Έντυπη Έκδοση

Διεθνή

Πλανήτης Γη

  • Επέλαση ερασιτεχνών;

    Η πρόσφατη επίσκεψη του Αλαν Ρασμπρίτζερ στη γερμανική πρωτεύουσα είχε κυρίως έναν σκοπό, να προκαλέσει. «Πολλά θέματα οι απλοί άνθρωποι εκεί έξω τα γνωρίζουν καλύτερα απ' ό,τι οι δημοσιογράφοι», δήλωσε στη συνέντευξη Τύπου, καταφέρνοντας τον σκοπό του. Σημειωτέον ότι ο σερ Ρασμπρίτζερ δεν είναι τυχαίος αλλά ο διευθυντής της βρετανικής εφημερίδας «Γκάρντιαν». Κι όταν ο ίδιος αναφέρεται στο μέλλον της δημοσιογραφίας, προσδίδει στους ερασιτέχνες σημαίνοντα ρόλο.

    Ενα ερασιτεχνικό βίντεο στα περιθώρια της διάσκεψης G-20 στο Λονδίνο έκανε τον γύρο του κόσμου με το λογότυπο του «Γκάρντιαν» και τον εκλιπόντα Ιαν Τόμλινσον, γνωστό. Με την αφορμή αυτή άναψαν συζητήσεις και διεργασίες περί συνεργασίας αναγνωστών-συντακτών και των ορίων επαγγελματικής κι ερασιτεχνικής δημοσιογραφίας. Ωστόσο, θα παρέλθει ακόμη αρκετός χρόνος μέχρι αυτή η μορφή δημοσιογραφίας να διαμορφώσει την αξιοπιστία της, τουλάχιστον στον ευρωπαϊκό χώρο Ενα ερασιτεχνικό βίντεο στα περιθώρια της διάσκεψης G-20 στο Λονδίνο έκανε τον γύρο του κόσμου με το λογότυπο του «Γκάρντιαν» και τον εκλιπόντα Ιαν Τόμλινσον, γνωστό. Με την αφορμή αυτή άναψαν συζητήσεις και διεργασίες περί συνεργασίας αναγνωστών-συντακτών και των ορίων επαγγελματικής κι ερασιτεχνικής δημοσιογραφίας. Ωστόσο, θα παρέλθει ακόμη αρκετός χρόνος μέχρι αυτή η μορφή δημοσιογραφίας να διαμορφώσει την αξιοπιστία της, τουλάχιστον στον ευρωπαϊκό χώρο Στο όραμά του οι αναγνώστες διατυπώνουν άποψη μέσω «μπλογκ» και την αποστέλλουν στο φύλλο. Και όχι μόνον. Κυκλοφορούν, διαδικτυακά και μη, και με όσα υποπίπτουν στην αντίληψή τους «βοηθούν» τους συντάκτες σε σημεία κι εποχές, που αυτοί έχουν -ενδεχομένως- «κολλήσει». Στον... θαυμαστό, καινούργιο κόσμο του Ρασμπρίτζερ οι αναγνώστες εμφανίζονται πανταχού παρόντες, γνώστες κι επιπλέον συμφέροντες, από οικονομική άποψη, συμβάλλοντες στην επίλυση πολυάριθμων προβλημάτων της δημοσιογραφικής πραγματικότητας.

    Βεβαίως, αυτό το άνοιγμα-πρόκληση δεν έμεινε αναπάντητο. Η εμφάνιση του Βρετανού δημοσιογράφου συνοδεύεται έκτοτε από εντονότατες εκδηλώσεις διαμαρτυρίας και κριτικής - άλλοι βλέπουν τη διαδικασία της ενημέρωσης να βυθίζεται, μέσω αυτής της κουλτούρας «μηδαμινής δαπάνης», σε ατελείωτες ανταλλαγές απόψεων, άλλοι πάλι ονειρεύονται τις απέραντες δυνατότητες διαδικτύωσης με τους αναγνώστες/ακροατές/θεατές που απομακρύνονται σταθερά από την ιδιότητα των απλώς αναγνωστών/απλώς ακροατών/απλώς θεατών κατευθυνόμενοι προς τη δημοσιογραφία.

    Ολες οι πλευρές έχουν τα δίκια τους και τις αντιρρήσεις τους. «Για πολλούς δημοσιογράφους η συμμετοχή των "αναγνωστών" στη διαμόρφωση της ενημέρωσης αποτελεί βαρύ πλήγμα στον επαγγελματικό ναρκισσισμό τους», δηλώνει δηκτικά ο Γιάκομπ Αουγκστάιν, εκδότης της αριστερών τοποθετήσεων εβδομαδιαίας γερμανικής εφημερίδας «Der Freitag» («Η Παρασκευή»). Ο Βρετανός συγγραφέας και κριτικός βιβλίου στο Διαδίκτυο, Αντριου Κιν, αντιθέτως εξοργίζεται για «τη σωρεία ανώνυμων, "διογκωμένων" από αυτοβιογραφικά στοιχεία κειμένων στο δίκτυο». Σε πρόσφατη ακροαματική διαδικασία της αμερικανικής Γερουσίας για την κρίση στον Τύπο ο πρώην δημοσιογράφος και σεναριογράφος Ντ. Σάιμον διαμαρτυρήθηκε έντονα για τη δόκιμη έκφραση «πολίτης-δημοσιογράφος» με το επιχείρημα ότι ούτε «ο γείτονας με το λάστιχο του κήπου μπορεί να χαρακτηριστεί πολίτης-πυροσβέστης».

    Ωστόσο, σ' ένα σημείο συναντώνται σκεπτικιστές και οραματιστές, και οι δύο πλευρές επιχειρηματολογούν σαν να κρίνεται ακριβώς τώρα ολόκληρο το μέλλον της δημοσιογραφίας. Και όμως, οι εξελίξεις των τελευταίων ετών ούτε ιδιαίτερη έκπληξη προκαλούν ούτε είναι στην ουσία τους άκρως επαναστατικές. Το Διαδίκτυο έχει απλώσει τα πλοκάμια του σε όλες τις εκφάνσεις της σύγχρονης ζωής, γιατί ν' αποτελέσει εξαίρεση ο χώρος του Τύπου; Η «Γκάρντιαν» δηλώνει ιδιαιτέρως καλές εμπειρίες από την επαφή της με το αναγνωστικό κοινό, με πιο πρόσφατη την περίπτωση ταχύτατης διάδοσης ειδησεογραφικού -αν και ερασιτεχνικού- υλικού για τη βάρβαρη στάση αστυνομικών απέναντι στον Βρετανό εφημεριδοπώλη Ιαν Τόμλινσον λίγο πριν από τον θάνατό του στη διάσκεψη G-20 στο Λονδίνο. «Στο υλικό που καταφτάνει σε καθημερινή βάση περιέχονται αληθινοί θησαυροί», επαινεί ο Ρασμπρίτζερ τη συμμετοχή των αναγνωστών στην ενημέρωση. Τα όρια μεταξύ επαγγελματιών και ερασιτεχνών γίνονται ολοένα πιο δυσδιάκριτα. Κι εκεί ακριβώς ελλοχεύει ο κίνδυνος για την επαγγελματική δημοσιογραφία.

    Στη Γερμανία, όπως και σε πολλές άλλες ευρωπαϊκές χώρες, οι εφημερίδες απολαμβάνουν μεγάλη αξιοπιστία - σύμφωνα με έρευνα του Ινστιτούτου TNS Emnid, ποσοστό 60% των Ευρωπαίων πολιτών εμπιστεύονται τα δημοσιεύματα του ημερήσιου Τύπου, ενώ μόνον 19% εκείνα στο Διαδίκτυο. Επομένως, η ανάμιξη των δύο πεδίων μπορεί να βλάψει το κύρος των έντυπων άρθρων. Ωστόσο, τουλάχιστον στην κεντρική Ευρώπη τα πράγματα δεν έχουν προχωρήσει τόσο. Μάλιστα, φαίνεται να επικρατεί και η εξής «συνταγή»: 90/9/1 - ποσοστό 90% των αναγνωστών ενδιαφέρονται μόνον να καταναλώνουν, 9% να σχολιάζουν και μόλις 1% επιθυμεί να συμμετάσχει στη διαδικασία διαμόρφωσης ενημερωτικού υλικού.

    Το πιο πρωτοποριακό πείραμα προετοιμάζει στον γερμανικό χώρο ο Γ. Αουγκστάιν, γιος του ιδρυτή του «Σπίγκελ», Ρούντολφ. Παράλληλα με το φύλλο «Freitag» θέλει να οικοδομήσει μια «κοινότητα» συνεργασίας συντακτών κι αναγνωστών, το προϊόν της οποίας θα εμφανίζεται στην ηλεκτρονική έκδοση της εφημερίδας και τα καλύτερα και δημοφιλέστερα δείγματα θα προτείνονται για δημοσίευση στην έντυπη έκδοση με στόχο η εφημερίδα να καλύψει κάποια στιγμή 10% της ύλης της κατ' αυτό τον τρόπο.

    Ο Αουγκστάιν πιστεύει ακράδαντα στο μέλλον αυτών των αναγνωστών-συντακτών, παραδέχεται ωστόσο ότι θα χρειαστεί αρκετός χρόνος ακόμη μέχρι ν' αναπτυχθεί στο Διαδίκτυο μια σωστή δημοσιογραφική κουλτούρα. «Αυτή η μορφή δημοσιογραφίας πρέπει να περάσει ακόμη διαδικασίες έντονων διεργασιών για να διαμορφώσει και να εδραιώσει την αξιοπιστία της», λέει χαρακτηριστικά.*

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Διεθνή
Άλλα θέματα στην κατηγορία Διεθνή της έντυπης έκδοσης
Μοσάντ
Η Μοσάντ ύφαινε τον «ιστό» της για τον Νασράλα
Δίκτυο Μοσάντ
Παλαιστίνη
Κράτος χωρίς στρατό
ΗΠΑ
«Θα το κλείσω»
Αφγανιστάν
«Αποτύχαμε με τα ναρκωτικά»
Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας
Λιγότερα παιδιά χάνουν τη ζωή τους σύμφωνα με την ΠΟΥ
Ρωσία - Ε.Ε.
Συνάντηση κορυφής και ρουτίνας
Σρι Λάνκα
Παιδομάζωμα στη Σρι Λάνκα με την έγκριση των Αρχών
Τρομοκρατία
ΗΠΑ: συνέλαβαν 4 Αμερικανούς για απόπειρα τρομοκρατικής επίθεσης
Άλλες ειδήσεις
Ιράκ: πάνω από 66 νεκροί μέσα σε 24 ώρες...
Σερβία: πέντε ώρες αγωνίας για τον άνδρα με τη χειροβομβίδα