Έντυπη Έκδοση

Πολιτική

Δυο ματιές την εβδομάδα

  • Τώρα ξέρουν, να βάλουν τέλος στη μοιρολατρία

    Τώρα που πέρασαν οι τέσσερις πρώτοι μήνες με τη νέα κυβέρνηση στο τιμόνι της χώρας, έχουμε μπροστά μας όλο τον καμβά της οικονομικής τραγωδίας και μπορούμε να καταλήξουμε σε ορισμένες διαπιστώσεις και συμπεράσματα.

    Και για όσα έγιναν (ή δεν έγιναν). Και, κυρίως, για όσα θα γίνουν ή πρέπει να γίνουν.

    Διαπίστωση πρώτη: Το ΠΑΣΟΚ ως αντιπολίτευση γνώριζε, ώς ένα βαθμό, ποια ήταν η κατάσταση της οικονομίας που θα παραλάμβανε. Πρώτον, επειδή πρέπει να είχε εκτιμήσει σωστά την άρον άρον απόφαση του Καραμανλή να κάνει πρόωρες εκλογές, κόντρα στις αντιδράσεις σχεδόν όλης της Ν.Δ. Ηταν φανερό ότι ο τέως πρωθυπουργός ήθελε να πετάξει από πάνω του τη διαφαινόμενη οικονομική χρεοκοπία. Το γνώριζαν οι δημοσιογράφοι, δεν μπορεί να μην το γνώριζε η ηγεσία του ΠΑΣΟΚ. Δεύτερον, ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος είχε ενημερώσει και τον Γιώργο Παπανδρέου ότι το έλλειμμα θα ήταν τουλάχιστον διψήφιο. Τρίτον, στον ευρωπαϊκό Τύπο είχαν αρχίσει να γράφονται άρθρα για τις επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης σε αδύναμες χώρες, θέτοντας το ερώτημα αν κάποιες από αυτές θα μπορούσαν να συνεχίσουν να δανείζονται. Ενδεικτικό γι' αυτό ήταν το άρθρο, σε «ανύποπτο» χρόνο, του πρώην πρωθυπουργού Κώστα Σημίτη (8 Φεβρουαρίου 2009, εφημερίδα «Ημερησία» - το υπενθύμισε τις προάλλες η «Εστία»), το οποίο περιέγραφε με ανατριχιαστική ακρίβεια πολλά απ' όσα ακολούθησαν και γίνονται ακόμη και σήμερα. Μια απλή ανάγνωσή του, έστω σήμερα, αρκεί.

    Συμπέρασμα πρώτο: Ο κ. Παπανδρέου και οι επιτελείς του είχαν επαρκή γνώση των δεδομένων και απέμενε να κάνουν και καλή εκτίμηση της κατάστασης που θα διαχειρίζονταν. Εκ των υστέρων αποδεικνύεται ότι έπρεπε να είχαν αποφύγει ορισμένες προεκλογικές υποσχέσεις. Κατά το κοινώς λεγόμενον, έπρεπε «να κρατάνε πισινή».

    Διαπίστωση δεύτερη: Παρά τη γνώση πολλών δεδομένων που είχαν, ο πρωθυπουργός και οι βασικοί υπουργοί του δύσκολα θα μπορούσαν να προβλέψουν το τσουνάμι των σπρεντ, των ασφυκτικών ευρωπαϊκών πιέσεων και το μπαράζ των επιθέσεων από τον διεθνή Τύπο.

    Διαπίστωση τρίτη: Ακόμα και όταν τα συνειδητοποίησαν, ήταν πολύ δύσκολο να ανακοινώσουν τα μέτρα-σοκ που τους ζητούσαν, αφού πριν από λίγο διάστημα είχαν διαβεβαιώσει την κοινή γνώμη ότι θα προστατευόταν το εισόδημά της, δεν θα θιγόταν το Ασφαλιστικό κ.ά. Χρειαζόταν μια περίοδος «προσαρμογής». Αυτόν τον σκοπό εξυπηρετούσαν οι συχνές ομιλίες του πρωθυπουργού με δραματικούς τόνους και αναφορές του τύπου «είμαστε στην εντατική» ή «πασχίζουμε να σώσουμε την οικονομία από τη χρεοκοπία».

    Συμπέρασμα δεύτερο: Στους δύο αμέσως παραπάνω λόγους οφείλεται η σχετική καθυστέρηση στη λήψη ορισμένων μέτρων, τα οποία ήταν αναπόφευκτα. Στην αρχή πίστευαν ότι θα μπορούσαν να τα είχαν αποφύγει. Και όταν συνειδητοποίησαν ότι αυτό ήταν αδύνατο, τα «τρενάρισαν» λίγο ακόμα, για να προετοιμαστεί η κοινή γνώμη.

    Στην τετράμηνη αυτή περίοδο, μοιραία κυριάρχησαν η απαισιοδοξία και η μοιρολατρία. Η περιγραφή της κατάστασης με εκφράσεις όπως «χρεοκοπία», «Τιτανικός» κ.ά. αντικατοπτρίζει την πραγματικότητα και ήταν αναγκαία για να την αντιληφθούν και οι πολίτες. Αλλά όλα (πρέπει να) έχουν ένα τέλος. Το συνεχές αυτομαστίγωμα δεν οδηγεί πουθενά.

    Οι ευθύνες έχουν καταλογιστεί, η κοινή γνώμη γνωρίζει. Η σημερινή κυβέρνηση χρεώνεται με τις λιγότερες -σχεδόν μηδαμινές- ευθύνες. Γι' αυτό πρέπει να εκμεταλλευθεί αυτό το πλεονέκτημα, που ακόμα διατηρεί, και να κάνει ό,τι επιβάλλεται:

    * Αν κρίνει ότι το πρώτο πακέτο μέτρων δεν θα είναι όσο περιμένει αποδοτικό και θα χρειαστεί νέο, είναι προτιμότερο να το πάρει τώρα. Νέα καθυστέρηση δεν έχει καμιά δικαιολογία και μπορεί να κοστίσει περισσότερο.

    * Να ξεκαθαρίσει, οριστικά και αμετάκλητα, αν επιδιώκει τη λύση μόνο μέσα στην ευρωζώνη ή και στο Διεθνές Νομισματικό Ταμείο, με ό,τι συνεπάγεται η δεύτερη επιλογή.

    * Να βάλει, επιτέλους, μπροστά κι αυτό το περίφημο αναπτυξιακό σχέδιο, αν υπάρχει (αν δεν υπάρχει, ας το φτιάξει επειγόντως). Ας κάνει, δηλαδή, αυτό που λένε οι «κεϊνσιανοί» υπουργοί της (χρήμα στην αγορά, για να μη στεγνώσει και αυξηθεί η ανεργία). Ας αρχίσουν, όμως, να το κάνουν.

    Τελικό συμπέρασμα: Οι πρώτοι τέσσερις μήνες (πρέπει να) τους έκαναν σοφότερους. Λιγότερα, λοιπόν, λόγια και πιο πολλή δουλειά είναι το ζητούμενο.

    Η ανούσια συναίνεση

    Πολύς λόγος -κι ακόμη μεγαλύτερος ντόρος- γίνεται εσχάτως για την περίφημη συναίνεση μεταξύ των πολιτικών δυνάμεων, ειδικά τώρα που η χώρα βρίσκεται αντιμέτωπη με μια ιδιαίτερα σοβαρή κρίση. Ομως, πραγματική συναίνεση είναι αδύνατο να επιτευχθεί. Διότι, ας πούμε, αν τα δύο μεγάλα κόμματα καταφέρουν να συμφωνήσουν σε ένα μίνιμουμ πρόγραμμα εξόδου από την κρίση, θα αφήσουν μεγάλο πεδίο ελεύθερο στα μικρότερα, κυρίως της Αριστεράς, τα οποία αποκλείεται να συμφωνήσουν σε οποιοδήποτε αντιλαϊκό -πλην αναγκαίο στις παρούσες συνθήκες- μέτρο. Ετσι και ο κ. Σαμαράς, αργά ή γρήγορα, θα βγει έξω από το συναινετικό κάδρο. Επομένως, η κυβέρνηση δεν πρέπει να έχει ψευδαισθήσεις. Οι αποφάσεις και οι ευθύνες είναι μόνο δικές της.

  • Η αξιοπιστία των κομμάτων και η φθαρμένη Αριστερά

    Η αξιοπιστία σε οποιονδήποτε τομέα δεν επιτυγχάνεται από τη μία ημέρα στην άλλη. Χρειάζεται χρόνος, και κυρίως κόπος, για να κερδίσει κάποιος την εμπιστοσύνη του ακροατηρίου του. Στην πολιτική πολλές φορές τα πράγματα κινούνται αντίθετα.

    Αυτό που ώς έναν βαθμό συμβολίζει την αξιοπιστία, δηλαδή η σταθερότητα στις απόψεις, μπορεί να οδηγήσει στην απομόνωση και στην απόρριψη. Τι κι αν ένα μεγάλο μέρος των πολιτών κατηγορεί τους πολιτικούς και τα κόμματα για έλλειψη αξιοπιστίας, γιατί χαράσσουν την πολιτική τους σύμφωνα με τις συγκυρίες και όχι με τις δεσμεύσεις τους; Η οικονομική κρίση είναι ιδιαίτερα διδακτική και σ' αυτό το θέμα.

    Από την περίφημη φράση «λεφτά υπάρχουν» πριν από τις εκλογές και τις περικοπές της σπατάλης σε τομείς του Δημοσίου αμέσως μετά τις εκλογές, ο πρωθυπουργός Γιώργος Παπανδρέου πέρασε στην άλλη όχθη. Και αντί να μοιράζει λεφτά, άρχισε να ανακοινώνει μέτρα. Να καταργεί ή να ελαχιστοποιεί αυξήσεις μισθών, να αυξάνει φόρους, να περικόπτει επιδόματα και να κινείται στη σκληρή γραμμή των μέτρων που επιβάλλουν οι πλουσιότερες χώρες της Ευρωπαϊκής Ενωσης.

    Ποιο είναι το αποτέλεσμα αυτής της πολιτικής, που άλλα έλεγε πριν από τις εκλογές και άλλα έπραξε μετά; Ο πρωθυπουργός σε μεγάλο βαθμό βρήκε θετική ανταπόκριση από τον κόσμο. Που, είτε γιατί έχει τρομοκρατηθεί είτε γιατί έχει πεισθεί για τις καλές προθέσεις ή για οποιονδήποτε άλλο λόγο, σ' έναν μεγάλο βαθμό εμφανίζεται να δείχνει εμπιστοσύνη στη σκληρή οικονομική πολιτική. Σύμφωνα με πρόσφατη έρευνα της Public Issue, το 62% δηλώνει ότι η σημερινή κυβέρνηση μπορεί να αντιμετωπίσει το χρέος.

    Ποιος εμφανίζεται να είναι χαμένος από την κρίση; Κυρίως τα κόμματα της Αριστεράς. Που ενώ εδώ και δεκαετίες αγωνίζονται να εκφράσουν κάτι διαφορετικό, ενώ με κάθε ευκαιρία περιγράφουν έναν άλλο δρόμο από την πολιτική που εφαρμόζουν όλες οι κυβερνήσεις από τη Μεταπολίτευση και μετά, δεν εισπράττουν ούτε τώρα -για την ώρα τουλάχιστον- πολιτικά οφέλη. Τόσο το ΚΚΕ όσο και ο ταλαιπωρημένος από τον εαυτό του ΣΥΡΙΖΑ δεν πείθουν στον βαθμό που θα αναμενόταν. Η επιρροή τους παραμένει κοντά στο ποσοστό που έλαβαν στις εκλογές (βαρόμετρο Φεβρουαρίου της Public Issue), ενώ οι θετικές κρίσεις των πολιτών τόσο για την Αλέκα Παπαρήγα όσο και για τον Αλέξη Τσίπρα έχουν μειωθεί σταδιακά από τον περασμένο Οκτώβριο, όταν έγιναν οι εκλογές. Μειωμένη εμφανίζεται και η θετική κρίση των πολιτών στη δημοτικότητα του ΚΚΕ και του ΣΥΡΙΖΑ από τον Οκτώβριο του 2009 έως τον Φεβρουάριο του 2010.

    Πώς αντιλαμβάνονται, λοιπόν, οι πολίτες την αξιοπιστία; Και γιατί τελικά εμφανίζονται να πριμοδοτούν την πολιτική που γίνεται εις βάρος τους βάζοντας στην άκρη κάποιους που τους λένε ότι υπάρχει ένας άλλος δρόμος; Οι απαντήσεις σίγουρα είναι πολλές. Μία από αυτές είναι ότι ο κόσμος αναζητά την αξιοπιστία και δεν επιθυμεί παλινωδίες. Θέλει να εμπνευστεί και να δώσει ευκαιρίες. Δεν θέλει όμως να ακούει τα ίδια και τα ίδια, ακόμη και αν αυτά χαϊδεύουν τ' αυτιά του.

    Το ΚΚΕ έχει επιλέξει εδώ και δύο δεκαετίες τη δική του μοναχική, αλλά συνεπή πορεία. Δεν έχει όμως πολιτικά οφέλη. Αυτά τουλάχιστον που εμφανίζεται δημοσίως ότι επιδιώκει. Ο ΣΥΡΙΖΑ, από την άλλη, είναι ένα πολιτικό σχήμα που έχει φτάσει στα όριά του. Η φθαρμένη εικόνα του διαπερνά τα στελέχη του, που ανταγωνίζονται και πλειοδοτούν πότε στην «αριστερή στροφή» και πότε σε κάτι άλλο. Η εικόνα με τις συνιστώσες του ΣΥΡΙΖΑ και τις τάσεις του ΣΥΝ να δίνουν μάχη επικράτησης οι μεν εναντίον των δε αλλά και μεταξύ τους έχει οδηγήσει σε μια φθορά που ίσως δεν έχει προηγούμενο. Αν δεν καταλήξουν στο τι θέλουν, ο κόσμος θα τους αναγκάσει να το κάνουν με την πρώτη ευκαιρία. Αλλά τότε πιθανόν να είναι αργά.

    Η επιστροφή του Χριστοφοράκου

    Σ τα τέλη του 1988 ο Γιώργος Κοσκωτάς, από τη φυλακή του Σάλεμ της Μασαχουσέτης, με συνεντεύξεις του τάρασσε το πολιτικό σκηνικό στην Ελλάδα εμπλέκοντας τον τότε πρωθυπουργό Ανδρέα Παπανδρέου στο «σκάνδαλο Κοσκωτά». Λίγο-πολύ γνωστά όσα ακολούθησαν στη «μεγάλη δίκη». Ο Χριστοφοράκος της Siemens δεν δίνει -ακόμη- συνεντεύξεις. Εμφανίζεται όμως σε ηχογραφημένες συνομιλίες με δικηγόρους -εάν φυσικά ισχύουν- να επιμερίζει ευθύνες και ποσά σε μακαρίτες για ένα σκάνδαλο του οποίου υπήρξε βασικός διαχειριστής. Εάν τα στοιχεία εξαντλούνται σε πρόσωπα που δεν είναι στη ζωή, άρα όσα ισχυρίζεται ο Χριστοφοράκος δεν αποδεικνύονται, κινδυνεύει να βρεθεί εκτεθειμένος από το σύστημα που έτρεφε και τώρα, ηθελημένα ή άθελα, εκθέτει.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Πολιτική
Άλλα θέματα στην κατηγορία Πολιτική της έντυπης έκδοσης
ΠΑΣΟΚ
Εξεταστική, νέα μέτρα και ΔΝΤ τα σημεία τριβής
Βουλή
Παπακωνσταντίνου κατά Τσίπρα και ο 14ος στη μέση
Οικονομική πολιτική
Γ. Πεταλωτής: Δεν υπάρχει σκέψη για πρόσθετα μέτρα
Νέα Δημοκρατία
ΔΝΤ: Επιζήμιο για Ευρώπη και επικίνδυνο για Ελλάδα
«Με παρερμήνευσαν»
Δημοσιονομικές προβλέψεις
Περιμένοντας τους εμπειρογνώμονες
Γ. Παπανδρέου
«Να κάνουμε την κρίση ευκαιρία»
ΣΥΝ
Τάσεις εξόδου
Άλλες ειδήσεις
Στη «μαύρη λίστα» για «μαύρο χρήμα»
ΗΠΑ: Ακύρωσαν ξαφνικά τη βίζα του Π. Κοροβέση
ΝΑΤΟ υπό κατάληψη