Έντυπη Έκδοση

Οι βίδες και τα αγγεία μού λένε ιστορίες

Τις πρώτες η Ιωάννα Κραουνάκη τις «δένει» σε κοσμήματα. Τις ιστορίες, με ήρωες τα αγγεία, τις «μετέγραψε» σ' ένα βιβλιαράκι. Η αρχαιολόγος, αδελφή του συνθέτη, εξηγεί την καλλιτεχνική της ιδιορρυθμία, που ξεκίνησε από τα παιδικά της χρόνια. Τότε που γοητευόταν από τα μαγαζιά με τα είδη κιγκαλερίας

«Από παιδί χάζευα τις βίδες κι όλα αυτά τα χρηστικά αντικείμενα και σκεφτόμουν τι άλλο μπορώ να τα κάνω». Η Ιωάννα Κραουνάκη βρήκε τι να τα κάνει, ξεπερνώντας με φαντασία την αυτονόητη χρήση τους «Από παιδί χάζευα τις βίδες κι όλα αυτά τα χρηστικά αντικείμενα και σκεφτόμουν τι άλλο μπορώ να τα κάνω». Η Ιωάννα Κραουνάκη βρήκε τι να τα κάνει, ξεπερνώντας με φαντασία την αυτονόητη χρήση τους Μεταλλικές ροδέλες. Γαντζάκια για κουρτίνες. Ελάσματα από κονσερβοκούτια αναψυκτικών. Σχάρες αποστράγγισης. Μεταλλικές αγκράφες από ζώνες. Φερμουάρ, κλειδιά, δεκάρες, νικέλινα παξιμάδια, γυάλινες χάντρες και όλων των ειδών οι βίδες. Τι σχέση μπορεί να έχουν αυτά τα υλικά με την αρχαιολογία; Καμία, εκτός από αυτήν που εκπροσωπεί η Ιωάννα Κραουνάκη, εν ενεργεία αρχαιολόγος, υπάλληλος της Εφορείας Εναλίων Αρχαιοτήτων και στις ελεύθερες ώρες της δημιουργός κοσμημάτων που ανακυκλώνουν με τον πιο ευφάνταστο τρόπο τα πιο απρόβλεπτα υλικά.

Ετσι, στη διαδρομή συναντιέται και η αρχαιολογία με τα κοσμήματά της. Διότι κάποια από αυτά έχουν σαφείς αναφορές στην αρχαία μηχανική. Κι άλλα, πηγή έμπνευσης αρχαία στολίδια. Παράδειγμα, ένα κολιέ με ελάσματα από κουτάκια αναψυκτικού παραπέμπει στα κοσμήματα της αρχαίας Τροίας.

Στο ίδιο «σύμπαν» ανήκει κι ένα βιβλιαράκι τόσο δα, που με τίτλο «Η εποχή μας τότε λεγόταν σήμερα» (εκδόσεις «Ιανός»), περιλαμβάνει μια νουβέλα με κεντρικούς ήρωες αγγεία της νεολιθικής εποχής. Η Ιωάννα Κραουνάκη έχει βρει τον τρόπο να «αφουγκράζεται» τις ιστορίες που διηγούνται τα αντικείμενα ή τις περίεργες «παρέες» που φτιάχνουν περασμένα στα δερμάτινα κορδόνια των υπέροχων μοντέρνων κοσμημάτων της. Το καλλιτεχνικό γονίδιο είναι φαίνεται οικογενειακό τους....

Η Ιωάννα, μια από τις δύο αδελφές του Σταμάτη Κραουνάκη, σπούδασε στο Αρχαιολογικό Τμήμα της Φιλοσοφικής του Πανεπιστημίου Αθηνών και έκανε με υποτροφία μεταπτυχιακό στο Πανεπιστήμιο της Χαϊδελβέργης, με ειδίκευση στον Νεολιθικό Πολιτισμό του Αιγαίου. «Τα κοσμήματα ήταν μια ανάγκη που μου προέκυψε τότε. Μετά από χρόνια που είχα περάσει στις βιβλιοθήκες με πάρα πολύ διάβασμα, αισθάνθηκα την ανάγκη να κάνω κάτι με τα χέρια μου», εξηγεί.

Δουλέψατε ως αρχαιολόγος;

«Και δούλεψα και δουλεύω. Τώρα είμαι στην Εφορεία Εναλίων αλλά έχω δουλέψει πολλά χρόνια και στη στεριά, παίρνοντας μέρος σε ανασκαφές σ' όλη την Ελλάδα. Μετά ασχολήθηκα με την υποβρύχια αρχαιολογία - έμαθα και καταδύσεις. Τώρα είμαι σε έναν τομέα που με ενδιαφέρει πάρα πολύ: προετοιμάζουμε εκπαιδευτικά προγράμματα που απευθύνονται στα σχολεία».

Διαλέξατε να φτιάχνετε μεταλλικά κοσμήματα...

«Διάλεξα, πράγματι, λίγο σκληρά υλικά. Από τότε, όμως, που ήμουν παιδί θυμάμαι πώς μου άρεσε για έναν ανεξήγητο λόγο να μπαίνω σε μαγαζιά με είδη κιγκαλερίας και να χαζεύω τις βίδες κι όλα αυτά τα χρηστικά αντικείμενα και να σκέφτομαι τι άλλο μπορώ να τα κάνω. Ε, μετά από χρόνια, βρήκα τι να τα κάνω. Αλλά και τότε σαν παιχνίδι ξεκίνησε».

Πώς σας ήρθε η ιδέα;

«Ενας αρχαιολόγος ψάχνει πάντα την έννοια και τον συμβολισμό των πραγμάτων. Η πρώτη ιδέα ήταν, λοιπόν, η ροδέλα, η βίδα και το παξιμάδι, τρία πράγματα με τα οποία μπορεί να φτιάξει κανείς από ένα μικρό ρολόι μέχρι ένα αεροπλάνο. Μ' αυτά ξεκίνησα το 1993, δένοντας μια μπρούντζινη βίδα με το αντίστοιχο παξιμάδι της σε μια ανοξείδωτη ροδέλα. Σιγά σιγά άρχισα να χρησιμοποιώ κι άλλα υλικά και σταδιακά εμφανίστηκε η ανάγκη να προσθέσω και λίγο χρώμα, με τις γυάλινες χάντρες».

Πώς μια αρχαιολόγος χρησιμοποιεί υλικά που παραπέμπουν στην τεχνολογία;

«Κι όμως. Αν ξανάκανα σπουδές, θα διάλεγα τώρα πια τη βιομηχανική αρχαιολογία - έναν τομέα που δεν υπήρχε όταν ξεκινούσα».

Η αρχαιολογία σάς επηρέασε σε ό,τι φτιάχνετε;

«Ισως, με την έννοια ότι τα περισσότερα κοσμήματα είναι κομμάτια που θα μπορούσαν άνετα να φορεθούν σε μία παράσταση αρχαίας τραγωδίας. Είτε το θέλω, είτε όχι, η δουλειά και οι σπουδές μου με έναν τρόπο αντανακλώνται κι εδώ».

Και στο βιβλίο σας...

«Είναι αλήθεια. Κι εκεί η κεντρική ιδέα είναι αγγεία από τη νεολιθική εποχή, που διηγούνται την ιστορία τους από το 5000 π.Χ. μέχρι σήμερα>>.

Ποια ήταν η πρώτη φορά που ένα αντικείμενο σάς «διηγήθηκε» μια ιστορία;

«Παιδάκι έπαιρνα τα πιόνια από το σκάκι και τα 'κανα ανθρωπάκια που ζούσαν διάφορες περιπέτειες. Καθόμουν κι έπαιζα ώρες από το τίποτα. Αργότερα, όταν πέρναγα μέρες μέσα στο μουσείο για το διδακτορικό μου, "μίλαγα" με αυτά τα αντικείμενα. Ενα νεολιθικό αγγείο το ψάχνεις από δω, το κοιτάς από κεί, αναρωτιέσαι γιατί έχει μια πινελιά εκεί, γιατί έχει μια ρωγμή αλλού. Τελικά, το ακούς να σου "μιλάει". Ετσι βγήκε και το βιβλίο μου. Αλλά και το επόμενο, πάνω σε μία ανάλογη ιδέα θα είναι: άψυχα αντικείμενα που αποκτούν ανθρώπινα χαρακτηριστικά και συμπεριφορές».

Το καλλιτεχνικό γονίδιο ποιος από τους δικούς σας το είχε;

«Οι γιαγιάδες μας είχαν σχέση με τη μουσική. Η μια έπαιζε πιάνο. Η άλλη μαντολίνο. Η προγιαγιά μου ήταν καθηγήτρια της φωνητικής. Αυτό το γονίδιο το κληρονόμησε προφανώς ο Σταμάτης. Κατά τα άλλα; Η μαμά έφτιαχνε πράγματα με τα χέρια της: ρούχα και περίεργα υφαντά. Ισως να είναι από εκείνην...». *

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Αρχαιολογία
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Αύρα Σιδηροπούλου
Ζηλεύω την οργάνωση των Τούρκων
Βασ. Πετράκος
Αρχαιολόγος εναντίον «αδηφάγου» Βατοπεδίου
Δημόσια Κεντρική Βιβλιοθήκη
Τα «μαγικά κουτιά» της Βέροιας
Ες Ντέβλιν
«Είμαι μια σκηνογράφος που σκέφτεται μουσικά»
Ιωάννα Κραουνάκη
Οι βίδες και τα αγγεία μού λένε ιστορίες
Νέες ταινίες
Υπαρξιακές και ερωτικές εξομολογήσεις
Άλλες ειδήσεις
Η γκαλερί Ζουμπουλάκη πάει Λονδίνο
Ο Ιησούς καθηλώνει και... τηλεοπτικά
Κι άλλες μειώσεις κόστους στο BBC
Από τη Μαύρη Θάλασσα στον Μέλανα Δρυμό