Έντυπη Έκδοση

βιβλία για το 2011

Μαφίες, σε ανθρώπινα μεγαλεία τόπων

** Φραντσέσκο Φορτζιόνε, Η Μαφία στις πέντε ηπείρους. Πώς η Ντρανγκέτα, η Κόζα Νόστρα και η Καμόρα κατέστησαν τον κόσμο, μτφρ.: Γιάννης Η. Παππάς, Αννα Λαμπρούση εκδόσεις: Μεταίχμιο, σ. 448, ευρώ 16,50

Ντρανγκέτα, Κόζα Νόστρα, Καμόρα, τρία ονόματα συνώνυμα της γοητείας που ασκεί η Μαφία. Τι ακριβώς κάνουν αυτές οι ιταλικών συμφερόντων εταιρείες; Ποιο είναι το όριο ανάμεσα στην καθαρή οικονομία και το οικονομικό έγκλημα; Πού έχουν φτάσει η ανάπτυξη και η εξάπλωση των οργανώσεων της ιταλικής Μαφίας ανά τον κόσμο; Σ' αυτά τα δύο κεντρικά ερωτήματα και σε άλλα τόσα, ων ουκ έστιν αριθμός, απαντάει ο ιταλός συγγραφέας. Γνώσεις του θέματος από μέσα, αφού επί δύο χρόνια υπήρξε πρόεδρος της Κοινοβουλευτικής Επιτροπής για την Καταπολέμηση της Μαφίας.

** Ναντίν Γκόρντιμερ, Ο συντηρητής, μτφρ.: Τόνια Κοβαλένκο, εκδόσεις Καστανιώτη, σ. 311

Δημοφιλές μυθιστόρημα που βάζει το μαχαίρι βαθιά στην ασθενούσα επί απαρτχάιντ Νότιο Αφρική. Τιμημένο με βραβείο Μπούκερ, είναι μια ακτινογραφία ενός πλούσιου λευκού, που σε κάποια στιγμή της ζωής η γυναίκα του, ο γιος του και η ερωμένη του τού τραβούν το χαλί κάτω από τα πόδια. Στο πρόσωπό του καθρεφτίζεται η χώρα του 1974 σε κρίση. Το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας του 1991 αναγνώρισε στη Ναντίν Γκόρντιμερ τη συμβολή της στο πρόβλημα. Είχε έρθει η ώρα του Νέλσον Μαντέλα.

** Τζον Λε Καρέ, Η τελευταία κλήση, μτφρ.: Ιλάειρα Διονυσοπούλου, εκδόσεις Καστανιώτη, σ. 169

Αυτό το μυθιστόρημα του ευπώλητου βρετανού συγγραφέα έρχεται από τα χρόνια τα χρυσά, που έγραφε τον Κατάσκοπο που γύρισε από το κρύο. Εδώ, ερευνάται η μεγάλη μεταπολεμική ενοχή της Ευρώπης, που δεν δέθηκε στο άρμα του σοσιαλισμού: ο κομμουνισμός. Ενα στέλεχος του υπουργείου Εξωτερικών χρεώνεται το κομμουνιστικό του παρελθόν, όταν ήταν φοιτητής. Οταν θα βρεθεί νεκρός, ο υψηλά ιστάμενος των βρετανικών Μυστικών Υπηρεσιών, που έχει ερευνήσει το παρελθόν του κύριου αυτουργού» και το έχει φέρει στο φως, θα κληθεί να αναζητήσει τους λόγους για τους οποίους ήρθε ο θάνατος αυτοπροσώπως.

** Μαρία Καραγιάννη, Ο γυρολόγος της ερήμου, εκδόσεις Σοκόλη - Κουλεδάκη, σ. 162, ευρώ 11

Ποιήματα γραμμένα από το 1989 ώς το 2007, στα οποία ο έρωτας σφυροκοπάει το μυαλό σαν μουσική, βγαλμένη από «σπασμωδικό» εκκλησιαστικό όργανο. Στα ολιγόστιχα ποιήματα το μετάλλευμα σταθεροποιείται σαν καυτό γλυπτό: «Μονάχος ήταν ο νεκρός /κι έτσι τον θάβεις μόνος;».

** Ζακλίν ντε Ρομιγύ, Το ανθρώπινο μεγαλείο στον αιώνα του Περικλή, μτφρ.: Ανθή Ξενάκη, εκδόσεις Ωκεανίδα, σ. 152

Γνωστή και μη εξαιρετέα, η γαλλίδα ακαδημαϊκός ζει υπό το αρχαιοελληνικό φως τουλάχιστον 80 χρόνια- όπως εξομολογείται η ίδια. Μια ζωντανή ψυχή, πλημμυρισμένη με οτιδήποτε ελληνικό, με έμφαση στον αθηναϊκό 5ο π.Χ. αιώνα των πολέμων και των μεγάλων έργων για το άστυ. Αντίδοτο, κατά τη Ρομιγύ, οι έλληνες συγγραφείς στην ταραγμένη, μαρτυρική εποχή μας, που χτυπιέται από τα μαστίγια της οικονομικής και της ηθικής κρίσης.

** Πολυχρόνης Κουτσάκης, Ιερά οδός μπλουζ, εκδόσεις Πατάκη, σ. 312, ευρώ 12,70

Επαγγελματίας δολοφόνος, ο ήρωας είναι ένα υπάκουο πιστόλι στις διαταγές των αναδόχων του. Οταν θα του ζητηθεί από ένα ζευγάρι να καθαρίσει για λογαριασμό του καθενός τον άλλο, θα ζητήσει άνωθεν βοήθεια. Του φίλου του που εργάζεται στο τμήμα Ανθρωποκτονιών, του μεγάλου του έρωτα και μιας πόρνης πολυτελείας. Ομως, τα μυστικά είναι μυστικότερα απ' ό,τι φαίνονται.

** Βαγγέλης Κούτας, Μια χαραμάδα φως, εκδόσεις Ψυχογιός, σ. 368, ευρώ 15,50

Η κακιά στιγμή δεν προοιωνίζεται, εκτός κι αν είσαι της μεταφυσικής πιστός. Ενα αγόρι ζει τη διάλυση της οικογένειάς του και το γκρέμισμα της δικής του ζωής, στο σημείο εκείνο που παραλύει όλα τα μέλη μέχρι το σημείο σπασμού. Γιατί ο εφιάλτης, όταν σε επισκεφθεί, είναι ο απροειδοποίητος άγγελος της συμφοράς. Ο εξολοθρευτής άπαξ.

** Νίκος Παπανδρέου, Ερωτας υπό αίρεση και άλλα, εκδόσεις Καστανιώτη, σ. 272, ευρώ 16

Οι ήρωες των διηγημάτων κατοικούν και στο Νιου Τζέρσεϊ και στα Ταμπούρια. Είναι ο Μίκης Θεοδωράκης και ο εγγονός του, ο άνθρωπος-τραπεζάκι για πικ-νικ, μια νυμφομανής που ονομάζεται Παρθένα, π.χ. Ποιος αφηγείται; Εγώ ο συγγραφέας ή το εγώ είναι μια επινόηση εμένα του συγγραφέα; Ιστορίες καθημερινές, δηλαδή ανανεωμένες, τυχαίνουν στον καθένα, δηλαδή συγκλονιστικές. Το πάθος αμείωτο σε ρόλο πρέσβη στη χώρα του αναγνώστη. Ασκοπη η ύπαρξη, ωστόσο.

** Νίκος Σιδέρης, Ο ερωτισμός στην τέχνη. Εικαστικές φαντασιώσεις, εκδόσεις Μεταίχμιο, σ. 408 ευρώ 22

Πέντε ζωγράφοι ριγμένοι στην όχθη του ερωτισμού. Μπαλτίς, Γκόγια, Σίλε, Νταλί, Πικάσο, πέντε ζωγράφοι που έκαναν τη διαφορά στα χρόνια τους και στα χρόνια που ήλθαν και στα άλλα που θα έλθουν. Είναι οι οχτώ διαλέξεις που έδωσε ο ψυχίατρος Νίκος Σιδέρης.

** Κωσταντίνα Σανδάλη, Αγγελοι με γαλήνεψαν, εκδόσεις Ιωλκός, σ. 159

Ο έρωτας δεν καινοτομεί, είναι ίδιος όλες τις εποχές για όλες τις εποχές. Και από κοντά η ζωή, η οποία πλουτίζει τα απλούτιστα. Ετσι έχουν τα πράγματα για το ζευγάρι που του δίνει πνοή απο την πνοή της.

** Francine du Plessix Gray, Μαντάμ de Stael. Ερωτας και πολεμική στη Γαλλική Επανάσταση, μτφρ.: Ελενα Τσουκαλά, εκδόσεις Κριτική, ευρώ 15

Δυναμική και διανοούμενη, η Μαντάμ ντε Σταλ (1766 - 1817) βιογραφείται όχι μόνο για τη γοητεία της. Δεν ήταν όμορφη, όμως εξέπεμπε ενέργεια. Διανοούμενη της εποχής της, ελεύθερο πνεύμα και ανεξίθρησκη, δεν έμεινε στη συλλογική μνήμη μόνο για τις θυελλώδεις σχέσεις της με τους πιο ισχυρούς πολιτικούς και διανοούμενους των καιρών της. Η λογοτεχνία της είναι πλασμένη με τα πιο ανυπόκριτα υλικά εναντίον πάσης μορφής τυραννίας, του καθωσπρεπισμού και της υποκρισίας.

** Λιου Νταλίν, Η αυτοκρατορία της επιθυμίας. Η ιστορία της σεξουαλικής ζωής στην Κίνα, μτφρ.: Τάσος Μπέτζελος, εκδόσεις Μεταίχμιο, σ. 200, ευρώ 19,80

Τη σεξουαλικότητα στην αρχαία Κίνα ιστορεί ο καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Σαγκάης. Τέσσερις χιλιάδες χρόνια σωματικής απόλαυσης, που οριοθετούνται από τους αρχαϊκούς χρόνους έως την Πολιτιστική Επανάσταση. Η εικονογραφία οπωσδήποτε συμβατή με το θέμα, πάντως όχι για ηθικολόγους.

** Κώστας Μπλιάτκας, Λυπάμαι, χάσατε!, πρόλογος: Χρήστος Σωτηρακόπουλος, εκδόσεις Τόπος, σ. 264, ευρώ 16,90

Νοσταλγικό λίκνισμα στο παρελθόν για ποδοσφαιριστάδες πρώτου μεγέθους, που κάποτε έλαμψαν και δεν έσβησαν. Κούδας, Σιδέρης, Δομάζος, Παπαϊωάννου, Χρηστίδης, Χατζηπαναγής, όλοι στον αστερισμό της δόξας. Εμφαση δίνει ο συγγραφέας στις δεκαετίες του '60 και του '70. Δεν απουσιάζουν όμως τα χιτάκια της ίδιας «τρελής» εποχής: οι Μπιτλς, ο Μπόμπι Μουρ, ο Μπεστ, ο Πελέ.

** Θανάσης Βαλτινός, Ο τελευταίος Βαρλάμης, εκδόσεις Εστία, σ. 48, ευρώ 12

Ο 19ος αιώνας της αστικής Ελλάδας, εντός και εκτός των τότε γνωστών ελλαδικών συνόρων. Νύχτες της διασποράς και νύχτες αθηναϊκές συναντούνται σ' αυτό το βαλτινό τοπίο. Περιπέτεια σε Παρίσι και Αθήνα, όπου ο έρωτας σηματοδοτεί το καταστροφικό μέλλον. Αρκεί ο αιώνας για να περισώσει τα προσχήματα; Ακόμη κι αν το αδύνατο καραδοκεί; Ακόμη και τότε το δυνατό υπερισχύει.

** Ilias Bourgiotis, Athens Classic Marathon, εκδόσεις Τόπος, σ. 192, ευρώ 39,90

Οι φωτογραφίες για τον μαραθώνιο είναι τραβηγμένες από έναν μαραθωνοδρόμο. Γι' αυτό έχουν το πάτημα της εσωτερικής ζωής του αθλητή. Συνολικά 150 φωτογραφίες σε άσπρα και μαύρο. Σ' ένα λεύκωμα, λοιπόν, η κλασική διαδρομή, από τον τύμβο του Μαραθώνα στο Καλλιμάρμαρο.

** Κρίστοφερ Σμολ, Μουσικοτροπώντας. Τα νοήματα της μουσικής πράξης και της ακρόασης, εκδόσεις Ιανός, σ. 339

Ο βρετανός μουσικολόγος δίνει χώρο στον άνθρωπο να παίξει με το μουσικό κομμάτι του εαυτού του. Ναι, ναι, το πιστεύει, ο καθένας μας μπορεί να συνθέσει το δικό του μουσικό έργο. Ενα βιβλίο απελευθερωτικό για τον ακροατή, γιατί του δίνεται ρόλος να δημιουργήσει και να αυτοσχεδιάσει.

** Μάνος Ελευθερίου, Ο γέρος χορευτής, εκδόσεις Μεταίχμιο, σ. 56, ευρώ 9,80

Διήγηση σαν θέατρο και θέατρο που πάει να γίνει στέρεη πεζογραφία. Εξομολόγηση που γέρνει προς το παραλήρημα, με τη φωνή ενός μοναχικού ηλικιωμένου άντρα. Στο δωμάτιο το διπλανό, του πτωχοκομείου, του οίκου ευγηρίας(;) -άδηλον- κείτεται η γυναίκα του, η οποία δεν απαντά στα καλέσματα του ριψάσπιδος της ζωής. Σε πρώτη μορφή διαβάστηκε στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Φιλίππων Καβάλας.

** Τηλέμαχος Χυτήρης, Τι μένει από το ρόδο και Μικρό μανιφέστο (Γιατί πρέπει να διαβάζουμε ποίηση), εκδόσεις Μεταίχμιο, σ. 56, ευρώ 9,80

Εβδομη ποιητική συλλογή, όπου το ολιγόστιχο στοιχεύει στο μυαλό και στο συναίσθημα του αναγνώστη. Ο χρόνος είναι ο κριτής που δοκιμάζει τις αντοχές μπροστά στο επερχόμενο γήρας του σώματος. Από κοντά, ο λυρισμός μαλακώνει το δύστηνο.

** Μάνος Σαββάκης, Οι λέπροι της Σπιναλόγκας. Ιατρική, εγκλεισμός, βιωμένες εμπειρίες. εκδόσεις Πλέθρον, σ.(;) ευρώ 20

Ο διδάκτωρ Κοινωνιολογίας μελετά το παράδειγμα του Λεπροκομείου της Σπιναλόγκας (1903-1957) ως κοινωνικό θεσμό, που περιέθαλψε την κοινότητα των ασθενών.

Πρόκειται για εγκλεισμό στη νησίδα, αφού ο λεπρός ήταν ο απόκοσμος των ζωντανών.

Αυτό που επιχειρεί ο συγγραφέας είναι να κατανοήσει θέματα, όπως η υγεία, η ασθένεια και ο κοινωνικός στιγματισμός. Σήμερα, η Σπιναλόγκα είναι ένα μουσείο μνήμης, κάποτε, ένα «μουσείο» φρίκης.

** Φρανσουά Νταγκονιέ, Οι μεγάλοι φιλόσοφοι και η φιλοσοφία τους, μτφρ.: Μάρω Τριανταφύλλου, εκδόσεις Μελάνι, σ. 248, ευρώ 15,68

Για αυτούς που δεν ξέρουν και που θέλουν να μάθουν. Προτείνει είκοσι φιλοσόφους της φιλοσοφικής αλφαβήτας και τους συγκρίνει. Η εικοσάδα: Πλάτωνας, Αριστοτέλης, Στωικοί, Επικούρειοι, Ντεκάρτ, Σπινόζα, Λάιμπνιτς, Λοκ, Κοντιγιάκ, Ντιντερό, Χιουμ, Καντ, Χέγκελ, Μαρξ, Νίτσε, Κοντ, Μπερξόν, Μπασελάρ, Χάιντεγκερ, Σαρτρ. Ο 86χρονος συγγραφέας δίδαξε Φιλοσοφία στα Πανεπιστήμια της Λιόν και της Σορβόνης.

** Φερνάντο Πεσσόα, Ο οδοιπόρος, μτφρ. - επιμ.: Μαρία Παπαδήμα, σχέδια: Πάολο Γκέτσι, εκδόσεις Νεφέλη, σ. 88

Εργο του 1917, εκδιδόμενο, όμως, μόλις το 2009, το διήγημα αυτό είναι ο αντίποδας του Αναρχικού τραπεζίτη. Εδώ, παραγκωνίζεται ο ορθολογισμός, για να δώσει τη θέση του στη διαισθητική σκέψη. Ταξίδι μύησης ενός νέου, με οδηγό τον Αντρα με τα Μαύρα. Ο Θεός; Το Ον; Ο Πεσσόα δεν δογματίζει, δρόμους ανοίγει αυτογνωσίας.

** Frederic Lenoir, Ο Χριστός φιλόσοφος, μτφρ.: Αιμίλιος Βαλασιάδης, εκδόσεις Πόλις, σ. 368

Την καλή πλευρά του Χριστιανισμού προσπαθεί να φωτίσει ο ερευνητής στην Ecole des Hautes Etudes en Sciences Sociales και διευθυντής σύνταξης του περιοδικού «Le Monde des Religions». Στέκεται στις στρεβλώσεις του, για να αποδείξει ότι το αιτούμενο είναι η διαρκής επαναφορά στο θεμέλια του λόγου των ευαγγελιστών: αγάπη, ελευθερία, ισότητα, αλληλεγγύη, ανθρωπιά.

** Ράινερ Μαρία Ρίλκε, Ανεκπλήρωτος έρωτας, μτφρ.: Γιώργος Δεπάστας, Βούλα Λούβρου, εκδόσεις Ολκός, σ. 128, ευρώ 12,50

Ο Ρίλκε ο ερωτικός, ανθολογημένος από τον γάλλο διανοητή Φαμπρίς Μιντάλ. Ο έρωτας χωρίς ανταλλάγματα είναι ο μέγιστος. Πέρα από θρησκευτικότητα, που πιστεύει στην πίστη της, φανατικά. Ελευθερωμένος λόγος για ένα πιο ελεύθερο σώμα. Σωματοποιημένος πόνος, χωρίς να μορφάζει. Οχι, όμως, πρόσωπο ψυχρό.

** Επιλ.-παρ.-επιμ.: Κώστας Μπουρναζάκης, Ανθολογία από το έργο του Παντελή Πρεβελάκη, εκδόσεις Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη, σ. 415+φωτ.

Η ανθολογία του συνόλου του έργου του Παντελή Πρεβελάκη έχει ως στόχο, όπως γράφει ο ανθολόγος, «να δώσει μια συνολική εικόνα της πολυσχιδούς πορείας του Π. Πρεβελάκη και, ει δυνατόν, να παρακινήσει τους νέους, κυρίως, αναγνώστες: να αναζητήσουν και να μελετήσουν τα κείμενα και τα βιβλία του». Ο Παντελής Πρεβελάκης, ο πεζογράφος, ο ομιλητής, ο μελετητής - δοκιμιογράφος, ο ποιητής, ο δραματουργός, ο μεταφραστής, ο ιστορικός της τέχνης, ο επιστολογράφος.

** Στυλιανός Αλεξίου - Ζήσιμος Λορεντζάτος, Αλληλογραφία (1967-2003), φιλ. επιμ.: Κώστας Μπουρναζάκης, εκδόσεις Βικελαία Δημοτική Βιβλιοθήκη, σ. 168

Δύο μορφές των νεοελληνικών γραμμάτων αλληλογραφούν. Η γραπτή επικοινωνία τους ξεκίνησε το 1967 και ολοκληρώθηκε το 2003. Η ανιδιοτέλεια, όταν το ζητάει η αφοσίωση στα γράμματα, η φανατική. Στο επίμετρο, συνεντεύξεις, κριτικές και βιβλιογραφία υποστηρίζουν διαφωτιστικά αυτό το σπάνιο ντοκουμέντο.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Βιβλίο
Με λέξεις-κλειδιά
Κριτική βιβλίου
Σχετικά θέματα: Βιβλία για το 2011
Τα βιβλία σβήνουν την τηλεόραση
Ξεχασμένη φρουρά με ιδιαίτερα παιδιά
Με αντρική σκέψη ή συναίσθημα
Λίστες, μάνες και άγιοι χωρίς να θέλουν
Ανευ όρων και ορίων χαρά ζωής
Ενα ρεμπέτικο που σπάει κόκκαλα
Ασυνήθιστες στόφες
Τα «μικρά τίποτα» της καθημερινότητας
Αγόρια σε τόπους μαρτυρίας
Γκρο πλαν στο γυμνό σώμα
ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΑ 2011
Άλλα θέματα στην κατηγορία Βιβλίο της έντυπης έκδοσης
Κριτική βιβλίου
Για να μη διαβούν οι Μήδοι
Εις το όνομα του πατρός
Μουσική
Η τέχνη ως κάθαρση και αυτογνωσία
Βιβλία για το 2011
Τα βιβλία σβήνουν την τηλεόραση
Ξεχασμένη φρουρά με ιδιαίτερα παιδιά
Μαφίες, σε ανθρώπινα μεγαλεία τόπων
Με αντρική σκέψη ή συναίσθημα
Λίστες, μάνες και άγιοι χωρίς να θέλουν
Ανευ όρων και ορίων χαρά ζωής
Ενα ρεμπέτικο που σπάει κόκκαλα
Ασυνήθιστες στόφες
Τα «μικρά τίποτα» της καθημερινότητας
Αγόρια σε τόπους μαρτυρίας
Γκρο πλαν στο γυμνό σώμα
ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΑ 2011
Από τις 4:00 στις 6:00
Αυτό είναι το βιβλίο των τραγουδιών
Ο James Dean της τζαζ
Άλλες ειδήσεις
Το ποίημα του λιονταριού
Ενα αντίο στον Εκτορα Κακναβάτο που έσυρε πίσω του τα τείχη
ΘΗΣΕΙΑ