Έντυπη Έκδοση

Φωνή, δημιουργός κόσμων

Το Ορλάντο της Βιρτζίνια Γουλφ, στο «Κινητήρας Στούντιο», με την Ελένη Μακρή, σε σκηνοθεσία Μίρκας Γεμεντζάκη.

Σκιές ειδώλων και είδωλα σκιών φαίνεται ότι είμαστε, σύμφωνα με τον Πλάτωνα. Η ζωή είναι ένα όνειρο, διατείνεται ο ισπανός θεατρικός συγγραφέας Καλντερόν ντε λα Μπάρκα (1600-1681). Και ο μυστικιστής Σαίξπηρ λέει στο πιο κρυπτικό -και τελευταίο έργο του- στην «Τρικυμία»: «Είμαστε πλασμένοι από του ονείρου την ύλη και τη σύντομη ζωή μας ύπνος την περιζώνει». Τα όνειρα όμως, όπως και τα είδωλα στο σπήλαιο των Ιδεών του Πλάτωνα, είναι ρευστά, δεν έχουν καθορισμένη μορφή και περίγραμμα, δεν είναι -σε τελευταία ανάλυση- «αντικειμενικά», αφού ανήκουν στον κόσμο των ψευδαισθήσεων ή παραισθήσεων, αν προτιμάτε.

Αυτή η βασική φιλοσοφική θεώρηση τής ανθρώπινης φύσης και ζωής ενέπνευσε πολλούς δημιουργούς μέσα στους αιώνες. Μία από αυτές ήταν η ιδιοφυής και ταλαντούχα Βιρτζίνια Γουλφ. Στο ρηξικέλευθο για την εποχή (1928) έργο της Ορλάντο ανιχνεύει τα όρια της ανθρώπινης ύπαρξης, πέρα από το φύλο, τη μόρφωση, την καταγωγή, το επάγγελμα, την κοινωνική θέση, μακριά από την επίπλαστη προσωπίδα τού «εγώ».

Στην ίδια αναζήτηση τού «είναι» πέρα -και μέσα- από το αέναο παιχνίδι των μεταμορφώσεων του «φαίνεσθαι» διαλογίζεται θεατρικώς η Ελένη Μακρή, σε σκηνοθεσία Μίρκας Γεμεντζάκη, και στη θεατρική διασκευή του Ορλάντο της Βιρτζίνια Γουλφ από τον πρωτοπόρο στη χρήση του φωτός για τη δημιουργία σκηνικών και θεατρικών χώρων Μπομπ Ουίλσον.

Με τη φωνή της η πρωτεϊκή αυτή ηθοποιός δημιουργεί κόσμους επί κόσμων πάνω σε μια σκηνή σχεδόν «άδεια» (ντυμένη από την εστέτ σκηνογράφο Αση Δημητρολοπούλου). Τη λειτουργικά διακριτική μουσική επιμελήθηκε ο Νίκος Βελιώτης, ενώ τους ιδιαίτερα ατμοσφαιρικούς φωτισμούς υπογράφει ο Φίλιππος Κουτσάφτης. Ενδιαφέρουσα είναι η θεατρική αξιοποίηση της αυλής του ισόγειου χώρου, όπου στεγάζεται το Artistic Residency Space «Κινητήρας Στούντιο». Οταν ο πολύπαθος πρωταγωνιστής, ή μάλλον η πολύπαθη πρωταγωνίστρια, γυρίζει ύστερα από πολλά χρόνια και πάμπολλες περιπέτειες στο Λονδίνο, η εκπληκτική, στη θεατρική απόδοση του απαιτητικού δίφυλου ρόλου, Ελένη Μακρή τραβάει με μια πλαστική κίνηση την κουρτίνα και αποκαλύπτει την αυλή, τα δέντρα, μια μεταλλική σκάλα, που βγάζει σε έναν αθηναϊκό δρόμο -κάτω από την Ακρόπολη- στολισμένο με χριστουγεννιάτικα φώτα. Αυτή η ένταξη του «πραγματικού» χώρου στο «σκηνικό γίγνεσθαι» θέτει επακριβώς την προβληματική αυτού του ενδιαφέροντος και τολμηρού θεάματος. Με αυτή την κίνηση συμφύρονται οι πραγματικότητες, και αναμειγνύονται οι κόσμοι σε μια αξεδιάλυτη, μοναδική, σύντομη και θνησιγενή στιγμή, όπως είναι άλλωστε και η ζωή μας.

Η Μίρκα Γεμεντζάκη έχει ειδικευτεί στη δραματική αξιοποίηση τής ανθρώπινης φωνής, ως τον πρωταρχικό, για τη θεατρική πράξη, κώδικα. Η μακρά της θητεία σε λογοτεχνικά κείμενα, όπως τα διηγήματα του Παπαδιαμάντη και του Βιζυηνού -και όχι μόνο-, την καθιστά υπερεπαρκή για να καταπιαστεί με αυτό το ερμητικό στη συμβολική του λογοτέχνημα της Βιρτζίνια Γουλφ. Είχε την τύχη να συνεργαστεί με μια πειθαρχημένη, και εκρηκτική ταυτόχρονα, ηθοποιό. Η Ελένη Μακρή σε κάθε «φώνημα» πλημμυρίζει τη σκηνή και την ψυχή των θεατών με πανσπερμία κόσμων. Γαλαξίες δημιουργούνται και πεθαίνουν, σύμπαντα ανάβουν και σβήνουν, σε κάθε μελετημένη αναπνοή, σε κάθε αλλαγή τόνου, σε κάθε μετάπτωση της διάθεσης αυτής της χαρισματικής ηθοποιού.

Την κίνηση της μοναδικής πρωταγωνίστριας επιμελήθηκε ο Γιώργος Διβάνης. Η μετάφραση του Θανάση Χατζόπουλου.

ΚΙΝΗΤΗΡΑΣ ΣΤΟΥΝΤΙΟ, Ερεχθείου 22, Μετρό «Ακρόπολη», τηλ. 210-9248328.

Παραστάσεις: 30 Νοεμβρίου - 22 Δεκεμβρίου 2009 και 3-26 Ιανουαρίου 2010.

Μεσημ. Κυρ. 3.30 μ.μ., Βράδ.: Δευτ., Τρ. 9.30 μ.μ., ευρώ 15, φοιτ.: ευρώ 10. Διάρκεια 80'.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Βιβλίο
Με λέξεις-κλειδιά
Θέατρο
Άλλα θέματα στην κατηγορία Βιβλίο της έντυπης έκδοσης
Θέατρο
Φωνή, δημιουργός κόσμων
Από τις 4:00 στις 6:00
Σκύλος: φίλος του ανθρώπου και πηγή έμπνευσης
Τραγουδίστρια για όλες τις εποχές
Εικαστικά
Οι άνθρωποι του Βλάση Κανιάρη
Κριτική βιβλίου
Ψυχοσυναισθηματικές πλεύσεις
Οι πρώτες αντηχήσεις
Στολίζοντας το σκοτάδι
Η βουλιμική ενέργεια του Ορσον Γουέλς
Αγάπη για την ποίηση
Εκλιπαρώντας τη μνήμη
Παίδων και εφήβων μύθος στην Ελλάδα
Το ζέον ρήμα
Γελώντας μπροστά στην έλλειψη νοήματος
Παιγνιώδης παραμυθική Νέκυια
«Ο χρόνος είναι το μόνο που έχουμε»
Σώματα και πεταλούδες για την αγάπη των άλλων
Το ψέμα ακυρώνει τον κόσμο
Στο τέλος μιας μεγάλης διαδήλωσης ή μιας μεγάλης ελπίδας
Οι Κώδικες της Κρήτης και οι σπουργίτες των πεζοδρομίων
Μεταφρασμένη λογοτεχνία
Το βάρος και η χάρη των λέξεων
Ο καλός μεταφραστής πρέπει να έχει αυτί μουσικού
Άλλες ειδήσεις
Συνταγές μαγειρικής για γυναίκες συγγραφείς