Έντυπη Έκδοση

Ο Σέρβος που έκανε «τσέχικο» σινεμά

Το Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης θα τιμήσει με αφιέρωμα και Χρυσό Αλέξανδρο τον Γκόραν Πασκάλιεβιτς

Σ' έναν από τους σημαντικούς δημιουργούς του καιρού μας και κορυφαίο εκπρόσωπο του βαλκανικού σινεμά της δεύτερης μεταπολεμικής γενιάς, στον Σέρβο σκηνοθέτη Γκόραν Πασκάλιεβιτς, πραγματοποιεί επετειακό αφιέρωμα το 50ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης (13-22 Νομεβρίου), στο πλαίσιο του Τμήματος «Ματιές στα Βαλκάνια».

«Νιώθω πιο κοντά στο νεορεαλιστικό σινεμά του Βιτόριο ντε Σίκα», έχει δηλώσει ο Γκ. Πασκάλιεβιτς «Νιώθω πιο κοντά στο νεορεαλιστικό σινεμά του Βιτόριο ντε Σίκα», έχει δηλώσει ο Γκ. Πασκάλιεβιτς Ο πολυβραβευμένος σκηνοθέτης, που έχει ξαναβρεθεί στο φεστιβάλ, θα είναι παρών για να παρουσιάσει 13 ταινίες μεγάλου μήκους και 2 μικρού, να δώσει masterclass και να τιμηθεί με τον Χρυσό Αλέξανδρο για τη συνολική προσφορά του στην έβδομη τέχνη.

Θα προβληθεί για πρώτη φορά στην Ελλάδα η τελευταία του ταινία, «Ταξίδια του μέλιτος» (2009), η πρώτη σερβο-αλβανική συμπαραγωγή στην ιστορία. Ακολουθεί δύο παράλληλες ιστορίες, ενός ζευγαριού Αλβανών και ενός Σέρβων, που μεταναστεύουν στη δυτική Ευρώπη και γνωρίζουν το σκληρό της πρόσωπο.

Γεννημένος στο Βελιγράδι το 1947, ο Γκόραν Πασκάλιεβιτς βρέθηκε από μικρός σε καλλιτεχνικό περιβάλλον. Ο πατριός του ήταν ιδρυτής της Cinematheque του Βελιγραδίου. Το επόμενο βήμα ήταν να σπουδάσει σινεμά στην Ακαδημία Κινηματογράφου FAMU στην Πράγα, τότε που το τσέχικο νέο κύμα ήταν στο απόγειό του. Δευτεροετής έδωσε τα πρώτα του δείγματα, με τη μικρού μήκους «Χράσκα», το πορτρέτο ενός φαινομενικά αφελούς εργάτη. Αν και προοριζόταν να συμμετάσχει στο Φεστιβάλ Ομπερχάουζεν, κρίθηκε προσβλητικό για τον σοσιαλισμό και απαγορεύτηκε. Το ταλέντο του όμως δεν πέρασε απαρατήρητο σε έναν κύκλο σημαντικών δημιουργών, όπως οι Γίρι Μένζελ, Ιαβάν Πασέρ και Μίλος Φόρμαν.

Μετά τη σοβιετική εισβολή στην Πράγα επέστρεψε στη Γιουγκοσλαβία. Μαζί με τους Μάρκοβιτς, Καράνοβιτς, Γκρίλιτς και Ζαφράνοβιτς, συνέβαλαν στην ανανέωση του γιουγκοσλαβικού κινηματογράφου. Αυτή η γενιά σκηνοθετών, που υποστήριξε το σινεμά του δημιουργού και ανανέωσε την κινηματογραφική γλώσσα, έγινε γνωστή ως «Τσέχικη Σχολή».

Και ο ίδιος ο Πασκάλιεβιτς, μακριά από αισθητικά και ιδεολογικά στερεότυπα, έδωσε νέα πνοή στον κινηματογράφο της χώρας του, υποστηρίζοντας ένα αφηγηματικό ρεαλιστικό σινεμά, με αλληγορικές ερμηνείες, ποιητικό λόγο και μεταφορές, που δεν αποκλείει όμως το μαύρο χιούμορ.

Για τις καλλιτεχνικές του αναφορές, έχει πει: «Νιώθω πιο κοντά στο νεορεαλιστικό σινεμά του Βιτόριο ντε Σίκα. Γεμάτο συναίσθημα μιλάει για την Ιταλία περισσότερο από οποιοδήποτε ντοκιμαντέρ. Και νιώθω ακόμη κοντά στο έργο του Γάλλου σκηνοθέτη Ζαν Ρενουάρ, ποιητικό και την ίδια στιγμή ρεαλιστικό».

Ανάμεσα σε άλλες, θα προβληθούν οι ταινίες: «Ναυαγοσώστης» (1976), «Ο καιρός των θαυμάτων» (1990), η πρώτη του ανοιχτά πολιτική ταινία με θέμα την πικρή κληρονομιά του κομμουνισμού σε μια μικρή σερβική πόλη λίγο μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, «Someone else's America» (1995) -με διεύθυνση φωτογραφίας του Γιώργου Αρβανίτη- για δύο Ευρωπαίους μετανάστες που αναζητούν ένα καλύτερο αύριο. Θα προβληθούν ακόμα η ταινία-σταθμός στην καριέρα του, η «Πυριτιδαποθήκη» (1998), στην οποία καταγράφει τι συνέβη στο Βελιγράδι τη νύχτα που υπεγράφη η συμφωνία του Ντέιτον, το «Ονειρο χειμωνιάτικης νύχτας» (2004) και οι «Αισιόδοξοι», μια αλληγορία για τις κοινωνικές διαφορές που δημιουργήθηκαν στις χώρες του πρώην ανατολικού μπλοκ μετά την αλλαγή καθεστώτων.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Κινηματογράφος
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Συναυλίες αφιερωμένες στον Καζαντζίδη
Οσο υπάρχει, θα υπάρχουμε
Βασιλικό... χάλι στο Τατόι
Τα κοινοτικά κονδύλια, ασπίδα στο χάος του ΥΠΠΟ
Συνέντευξη Φίλιπ Τσιάρας
Ο γιος του αντάρτη και το ελληνοαμερικανικό κιτς
50ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης
Ο Σέρβος που έκανε «τσέχικο» σινεμά
Κριτική κινηματογράφου
Νουάρ και ωραίες επανεκδόσεις
Θέατρο
Στο τεντωμένο σκοινί της Κικής Δημουλά
Τηλεόραση
Η πτώση του μεγαλογιατρού
Μπάλα με ΑΕΚ και ΠΑΟ
Μετεκλογικό συνέδριο για τα ΜΜΕ