Έντυπη Έκδοση

ΣΤΕΡΕΟ-ΦΟΝΙΚΑ

Επιτάφιος για τη Νέα Υόρκη

Ο συνθέτης Στιβ Ράιχ και οι πρωτοποριακοί Kronos Quartet σε μια ελεγεία για την 11η Σεπτεμβρίου Ο συνθέτης Στιβ Ράιχ και οι πρωτοποριακοί Kronos Quartet σε μια ελεγεία για την 11η Σεπτεμβρίου «WTC 9/11» - Steve Reich and Kronos Quartet (Nonesuch):

Πώς μπορείς να περιγράψεις μια τραγωδία που συνέβη τέσσερα οικοδομικά τετράγωνα μακριά από το στούντιό σου; Πώς μπορείς να γράψεις έναν επιτάφιο για τα θύματα, να ζωντανέψεις τις στιγμές πανικού και τρόμου και να τα συνοψίσεις όλα αυτά μέσα σε τρεις συνθέσεις; Σε αντίθεση με όσους μουσικούς -από τους Wu Tang Clan μέχρι τον Σπρίνγκστιν- βιάστηκαν να γράψουν κάτι για την επίθεση της 11ης Σεπτεμβρίου στους Δίδυμους Πύργους, ο διάσημος μινιμαλιστής συνθέτης Στιβ Ράιχ περίμενε σχεδόν εννέα χρόνια. Αλλωστε δεν ήταν δική του επιλογή, αφού τα τρία κομμάτια του δίσκου είναι ένα έργο που του ανατέθηκε το 2009 από τους Kronos Quartet. Το πρωτοποριακό κουαρτέτο τού ζήτησε να γράψει ένα έργο που να μεταφέρει το κοινό σε εκείνες τις στιγμές που τα αεροπλάνα, οδηγημένα από τους αεροπειρατές, χτυπούσαν τα σύμβολα της αμερικανικής ισχύος.

«Νομίζαμε ότι ήταν ένα ατύχημα». «Βοήθεια, είμαι παγιδευμένος στα ερείπια». «3.000 νεκροί, τι άλλο μπορεί να συμβεί τώρα;». Αυτές τις φωνές «κλεμμένες» από το θάλαμο επιχειρήσεων της Πυροσβεστικής της Νέας Υόρκης, από τους πύργους ελέγχου της εναέριας κυκλοφορίας, αλλά και από συνεντεύξεις αυτοπτών μαρτύρων και επιζώντων, ο Στιβ Ράιχ τις ανακάτεψε με συνθέσεις για έγχορδα δημιουργώντας ένα αμφιλεγόμενο έργο.

Το «WTC 9/11» διαφέρει από όλη τη μουσική που έχει γραφτεί μέχρι τώρα για την 11η Σεπτεμβρίου. Αποφεύγει το μελό κλισέ τού ρέκβιεμ και τους παλικαρισμούς περί εκδίκησης. Είναι ένα μελαγχολικό έργο όπου οι μελωδίες των εγχόρδων ανακατεύονται με τις φωνές θυμάτων και τις διηγήσεις των ανθρώπων που θυμούνται τις στιγμές της επίθεσης, με την ελπίδα να γίνει ένας δίσκος που να θυμίζει όχι μόνο την 11η Σεπτεμβρίου, αλλά κάθε σφαγή αθώων.

Φυσικά το έργο του προκάλεσε αντιδράσεις στις ΗΠΑ. Για την ώρα ο Ράιχ δέχτηκε να αλλάξει το εξώφυλλο, οπότε η εικόνα του αεροπλάνου που πέφτει στον δεύτερο πύργο αντικαταστάθηκε από μια θολή φωτογραφία με τον καπνό να τυλίγει το Παγκόσμιο Κέντρο Εμπορίου. Από την άλλη, οι μέχρι τώρα κριτικές, θεώρησαν το έργο του εξαιρετικά απλοϊκό αφού, όπως γράφουν, το μόνο που έκανε ήταν να επαναλάβει ένα παλιό του πείραμα, ενώνοντας τη μουσική των εγχόρδων με τα ηχητικά ντοκουμέντα.

Κι όμως, ο Ράιχ ούτε σύλησε τη μνήμη των νεκρών ούτε υπερασπίστηκε το δόγμα Μπους που οδήγησε στους πολέμους στο Αφγανιστάν και το Ιράκ. Δέκα χρόνια μετά την επίθεση, δέχθηκε την πρόκληση των Kronos Quartet και διηγήθηκε με τον δικό του τρόπο τα γεγονότα εκείνης της Τρίτης. Το έργο του δεν είναι μια συμφωνία, αλλά ένα καθηλωτικό ντοκουμέντο.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Κριτική μουσικής
Σχετικά θέματα: Κριτική μουσικής
Η εκδίκηση της κιθάρας
Νέες κυκλοφορίες
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Ομάδα Φιλοπάππου
Επόμενη δράση: βίλα Ιόλα
Παράσταση
Kung-Fu από μοναχούς Σαολίν στην Ελλάδα
Κριτική μουσικής
Επιτάφιος για τη Νέα Υόρκη
Η εκδίκηση της κιθάρας
Νέες κυκλοφορίες
Κριτική θεάτρου
Οι ωραίοι της Βιέννης
Θέατρο
Ηθοποιός σημαίνει; Το δραματικό ταξίδι προς τη σκηνή
Αφιέρωμα
Κιβωτός σε ρότα άγνωστη
«Μας φαίνεται σαν φυλακή το μουσείο»
Εγκατάλειψη του κτιρίου, απαξίωση του θησαυρού
«Παντού στον κόσμο βρίσκονται στο κέντρο της πόλης»
182 χρόνια περιπλάνησης
Εικαστικά
Η Ελευσίνα δεν είναι πανάκεια
Γελοιογραφίες
Το γέλιο βγαίνει από την Κόλαση
Κινηματογράφος
«Απόγονοι» για Οσκαρ
Κομικ(ς)οδρόμιο
ΤΡΑΜ 1852: στα χνάρια του Λάβκραφτ
Μουσική και ιστορία στην υπηρεσία του αδάμαστου Αστερίξ