφωτο το σώμα μου σ' αυτούς ανήκει./ Χωνεμένο μες στην ψίχα της αφής τους».

ΜΙΑ ΙΣΤΟΡΙΚΗ ΤΟΙΧΟΓΡΑΦΙΑ

ΚΕΝΙΖΕ ΜΟΥΡΑΤ

«Στην πόλη του χρυσού και του ασημιού»

μετ. Π. Πανταζή,

ΑΠΟ τα μέσα του 18ου έως τα μέσα του 19ου αιώνα, οι Βρετανοί είχαν φτάσει να ελέγχουν τα δύο τρίτα περίπου της Ινδίας. Το πλούσιο Βασίλειο του Αούντ ήταν από τα ελάχιστα που δεν είχαν προσαρτήσει ώς το 1856. Με το που το επιχείρησαν όμως, «ανακάλυψαν αυτό που διδάσκονται τώρα οι ΗΠΑ», σύμφωνα με τον κορυφαίο ταξιδιωτικό συγγραφέα Ουίλιαμ Νταλρίμπ, ότι «τίποτε δεν μπορεί να φανατίσει τόσο έναν λαό, όσο μια απρόσκλητη εισβολή»...

Το Αούντ είναι η «Πόλη του χρυσού και του ασημιού», στην οποία διαδραματίζεται το ομώνυμο μυθιστόρημα της Γαλλίδας Κενιζέ Μουράτ: μια τεράστια ιστορική τοιχογραφία, βασισμένη σε αληθινά γεγονότα, επικεντρωμένη στη ζωή μιας ηρωικής κι αγνοημένης γυναίκας, της Χαζράτ Μαχάλ. Τέταρτη σύζυγος του τοπικού βασιλιά, προικισμένη με ομορφιά, χάρη κι εξυπνάδα, η τελευταία, με την υποστήριξη του τολμηρού ράτζα Τζάι Λαλ, θ' αναδειχτεί σε «ψυχή» της επανάστασης που, έναν αιώνα αργότερα, θα καταλήξει στην ανεξαρτησία της Ινδίας.

(εκδ. Ωκεανίδα)

ΜΕ ΜΙΑ ΜΑΤΙΑ

* Μετά μουσικής (κιθάρα παίζει ο Θοδωρής Κανάκης) παρουσιάζεται το νέο βιβλίο του Κωστή Γκιμοσούλη «Για να μάθεις να πετάς» (εκδ. Μεταίχμιο), αύριο, στις 8 μ.μ., στο βιβλιοκαφέ «Εναστρον» (Σόλωνος 101). Θα μιλήσει ο ποιητής Γιώργος Μαρκόπουλος, διαβάζουν η Καρυοφυλλιά Καραμπέτη και η Γιασεμή Κηλαηδόνη.

* Ο Δημήτρης Μαμαλούκας και η Χίλντα Παπαδημητρίου συζητούν γύρω από τις εμμμονές των συγγραφέων αστυνομικής λογοτεχνίας με το αλκοόλ, τα γρήγορα αυτοκίνητα, τις γεύσεις, τη μουσική και το σεξ. Αύριο (8 μ.μ.), στο «Floral» (Θεμιστοκλέους 80).

* Κάθε μέρα και μία εκδήλωση στον «Ιανό» (Σταδίου 24), στις 8.30 μ.μ.: Αύριο παρουσιάζεται το βιβλίο του Νίκου Μουρατίδη «1972 Το τελευταίο καλοκαίρι» από τις εκδόσεις Τετράγωνο, την Τρίτη «Τα ρόδα της σιωπής» της Πασχαλίας Τραυλού (εκδ. Ψυχογιός), την Τετάρτη το βιβλίο της Αλεξάνδρας Δεληγιώργη «Τρυφερός σύντροφος» (εκδ. Αγρα).

* Τη μαγεία των μαθηματικών, ακόμα και για όσους τα... μισούν, υπόσχεται να αποκαλύψει ο βρετανός μαθηματικός, καθηγητής της Οξφόρδης Ντέιβιντ Ατσεσον στη διάλεξη «Μαθηματικά, μαγεία και ηλεκτρική κιθάρα» που θα δώσει την Τρίτη (8 μ.μ.) στο «The Hub» (Αλκμήνης 5, Κ. Πετράλωνα).

* Στα Public Συντάγματος παρουσιάζεται την Πέμπτη το νέο μυθιστόρημα της Λίας Μεγάλου-Σεφεριάδη «Κι όμως ανθίζει», από τον ποιητή-κριτικό λογοτεχνίας Κώστα Γ. Παπαγεωργίου και τη συγγραφέα Ελενα Χουζούρη. Αποσπάσματα διαβάζει η Αννίτα Δεκαβάλλα.

ΝΕΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ

ΚΟΣΜΑΣ ΧΑΡΠΑΝΤΙΔΗΣ

«Κρυφές αντοχές»

(εκδ. Μεταίχμιο)

Μετά το μυθιστόρημα «Τα δώρα του πανικού», ο καβαλιώτης νομικός και πεζογράφος που κινείται με άνεση «μεταξύ λαϊκής αφήγησης και εστέτ καταγραφής», όπως του έχει αναγνωριστεί, επιστρέφει στο είδος με το οποίο εξ αρχής διακρίθηκε, στο διήγημα. Αλλα ανέκδοτα κι άλλα δημοσιευμένα σε λογοτεχνικά περιοδικά κατά την τελευταία πενταετία, τα 21 διηγήματα της νέας του συλλογής αφηγούνται «ζωές μέσα από συμπληγάδες», κι εξερευνούν με τι εφόδια αντιμετωπίζει κανείς εμπόδια και προκλήσεις, ώστε να μην παραδοθεί στη διάλυση αμαχητί.

ΘΟΥΚΥΔΙΔΗ

«Ιστορία»

(εισαγωγή-μετάφραση-σημειώσεις

Ν. Μ. Σκουτερόπουλος, εκδ. Πόλις)

Το κορυφαίο ιστορικό έργο της αρχαιότητας, η περιγραφή του Πελοποννησιακού πολέμου από τον Θουκυδίδη, σε νέα ελληνική μετάφραση, στηριγμένη στα σημαντικότερα δημοσιεύματα της διεθνούς κι εγχώριας βιβλιογραφίας, όσο το δυνατόν πιστότερη στο νόημα και στην εκφραστική λιτότητα του πρωτότυπου, με άφθονες και ουσιαστικές υποσημειώσεις. «Ο Θουκυδίδης είναι πιο δίκαιος από τον Πλάτωνα» υποστήριζε ο Νίτσε. «Δεν διασύρει και δεν μειώνει τους ανθρώπους που δεν του αρέσουν... Απεναντίας, βλέπει κάτι αξιολογικά μεγάλο σε όλα τα πράγματα και σε όλα τα πρόσωπα, καθώς διακρίνει σε αυτά μόνο τύπους. Αλλωστε γιατί θα ενδιέφερε όλο τον μεταγενέστερο κόσμο, στον οποίο αφιερώνει το έργο του, κάτι που δεν θα ήταν τυπικό;».

Φ. ΝΤΟΣΤΟΓΙΕΦΣΚΙ

«Εγώ, ο Φιόντορ Ντοστογιέφσκι»

(μετ. Π. Σταθόγιαννης, εκδ. Printa)

Η γεμάτη δοκιμασίες και στερήσεις καθημερινότητά του. Οι έρωτες, τα ταξίδια του, τα αδιέξοδα, τα πάθη του. Η εξορία του στη Σιβηρία, το κρυφτούλι με τους δανειστές του, το κυνήγι των προθεσμιών για τα μυθιστορήματα που δημοσίευε σε συνέχειες, οι θάνατοι των παιδιών του, οι επιληπτικές του κρίσεις. Κι ακόμα, οι συμβουλές, τα αποφθέγματα, οι διεισδυτικοί του αφορισμοί... Μια ιδιότυπη «αυτοβιογραφία» του ρώσου κλασικού που κατανόησε όσο λίγοι την ανθρώπινη ύπαρξη, κατασκευασμένη ψηφίδα ψηφίδα και με χρονολογική σειρά από αποσπάσματα άρθρων και επιστολών του, από τον Π. Σταθόγιαννη, με αφορμή τη συμπλήρωση φέτος 190 χρόνων από τη γέννηση και 130 από το θάνατό του.

ΒΛΑΝΤΙΣΛΑΒ ΜΠΑΓΙΑΤΣ

«Χαμάμ Βαλκάνια»

(μετ. Μ. Κεσίνη, εκδ. Κέδρος)

Στοχαστικό, μεταμοντέρνο μυθιστόρημα εμπνευσμένο από την ταραχώδη ιστορία των Βαλκανίων από τον 16ο αιώνα ώς τις μέρες μας, που απέσπασε το βραβείο «Balkanika» του 2008. Ενα ταξίδι στα άδυτα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, με αφορμή τη φιλία δυο ανδρών που πασχίζουν να ορίσουν την ταυτότητά τους μεταξύ Δύσης και Ανατολής, και ταυτόχρονα ένας διάλογος του σέρβου συγγραφέα με ομοτέχνους του -από τον Μπόρχες ή τον Αλεν Γκίνσμπεργκ έως τον Ορχάν Παμούκ.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Στη στήλη
Ατζέντα
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Βιβλίο
Ένας ψυχολόγος στο ράφι σας
Η διαχείριση του τίποτα
Θέατρο
Από το ντιβάνι στο σανίδι
Κινηματογράφος
Μια ηθοποιός για ακραίους ρόλους
Ανάσα με σινεμά
Αμφιλεγόμενα δάνεια
Εκδίκηση με νυστέρι
Μουσική
Η κληρονομιά του Βυζαντίου
Μορικόνε αλά Πορτογαλικά
Συνέντευξη: Νάνα Μούσχουρη
«Η ειλικρίνεια είναι το ισχυρότερο νόμισμα»
Συνέντευξη: Νίκος Περάκης
«Δεν έχουμε πολυφωνία, αλλά παραφωνία»