Έντυπη Έκδοση

Τέχνες & Πολιτισμός

Τυπογραφείο

  • Συνομιλίες και εξομολογήσεις

    Η δύστροπη καθημερινότητα των σχέσεων από έναν ποιητή ο οποίος αποκαλύπτεται μέσα από τον εξομολογητικό του τόνο. Χάρης Βλαβιανός, «Διακοπές στην πραγματικότητα». Τι ακριβώς μπορούμε να ζητήσουμε από την ποίηση στις ημέρες μας; Οχι, ασφαλώς, έναν υψιπετή λυρισμό, που θα υμνήσει την ομορφιά και τον έρωτα ή θα πενθήσει για τον θάνατο. Αλλά ούτε και μια γλωσσοκεντρική, αυστηρά αισθητική στάση, που θα αποθεώσει τον καλλιτέχνη και το εργαστήριό του.

    Η ποίηση ενδέχεται στα χρόνια μας να μπορεί να ακολουθήσει έναν λιγότερο δύσβατο και πιο προσιτό δρόμο, ο οποίος θα αποκαλύψει, μέσα από τον εξομολογητικό και ταυτοχρόνως συνομιλητικό τόνο του στίχου της, τόσο τις υπαρξιακές αναρωτήσεις της, όσο και τον ασίγαστο προβληματισμό της γύρω από τον ρόλο της ως τέχνης και ως γραφής.

    Αυτόν ακριβώς τον δρόμο διαλέγει ο Χάρης Βλαβιανός με την καινούργια του συλλογή «Διακοπές στην πραγματικότητα» (εκδόσεις Πατάκη), που έρχεται όχι μόνο να συμπληρώσει, αλλά και να διευρύνει τις αναζητήσεις μιας εικοσιπεντάχρονης διαδρομής του στην τέχνη.

    Δοκιμάζοντας να προσδιορίσει την ταυτότητα του ποιητικού του βιβλίου, ο Βλαβιανός προκρίνει έναν τριπλό χαρακτηρισμό: «Ποιήματα, σχεδιάσματα, μεταγραφές». Ισχύουν και τα τρία, αφού στο υλικό του έργου του περιλαμβάνονται καθαρά ποιήματα (για τη δύστροπη καθημερινότητα των σχέσεων σ' έναν αποσπασματικό και μονίμως ανολοκλήρωτο κόσμο), πεζά σχεδιάσματα (συμβολικές ή μεταφορικές αφηγήσεις για τη θέση και την αποστολή του ποιητή σ' ένα σύμπαν από το οποίο έχουν αφαιρεθεί όλες οι σταθερές ή αντικειμενικές προδιαγραφές) και κειμενικές μεταγραφές (ένα ανεξάντλητο παιχνίδι με κάθε είδους φιλολογική πηγή: από την αγγλοσαξονική ή τη ρωσική λογοτεχνική παράδοση μέχρι την αριστοτελική φιλοσοφία και τον Μπρεχτ).

    Ο Βλαβιανός δουλεύει με ένα ευρύ δίχτυ σημασιών και παραπομπών, που δεν παράγει ποτέ λογιοτατισμό ή εγκεφαλισμό.

    Η θερμότητα του αυτοβιογραφικού στοιχείου και η απροσποίητη έκφραση του ποιητικού του εγώ, που συχνά εκδηλώνεται με μιαν ιδιαιτέρως εκλεπτυσμένη ειρωνεία, τον προφυλάσσουν ευθύς εξαρχής από την οποιαδήποτε κακοτοπιά (είτε στην οικονομία της σύνθεσης, είτε στο χτίσιμο του ύφους της) και τον εφοδιάζουν με μιαν επικοινωνιακή ικανότητα η οποία μας επιτρέπει όχι μόνο να αποκρυπτογραφήσουμε χωρίς βεβιασμένη προσπάθεια τον λόγο του (παρά το εμφανές διανοητικό του φορτίο), αλλά και να μοιραστούμε κατά τον αμεσότερο τρόπο τη συγκίνησή του: «Ελα ας κλείσουμε για λίγο τα μάτια· / ας αφήσουμε τον αγαπημένο σου Καετάνο Βελόσο / να μας νανουρίσει με την απαλή φωνή του. / Να ονειρευτούμε μαζί το όνειρο που δεν θα ζήσουμε».

    Πώς να ξεχαστούμε με ένα βιβλίο

    Εχω γράψει πολλές φορές πως από μόνο του ένα μπεστ σέλερ δεν είναι ούτε καλό ούτε κακό.

    Ενα καθ' όλα άξιο λογοτεχνικό έργο μπορεί αίφνης να βρεθεί στην κορυφή των πωλήσεων για ποικίλους λόγους: για το θέμα του, για τους χαρακτήρες του ή για το νεύμα το οποίο απευθύνει στην εποχή του.

    Η έννοια του μπεστ σέλερ αποκτά ύποπτο περιεχόμενο όχι όταν ένα βιβλίο κάνει τρελά νούμερα, αλλά όταν γίνεται πασιφανές το γιατί τα πετυχαίνει: όταν, με άλλα λόγια, δεν μπορεί να κρύψει την ετοιματζίδικη συνταγή του.

    Το καινούργιο μυθιστόρημα της Ντόρας Γιαννακοπούλου «Ενοχα μυστικά» (εκδόσεις Καστανιώτη) είναι εξ ολοκλήρου μια συνταγή.

    Προηγείται ένα συγκλονιστικό δράμα: δυο κορίτσια βιάζονται από τον ίδιο άντρα, το ένα σεξουαλικά, το άλλο ψυχικά. Ακολουθεί μια άκρως θεαματική κορύφωση, που αποκαλύπτει έναν ανεκπλήρωτο λεσβιακό έρωτα. Τίποτε απ' αυτά, ωστόσο, δεν θα κάμψει το σθένος της αφήγησης, που θα υπερβεί στο τέλος όλες τις αντιθέσεις για να μοιράσει απλόχερα την ευτυχία σε απαξάπαντες τους ήρωες: τρωθέντες και μη.

    Η θέση του αναγνώστη καθίσταται σαφής: πρώτα μεταβάλλεται σε θεατή - καταναλωτή ενός ανείπωτου πόνου και μετά βγαίνει διαμιάς από την άβολη θέση αφού ό,τι έχει παρακολουθήσει αίρεται προς πλήρη δικαίωση των πληγέντων και του ιδίου.

    Θέση - αντίθεση - σύνθεση ή πώς να ξεχαστείτε διαβάζοντας ένα βιβλίο, ξεχνώντας μαζί του και τον κόσμο.

    Νέες εκδόσεις

    «Μακρινή ακτή»

    ΚΑΡΙΛ ΦΙΛΙΠΣ

    Μετάφραση: Ρένα Χατχούτ.

    Εκδόσεις «Scripta».

    Μια δασκάλα που έχει συνταξιοδοτηθεί πρόωρα και αγωνίζεται να αντιμετωπίσει την κατάθλιψη και ένα αφρικανός μετανάστης που προσπαθεί να επιβιώσει. Η συνάντηση τους θα φέρει κοντά δύο εξόριστους κόσμους και θα οδηγήσει σε μια κοινή θεραπεία.

    «Ηδονή και εξουσία»

    ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΜΠΑΚΟΝΙΚΑ

    Εκδόσεις «Μεταίχμιο».

    Η σκληρή ερωτική σχέση ανάμεσα σ' έναν άντρα και μια γυναίκα οι οποίοι διαθέτουν μιαν ορισμένη ηλικία: ο κρυφός πόλεμος και οι φανερές μάχες, οι επιθέσεις και οι συνευρέσεις, η βία και η τρυφερότητα σε μια σειρά από ποιήματα με τολμηρή γλώσσα και αδρή εικονοποιία.

    «Υφη σκέψης»

    ROBERT J. STERNBERG:

    Μετάφραση: Χρήστος Γεμελιάρης.

    Εκδόσεις «Πολύτροπον».

    Για ποιον λόγο η σχολική βαθμολογία μπορεί να αποδώσει μόνο σε περιορισμένη έκταση τις πραγματικές ικανότητες των παιδιών. Ενα βιβλίο για την εκπαίδευση, αλλά και για τη γνώση από έναν καθηγητή ψυχολογίας που ξέρει να γράφει με γοητευτικό τρόπο.

    Περιοδικό «Εντευκτήριο»

    Αφιέρωμα στον Μίλτο Σαχτούρη,

    Ιανουάριος-Μάρτιος 2009,

    τεύχος 84.

    Σελίδες για τον Μίλτο Σαχτούρη σ' ένα τεύχος που μας καλεί να θυμηθούμε ποικιλοτρόπως το έργο του και τις παράξενες, παράλογες και συνάμα άκρως υποβλητικές εικόνες του. Δημοσιεύονται τέσσερα ανέκδοτα ποιήματα κι ένα ιδιόχειρο βιογραφικό σημείωμα.

    «Κρύβοντας τον ελέφαντα»

    JIM STEINMEYER

    Μετάφραση: Βασίλης Αθανασιάδης.

    Εκδόσεις «Κέδρος».

    Η ιστορία της μαγείας χωρίς μεταφυσική. Ο Jim Steinmeyer μας βοηθάει να καταλάβουμε πώς οι αρχές της οπτικής, του φωτισμού και της μηχανικής δημιουργούν όχι ανεξήγητα θαύματα, αλλά μια συναρπαστική τέχνη.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Συναυλίες
Ποιοι λύνουν και δένουν
Χορός
Ο χημικός του χορού
Συνέντευξη: Μελίνα Τανάγρη
Η Μελίνα στη χώρα του χιπ-χοπ
Συνέντευξη
Michel le Grand!
Κινηματογράφος
Το αντάρτικο της ελληνικής οθόνης
Συνέντευξη: Πολ Σρέιντερ
«Σήμερα έχουμε μόνο δράση και εφέ»
Μόδα
Ο ράφτης του σινεμά
Θέατρο
Οι αναμνήσεις δεν έγιναν καπνός
Γάμος με τα όλα του
Ψωμί, έρωτας, ελευθερία
Συνέντευξη: Αμος Γκιτάι
«Η αισιοδοξία είναι μονόδρομος»
Ενάλιες Αρχαιότητες
Βυθισμένες πολιτείες
Εικαστικά
Τα αντικείμενα του πόθου
Βιβλίο
Ο θάνατός της η ζωή του
Υπερπαραγωγές στο χαρτί