Έντυπη Έκδοση

βιβλία για το 2011

Αγόρια σε τόπους μαρτυρίας

** Τζοάν Χάρις, Το γαλανομάτικο αγόρι, μτφρ.: Καίτη Οικονόμου, εκδόσεις Ψυχογιός, σ. 560, ευρώ 18,80

Η Τζοάν Χάρις δεν κρατά μόνο την πένα στο Γαλανομάτικο αγόρι. Χωρίς να την αφήνει, βαστά και το πινέλο του ζωγράφου. Το τελευταίο της βιβλίο είναι σαν ένας πίνακας που συνεχώς αλλάζει εικόνα. Τα χρώματα προστίθενται μέχρι την τελευταία στιγμή και το τελικό αποτέλεσμα αιχμαλωτίζει τον αναγνώστη. Η συγγραφέας προφανώς έχει μελετήσει την ψυχολογία των χρωμάτων. Πώς αυτά επιδρούν στην ανθρώπινη συμπεριφορά. Οπως φανερώνει και ο τίτλος, το γαλάζιο κυριαρχεί. Σύμφωνα με την επιστήμη, είναι το χρώμα του πνεύματος. Καλό ή κακό δεν προσδιορίζεται και για τη Χάρις είναι ο καμβάς του έργου. Οι γραμμές των ορίων της ανθρώπινης συμπεριφοράς σβήνονται και ξαναγράφονται. Η συνεχής μετατόπιση των ηρώων από τη μια όχθη στην άλλη διατρέχει τον αφηγηματικό ιστό.

Η 46χρονη, όμως, μπερδεύει ακόμη περισσότερο τα πράγματα χρησιμοποιώντας την τεχνολογία. Το Ιντερνετ. Ο κεντρικός χαρακτήρας διατηρεί διαδικτυακό ημερολόγιο. Εκεί γράφει προσωπικές ιστορίες αποκρύπτοντας την πραγματική του ταυτότητα. Είναι τόσο έντονες και ρεαλιστικές, που ίσως είναι και αληθινές. Το όνομα που χρησιμοποιεί για τις ηλεκτρονικές του περιπέτειες είναι «Blueeyedboy». Ο εικονικός κόσμος ισχυροποιεί τη διαπλοκή αλήθειας-ψέματος. Το τέλος κάθε περιγραφής γίνεται ένα αληθοφανές ερωτηματικό και αυτή η πορεία φτάνει μέχρι την τελευταία σελίδα.

Η Γκλόρια Γουίντερ είναι χήρα με τρεις γιους. Τα ονόματα τους ήταν Μαύρος, Καφετής και Γαλάζιος. Ο Μπ. Μπ. στα σαράντα του μένει ακόμη με τη μητέρα του στο πατρικό του, στην αγγλική επαρχία. Η παρατεταμένη συμβίωση γιου-μάνας περιέχει το κλειδί για τοΓαλανομάτικο αγόρι. Η ασφυκτική σχέση και η υπερβολική αγάπη της μητέρας για το παιδί κρύβονται πίσω από τη συμπεριφορά του Μπρένταν (γιος), της Μπέθαν και της Γκλόρια Γουίντερ. Και οι τρεις είναι ένοχοι. Και οι τρεις δολοφόνοι. Σ' αυτόν τον ρόλο εναλλάσσονται. Και οι τρεις βρίσκονται διαδικτυακά στο ημερολόγιο του πρώτου.

Η Χάρις προσφέρει στο αναγνωστικό κοινό ένα ψυχολογικό θρίλερ με συνεχείς ανατροπές. Η ανατροπή βρίσκεται σχεδόν σε κάθε σελίδα. Σε κάθε κεφάλαιο. Γίνεται κουραστικό κάποια στιγμή. Ταυτόχρονα, όμως δεν αποθαρρύνει τον αναγνώστη να διαβάσει μέχρι τέλους. Πυκνή αφήγηση, στην οποία χωρούν αρκετά ζητήματα. Η καταπίεση των παιδιών από τους γονείς. Η καταπίεση της κοινωνίας στους πολίτες. Η ψεύτικη ελευθερία του Ιντερνετ. Η πλασματική ζωή μπορεί να γίνει πραγματικότητα. Σημαντική η συμβολή της μεταφράστριας Καίτης Οικονόμου, που φέρνεις εις πέρας ένα ογκώδες και απαιτητικό μυθιστόρημα.

** Μέριλιν Ρ1όμπινσον, Γκίλιαντ. Τόπος της μαρτυρίας, μτφρ.: Αντριάνα Σακκά, Βασίλης Αργυριάδης, εκδόσεις Εν Πλω, σ. 327, ευρώ 18

Η Μέριλιν Ρόμπινσον φαίνεται είναι ευλογημένη συγγραφικά. Ο,τι κι αν έχει παραδώσει στο αναγνωστικό κοινό κέρδισε την αποδοχή. Κέρδισε βραβεία. Το πρώτο της μυθιστόρημα έλαβε τη βαρυσήμαντη διάκριση ΡΕΝ/Hemingway. Το Γκίλιαντ. Τόπος της μαρτυρίας απέσπασε το Πούλιτζερ. Η 63χρονη συγγραφέας έχει περίσσευμα ταλέντου και η χάρη του Θεού είναι μαζί της. Με το Γκίλιαντ τιμά κατά κάποιον τρόπο τον υπέρτατο Δημιουργό. Αγγίζει την ουσία της θεϊκής αντίληψης. Το συγκεκριμένο έργο επικεντρώνει στο πιο περίπλοκο ον της φύσης. Τον άνθρωπο. Ενας 76χρονος πάστορας σε μια επαρχιακή πόλη, λίγο πριν πεθάνει, γράφει ένα γράμμα στον εφτάχρονο γιο του. Σε πρώτο επίπεδο είναι ο απολογισμός ενός ηλικιωμένου. Οι συμβουλές που αφήνει, παρακαταθήκη στον συνεχιστή του. Δεν είναι όμως μόνον αυτό. Πάνω απ' όλα είναι φιλοσοφική προσέγγιση της ίδιας της ζωής. Οχι με αοριστολογίες και κενολογίες, αλλά με προσήλωση στην απλότητα και το μεγαλείο του καθημερινού βίου.

Η Ρόμπινσον ξεπερνά τα καθιερωμένα και ξεχωρίζει γιατί το μυθιστόρημα της είναι ποιητικό. Δεν έχει τη φόρμα ποιήματος, ούτε τη δομή. Ωστόσο, ξεχειλίζει από λυρισμό. Βασικό συστατικό της ποιητικής προσπάθειας. Δεν παρασύρεται όμως σε δύσκολα νοήματα και παραποιημένες έννοιες. Σταθερή στους κανόνες του λογοτεχνικού είδους (μυθιστόρημα) που υπηρετεί, εκθέτει τους στοχασμούς της με μέτρο και αξιοπρέπεια. Μιλά για ανθρώπινα ζητήματα που δεν έχουμε την τόλμη να εκφράσουμε. Για τις ηθικές αρχές που δυσκολεύονται να μείνουν όρθιες, για τη ζήλια, τη μοναξιά, τη συγχώρεση, την αγάπη. Ενα βαθιά ανθρώπινο μυθιστόρημα για το κύλισμα του χρόνου. Μια καταβύθιση στα κρυφά μονοπάτια της ψυχής. Στα μύχια ερωτήματά της. Το βιβλίο μπορεί να έχει ήρωα έναν ιερωμένο, εν τούτοις απευθύνεται στον καθένα. Πιστό ή άπιστο. Η ζωή δεν απαιτεί κατανόηση. Απλώς περιμένει. Η συγγραφέας μειώνει το διάστημα αναμονής.

** Αγγελος Παπαηλίας, Στο τέλος έρχεται ο λογαριασμός, μυθιστόρημα-πολιτικό χρονικό, εκδόσεις Οσελότος, σ. 120, ευρώ 12

Το ερώτημα «Πώς φτάσαμε ώς εδώ;» έχει μόνιμη θέση στην ιστορία της χώρας μας. Το «εδώ» είναι διαφορετικό κάθε φορά, αλλά πάντα τραγικό και δυσάρεστο. «Πώς οδηγηθήκαμε στη δικτατορία Μεταξά;». «Πώς ήρθε η Μικρασιατική Καταστροφή;». «Πώς στραφήκαμε εναντίον του εαυτού μας;». «Πώς μας βρήκε οικονομική κατοχή;». Διαβάζοντας το βιβλίο του Αγγελου Παπαηλία, όλα αυτά συμπυκνώνονται σε 120 σελίδες. Ο συγγραφέας καταφέρνει να συνδυάσει τη νεότερη ιστορία με το κοινωνικοπολιτικό σχόλιο. Για να αποφύγει την πλήξη από την κοινοτοπία (ακόμη μια επιστημονική ανάλυση) βάζει πάνω απ' όλα τον μύθο. Μέσα από την πρωτόγνωρη σχέση ενός εντεκάχρονου και μιας εικοσάχρονης, θα ξαναζωντανέψει η εικόνα της Ελλάδας. Ο καλύτερος τρόπος για να ανατρέξεις στο παρελθόν είναι να το επανατοποθετήσεις σε μια λογοτεχνική διαδρομή.

Το βιβλίο αρχίζει σαν αυτοβιογραφία λίγο πριν από το τέλος του Δευτέρου Παγκοσμίου Πολέμου. Συνεχίζει στην εμφύλια σύρραξη, στην τρομοκρατία των νικητών πάνω στους ηττημένους, στην αθλιότητα του κρατικού μηχανισμού. Με φόντο εκείνη τη δυσάρεστη εποχή και αφού γίνεται αναφορά σε κοινωνικοπολιτικές στιγμές που σημάδεψαν τον τόπο μας, καταλήγει στο παρόν. Το ίδιο εφιαλτικό, αλλά με σχήμα διαφορετικό.

Ο Παπαηλίας χωρίς περιστροφές και με λόγο που κυλάει εύκολα, καλύπτει άνετα τη χρονική απόσταση με το «τώρα». Καταθέτει με παρρησία και χωρίς κανένα δισταγμό τη δική του ματιά, τη δική του άποψη σε πρόσωπα, καταστάσεις και γεγονότα που σφράγισαν την κοινωνική και πολιτική ζωή της χώρας, δημιουργώντας κοινωνικά αδιέξοδα, αλλά και ανθρώπινα προσωπικά δράματα.

** Μπιορν Κουμ, Η ιστορία της τρομοκρατίας, μτφρ.: Ξενοφών Παγκαλιάς, εισαγωγή: Περικλής Κοροβέσης, εκδόσεις Εμπειρία Εκδοτική, σ. 311, ευρώ 23,90

Η ένοπλη δράση είναι ο πιο ριζοσπαστικός τρόπος αντίδρασης απέναντι στη βίαιη πολιτική της άρχουσας τάξης. Αν το πρώτο είναι τρομοκρατία, βρίσκει τις ρίζες στο δεύτερο. Ο Μπιορν Κουμ κάνει μια εντυπωσιακή αναδρομή, περιγράφοντας με τον πιο γλαφυρό τρόπο την αιματηρή ιστορία της τρομοκρατίας.

Από τους Εβραίους Ζηλωτές, που έδρασαν κατά τη διάρκεια της ρωμαϊκής κυριαρχίας, τις Ερυθρές Ταξιαρχίες και την Μπάαντερ-Μάινχοφ, μέχρι το δίκτυο του Οσάμα Μπιν Λάντεν, η Ιστορία έχει να επιδείξει άπειρες περιπτώσεις ακραίας βίας. Ο συγγραφέας δεν στέκεται στην απλή περιγραφή των τρομοκρατικών αυτών ομάδων, αλλά τις εντάσσει στο πολιτικό και κοινωνικό γίγνεσθαι στο οποίο έδρασαν. Το βιβλίο του έμπειρου σουηδού δημοσιογράφου γίνεται σημείο αναφοράς για όσους θέλουν να ανατρέξουν στα γεγονότα αυτά και να κατανοήσουν τους λόγους που σημάδεψαν και συνεχίζουν να σημαδεύουν βαθιά τις ανθρώπινες κοινωνίες.

** Συλλογικό έργο.Οι τοιχογραφίες του Ιερού Ναού Παναγίας Αξιον Εστιν Αξιουπόλεως, εκδόσεις Μυγδονία, σ. 281, ευρώ 36,92

Η πίστη χτίζει τις εκκλησίες. Η αφοσίωση στον Θεό τις κάνει γερές και ανθεκτικές στο πέρασμα του χρόνου. Το κατάλληλο... ντύσιμο των ιερών ναών είναι οι τοιχογραφίες. Τα χρώματα, οι μορφές των Αγίων, αναπαραστάσεις βιβλικών εικόνων, αναδεικνύουν το πνεύμα και το νόημα της διδασκαλίας του Θεού.

Η αγιογράφηση του Ιερού Ναού της Παναγίας του «Αξιον Εστι» στην Αξιούπολη του Κιλκίς πληροί τις προϋποθέσεις που θέτει η ιερότητα του χώρου. Η περίπτωσή του όμως είναι ξεχωριστή. Τον εντοίχιο διάκοσμο του ναού ανέλαβε ο Κωνσταντίνος Μ. Βαφειάδης. Στο λεύκωμα αναφέρεται στην έκθεση των κατασκευαστικών πεπραγμένων και στην περιγραφή του εικαστικού ιδιώματος. Εκείνο που κάνει να ξεχωρίζει η δουλειά του Βαφειάδη, είναι η απόδοση της ανθρώπινης μορφής. Ιδιαίτερα η χρήση του αναχρονισμού. Μ' αυτόν τοποθετεί ένα γεγονός του παρελθόντος σε σύγχρονο πλαίσιο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, η παράσταση του αποσχηματισμού του αγίου Λουκά του Ρώσου. Ο αγιογράφος τονίζει: Ιχνογράφησα φωτογραφία του Στάλιν στον χώρο της φυλακής, για να προσδιορίσω το γεγονός χρονικά και συνάμα εικόνισα τον Λένιν να κόβει ο ίδιος τα γένια του Αγίου, για να υπογραμμίσω την ηθική ευθύνη του ανθρώπου αυτού. Η δουλειά του Βαφειάδη προκάλεσε αντιδράσεις, αφού κάποιοι χαρακτήρισαν ανοίκειες ορισμένες εικονογραφικές επιλογές.

** Roger Kennedy, Λίμπιντο. Ψυχολογία-Ψυχανάλυση, μτφρ.: Δέσποινα Σαραφείδου, εκδόσεις Ροές, σ. 135, ευρώ 10

Η λίμπιντο κατέχει σημαντική θέση στην ψυχαναλυτική θεωρία. Στην εισαγωγή του βιβλίου ο Roger Kennedy τονίζει: «Η λίμπιντο είναι η θεωρητική σύλληψη του Φρόιντ ως προς την ψυχική όψη της σεξουαλικής ενέργειας». Ο συγγραφέας διερωτάται για τη θέση της έννοιας στην τρέχουσα θεωρία, εκθέτει τα στάδια ανάπτυξής της και αναδεικνύει τη σημασία της για την κατανόηση της ψυχικής λειτουργίας.

** Βασίλης Κατσικονούρης, ...Πάλι καλά, Ενας θεατρικός μονόλογος και μερικά πεζά, εκδόσεις Σοκόλη-Κουλεδάκη, σ. 112, ευρώ 10,02

Ο Βασίλης Κατσικονούρης ανήκει στους αξιοπρόσεχτους θεατρικούς συγγραφείς. Το 1990 έγραψε το πρώτο του θεατρικό με τίτλο Εντελώς Αναξιοπρεπές και η συνέχεια ήταν σταθερή, συνεπής και καθόλου αδιάφορη. Το ...Πάλι καλά είναι ένας ιδιαίτερα καλαίσθητος τόμος, που περιλαμβάνει τον θεατρικό μονόλογο Το μπουφάν της Χάρλεϋ ή Πάλι καλά καθώς και ορισμένα πεζά.

* Αθανάσιος και Χρήστος Μακρυγιάννης, Ιστοριογραφία της Πίνδου, έκδοση Δήμου Αγνάντων, σ. 252

Η καταγραφή της Ιστορίας συμβάλλει στην εξέλιξη αυτής που δημιουργείται τώρα. Το ευδιάκριτο παρελθόν αντικατοπτρίζεται στο παρόν. Οι καθηγητές Αθανάσιος και Χρήστος Μακρυγιάννης γύρισαν πίσω στον χρόνο και με την Ιστοριογραφία της Πίνδου κατάφεραν να συγκεντρώσουν ό,τι έμεινε πίσω, ό,τι ξεχάστηκε ή χάθηκε πάνω σε κάθε αλλαγή του χρόνου.

** Θανάσης Αθανασίου, Για μια Αριστερά του 21ου αιώνα, Πολιτικά σύμμεικτα, πρόλογος: Στέφανος Στεφάνου, εκδόσεις Επίκεντρο, σ. 364, ευρώ 18

Πολιτικά κείμενα μιας 30ετίας. Ο Θανάσης Αθανασίου έχει διανύσει πολλά χιλιόμετρα στον χώρο της πολιτικής (με την ευρεία έννοια) και της Αριστεράς. Οπως αναφέρει στο προλογικό του σημείωμα: «Πρόκειται για σειρά πολιτικών άρθρων, με κριτική ματιά και προσπάθεια διείσδυσης στην ουσία, στον πυρήνα των καταστάσεων και των φαινομένων. Ετσι, η οπτική τους είναι οπτική πολιτικού αναλυτή και όχι δημοσιογράφου». Κείμενα για την κρίση της Αριστεράς, την περιπέτεια του εκσυγχρονισμού της, τις παραμορφώσεις της φυσιογνωμίας της. Ενας καμβάς αγωνίας για ανίχνευση νέων δρόμων στον 21ο αιώνα.

** Να είχεν ο έρωτας σαΐτες , Επτά αγαπητικά διηγήματα του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη, επιμέλεια: Κώστας Ακρίβος, ζωγραφιές: Δημήτρης Μοράρος, εκδόσεις Μεταίχμιο, σ. 224, ευρώ 14,30

Φόρος τιμής στον μεγάλο σκιαθίτη λογοτέχνη. Ο Κώστας Ακρίβος επιμελήθηκε επτά αγαπητικά διηγήματα.

Στην εισαγωγή του αναφέρει: «Τα επτά ανθολογημένα και θαυμαστά εικονοποιημένα διηγήματα δεν είναι ενδεικτικά των ερωτικών τάσεων και συμπεριφορών που μπορεί κανείς να ανακαλύψει στον πληθυσμό του έργου του Παπαδιαμάντη. Δηλωτικά είναι: του ωκεανού αισθημάτων που τρικύμιζαν διά βίου την ψυχή του μέγιστου Σκιαθίτη».

** Ole Martin Hoystad, Ιστορία της καρδιάς. Από την αρχαιότητα ώς τις μέρες μας, μτφρ.: Απόστολος Σπανός, εκδόσεις Μπαρτζουλιάνος, σ. 362, ευρώ 20

Η καρδιά κατέχει σε όλους σχεδόν τους υψιπετείς πολιτισμούς κεντρική συμβολική θέση, άλλοτε ως έδρα της ψυχής και άλλοτε ως σύμβολο της αγάπης, του έρωτα και της συμπόνιας. Πώς διαμορφώθηκαν στο διάβα του χρόνου οι άπειροι πολιτισμικοί συμβολισμοί της καρδιάς; Πώς έγινε το κατεξοχήν συναισθηματικό, καλλιτεχνικό και λογοτεχνικό μας σύμβολο; Ο νορβηγός καθηγητής Ole Martin Hoystad μελετά τα συγκεκριμένα ερωτήματα.

** Ben Mezrich, Δισεκατομμυριούχοι κατά τύχη, Η ίδρυση του Facebook, μτφρ.: Αργυρώ Μαντόγλου, εκδόσεις Μοντέρνοι Καιροί, σ. 252, ευρώ 14,90

Το Δισεκατομμυριούχοι κατά τύχη είναι ένας δραματικός, αφηγηματικός απολογισμός, βασισμένος σε δεκάδες συνεντεύξεις, εκατοντάδες πηγές και χιλιάδες σελίδες ντοκουμέντων, συμπεριλαμβανομένων των αρχείων από τα πρακτικά δικαστηρίων (από το σημείωμα του συγγραφέα). Το βιβλίο στο οποίο βασίστηκε η ταινία The Social Network.

** Αλέξανδρος Νεχαμάς, Μόνο μια υπόσχεση ευτυχίας. Η θέση του Ωραίου στην τέχνη και στη ζωή, μτφρ.: Ελένη Φιλιππάκη, εκδόσεις Νεφέλη, σ. 162

Το ωραίο δείχνει να στρέφεται προς το μέλλον, κι εμείς το ακολουθούμε χωρίς να γνωρίζουμε τι θα μας αποφέρει. Γι' αυτόν λοιπόν τον λόγο μάς είναι δύσκολο να εξηγήσουμε τόσο γιατί αγαπάμε κάποιον όσο και γιατί είναι κάποιος φίλος μας. Το ωραίο μού εμπνέει επιθυμίες χωρίς να φανερώνει το αντικείμενό τους και με καθιστά πρόθυμο να επαναπροσδιορίσω αυτό που ήδη επιθυμώ, χωρίς να μου λέει τι θα το αντικαταστήσει.

** Ελευθέριος Π. Αλεξάκης, Ορεινή Στερεά Ελλάδα, Εθνογραφικό ημερολόγιο (1984-1991), εκδόσεις Δωδώνη, σ. 565, ευρώ 31,65

Ποια είναι τα χαρακτηριστικά αυτής της μεγάλης περιοχής ή περιφέρειας. Η οικονομία μέχρι πρόσφατα ήταν κτηνοτροφική και γεωργική. Ιδιαίτερα η κτηνοτροφία είχε μεγάλη ανάπτυξη και ήταν ως επί το πλείστον κοπαδιάρικη. Σε όλο τον χώρο υπήρχαν και Σαρακατσάνοι. Εξάλλου, το μεγαλύτερο μέρος της περιοχής είναι απολύτως ελληνόφωνο, αν και τα στοιχεία υποδηλώνουν παλαιότερη εγκατάσταση βλαχόφωνων και αλβανόφωνων πληθυσμών.

Η μετανάστευση, πάντως, και η ερήμωση που είχαν αρχίσει πριν από πολλές δεκαετίες, συνεχίζεται. Εκτεταμένο εθνογραφικό ημερολόγιο που αναφέρεται στη Στερεά Ελλάδα και ιδιαίτερα στις ορεινές περιοχές της.

** Μάργκαρετ Ατγουντ, Η χρονιά της πλημμύρας, μτφρ.: Μπελίκα Κουμπαρέλλη, εκδόσεις Ψυχογιός, σ. 520, ευρώ 18,80

Σ' ένα όχι και τόσο μακρινό μέλλον, η οικολογική καταστροφή και η εξαθλίωση της ανθρώπινης ύπαρξης αποτελούν πλέον γεγονός. Ο Αδάμ-Ενα, ο καλοσυνάτος ηγέτης των Κηπουρών του Θεού, μιας παραθρησκευτικής σέκτας που έχει αφιερωθεί στη συμφιλίωση της επιστήμης με τη θρησκεία, είχε προβλέψει από καιρό μια φυσική καταστροφή που θα άλλαζε τη μορφή της Γης. Δυστυχώς επαληθεύεται. Μόνο δύο γυναίκες φαίνεται να έχουν επιζήσει. Σκοτεινό, τρυφερό, βίαιο και ενίοτε ξεκαρδιστικό.

** Νίκος Δήμου, 1. Η δυστυχία τού να είσαι Ελληνας. 2. Τολμηρές ιστορίες, εκδόσεις Opera, σ. 1 80, 2. 104, ευρώ 10 έκ.

Δύο ξεχωριστά βιβλία του Νίκου Δήμου. Το πρώτο έχει γίνει κλασικό. Πικρό κείμενο αυτογνωσίας, έθεσε με τον δικό του σαρκαστικό τρόπο το θέμα της νεοελληνικής ταυτότητας. Ενα πραγματικά πατριωτικό βιβλίο. Ο Δήμου τοποθετεί τον εαυτό του στη σωστή απόσταση και παρατηρεί τον Ελληνα όπως είναι. Το δεύτερο είναι τολμηρό, όπως υποδηλώνει ο τίτλος του. Αμεσότητα και λιτότητα σε διηγήματα τόσο αληθινά.

* Paul-Laurent Assoun, Ο Φρόιντ και οι κοινωνικές επιστήμες, επιμέλεια, επίμετρο: Νίκος Παπαχριστόπουλος, μτφρ.: Κυριακή Σαμαρτζή, Νίκος Παπαχριστόπουλος, εκδόσεις Opportuna, σ. 320, ευρώ 22

Στο σύγγραμμα αυτό παρουσιάζεται η συμβολή της ψυχαναλυτικής σκέψης ως θεωρίας και ως κλινικής πρακτικής στις κοινωνικές επιστήμες. Ο τρόπος με τον οποίον το έργο του Φρόιντ συνέβαλε στην ερμηνεία του συλλογικού, από την εθνολογία έως την κοινωνική ψυχολογία, από την κοινωνιολογία έως την επιστήμη του δικαίου και την εγκληματολογία, από τη μυθολογία έως την επιστήμη των πολιτισμών.

** Mario Puzo, Ο Σικελός, μτφρ.: Μπέση Πλακούλα, εκδόσεις Μοντέρνοι Καιροί, σ. 467, ευρώ 22,90

Ο συγγραφέας του Νονού συνεχίζει με τον Σικελό. Στο ίδιο μοτίβο με το προηγούμενο. Τοποθετεί τον αναγνώστη και πάλι στον σκοτεινό και σκληρό κόσμο της Μαφίας. Σικελία 1943. Η εξορία του Μάικλ Κορλεόνε πλησιάζει στο τέλος της. Συναντιέται με τον Ντον Κρότσε Μαλό. Σκοπός της συνάντησης, να οργανώσουν την απόδραση του μεγαλύτερου ληστή της χώρας, Σαλβατόρε Τζουλιάνο. Ιντριγκες, προδοσία και ανελέητο ανθρωποκυνηγητό συνθέτουν αυτό το συναρπαστικό μυθιστόρημα.

** Ρόμπερτ Χάρις, Conspirata, Η συνωμοσία, μτφρ.: Εφη Τσιρώνη, εκδόσεις Ψυχογιός, σ. 528, ευρώ 18,80

Ιστορικό μυθιστόρημα βουτηγμένο στην αγωνία και την ίντριγκα. Θρίλερ καλογραμμένο, καλοδουλεμένο. Η συνωμοσία, σχεδόν συνομήλικη με την πολιτική. Ετος 62 π.Χ. και ο Κικέρωνας κρατάει τα σκήπτρα. Ωστόσο, λίγο μετά ανακαλύπτει την ύπαρξη μιας συνωμοσίας με σκοπό την ανατροπή της κυβέρνησης. Αποφασίζει να ξεσκεπάσει την πλεκτάνη. Οι θεοί, όμως, είναι ανηλεείς. Βασισμένο σε πολυετή έρευνα και αριστοτεχνικά γραμμένο, αποτελεί τη συνέχεια του Κικέρωνα, όπως την αφηγήθηκε ο Χάρις στο Imperium.

** Δημήτρης Γέρος, Shades of Love, Εκθεση φωτογραφιών πάνω σε ποιήματα του Κ. Π. Καβάφη, εκδόσεις Insight Editions, σ. 170

Τα ποιήματα δημιουργούν εικόνες που ξεπερνούν και την πιο ζωηρή φαντασία. Μερικές φορές και την ίδια τη ζωή. Ο Δημήτρης Γέρος είναι ευρύτερα γνωστός για τη ζωγραφική του. Παράλληλα, ασχολείται με τον ίδιο ζήλο και με τη φωτογραφία. Το ελληνικό έχει την ευκαιρία να γνωρίσει τη φωτογραφική δουλειά του με τίτλο Shades of Love. Σκιές της αγάπης σε φωτογραφίες. Ο Γέρος «εικονογραφεί» με τον δικό του τρόπο τα ποιήματα του Κ. Π. Καβάφη. Προσπαθεί να αποτυπώσει τα χρώματα και τις φιγούρες που δίνουν τα ποιήματα του μεγάλου Αλεξανδρινού ποιητή. Ο Τζόνι Γουντ στην εισαγωγή του βιβλίου εύστοχα παρατηρεί: «Σε αυτές τις φωτογραφίες δεν εστιάζει στο ολοκληρωμένο ποίημα, στην πλήρη εξιστόρηση του περιστατικού από τον Καβάφη, αλλά στην πιο λαμπερή στιγμή του».

** Διονύσης Ελευθεράτος, Εξουσία, τι μπάλα παίζεις;, πρόλογος: Παντελής Μπουκάλας, εκδόσεις Τόπος, σ. 360, ευρώ 15,40

Η μπάλα δεν κλείνει μόνο αέρα. Εχει δόξα και χρήμα και παρασύρει και την πολιτική. Ο Διονύσης Ελευθεράτος «ακτινογραφεί» χαρακτηριστικές ιστορίες, πολύ νωπές στην πλειονότητά τους, από Ελλάδα και εξωτερικό. Δείχνει τι κρύβεται πίσω από την επιφάνεια των πραγμάτων. Περιγράφει το πολιτικό φόντο αθλητικών γεγονότων.

** Ρέιμοντ Κάρβερ, Αρχάριοι, μτφρ.-επίμετρο: Γιάννης Τζώρτζης, εκδόσεις Μεταίχμιο, σ. 336, ευρώ 18,70

Η πιο διάσημη συλλογή διηγημάτων του μεγάλου αμερικανού διηγηματογράφου Ρέιμοντ Κάρβερ. Είχε κυκλοφορήσει με τον τίτλο Για τι πράγμα μιλάμε, όταν μιλάμε για αγάπη, πριν από τη διαδικασία της επιμέλειας. Πρόκειται για τη μη επιμελημένη εκδοχή του αριστουργήματος, το οποίο περιέκοψε σε μεγάλο βαθμό ο επιμελητής και μέντορας του Κάρβερ, Γκόρντον Λις. Το αποκατεστημένο κείμενο συνιστά μια συναρπαστική ματιά στην αισθητική ενός σπουδαίου συγγραφέα.

**Lisa McMann, Ξύπνα, μτφρ.: Αργυρώ Πιπίνη, εκδόσεις Πατάκη, σ. 216, ευρώ 10,50

Η Τζένι είναι δεκαεφτά χρόνων και διαθέτει μια μοναδική ικανότητα: μπορεί να παρακολουθεί τα όνειρα των άλλων. Αθελά της όμως. Αυτή είναι μια πολύ καλή βάση για να φτιάξει το πρώτο της μυθιστόρημα η Lisa McMann. Το τελικό αποτέλεσμα είναι γοητευτικό. Οπως έγραψαν τα ξένα Μέσα: «Ενας εκρηκτικός συνδυασμός ταχύτητας στην αφήγηση, νεανικού προβληματισμού και παραφυσικών εμπειριών».

** Grace Davie, Κοινωνιολογία της θρησκείας, πρόλογος: Ιωάννης Σ. Πέτρου, μτφρ.: Ε. Λίλιου, Ν. Παπαγεωργίου, εκδόσεις Κριτική, σ. 424, ευρώ 35

Το θέμα της θρησκείας και της πίστης είναι διαχρονικό και θα παραμένει, για να συνεχίσουμε να αναρωτιόμαστε. Η Grace Davie μελετά τον τρόπο με τον οποίο οι θρησκείες επηρεάζουν τις ατομικές και συλλογικές συμπεριφορές, τα ζητήματα που εγείρει η κοινωνιολογική προσέγγιση της θρησκείας, καθώς και τις προοπτικές για μελλοντικές εξελίξεις.

** Χρήστος Σιάφκος, Μιχάλης Κακογιάννης. Σε πρώτο πλάνο, σειρά: Αληθινές ιστορίες, εκδόσεις Ψυχογιός, σ. 304, ευρώ 19,90

Ο Μιχάλης Κακογιάννης είναι ο πρώτος, ανάμεσα στους μετρημένους στα δάχτυλα του ενός χεριού συναδέλφους του σκηνοθέτες, που μπόρεσε να βγάλει την Ελλάδα έξω από τα σύνορά της. Στη βιογραφία του διηγείται ακριβώς αυτό τον άθλο αλλά και την περιπέτειά του στον κόσμο του σινεμά και του θεάτρου.

** Oriana Fallaci, Γράμμα σ' ένα παιδί που δεν γεννήθηκε ποτέ, μτφρ.: Εφη Καλλιφατίδου, εκδόσεις Νεφέλη, σ. 152

Το βιβλίο εκδόθηκε πρώτη φορά το 1975 και έχει πουλήσει παγκοσμίως πάνω από τέσσερα εκατομμύρια αντίτυπα. Ενα μικρό, εξαιρετικό, δείγμα, από μια μοναδική προσωπικότητα. Μια αληθινή δημοσιογράφο. «Δεν πιστεύω στην οικογένεια. Η οικογένεια είναι ένα ψέμα στημένο απ' αυτούς που οργάνωσαν τον κόσμο, για να ελέγχουν καλύτερα τους ανθρώπους, να εκμεταλλεύονται καλύτερα την υπακοή στους κανόνες. Επαναστατούμε πιο εύκολα όταν είμαστε μόνοι, υποχωρούμε πιο εύκολα όταν ζούμε με άλλους. Η οικογένεια δεν είναι παρά το φερέφωνο ενός συστήματος που δεν μπορεί να σου επιτρέψει την ανυπακοή, και η αγιότητά της δεν υπάρχει».

* Michael Kimball, Αγαπητοί όλοι, μτφρ.: Παλμύρα Ισμυρίδου, εκδόσεις Οκτώ, σ. 253, ευρώ 16,50

Ενα μυθιστόρημα γραμμένο με τη μορφή επιστολών, σημειώσεων ημερολογίου, εγκυκλοπαιδικών λημμάτων, συνομιλιών με διάφορους ανθρώπους, σημειωμάτων των δασκάλων προς τους γονείς, άρθρων από εφημερίδες και άλλων αποσπασμάτων, τα οποία αφηγούνται την ιστορία της σύντομης ζωής τού Τζόναθαν Μπέντερ, μετεωρολόγου.

** Κ. Βήτα, Θα διασχίσεις ένα πρωινό τον κόσμο, περιέχει CD screen saver, εκδόσεις Οξύ, σ. 192, ευρώ 17,90

Ο ιδρυτής των «Στέρεο Νόβα» σ' ένα βιβλίο με στίχους, ανέκδοτα σχέδια, ποιήματα και εικόνες μέσα από την πορεία του.

Απόσπασμα από το βιβλίο: «γιατί, όταν κοιμάσαι γίνεσαι παιδί/Χαρταετός, παλίρροια, ταξιδιάρικο πουλί/Μπορείς να καθορίσεις τη ζωή με τη σκανδάλη/Να πατήσεις σαν τσιγάρο ένα παραπάνω/Μπορείς να πας όπου θες να βρεις ελευθερία».

** Βιργινία Ματσέλη, Αρης Τσαβαρόπουλος, Η ελληνική κασέλα, εκδόσεις Καπόν, σ. 296, ευρώ 63,30

Κάποια αντικείμενα ακολουθούν τον χρόνο και δεν τον αφήνουν να φύγει ποτέ. Κι αν αυτός προχωρεί, γραπώνονται στην «ουρά» του. Η κασέλα έχει ριζώσει στη μνήμη του ελληνικού λαού. Για πολλούς αιώνες υπήρξε το μοναδικό φυλακτικό έπιπλο του ελληνικού σπιτιού. Οι συγγραφείς του βιβλίου δεν περιορίζονται απλώς σε μια συστηματική παρουσίαση των γενικών τυπολογικών χαρακτηριστικών της και των κατά τόπους παραλλαγών της. Η έκδοση περιλαμβάνει 508 έγχρωμες εικόνες.

** Λένα Κιτσοπούλου, Μεγάλοι δρόμοι, εκδόσεις Μεταίχμιο, σ. 232, ευρώ 14,90

Το νέο βιβλίο της Λένας Κιτσοπούλου (ηθοποιός και σκηνοθέτρια) ξεπηδά μέσα από την αληθινή ζωή. Ετσι όπως πρέπει να τη λαμβάνουμε. Μετά τις βραβευμένες «Νυχτερίδες» και τη νουβέλα «Μ.Α.Ι.Ρ.Ο.Υ.Λ.Α.» δέκα νέες ιστορίες θα ταξιδέψουν τον αναγνώστη σε μεγάλους δρόμους. Οι μισές τοποθετούνται στο φόντο της περιφέρειας. Η συγγραφέας προσφέρει μη αναμενόμενες καταστάσεις. Η γλώσσα της είναι ρεαλιστική, καθημερινή, τόσο οικεία σε μας. Ελληνικό ροκ. Το χιούμορ δεν λείπει και κάνει ακόμη πιο ενδιαφέρον το μείγμα. Ολα αυτά συμβαίνουν στο μυαλό. Οπως σημειώνεται στο οπισθόφυλλο: «Τα μεγάλα ταξίδια και οι μεγάλες διαδρομές συμβαίνουν καμιά φορά μέσα σε λίγα τετραγωνικά μέτρα».

** Γιώργος Μαυρωτάς, Το θεώρημα της επτάδας, εκδόσεις Πατάκη, σ. 448, ευρώ 17

Το πρώτο μυθιστόρημα του πρώην πολίστα Γιώργου Μαυρωτά. Ο νέος συγγραφέας καταφέρνει να περάσει τον τρόπο που αγωνιζόταν και στο χαρτί. Ηρεμα, μεθοδικά και δυνατά εκεί όπου χρειάζεται, αφήνει το στίγμα του. Η προσωπική πορεία, στις πισίνες και στο πανεπιστήμιο, μπλέκονται με μπόλικη δόση ευαισθησίας. Το αποτέλεσμα είναι αρκετά συγκινητικό, χωρίς να γίνεται μελοδραματικό. Ο μύθος ενισχύεται με αρκετό χιούμορ και η πραγματικότητα φαίνεται ξεκάθαρα στο πίσω μέρος του σκηνικού. Στο επίκεντρο, ο άνθρωπος και η προσπάθεια του να βγει νικητής.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Βιβλίο
Με λέξεις-κλειδιά
Κριτική βιβλίου
Σχετικά θέματα: Βιβλία για το 2011
Τα βιβλία σβήνουν την τηλεόραση
Ξεχασμένη φρουρά με ιδιαίτερα παιδιά
Μαφίες, σε ανθρώπινα μεγαλεία τόπων
Με αντρική σκέψη ή συναίσθημα
Λίστες, μάνες και άγιοι χωρίς να θέλουν
Ανευ όρων και ορίων χαρά ζωής
Ενα ρεμπέτικο που σπάει κόκκαλα
Ασυνήθιστες στόφες
Τα «μικρά τίποτα» της καθημερινότητας
Γκρο πλαν στο γυμνό σώμα
ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΑ 2011
Άλλα θέματα στην κατηγορία Βιβλίο της έντυπης έκδοσης
Κριτική βιβλίου
Για να μη διαβούν οι Μήδοι
Εις το όνομα του πατρός
Μουσική
Η τέχνη ως κάθαρση και αυτογνωσία
Βιβλία για το 2011
Τα βιβλία σβήνουν την τηλεόραση
Ξεχασμένη φρουρά με ιδιαίτερα παιδιά
Μαφίες, σε ανθρώπινα μεγαλεία τόπων
Με αντρική σκέψη ή συναίσθημα
Λίστες, μάνες και άγιοι χωρίς να θέλουν
Ανευ όρων και ορίων χαρά ζωής
Ενα ρεμπέτικο που σπάει κόκκαλα
Ασυνήθιστες στόφες
Τα «μικρά τίποτα» της καθημερινότητας
Αγόρια σε τόπους μαρτυρίας
Γκρο πλαν στο γυμνό σώμα
ΗΜΕΡΟΛΟΓΙΑ 2011
Από τις 4:00 στις 6:00
Αυτό είναι το βιβλίο των τραγουδιών
Ο James Dean της τζαζ
Άλλες ειδήσεις
Το ποίημα του λιονταριού
Ενα αντίο στον Εκτορα Κακναβάτο που έσυρε πίσω του τα τείχη
ΘΗΣΕΙΑ