Έντυπη Έκδοση

Οι «εκτός πλαισίου» ψηφοφόροι

Η Αντιγόνη Μπέρτσου είναι 46 ετών. Ζει και εργάζεται στην Αθήνα, ιδιωτική υπάλληλος. Είναι απόφοιτος πανεπιστημίου και διδάσκει αγγλικά σε φροντιστήριο στη Γλυφάδα. Ο άνδρας της Αντώνης, 52, είναι υπάλληλος τραπέζης. Μαζί, συνεισφέρουν στον οικογενειακό προϋπολογισμό ποσό λίγο μικρότερο από 3.000 ευρώ τον μήνα.

Και οι δύο τους στις προηγούμενες βουλευτικές εκλογές ψήφισαν ΠΑΣΟΚ, αλλά δεν είναι «σταθεροί ψηφοφόροι» του. Το 2004 ο Αντώνης είχε ψηφίσει Νέα Δημοκρατία και η Αντιγόνη Συνασπισμό.

Σήμερα, ανήκουν στο «κόμμα που δεν έχει όνομα». Που περιγράφεται όμως από τα ίδια τα... μέλη του με τη φράση «δεν ψηφίζω πια κανέναν κερατά» (όπου «κερατάς» είναι η πιο ήπια έκφραση που χρησιμοποιούν), και που έχει, το «κόμμα» αυτό, τέτοια πια δυναμική που, όχι μόνο υποχρεώνει τους δημοσκόπους να το συμπεριλαμβάνουν στις έρευνές τους με κανονικό κωδικό (όπως, ας πούμε, «ΠΑΣΟΚ», «Νέα Δημοκρατία», «ΚΚΕ», «Συνασπισμός», κ.λπ.), αλλά βρίσκεται στην 3η θέση στον πίνακα της «πρόθεσης ψήφου» των πολιτών και απειλεί πολύ σοβαρά τη Νέα Δημοκρατία για την δεύτερη.

«Να πνιγούνε όλοι τους!»

Ο Κώστας Παναγόπουλος, της εταιρείας Alco, που διεξήγαγε την σχετική έρευνα από 5 έως 9 Σεπτεμβρίου, ονομάζει αυτούς τους «δεν ψηφίζω κανέναν» πολίτες, ως «ψηφοφόρους εκτός πλαισίου».

Οι άνθρωποι αυτοί, λέει, εκτός του ότι έχουν πολύ ευδιάκριτα χαρακτηριστικά (από αυτά που πληρούν θαυμάσια η Αντιγόνη και ο άνδρας της Αντώνης), δηλώνουν απόλυτα δυσαρεστημένοι από την κυβέρνηση, απόλυτα δυσαρεστημένοι απ' όλα τα κόμματα της αντιπολίτευσης, και απόλυτα απαισιόδοξοι για το μέλλον της χώρας («δεν θα βγούμε από την κρίση», λένε).

Θεωρούν, όπως απαντούν στους ερευνητές που τους ρωτούν στις δημοσκοπήσεις, ότι το σημερινό κομματικό πλαίσιο είναι, πρώτον, αναποτελεσματικό, και δεύτερον, διεφθαρμένο. Και όπως η Αντιγόνη, λένε ότι «εγώ δεν θέλω να συμβάλω στην αναπαραγωγή αυτού του πλαισίου, άρα βγαίνω έξω από αυτό, και να πάνε να πνιγούνε όλοι τους».

Αυτή η «εκτός πλαισίου φυλή» ήδη καταγράφει στις δημοσκοπήσεις ποσοστό 17,3%, ενώ το «Λευκό» βρίσκεται στο 5,3%. Αυτό σημαίνει ότι το 22,6%, δηλαδή 1 στους 4 Ελληνες που έχουν δικαίωμα ψήφου, δηλώνει ότι εάν γίνονταν σήμερα εκλογές, ή θα έριχνε λευκό ή δεν θα πήγαινε καν να ψηφίσει. Στην έρευνα της Alco, σε περίπτωση εκλογών τώρα, το ΠΑΣΟΚ θα μάζευε 26,8% των ψήφων και η Νέα Δημοκρατία 19,8%.

Αυτή η «νέα φυλή», μας λέει ο κ. Παναγόπουλος, έχει πια πολύ συγκεκριμένα χαρακτηριστικά. Το 53% είναι γυναίκες, το 47% άνδρες. Το 65% είναι κάτοικοι αστικών περιοχών. Το 70% είναι στην ηλικιακή ομάδα μεταξύ 45-54 ετών. Τέσσερις στους 10 ψήφισαν ΠΑΣΟΚ στις προηγούμενες εκλογές. Το 25% αυτών ψήφισε Ν.Δ.

Στην ηλικιακή ομάδα των νέων, 18-24, το 25% δηλώνει ότι δεν θα πάει να ψηφίσει, και το 10% ότι θα ρίξει «λευκό».

Στην πλειοψηφία τους, οι «εκτός πλαισίου» ψηφοφόροι είναι μέσου και χαμηλού εισοδήματος, και έχουν μορφωτικό επίπεδο αναλογικό εκείνου που καταγράφεται πληθυσμιακά σε όλες τις έρευνες - διαπερνά, δηλαδή, οριζόντια τον πληθυσμό.

Το φαινόμενο της δυσαρέσκειας, έως και απέχθειας, του κόσμου για το σημερινό πολιτικό τοπίο στην Ελλάδα εντοπίζεται εδώ και αρκετό καιρό στις έρευνες που διεξάγονται. Ξαφνικά, όμως, το φαινόμενο αυτό άρχισε το τελευταίο εξάμηνο να οδηγεί ανθρώπους σε συγκεκριμένη στάση και συμπεριφορά σχετικά με τις πολιτικές τους επιλογές: η μη έγκυρη ψήφος. Και αυτή εκφράστηκε σε δύο στάδια.

Κατ' αρχάς η απόφαση ότι «εγώ θα ρίξω λευκό» φαίνεται πως ξεκίνησε να ριζώνει τον περασμένο Φεβρουάριο, στα βαθιά της κρίσης, και τον Απρίλιο του 2010, σε πανελλήνια έρευνα της Alco, πετάχτηκε στο 9%, ενώ τον Ιανουάριο αυτής της χρονιάς ήταν στο 4,9%.

Μετά το Πάσχα, προέκυψε και μια δεύτερη τάση, πέραν του «λευκού». Ηταν η τάση τού «εγώ δεν πάω να ψηφίσω». Τάση που, όπως μας λέει ο κ. Παναγόπουλος, στις έρευνες «δεν εκφράστηκε τόσο κομψά». Απαντήσεις όπως «να πάνε στον διάολο», «να πάνε να...», και «άει σιχτίρ», ήταν οι πιο συνηθισμένες που άκουσαν οι άνθρωποι που έκαναν τις έρευνες.

Μέχρι τότε, το ποσοστό τών «δεν ψηφίζω κανέναν» ήταν γύρω στο 6%. Οταν οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι το ποσοστό αυτό εκτοξευόταν και δεν μπορούσε κάποιος να το αγνοήσει, ειδοποίησαν τους επόπτες τους και αυτοί αμέσως αποφάσισαν να προσθέσουν αυτήν την «εκτός πλαισίου φυλή» στους κωδικούς των ερευνών. Ετσι, πλάι στο ΠΑΣΟΚ, στη Νέα Δημοκρατία, στο ΚΚΕ, στον ΣΥΡΙΖΑ, στο ΛΑΟΣ, στα «Δεν γνωρίζω/δεν απαντώ», στα λευκά και στα άκυρα, προστέθηκαν και οι «δεν ψηφίζω κανέναν...»

«Κανέναν κερατά»

«Εκτοτε, δεν ανεβαίνει απλώς αυτή η φυλή. Εκρήγνυται. Και διακινδυνεύω μάλιστα την πρόβλεψη ότι στις επόμενες βουλευτικές εκλογές θα έχουμε ρεκόρ αποχής, που τώρα στέκει γύρω στο 24%-25%», λέει ο πρόεδρος και διευθύνων σύμβουλος της Alco.

Η καθηγήτρια αγγλικών Αντιγόνη Μπέρτσου δηλώνει στην «Κ.Ε.» ότι η απόφασή της να μην ψηφίσει «κανέναν κερατά» είναι απολύτως πολιτική και αδιαφορεί για εκείνα τα κομματικά στελέχη που θα την επικρίνουν, όπως έκανε ο κ. Πάγκαλος στις προηγούμενες ευρωεκλογές, αλλά και για το εάν η «μη ψήφος» της θα επηρεάσει το «άλφα» ή «βήτα» κόμμα.

«Είναι μια διαμαρτυρία εναντίον ενός ξεπερασμένου, ανίκανου και βρόμικου πολιτικού συστήματος, που εκφράζεται απ' όλα τα υπάρχοντα κόμματα», προσθέτει.

Στις έρευνες της Alco καταγράφεται μία «θετική απήχηση» στο νέο κόμμα της Δημοκρατικής Αριστεράς, αλλά αυτοί που δηλώνουν ότι δεν θα ψηφίσουν κανέναν συμπεριλαμβάνουν και αυτό το κόμμα, όπως και το αναμενόμενο της κ. Μπακογιάννη, με το σκεπτικό ότι δεν βλέπουν σ' αυτά ούτε καινούρια, φρέσκα πρόσωπα, ούτε ακούνε κάποιον πολιτικό λόγο που να τους πείθει ότι πράγματι μπορούν να προσφέρουν στον τόπο κάτι διαφορετικό.

«Επομένως», καταλήγει ο κ. Παναγόπουλος, «όσοι είναι εκτός πλαισίου, όπως τους λέω, δεν έχουν πρόβλημα με την πολιτική ή τη δημοκρατία, αλλά με την πολιτική όπως την ασκούν σήμερα στην Ελλάδα τα κόμματα».

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Πολιτική
Με λέξεις-κλειδιά
Δημοτικές και περιφερειακές εκλογές
Σχετικά θέματα: Εκλογές στην τοπική αυτοδιοίκηση
Τρία κόμματα, δύο πολιτικές
Ζητούνται πρόθυμοι για πράσινα ψηφοδέλτια
Υποψηφιότητες κατά περίπτωση
Συνεχίζεται η γκρίνια για τον Βασίλη Κικίλια
Οι αμφιλεγόμενοι των εκλογών
Άλλα θέματα στην κατηγορία Πολιτική της έντυπης έκδοσης
Μνημόνιο ευελιξίας
Η τρόικα δείχνει πάλι εργασιακά
Από τις τράπεζες ξεκινά η ευελιξία
Κυβέρνηση
Εμπλεξαν τα... χαρτοφυλάκια!
Κυβερνητικό μπέρδεμα με παράλληλες εξουσίες
Ο Γιώργος λείπει στις ΗΠΑ για δουλειές
Προειδοποίηση στους γείτονες
Ελεγχοι στο ποδόσφαιρο
Οι οφσάιντ λογαριασμοί στα δίχτυα του ΣΔΟΕ
Προσφυγή κατά μνημονίου
Ενα νομικό αίνιγμα με πολιτικές διαστάσεις
Εξαγορά αιολικών πάρκων
Αιολική... κόντρα κορυφής στη ΔΕΗ
Υπόθεση Βατοπεδίου
Νέα «συμμαχία» Καραμανλή-Σαμαρά
Αρσακειάδα αλλά και «τσαμπουκάς»
Υπόθεση Siemens
Siemens: Ελπίδες για φως από την Εισαγγελία Μονάχου
Υπόθεση δομημένων ομολόγων
Δομημένο κάρφωμα στον Δ. Μηλιάκο
Εκλογές στην τοπική αυτοδιοίκηση
Τρία κόμματα, δύο πολιτικές
Ζητούνται πρόθυμοι για πράσινα ψηφοδέλτια
Υποψηφιότητες κατά περίπτωση
Συνεχίζεται η γκρίνια για τον Βασίλη Κικίλια
Οι αμφιλεγόμενοι των εκλογών
Οι «εκτός πλαισίου» ψηφοφόροι
Συνέντευξη: Μ. Καρχιμάκης
«Πρωθυπουργός είναι ο Γ. Παπανδρέου, όχι ο Γ. Ραγκούσης»
Νέα Δημοκρατία
Στο βάθος... Κώστας
Υπουργείο Περιβάλλοντος
Σύμβουλοι της υπουργού ή επιχειρηματίες;
Άλλες ειδήσεις
Τον Νοέμβριο η τελική ρύθμιση