Έντυπη Έκδοση

Συνέντευξη Γ. Αρβανίτης

«Δεν επιτρέπω στους σκηνοθέτες να με καταργούν»

Δεν μας έχει συνηθίσει ο Γιώργος Αρβανίτης σε τόσο υψηλούς τόνους. Ο διευθυντής φωτογραφίας, που ταυτίστηκε με τις μεγαλύτερες στιγμές του ελληνικού κινηματογράφου, κυρίως τις ταινίες του Θόδωρου Αγγελόπουλου αλλά και του Βούλγαρη και του Κακογιάννη, από το Παρίσι, όπου ζει και δουλεύει τα τελευταία είκοσι χρόνια, καταγγέλλει ότι τα dvd που κυκλοφορούν και φέρουν το όνομά του, όχι μόνο έχουν γίνει χωρίς να έχει την οποιαδήποτε εμπλοκή, αλλά και παραποιούν ή καταστρέφουν τη δουλειά του.

«Γιατί πρέπει κάποιος να μου αλλάξει τα χρώματα; Εγώ μέσα από την ποιότητα του φωτισμού και των χρωμάτων εκφράζομαι», λέει ο Γιώργος Αρβανίτης «Γιατί πρέπει κάποιος να μου αλλάξει τα χρώματα; Εγώ μέσα από την ποιότητα του φωτισμού και των χρωμάτων εκφράζομαι», λέει ο Γιώργος Αρβανίτης «Οταν έχεις κάνει μια ταινία, είσαι υπεύθυνος για την εικόνα της», λέει ο Γιώργος Αρβανίτης. «Κανείς δεν έχει το δικαίωμα να σε καταργήσει όταν ψηφιοποιηθεί για να κυκλοφορήσει στη συνέχεια σε dvd η blue-ray. Βλέπω όλο και συχνότερα, γιατί δεν μπορώ να παρακολουθώ τα πάντα από το Παρίσι, ταινίες μου να βγαίνουν στην αγορά και κάποιοι, από αλαζονεία ή τον γνωστό ελληνικό "ωχαδελφισμό", να έχουν ασελγήσει στη δουλειά μου. Αγόρασα στο αεροδρόμιο μια καταπληκτική κασετίνα του Κακογιάννη και η "Ιφιγένεια", στην οποία είχα κάνει τη φωτογραφία, είχε μεταγραφεί από μια κόπια με όλα τα γδαρσίματα και τα σημάδια που είχαν αφήσει οι προβολές. Ο θεατής δεν μπορεί να το καταλάβει αυτό. Γιατί, λοιπόν, να μην πει το παλιό κλισέ "οι ελληνικές ταινίες δεν έχουν καλή φωτογραφία"; Με την ίδια λογική θα μπορούσα να πάρω εγώ μια ταινία και να τη μεταφέρω στο dvd αλλάζοντας τον διάλογο ή το μοντάζ; Γιατί πρέπει κάποιος να μου αλλάξει τα... χρώματα; Εγώ μέσα από την ποιότητα του φωτισμού και των χρωμάτων εκφράζομαι».

Η σοβαρή καταγγελία του έχει άρα δύο παραμέτρους. Η πρώτη αφορά τους διευθυντές φωτογραφίας, που εξαιρούνται από τη μεταφορά των ταινιών σε dvd. Η άλλη αφορά τους καταναλωτές του νέου προϊόντος. Δεν έχουμε δικαίωμα να παίρνουμε στα χέρια μας το καλύτερο και πιστότερο στο κινηματογραφικό πρότυπο dvd;

Η διαδικασία που θα έπρεπε να ακολουθηθεί, όπως μας την εξηγεί με απλό τρόπο, είναι η εξής: «Πριν γίνει ψηφιοποίηση, το αρνητικό πρέπει να καθαρίζεται από τυχόν γραμμές και γδαρσίματα. Και μετά την ψηφιοποίηση, στη διάρκεια του εταλονάζ, δηλαδή του τεχνικού ελέγχου των χρωμάτων, ο διευθυντής φωτογραφίας δουλεύει, βέβαια, μ' έναν τεχνικό (εταλονέρ), αλλά αυτός είναι που κανονίζει την ποσότητα του φωτισμού και την ποιότητα των χρωμάτων».

Υπάρχουν και άλλα μυστικά. «Θα σας πω ένα απλό πράγμα», συνεχίζει ο Γιώργος Αρβανίτης. «Το μέγεθος της εικόνας στο αρνητικό είναι λίγο μεγαλύτερο από αυτό που βλέπουμε στη μεγάλη οθόνη. Στην προβολή, δηλαδή, κόβεται λίγο, πάνω και κάτω. Επάνω και κάτω υπάρχουν σκουπιδάκια, κάποιο μικρόφωνο. Στη μεταφορά στο dvd κάνεις μια μάσκα και τα κόβεις. Πολύ συχνά στα ελληνικά dvd αυτό δεν γίνεται. Η καινούργια τεχνολογία, όμως, σου δίνει και πολλές δυνατότητες να διορθώσεις τη δουλειά σου, κάτι που δεν μπορούσες να κάνεις βγάζοντας ποζιτίφ. Μπορείς να προσθέσεις και να αφαιρέσεις χρώματα, να σκιάσεις εδώ και να μη σκιάσεις εκεί, πράγματα τα οποία θα έπρεπε να είχες χρόνο να κάνεις στο γύρισμα, αλλά έτσι όπως γίνονταν κάποτε οι ελληνικές ταινίες ήταν αδύνατον».

Ναι, αλλά δεν θα αλλοιωνόταν έτσι η αυθεντικότητα της ταινίας; Ο Γιώργος Αρβανίτης είναι κατηγορηματικός. «Αυθεντικότητα δεν είναι να μην έχεις φώτα και παρ' όλα αυτά να τραβάς... Από την άλλη, σήμερα ο καθένας έχει στο σπίτι του ένα τηλε-σινεμά με καταπληκτική ανάλυση και το όποιο τεχνικό πρόβλημα της ταινίας μεγεθύνεται».

Εχει καλομάθει τόσα χρόνια τώρα στη Γαλλία. Σύμφωνα με το συμβόλαιό του, όταν τελειώνει γυρίσματα κάνει ο ίδιος το εταλονάζ: για φιλμ, τηλεόραση, dvd ή blue-ray. «Το έτοιμο dvd δεν θα κυκλοφορήσει αν πρώτα δεν δώσω το ok, γιατί μπορεί στη μεταγραφή να μην έχουν γίνει όλα τέλεια», τονίζει.

Την πρώτη φορά, που το καλλιτεχνικό του έργο ταλαιπωρήθηκε, έφταιγε η κρατική τηλεόραση. Η «Ραδιοτηλεόραση» πρόσφερε το 2007 στους αναγνώστες της σε dvd τη σειρά «Χατζημανουήλ» του Γιάννη Σμαραγδή, «με την υπογραφή μου φαρδιά-πλατιά», όπως λέει. Δεν έψαξαν καν να βρουν το νεγκατίφ. Χρησιμοποίησαν τα τέιπ της πρώτης προβολής, πριν από 25 χρόνια, με αποτέλεσμα τα χρώματα να έχουν ξεθωριάσει και η εικόνα να είναι φλου. Οταν διαμαρτυρήθηκε, του είπαν: «Αμα πας στην αποθήκη της ΕΡΤ, θα δεις ποντίκια. Πού να βρούμε τώρα το νεγκατίφ;».

Μετά βγήκαν σε dvd παλιές του ταινίες με τη Φίνος Φιλμ. Ο Γιώργος Αρβανίτης είδε τυχαία μια από αυτές («Ξυπόλυτος πρίγκιπας») και... «Επεσα από τα σύννεφα. Θα μου πείτε τώρα, τι σημασία έχουν αυτές οι ταινίες για μένα. Εχουν και παραέχουν. Ολες δουλειές μου είναι». Εστειλε επιστολή διαμαρτυρίας στη Φίνος Φιλμ, χωρίς καμία ανταπόκριση. Την ίδια περίπου έστειλε και στο Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου, που ψηφιοποιεί σημαντικές ελληνικές ταινίες για να τις σώσει. «Εκεί είναι διαφορετικά τα πράγματα. Με διαβεβαίωσαν ότι η ψηφιοποίηση έγινε με την επίβλεψη διευθυντών φωτογραφίας. Αλλά ακόμα κι έτσι, ο καθένας φωτογραφίζει με τον δικό του τρόπο. Πώς θα βγει σωστό αντίγραφο από το πρωτότυπο; Αλλά τουλάχιστον το ΕΚΚ δεν μπορεί να ρίξει στην αγορά τις ψηφιοποιημένες ταινίες μας. Αν οποιαδήποτε από τις δουλειές μου επρόκειτο να εμπορευματοποιηθεί σε dvd ή blue-ray, χωρίς να ενημερωθώ για να κάνω το εταλονάζ, θα χρησιμοποιούσα κάθε τρόπο για να σταματήσω το ΕΚΚ», λέει.

Το πιο ευαίσθητο κεφάλαιο της ιστορίας αφορά τις ταινίες που έχει κάνει με τον Θόδωρο Αγγελόπουλο. Κυκλοφορούν σε dvd, χωρίς ο ίδιος να έχει την παραμικρή εμπλοκή. Αλλά και ο Παντελής Βούλγαρης κυκλοφόρησε σε dvd τα «Πέτρινα χρόνια» και τον «Ελευθέριο Βενιζέλο» χωρίς να ενημερώσει τον διευθυντή φωτογραφίας τους.

Ο Γιώργος Αρβανίτης δεν μασάει τα λόγια του. «Δεν επιτρέπω σε κανέναν να με αγνοεί, όπως έκανε ο κ. Βούλγαρης ή να με καταργεί τελείως, όπως ο Θόδωρος Αγγελόπουλος, που γράφει στο dvd ότι το τράνσφερ έγινε με supervisor τον ίδιο. Και, εντάξει, να πούμε ότι έκανε καταπληκτική δουλειά. Δεν έχει σημασία. Σημασία έχει ότι καταργεί έναν συνεργάτη του, που έφαγε τη ζωή του μέσα στα χιόνια και τις λάσπες για τις ταινίες του».

Για ένα πράγμα φοβάται. Μη νομίσει κανείς ότι κάνει αυτήν την καταγγελία για... τη δόξα. «Εγώ την έχω κάνει την καριέρα μου. Αλλά θέλω αυτό που θα αφήσω πίσω μου να είναι καλό. Σκέφτομαι και τους νέους. Θέλει κάποιος σκηνοθέτης να πάρει έναν καινούργιο διευθυντή φωτογραφίας. "Τι έχει κάνει τώρα τελευταία; Πήγαινε στο virgin να μου φέρεις το dvd", λέει. Και βλέπει τη δουλειά του με έναν τρόπο που ίσως τον δυσφημεί. Φταίει αυτή η μονομανία των Ελλήνων σκηνοθετών που τα ξέρουν όλα. Εντάξει. Είναι σεναριογράφοι, είναι παραγωγοί. Ας αφήσουν τη φωτογραφία σε κανέναν άλλο. Οπως υπάρχει στο γύρισμα συνεργασία σκηνοθέτη (που θέτει τις σκηνές) και διευθυντή φωτογραφίας (που γράφει με το φως), έτσι πρέπει να υπάρχει σε οποιαδήποτε μεταφορά αρνητικού -από φιλμ μέχρι blue-ray. Για έναν επιπλέον λόγο. Η νέα τεχνολογία έχει άλλους κανόνες, που οι διευθυντές φωτογραφίας τούς γνωρίζουν. Οι σκηνοθέτες, ας με συγχωρέσουν, όχι». *

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Κινηματογράφος
Φωτογραφία
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Θέατρο
Το τελευταίο παράδοξο του Μπέκετ λέγεται Καλατράβα
Πάρτε την Disney στα χέρια σας
Κριτική θεάτρου
Ο μικρός χώρος δίνει αισθαντικότητα στην τραγωδία
Ο Τσέχοφ γύρισε σπίτι
Συνέντευξη: Γ. Αρβανίτης
«Δεν επιτρέπω στους σκηνοθέτες να με καταργούν»
Κινηματογράφος
Μες στου Αιγαίου τα νερά κάμερες φτερουγίζουν
Συνέντευξη: Μπάρι Πέρβις
Εποχή του Avatar, κι αυτός παίζει ακόμα κούκλες
Συνέντευξη: Μαρίνα-Λαμπρινή Διαμαντίς
Η Μαρίνα στον ουρανό με τα διαμάντια
Συνέντευξη: Γιώργος Σκαμπαρδώνης
Υπάρχουν άνθρωποι που εκτίουν τα ισόβια του μυαλού τους