Έντυπη Έκδοση

βιβλία για το 2011

Ξεχασμένη φρουρά με ιδιαίτερα παιδιά

** Ιαν Ράνκιν, Σκοτεινή πλευρά, μτφρ.: Αλεξάνδρα Κονταξάκη, εκδόσεις Μεταίχμιο, σ. 560, ευρώ 20,90

Ο σκοτσέζος μετρ της σύγχρονης αστυνομικής λογοτεχνίας «συνταξιοδοτεί» τον πασίγνωστο πλέον επιθεωρητή Ρέμπους και τοποθετεί σε πρωταγωνιστικό ρόλο τον επιθεωρητή των Εσωτερικών Υποθέσεων Μάλκολμ Φοξ. Η δουλεία του Φοξ είναι να ερευνά τις καταγγελίες που γίνονται για τους αστυνομικούς· καταγγελίες για διαφθορά, ρατσιστική συμπεριφορά, κατάχρηση εξουσίας. Πρώην αλκοολικός, αλλά σοβαρός, σίγουρος κι επίμονος, παρότι οι συνάδελφοί του τον στραβοκοιτούν λόγω του άχαρου έργου του, καταφέρνει έπειτα από εντεκάχρονη έρευνα να εντοπίσει επιβαρυντικά στοιχεία για τον αστυνόμο Γκλεν Χίτον. Και πριν η επιτυχία κοπάσει, αναλαμβάνει ένα ακόμη πιο δύσκολο εγχείρημα, να στριμώξει τον αρχιφύλακα Τζέιμι Μπερκ, ο οποίος είναι βουτηγμένος στη βρομιά. Ο Ράνκιν -άψογος στον σχεδιασμό της πλοκής, των χαρακτήρων, της ατμόσφαιρας- μας οδηγεί στα άδυτα των αστυνομικών παρεκτροπών, βγάζοντας τα άπλυτα των εκφραστών του νόμου στη φόρα.

** Στάθης, Τα ανδρείκελα, εκδόσεις Α.Α. Λιβάνη, σ. 112, ευρώ 14

Σκίτσα με εύστοχα, σατιρικά σχόλια, που αποπνέουν ένταση και δυναμισμό, τα οποία δημοσιεύτηκαν σε διάφορα έντυπα από το 2009 έως τον Αύγουστο του 2010, περιλαμβάνονται σε αυτό το έγχρωμο λεύκωμα. Το ανατρεπτικό, καυστικό πνεύμα του Στάθη σατιρίζει την πολική σκηνή του τόπου, το μαρτύριο του Νεοέλληνα, μα κυρίως στρέφεται εναντίον των ανδρείκελων που τον κυβερνούν. Το λεύκωμα είναι χωρισμένο σε θεματικές: Η κρίση, Εκλογές, Ή αλλάζουμε ή βουλιάζουμε, Εκατό μέρες, το τέλος της αρχής και φυσικά Το μνημόνιο. Ο Στάθης δημιουργεί ένα σπαρταριστό οδοιπορικό στη σύγχρονη νεοελληνική κατάντια της οικονομικής κρίσης, μέσα από τη λοξή, χιουμοριστική, όλο νοήματα ματιά του.

** Γιάννης Ξανθούλης, Δεσποινίς Πελαγία, εκδόσεις Τόπος, σ. 352, ευρώ 18

Τύψεις, επιθυμίες και ερωτικά διλήμματα πολιορκούν την εξηντάχρονη δεσποινίς Πελαγία. Μικρή παράτησε γράμματα, όνειρα και έρωτες και πήγε να δουλέψει, για να βοηθήσει την οικογένεια· στάθηκε στα δύο μικρότερα αδέλφια της σαν δεύτερη μάνα. Συμβιβασμοί, καθημερινότητα, σκληρή δουλειά. Το μόνο που κατάφερε είναι να υπερασπιστεί τον τίτλο της δεσποινίδος Πελαγίας. Ενα μυθιστόρημα για τα όνειρα που μπορούν να γίνουν πράξη, έστω και την τελευταία στιγμή. Για τη μοναξιά στη σύγχρονη Αθήνα, τα κρυμμένα μυστικά. Για τις περιπέτειες της Πελαγίας, που γελά ξαφνιασμένη με τη φάρσα που της έστησε η μοίρα. Μια ιστορία που εξελίσσεται σ' ένα γκροτέσκο σύμπαν με ατμόσφαιρα παραμυθιού.

** Ερση Σωτηροπούλου, Η φάρσα, εκδόσεις Πατάκη, σ. 305, ευρώ 15

Οταν «Η φάρσα» είχε πρωτοκυκλοφορήσει το 1982, είχε προκαλέσει τρομερή αίσθηση. Δυο κορίτσια στήνουν ένα ολόκληρο καρναβάλι από τηλεφωνικές φάρσες περιγελώντας τον φαλλοκρατικό συντηρητισμό και τη γραφική πατριδοκαπηλία. Επιτίθενται στον καθωσπρεπισμό με φαντασία, τόλμη και σουρεαλιστική διάθεση. Γιατί η καθημερινότητα είναι πεζή και το αγόρι με τη φωτογραφία του Τσε στον τοίχο δεν αρκεί να πυρπολήσει τα όνειρα. Λόγος πυκνός, χιουμοριστικός, με αλλεπάλληλα κοψίματα και πηδήματα στην αφήγηση. Ενα μυθιστόρημα με μπόλικες δόσεις χιούμορ, τέκνο της πειραματικής γραφής. Το τηλεφωνικό σεξ, που διακόπτεται συνεχώς από τις εθνικιστές κορόνες ενός μεγαφώνου στην πλατεία, κορυφώνει τον αριστοφανικό τόνο του βιβλίου.

** Τζόναθαν Κόου, Ο ιδιωτικός βίος του Μάξουελ Σιμ, μτφρ.: Μαργαρίτα Ζαχαριάδου

εκδόσεις Πόλις, σ. 506, ευρώ 22

Ο σχεδόν 50 χρόνων πρωταγωνιστής του βιβλίου είναι ένας βαρετός τύπος, ένα θύμα του σύγχρονου τρόπου ζωής. Μέγας καταναλωτής της εύκολης κουλτούρας, κατέληξε να αποτύχει σε όλα σχεδόν τα πεδία της ζωής. Εχει παρατήσει τη δουλειά του, τον άφησε η γυναίκα του, δεν έχει κοινωνικό κύκλο, εκτός αν εξαιρέσουμε, βέβαια, τους λιγοστούς facebook friends, τους οποίους φυσικά δεν γνωρίζει προσωπικά. Μια καινούρια δουλεία, η προώθηση μιας νέου τύπου οδοντόβουρτσας, θα τον οδηγήσει σ' ένα κωμικοτραγικό ταξίδι στη σύγχρονη Βρετανία παρέα μ' έναν θαλασσοπόρο, τον Κρόουχερστ. Η μοναξιά του Σιμ βρίσκει κοινά σημεία με τον Κρόουχερστ. Ο Σιμ μπλέκει στην περιπέτεια της αυτογνωσίας, δίνοντας την αφορμή στον συγγραφέα να μας περιγράψει με γλαφυρότητα την Αγγλία τού σήμερα.

** Ερμαν Εσσε, Κάτω από τον τροχό, μτφρ.: Γιώτα Λαγουδάκου, εκδόσεις Καστανιώτη, σ. 210, ευρώ 14

Το Κάτω από τον τροχό είναι ένα από τα πρώτα βιβλία που έγραψε ο νομπελίστας γερμανός συγγραφέας. Αφορά την καταδυνάστευση της εφηβικής δυναμικής από ένα σύστημα παιδαγωγικών αρχών που τη θέλει καλουπωμένη. Ο Χανς, ένας νεαρός ταλαντούχος έφηβος που έχει ξεχωρίσει στα Αρχαία Ελληνικά και στα Λατινικά, ξεκινά να φοιτά στη Θεολογική Σχολή του Μάλμπορν, στις αρχές του προηγούμενου αιώνα. Η αυστηρή σχολική πειθαρχία θα συντρίψει τον συναισθηματικό του κόσμο, θα τον οδηγήσει εκτός σχολής. Ο Χανς επιστρέφει καταρρακωμένος πίσω στο χωριό του, όπου θα προσπαθήσει να ζήσει μια «κανονική ζωή», μέχρι να συμβεί το μοιραίο.

** Μένης Κουμανταρέας, Ξεχασμένη φρουρά, εκδόσεις Καστανιώτη, σ. 353, ευρώ 16

Το βιβλίο αποτελείται από αφηγήματα, αυτοβιογραφικά κείμενα, ομιλίες και δοκίμια για θέματα που απασχόλησαν τον Μένη Κουμανταρέα. Ο συγγραφέας αυτοσυστήνεται στη σκιά ενός πλατανιού. Γράφει για το θέατρο, το Τρίτο στεφάνι του Ταχτσή, τον Καραγάτση, για τα βιβλία κλασικής λογοτεχνίας που δεν του άρεσαν. Γράφει ακόμη για τον «παράξενο κύριο Βαρβέρη», τον Ερμαν Εσσε, για τους Νεοέλληνες, που όπως λέει: «Λάμπουν από εξυπνάδα, καμιά φορά υπερβολική». Κείμενα που έχουν δημοσιευτεί σε διάφορα έντυπα, ομιλίες του συγγραφέα σε διάφορες περιστάσεις. Ο Μένης Κουμανταρέας τοποθετείται, εστιάζει, σχολιάζει και το σημαντικότερο όλων, αποκαλύπτεται...

** Χαρούκι Μουρακάμι, Νότια των συνόρων, δυτικά του ήλιου, μτφρ.: Βασίλης Κιμούλης, εκδόσεις Ωκεανίδα, σ. 304, ευρώ 14

Ο Χατζιμέ, ο ιάπωνας πρωταγωνιστής της ιστορίας, είναι ιδιοκτήτης jazz club (όπως άλλωστε και ο συγγραφέας σε κάποια περίοδο της ζωής του) και παντρεμένος, με δύο παιδιά. Ξαφνικά εισβάλλει στη ζωή του, έπειτα από 25 χρόνια απουσίας, ένας παιδικός του έρωτας. Η Σιμαμότο έχει αλλάξει εντυπωσιακά, έχει γίνει μια πανέμορφη γυναίκα. Ο Χατζιμέ την ερωτεύεται παράφορα και είναι έτοιμος να εγκαταλείψει την οικογένειά του για εκείνη, όταν εντελώς απροσδόκητα η Σιμαμότο εξαφανίζεται. Ο Χατζιμέ ταράζεται και προσπαθώντας να βάλει σκέψεις και συναισθήματα σε τάξη, ανακαλύπτει πως η αυτογνωσία και η αναζήτηση πίσω στο παρελθόν μπορούν να βοηθήσουν τα μελλοντικά του βήματα. Ρομαντικό, γλυκόπικρο μυθιστόρημα από τον Γουόνγκ Καρ-Βάι της γραφής, τον πασίγνωστο πλέον Χαρούκι Μουρακάμι.

** Λευτέρης Παπαδόπουλος, Μάγκες πιάστε τα γιοφύρια, εκδόσεις Καστανιώτη, σ. 224, ευρώ 13,72

Μεγάλο μέρος της ιστορίας του ελληνικού τραγουδιού αποκαλύπτεται μέσα από τα αφηγήματα που περιλαμβάνονται στο βιβλίο, σχετικά με 15 από τις σημαντικότερες μορφές του λαϊκού και ρεμπέτικου τραγουδιού. Ο γνωστός στιχουργός και δημοσιογράφος Λευτέρης Παπαδόπουλος ξεκινά από τον Στέλιο Καζαντζίδη, που η «θάλασσα του καημού βγαίνει από τα σωθικά του», και συνεχίζει με τον σημαντικότερο λαϊκό στιχουργό, κατά τη γνώμη του, τον Κώστα Βίρβο. Επειτα, καταπιάνεται με τον Παναγιώτη Τούντα, που «πάνω του πάτησαν πολλοί συνθέτες για να γίνουν αυτό που έγιναν». Ακολουθούν αφηγήματα για τον Παπαϊωάννου, που οι δισκογραφικές τον πέταξαν σαν «στυμμένη λεμονόκουπα», τον «ευγενή» Χιώτη, τον χιουμορίστα Ζαμπέτα, τον μεγάλο, αλλά εύθικτο Καλδάρα, τον «πρεζάκια» Ανέστη και τόσους άλλους κορυφαίους μουσικούς.

** Βασίλης Βασιλικός, Foco d' amor (Η φλόγα της αγάπης), εκδόσεις Τόπος, σ. 328, ευρώ 14,9

Το βιβλίο, που κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το 1978 και έχει κρατήσει συντροφιά σε χιλιάδες αναγνώστες, επανακυκλοφόρησε προσφάτως. Η φλόγα της αγάπης είναι ένα ερωτικό κείμενο με έντονα αυτοβιογραφικά στοιχεία. Η περιπετειώδης ζωή του Βασίλη Βασιλικού αποκτά διαστάσεις δραματικού χρονικού του έρωτα και της πολιτικής σε μια άλλη εποχή. Μια εποχή που φαντάζει τόσο διαφορετική σε σχέση με το σήμερα, που η κυριαρχία των ύπουλων δυνάμεων της παγκοσμιοποιημένης οικονομίας έχουν μεταλλάξει καθετί, τον τρόπο που βλέπουμε τον κόσμο. «Αντιστέκομαι στον λωτοφάγο καιρό, απελπισμένα, κρατιέμαι από κλωστές θύμησης που άλλοτε φτιάχναν το ζεστό πουλόβερ της αγάπης».

** Πέτρος Τατσόπουλος, Το βιβλίο για τα βιβλία, εκδόσεις Οξύ, σ. 300, ευρώ 17,40

Σε αυτόν τον τόμο θα συναντήσετε δεκάδες βιβλία που συνόδευσαν αναγνωστικά τον γνωστό συγγραφέα τα τελευταία χρόνια. Ο Πέτρος Τατσόπουλος γράφει για βιβλία που απόλαυσε και μας καλεί να μοιραστούμε την αναγνωστική του εμπειρία. Κείμενα με εύστοχα σχόλια, επισημάνσεις, λόγος που ρέει και χιούμορ. Ο Τατσόπουλος χάνεται στις σελίδες των βιβλίων παρέα με τον Τενεσί Ουίλιαμς, τον Χένρι Μίλερ, τον Ερνεστ Χέμινγουεϊ, τον Πάμπλο Πικάσο, τον Φρίντιχτ Νίτσε, τον Λόρδο Βύρωνα, τον Ουίλιαμ Μπάροουζ, τον Λένιν, τον Μάο και πολλούς άλλους. Οι βιογραφίες σε πρώτο πλάνο των επιλογών του, αλλά και λογοτεχνία, ιστορικά, πολιτικά βιβλία. Ο Τατσόπουλος χαράζει ένα μονοπάτι στο αναγνωστικό του σύμπαν, με μοναδικό γνώμονα την απόλαυση, και μας καλεί να το ακολουθήσουμε.

** Corey Robin, Φόβος, η ιστορία μιας πολιτικής ιδέας, μτφρ.: Ιουλία Πεντάζου, εκδόσεις Αλεξάνδρεια, σ. 408, ευρώ 28

Το βιβλίο εξετάζει την έννοια και την ιστορία του φόβου στον πολιτικό στίβο και την κοινωνική ζωή. Τον φόβο της τρομοκρατίας, τον πανικό μπροστά στην εγκληματικότητα, την αγωνία για την ηθική παρακμή. Φόβοι που εκπορεύονται από την κοινωνία ή έχουν συνέπειες στην κοινωνία. Ο φόβος μπορεί να προωθήσει πολιτικές, να επιβάλει νόμους και κανόνες, να στηρίξει ή να ρίξει κυβερνήσεις. Κομβικό σημείο της σύγχρονης πολιτικής τού φόβου θεωρείται από τον συγγραφέα η 11η Σεπτεμβρίου, και όχι άδικα. Ο συγγραφέας υποστηρίζει ότι αρνούμαστε να δούμε τις αδικίες που κρύβονται κάτω από τον φόβο και μένουμε τυφλοί στις διεργασίες που τον κάνουν εργαλείο πολιτικής. Ενα βιβλίο επίκαιρο.

** Λεονάρδο Παδούρα, Μάσκες, μτφρ.: Κώστας Αθανασίου, εκδόσεις Καστανιώτη, σ. 249, ευρώ 16,88

Ο υπολοχαγός του τμήματος ανθρωποκτονιών της Αβάνας Μάριο Κόντε καλείται να εξιχνιάσει τη δολοφονία ενός τραβεστί, ο οποίος αποδεικνύεται πως είναι γιος ενός βετεράνου της Επανάστασης. Ο Κόντε εισβάλλει στον δαιδαλώδη κόσμο της ομοφυλοφιλίας στην Κούβα, που επιβιώνει στα κρυφά, λόγω των διώξεων που έχει υποστεί από το καθεστώς. Και όλα αυτά ενώ βρίσκεται στο στόχαστρο του Τμήματος Εσωτερικών Υποθέσεων, καθώς η καχυποψία κυριαρχεί παντού στη χώρα. Η αστυνομική έρευνα συνεχίζεται υπό αντίξοες συνθήκες, τα προσωπεία πέφτουν, η αποκάλυψη καραδοκεί. Ενα αστυνομικό μυθιστόρημα κατάδυση στον υπόγειο, σκοτεινό κόσμο της ομοφυλοφιλίας στην Κούβα.

** Φίλιπ Γκρέμπερ, Δεν υπάρχει καπνός χωρίς Φρόιντ, μτφρ.: Μαρίνα Κουνέζη, εκδόσεις Μεταίχμιο, σ. 376, ευρώ 17,60

Για τον Φρόιντ ο καπνός υπήρξε ένα προσωπικό φετίχ, μια «πνευματική τροφή» που τον ακολούθησε καθ' όλη τη διάρκεια της ζωής του. Τον συνόδευσε στον δρόμο της ψυχανάλυσης, αλλά προκάλεσε και τη νόσο που τον έστειλε στον θάνατο. Ο συγγραφέας επιστρέφει σε περισσότερο και λιγότερο σημαντικές στιγμές της πορείας του μεγάλου ψυχαναλυτή, στην καθημερινότητα, στην έρευνα, στα ταξίδια, στις βαθύτερες σκέψεις, αναζητώντας τη σχέση του με τον καπνό. Αφηγείται τη ζωή του Φρόιντ με διάθεση πειραματισμού, μέσα από κολάζ σκηνών, σκέψεων και απόψεων, που καμιά φορά μεταμορφώνονται σε θεατρικές πράξεις, αναζητώντας την απάντηση σε ένα ερώτημα που δεν σηκώνει ψυχανάλυση: Γιατί καπνίζουμε;

** Κωστάκης Ανάν, Το ουράνιο Talk Show, εικονογράφηση: Sotos Anagnos, εκδόσεις Babelart, σ. 207, ευρώ 15

Ο αλλόκοτος νεαρός πρωταγωνιστής της ιστορίας μπαίνει στο πλοίο της γραμμής Πειραιάς-Σαλαμίνα για μια διήμερη κρουαζιέρα στον Σαρωνικό μαζί με άλλους αργόσχολους φίλους του. Κι όλα αυτά, ενώ το πανελλήνιο αγωνιά για τον επικείμενο αγώνα της Εθνικής στο Μουντιάλ. «Η κυβέρνηση, η αντιπολίτευση, ο στρατός και η εκκλησία», οι πάντες. Εκείνος και οι φίλοι του όμως που βρίσκονται πάνω στο πλοίο, εκτοξεύουν στον αναγνώστη σουρεαλιστικές βόμβες ναπάλμ· παλαβές ιστορίες που προκαλούν νευρικό γέλιο. Ιστορίες για μια κοινωνία στην οποία κυριαρχεί ο μικροαστισμός και η τηλεόραση παρασύρει τις μάζες στην ανοησία. Χιουμοριστικό, φευγάτο αφήγημα, με ευρεία χρήση της γλώσσας του δρόμου και ευφάνταστη εικονογράφηση. Οσοι αναγνώστες αισθάνονται νέοι, θα το λατρέψουν.

** Χρήστος Α. Μιχαήλ, Η καχυποψία ενός άλλοθι, εικονογράφηση: Παναγιώτα Τσιμπαλίδη, εκδόσεις Τετράγωνο, σ. 63, ευρώ 19,90

Μια ασυνήθιστη ποιητική συλλογή, χάρη στα ταιριαστά, με το σκοτεινό και μελαγχολικό ύφος των ποιημάτων, σκίτσα. Το έργο δεν έχει σχέση με την εικονοποίηση, είναι όμως μια ποιητική ζωγραφική σύνθεση, όπου οι εικόνες συνομιλούν αρμονικά με τους στίχους. «Οι τσίγκοι παίζουν μουσική / σ' αυτό το βροχερό ξενύχτι / Μια αρμάθα από κλειδιά κάνει τα κόλπα της Σαλώμης / και περιμένει το κεφάλι μας να γείρει στο άδειο πιάτο».

** Ημερολόγιο 2011, Κωνσταντινούπολη, Μικρασία, Πόντος, επιμέλεια: Πέτρος Στ. Μεχτίδης, εκδόσεις Μεταίχμιο, σ. 305, ευρώ 17,70

Ενα διαφορετικό ημερολόγιο, στις σελίδες του οποίου αποτυπώνονται η ζωή και οι δραστηριότητες στις χαμένες πατρίδες της Κωνσταντινούπολης, της Μικρασίας και του Πόντου. Πλούσιο φωτογραφικό υλικό, πληροφορίες για τα ήθη και τα έθιμα, κείμενα περιηγητών, αλλά και σημαντικών προσώπων που γεννήθηκαν και έζησαν εκεί. Στην καλαίσθητη αυτή έκδοση περιλαμβάνονται ακόμη ποιήματα, τραγούδια και συνταγές. Ενα ημερολόγιο μνήμης και προσφυγιάς.

** Κώστας Μητρόπουλος,Η κρίση πέρασε!, εκδόσεις Πόλις, σ. 103, ευρώ 18

Ο γνωστός σκιτσογράφος δημιουργεί με το μαγικό του πενάκι δεκάδες ασπρόμαυρα σκίτσα με θέμα την οικονομική κρίση, τα οποία κοσμούν τις σελίδες αυτής της καλαίσθητης έκδοσης. Σατιρίζει με καυστικότητα τη νεοελληνική πραγματικότητα, τους ευρωπαίους εταίρους και τους αμήχανους κυβερνήτες μας. Δεν αφήνει στο απυρόβλητο όμως ούτε τον «Μήτσο», που πάντα αντιδρά κατόπιν εορτής και καλείται γι' άλλη μια φορά να σφίξει το ζωνάρι. Ο Κώστας Μητρόπουλος μας θυμίζει, ακόμη, πως η κρίση που διανύουμε είναι η 45η που βιώνει ο τόπος. Μια ζωή όλο κρίσεις, βγαίνουμε από τη μια, μόνο και μόνο για να εισέλθουμε στην επόμενη. Μια ζωή... χάρμα οφθαλμών.

** Γιάννος Κωνσταντίνου, Ημερολόγιο 2011, Ανακαλύπτω το κρασί, εκδόσεις Μεταίχμιο, σ. 272, ευρώ 12,1

Ενα ημερολόγιο για όσους επιθυμούν να ξεναγηθούν στα μυστικά του καλού κρασιού· τους απλούς καταναλωτές κρασιού, τους μερακλήδες, τους πότες και τους επίδοξους οινοποιούς. Πληροφορίες για τις ποικιλίες των σταφυλιών, το χρώμα, τη γεύση, τα είδη οινοποίησης και τη διαδικασία παραγωγής. Κείμενα για τα μυστικά της δοκιμής, το σωστό σερβίρισμα και το πάντρεμα με το κατάλληλο φαγητό. Και όλα αυτά, συνοδεία πλούσιου φωτογραφικού υλικού.

** Περικλής Κοροβέσης, Τέος Ρόμβος, Παναγιώτης Δημητράς, Θανάσης Τριαρίδης, Θανάσης Πολλάτος, Γιάννης Ευαγγέλου, κ.ά., Η πολιτική βία είναι πάντοτε φασιστική, εκδόσεις Διάπυρον, σ. 220

Μια συλλογή κειμένων ενάντια στον τρόμο, με κοινό τόπο την πεποίθηση ότι η πολιτική βία, όποια ηθική τάξη κι αν υπηρετεί, είναι φασιστική. Γιατί θέτει τη ζωή σε δεύτερη μοίρα και προκρίνει τον θάνατο. Γιατί ο Λέων Τολστόι, ο Μαχάτμα Γκάντι, ο Πρίμο Λέβι, ο Μάρτιν Λούθερ Κινγκ, ο Γρηγόρης Λαμπράκης, ο Νέλσον Μαντέλα, ο Τζον Λένον και τόσοι άλλοι είχαν ακολουθήσει έναν άλλο δρόμο. Και οι Ρουσό, Μότσαρτ, Βαν Γκογκ, Αλέξανδρος Φλέμινγκ έχουν παλέψει για την ανθρωπότητα πολύ περισσότερο από πολλούς φονιάδες για χάρη των όποιων ιδεών. «Εάν είχα βρεθεί στη Σταδίου εκείνη τη μέρα, θα προτιμούσα να καώ μαζί με τους τρεις αυτούς ανθρώπους, παρά να συνεχίσω να ζω και να ντρέπομαι γιατί δεν αντέδρασα», γράφει ο Τέος Ρόμβος για τα γεγονότα στη Marfin, αναφερόμενος σ' εκείνους που χαχάνιζαν τριγύρω λέγοντας: Καλά να πάθουν οι απεργοσπάστες.

** Δημήτρης Μπουραντάς, Επί σκηνής χωρίς πρόβα, εκδόσεις Πατάκη, σ. 471, ευρώ 19

Ο συγγραφέας της μεγάλης εκδοτικής επιτυχίας Ολα σου τα 'μαθα, μα ξέχασα μια λέξη επιστρέφει με ένα βιβλίο που αφορά τον τρόπο που πρέπει να αντιμετωπίζουμε τις προκλήσεις της σύγχρονης ζωής. Ενα δοκίμιο, με απλό εκλαϊκευμένο λόγο, το οποίο επιχειρεί να δημιουργήσει θεμέλια γνώσης, ώστε να αναλύουμε ορθά τα προβλήματα που μας ταλανίζουν, να εξετάζουμε τις πιθανές επιλογές και να λαμβάνουμε τις σωστές αποφάσεις. Τις σωστές αποφάσεις σε προσωπικό, επαγγελματικό, ακόμη και σε πολιτικό επίπεδο. Το βιβλίο φιλοδοξεί να χαράξει ένα μονοπάτι διεξόδου από την αλλοτριωμένη σύγχρονη ζωή.

** Βίκτορ Ε. Φρανκλ, Το νόημα της ζωής, μτφρ.: Γιώργος-Ικαρος Μπαμπασάκης, εκδόσεις Ψυχογιός, σ. 256, ευρώ 14,40

Ενα βιβλίο σχετικά με την επιβίωση και ειδικότερα με την εσωτερική δύναμη που γεννά η ύπαρξη κάποιου νοήματος στη ζωή ενός δοκιμαζόμενου ανθρώπου. Ο εβραίος συγγραφέας του βιβλίου βίωσε ακραίες και απάνθρωπες καταστάσεις, κλεισμένος σε ναζιστικά στρατόπεδα συγκέντρωσης. Σε αντίθεση όμως με άλλους ομοεθνείς του, από τους οποίους έλειψε η ελπίδα και υπέκυψαν, κρατήθηκε στη ζωή χάριν του έρωτά του για τη γυναίκα του και της θέλησης να μεταλαμπαδεύσει τη γνώση όλων όσα βίωσε στα στρατόπεδα συγκέντρωσης. Αυτά έδωσαν νόημα στη ζωή του, αυτά τον στήριξαν. Για τον συγγραφέα η ζωή που βρίσκεται υπό διωγμό δεν έχει καμιά ελπίδα, αν δεν έχει κάποιο νόημα, κάποιον ξεκάθαρο στόχο.

** Kahlil Gibran, Σπασμένα φτερά, μτφρ.: Μαρίνα Φανιουδάκη, εκδόσεις Printa, σ. 143, ευρώ 10

Ενα από τα πρώτα μυθιστορήματα του αραβικού κόσμου (κυριαρχεί η ποίηση) και το πλέον ρομαντικό βιβλίο του λιβανού συγγραφέα Kahlil Gibran (1883-1931). Ο αφηγητής-πρωταγωνιστής του βιβλίου ερωτεύεται μια νέα γυναίκα που έχει παντρευτεί χωρίς τη θέλησή της. Η χαλαρή πλοκή του μυθιστορήματος λειτουργεί σαν πρόσχημα, ώστε ο αφηγητής να μεταφέρει τον πόνο του για τον ανεκπλήρωτο έρωτα, να τα βάλει με τις παραδόσεις που κρατούν δέσμια τη γυναίκα της Ανατολής. Να στοχαστεί πάνω στην ομορφιά, τη φύση, τη μητρότητα. «Αν και ο άνθρωπος γεννιέται ελεύθερος, εξακολουθεί να παραμένει δέσμιος των αυστηρών νόμων που θέσπισαν οι πρόγονοί του».

** Σωτήρης Σπαθάρης, Απόψε τρέξατε-Απομνημονεύματα και η τέχνη του Καραγκιόζη, εκδόσεις Αγρα, σ. 304, ευρώ 15

Επανέκδοση των απομνημονευμάτων του μεγάλου καραγκιοζοπαίχτη Σωτήρη Σπαθάρη, πατέρα του Ευγένιου. Ο συγγραφέας με γνήσιο ύφος λαϊκού αφηγητή περιγράφει τα παιδικά του χρόνια, τη βιοπάλη, τις περιπλανήσεις του στην ελληνική επαρχία, τον πόλεμο του '40, την πείνα. Στο δεύτερο μέρος του βιβλίου κάνει εκτενή αναφορά πάνω στην ιστορία, τους χαρακτήρες, τα σκηνικά και άλλα συστατικά στοιχεία του Καραγκιόζη. Πρόκειται για την πρόσφατη ιστορία του θεάτρου σκιών μέσα από τα βιώματα ενός από τους κορυφαίους καραγκιοζοπαίκτες που γέννησε η λαϊκή παράδοση.

** Θωμάς Στεργιόπουλος, Ο θάνατος του Κώστα Ταμπάνη, εκδόσεις Ροές, σ. 176, ευρώ 10

Ο χώρος στον οποίο διαδραματίζονται τα διηγήματα του συγγραφέα είναι η ιδιαίτερη πατρίδα του, ο Ελληνισμός της νότιας Αλβανίας ή, αλλιώς, ο βορειοηπειρωτικός Ελληνισμός, όπως συνηθίζεται να λέγεται. Διηγήματα για ανθρώπους που πίστεψαν στην κοινωνία του κομμουνισμού και της ισότητας, αλλά στο όνομα της ταξικής πάλης βρέθηκαν αντιμέτωποι με την αυθαιρεσία, την ανελευθερία του λόγου και των ιδεών. Στην προσπάθειά τους να αντιδράσουν, συντρίβονται. Ενας εξόριστος στη Μακρόνησο εγκαταλείπει γυναίκα και παιδιά και φεύγει για τη φτωχή Αλβανία· ένας «μοναχικός λύκος» αρνείται να παραδώσει στους αντάρτες τη σφραγίδα του χωριού· οι χωρικοί δεν δίνουν τα ζώα τους, τα σφάζουν και τα τρώνε. Ιστορίες με γλώσσα λιτή και καθαρές εικόνες. Η οπτική γωνία απ' την άλλη πλευρά του τείχους.

* Λάμπρος Πολύζος, Η συμφιλίωση, εκδόσεις Σοκόλη-Κουλεδάκη, σ. 208, ευρώ 13

Σ' έναν τόπο άχρονο, αλλά ταυτόχρονα και τόσο αναγνωρίσιμο, που ώρες ώρες μοιάζει ότι δραπέτευσε από κάποιο εφιάλτη ή πρόκειται για κάποιο είδος σκοτεινής φάρσας μιας υπέρτατης δύναμης, στήνει το σκηνικό της πρόζας του ο Λάμπρος Πολύζος. Ενας άγνωστος εισβολέας, που αναπαράγεται συνεχώς και κρύβεται πίσω από τα έπιπλα και τις γωνίες, έχει εισβάλει στο σπίτι του πρωταγωνιστή και τον παρακολουθεί. Είναι η ιδέα του, είναι αλήθεια ή μήπως το σάλπισμα της παράνοιας; Εξω απ' το σπίτι η μίζερη καθημερινότητα των εμπορικών ευκαιριών και των εργασιακών αδιεξόδων. Μέσα στο σπίτι, η απειλή. Ενα υπαρξιακό μυθιστόρημα με σαφείς καφκικές επιρροές.

** Θανάσης Βακαλιός, Η ηθική ταυτότητα της Αριστεράς, χθες, σήμερα, εκδόσεις Επίκεντρο, σ. 278, ευρώ 17

Ενα βιβλίο προβληματισμού και θεωρητικής αναζήτησης πάνω στη σχέση της Αριστεράς με την ηθική. Ο συγγραφέας αναφέρεται στους αριστερούς ριζοσπάστες που έχουν απορρίψει τον σταλινισμό κι επιχειρεί να ερευνήσει και να προβληματίσει αναφορικά με ζητήματα, όπως η κατάργηση του αυτόνομου και ηθικού προσώπου στον σταλινισμό, ο μαρξιστικός ανθρωπισμός, η ηθική ταυτότητα της σύγχρονης Αριστεράς, ηθική στην επαναστατική θεωρία του μαρξισμού και άλλα θέματα που αφορούν την κομμουνιστική ηθική, αλλά και την ανήθικη καπιταλιστική κοινωνία που αναπαράγεται γύρω μας.

** Pascal Engel & Richard Rorty, Σε τι χρησιμεύει η αλήθεια; μτφρ.: Στέλιος Βιρβιδάκης, εκδόσεις Πόλις, σ. 114, ευρώ 11

Δύο σημαντικοί φιλόσοφοι συζητούν πάνω στην έννοια της αλήθειας, πώς την αναγνωρίζουμε, σε τι χρησιμεύει. Ο Αμερικανός Richard Rorty θεωρεί ότι η διαμάχη ρεαλισμού και αντιρεαλισμού είναι ξεπερασμένη, ενώ όσον αφορά την αφοσίωση στον ρεαλισμό, κατά τη γνώμη του είναι άποψη δογματική. Ωστόσο, ο Γάλλος Pascal Engel χρησιμοποιεί τις μεθόδους των αναλυτικών φιλοσόφων. Μια ενδιαφέρουσα φιλοσοφική αντιπαράθεση σε ακαδημαϊκό κλίμα.

** Andrew Crisell, Η γλώσσα του ραδιοφώνου, μτφρ.: Γιώργος-Ικαρος Μπαμπασάκης, εκδόσεις Αιγόκερως, σ. 174, ευρώ 13,12

Το βιβλίο απευθύνεται σ' εκείνους που έχουν θεωρητική ή πρακτική σχέση με την παραγωγή ραδιόφωνου, αλλά και στους ακροατές που διψούν να μάθουν τα μυστικά του μέσου. Ο συγγραφέας παραθέτει και αναλύει τα χαρακτηριστικά και τους κώδικες του ραδιοφώνου, τα διαφορετικά είδη προγράμματος, όπως οι ειδήσεις, το ντοκιμαντέρ, το θέατρο κ.ά. Επίσης, καταγράφει και όσα συμβαίνουν πίσω από τους ραδιοφωνικούς δέκτες, τη συμπεριφορά του ακροατή και τα τηλεφωνήματά του που επιχειρούν να κλείσουν τον κύκλο της επικοινωνίας.

** Μαρία Βλαντή, Μετά έρχεται το φως, σιγά σιγά, εκδόσεις Μαγικό Κουτί, σ. 136, ευρώ 10

Η Μέλια είναι φοιτήτρια στη Σχολή Καλών Τεχνών στο Παρίσι και εργάζεται ως ταξιθέτρια. Λένε πως είναι αλαφροΐσκιωτη και η αλήθεια είναι πως συχνά παρασύρεται από το φως της κινηματογραφικής οθόνης, εισβάλλοντας στον κόσμο των ταινιών. Χάνεται στον Λαβύρινθο, όπου πρωταγωνιστεί ο Ντέιβιντ Μπάουι, στο Underground του Κουστουρίτσα, στα Μάτια ερμητικά κλειστά και στη Λάμψη του Κιούμπρικ. Εκπληξη, περιπέτεια, τρόμος από τη μια στιγμή στην άλλη. Μια άλλη Αλίκη στη χώρα των κινηματογραφικών θαυμάτων.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Βιβλίο
Με λέξεις-κλειδιά
Κριτική βιβλίου
Σχετικά θέματα: Βιβλία για το 2011
Τα βιβλία σβήνουν την τηλεόραση
Μαφίες, σε ανθρώπινα μεγαλεία τόπων
Με αντρική σκέψη ή συναίσθημα
Λίστες, μάνες και άγιοι χωρίς να θέλουν
Ανευ όρων και ορίων χαρά ζωής
Ενα ρεμπέτικο που σπάει κόκκαλα
Ασυνήθιστες στόφες
Τα «μικρά τίποτα» της καθημερινότητας
Αγόρια σε τόπους μαρτυρίας
Γκρο πλαν στο γυμνό σώμα
ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΑ 2011
Άλλα θέματα στην κατηγορία Βιβλίο της έντυπης έκδοσης
Κριτική βιβλίου
Για να μη διαβούν οι Μήδοι
Εις το όνομα του πατρός
Μουσική
Η τέχνη ως κάθαρση και αυτογνωσία
Βιβλία για το 2011
Τα βιβλία σβήνουν την τηλεόραση
Ξεχασμένη φρουρά με ιδιαίτερα παιδιά
Μαφίες, σε ανθρώπινα μεγαλεία τόπων
Με αντρική σκέψη ή συναίσθημα
Λίστες, μάνες και άγιοι χωρίς να θέλουν
Ανευ όρων και ορίων χαρά ζωής
Ενα ρεμπέτικο που σπάει κόκκαλα
Ασυνήθιστες στόφες
Τα «μικρά τίποτα» της καθημερινότητας
Αγόρια σε τόπους μαρτυρίας
Γκρο πλαν στο γυμνό σώμα
ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΑ 2011
Από τις 4:00 στις 6:00
Αυτό είναι το βιβλίο των τραγουδιών
Ο James Dean της τζαζ
Άλλες ειδήσεις
Το ποίημα του λιονταριού
Ενα αντίο στον Εκτορα Κακναβάτο που έσυρε πίσω του τα τείχη
ΘΗΣΕΙΑ