Έντυπη Έκδοση

Ακανθώδη ερωτήματα για κάθε εποχή

Alex Schildt & Detlef Siegfried  (επιμέλεια),

Ανάμεσα στον Μαρξ και στην Coca-Cola. Νεανική κουλτούρα και κοινωνική αλλαγή, 1960-1980

μτφρ.: Νίκος Ζαρταμόπουλος, εκδόσεις Κασταλία, σ. 520, ευρώ 28

Οι επιμελητές εμπνεύστηκαν τον προκλητικό τίτλο από την ταινία Masculin feminine του Ζαν-Λυκ Γκοντάρ. Ερευνητές απ' όλο το φάσμα των σύγχρονων κοινωνικών επιστημών θέτουν -ο καθένας από την πλευρά του- ερωτήματα για την προέλευση, τον ρόλο, την επιρροή και τη χρονική εμβέλεια του περίφημου Μάη του '68. Σταχυολογώ: Ωστόσο, η αντίληψη ότι υπήρχε μία και μοναδική αιτία της παγκοσμιοποίησης βασιζόταν σε κάποια μεμονωμένα στοιχεία της αγοράς δίσκων, μετατρέποντας μια σύνθετη πολιτισμική συμπεριφορά σε ένα σύμφυρμα καταναλωτικών προϊόντων. Αν και η εμπορική πλευρά ήταν απολύτως σημαντική για την αναπτυσσόμενη νεανική κουλτούρα της δεκαετίας του '60, η νεανική κουλτούρα δημιουργήθηκε από ένα σύνθετο δίκτυο δραστηριοτήτων, εντός του οποίου η πράξη της αγοράς δίσκων μπορεί να κατείχε σημαντική θέση, όχι όμως και την κυρίαρχη. Σε τελική ανάλυση, η κοινωνική επαφή με τη μουσική δεν μπορεί να αναχθεί απλώς και μόνο στην πράξη της αγοράς δίσκων. Ειδικά για τους νέους, που συνήθως δεν είχαν εισόδημα στη διάθεσή τους, η αγορά δίσκων ήταν μονάχα ένα δευτερεύον στοιχείο μέσα σε μια μεγάλη ποικιλία δραστηριοτήτων, που σχετίζονταν με την απόλαυση της μουσικής στο άμεσο κοινωνικό τους περιβάλλον, με τους συνομηλίκους τους. Ολες οι βασικές αλλαγές είχαν κοινωνικές ρίζες, ακόμα κι αν είναι αλήθεια ότι οι αλλαγές αυτές πρωτοκαταγράφηκαν στις πωλήσεις δίσκων και στις καταναλωτικές συνήθειες των νέων (σ. 149). Τελικά, τι κατόρθωσαν τα παιδιά που ανατράφηκαν πίνοντας κόκα κόλα και αναμασώντας τσιτάτα του Μαρξ; Διαβάστε αυτό το πρωτότυπο βιβλίο για να προβληματιστείτε και να βρείτε τις δικές σας απαντήσεις στα ακανθώδη ερωτήματα που τίθενται κι αφορούν το κρίσιμο παρόν και το αβέβαιο μέλλον μέσα από την ενδελεχή εξέταση του παρελθόντος.

Sylviane Agacinski

Η μεταφυσική των φύλων. Αρσενικό/Θηλυκό στις απαρχές του χριστιανισμού

μτφρ.: Μαγδαληνή Κλαυδιανού, εκδόσεις Κασταλία , σ. 384, ευρώ 20

Η πρώην σύζυγος του γάλλου πρωθυπουργού Lionel Jospen, φιλόσοφος Sylviane Agacinski, διδάσκει στην Ecole des hautes etudes en sciences sociales στο Παρίσι, γεννήθηκε σε ένα μικρό χωριό της Κεντρικής Γαλλίας το 1945 και είναι πολωνικής καταγωγής. Το θεωρητικό της ενδιαφέρον εστιάζεται συνήθως σε σύγχρονα ηθικά, αισθητικά και πολιτικά προβλήματα, με έμφαση στις έννοιες της ετερότητας, του ξένου και της γυναίκας. Στο βιβλίο αυτό ερευνά τα κείμενα των Απολογητών και των Πατέρων της Εκκλησίας, προκειμένου να εξετάσει τη θέση και τον ρόλο που έπαιξε ο χριστιανισμός στο θέμα της διαφοράς ή της ισότητας των δύο φύλων. Χωρίς να εγκαταλείπει την επιστημονική μεθοδολογία και την αυστηρή σχολαστική διατύπωση των συμπερασμάτων της, δεν αντιστέκεται στην παράδοξη γοητεία που της ασκεί ο πρωτοχριστιανικός κόσμος, με αποτέλεσμα να μεταδίδει με μεγάλη ενάργεια στον αναγνώστη το κλίμα και την περιρρέουσα ατμόσφαιρα εκείνης της μακρινής εποχής. Το αφηγηματικό αυτό προσόν καθιστά το πόνημα ιδιαίτερα ευανάγνωστο και απολαυστικό για τον μέσο αναγνώστη: Γιατί στα βιβλικά κείμενα το αρσενικό αντιπροσωπεύει το πνεύμα και το θηλυκό την ψυχή; Αν όλα τα σώματα είναι σαρκικά, έμφυλα, γιατί το ένα από τα δύο φύλα μόνο να αντιπροσωπεύει την «αίσθηση της σάρκας»; Κι εφόσον όλοι οι άνθρωποι έχουν πνεύμα, γιατί αυτό θα πρέπει να απεικονίζεται από το ανδρικό φύλο; Μάταια θα αναζητήσουμε στον Ωριγένη, όπως και σε άλλους, ένα ξεκάθαρο κίνητρο ή μια ακριβή αιτιολόγηση γι' αυτές τις αναλογίες. Η μόνη «αιτιολόγηση» αυτής της σεξουαλικοποίησης της διαίρεσης του ανθρώπου είναι ότι η ψυχή οφείλει να υπακούει στο πνεύμα. Αυτή η υποταγή θυμίζει -ίσως αναπόδραστα για όλους τους συγγραφείς μας- την υποταγή μιας γυναίκας στον άνδρα της. Εξ ου και η συνήθης μεταφορά του γάμου της ψυχής με το πνεύμα, αν και δεν πρόκειται για τη μοναδική εξήγηση (σσ. 200-201). Προσέξτε, παρακαλώ, πώς διαβρώνει ο ανδροκεντρισμός το σύγχρονο φαντασιακό, αφού ακόμα κι εγώ που σας γράφω γι' αυτό το βιβλίο διάλεξα να σας συστήσω την καταξιωμένη φιλόσοφο και καθηγήτρια προτάσσοντας τον τίτλο και το όνομα του συζύγου της, πριν σας μιλήσω για το έργο και την αξία της, επιχειρώντας έτσι να αποσπάσω την προσοχή σας. Σας πιστοποιώ την αγνή πρόθεση και τη φιλοπαίγμονα διάθεση του γράφοντος.

Γεώργιος Διον. Πουκαμισάς

Καποδίστριας - Μέττερνιχ. Δύο αντίθετες απόψεις για το Ανατολικό Ζήτημα

εκδόσεις Κασταλία, σ. 32, ευρώ 5

Λίγο πριν ξεσπάσει η Επανάσταση του 1821 οι φιλέλληνες πασχίζουν να επηρεάσουν τις «μεγάλες δυνάμεις» για να υποστηρίξουν τον δίκαιο αγώνα των Ελλήνων: Το Συνέδριο συνήλθε τον Οκτώβριο-Νοέμβριο του 1820 στο Τροππάου (στη σημερινή Τσεχία) και μεταφέρθηκε εν συνεχεία στο Λάιμπαχ (Λιουμπλιάνα, Ιανουάριος-Μάιος 1821). Κεντρικό ζήτημα ήταν η αντιμετώπιση και ο χειρισμός, από πλευράς ευρωπαϊκής τάξεως, της επαναστάσεως που είχε ξεσπάσει στο βασίλειο της Νεαπόλεως. Στόχος της Αυστρίας ήταν να αποσπάσει την έγκριση των συμμάχων, τουλάχιστον Ρωσίας και Πρωσίας, για την είσοδο αυστριακών στρατευμάτων στα εδάφη της Νεαπόλεως και τη βίαιη καταστολή της επαναστάσεως. Ο Καποδίστριας, από πλευράς του, επεδίωκε τη στήριξη του Βουρβώνου μονάρχη, ώστε αυτός να παραχωρήσει Σύνταγμα εκ των άνω και επιτύχει, δι' ιδίων μέσων και με τη μεσολάβηση του Πάπα, εξομάλυνση της κατάστασης. Παράλληλα, ο Καποδίστριας ήταν αντίθετος και σε πρότυπο συλλογικής επεμβάσεως, ανήσυχος ότι σε περίπτωση σύρραξης με την Τουρκία, η Αυστρία, αλλά και η απρόθυμη λόγω συνταγματικών δεσμεύσεων στην περίπτωση της Νεαπόλεως Αγγλία, θα επιδιώξουν να θέσουν φραγμό. Στη διελκυστίνδα αυτή, κατόρθωσε να προωθήσει τις θέσεις του ο Μέττερνιχ, αξιοποιώντας μία μεταστροφή του τσάρου Αλέξανδρου προς πολύ συντηρητικότερες θέσεις, που μόνο τότε έγινε αισθητή. Η διάσκεψη του Τροππάου, όπου η Βρετανία παρέστη με καθεστώς παρατηρητή, απόντος του Castelreagh, εισήγαγε το δόγμα της επέμβασης στα εσωτερικά ευρωπαϊκών συμμάχων κρατών -και ένοπλης ακόμη- προς αποκατάσταση «τάξης και σταθερότητας». Ο Καποδίστριας αγανακτούσε μεν, αλλά ο Αυστριακός αντίπαλός του είχε αποσπάσει την έγκριση του Τσάρου για ένοπλη επέμβαση και βίαιη καταστολή της αναταραχής. Στις 12 Μαρτίου 1821, στο Λάιμπαχ, έγινε γνωστή η εξέγερση του Πεδεμοντίου, η οποία ετάραξε τον Αλέξανδρο, ο οποίος ήταν αναστατωμένος, καθώς το σύνταγμα Σιμεόνοφσκι της προσωπικής φρουράς του είχε στασιάσει πριν από μερικές εβδομάδες. Πέντε ημέρες αργότερα, στις 17 Μαρτίου, έφθασαν στο Λάιμπαχ τα νέα για την κήρυξη της ελληνικής επανάστασης στις ρουμανικές ηγεμονίες υπό τον Αλέξανδρο Υψηλάντη και η επιστολή του ίδιου στον Τσάρο. Ο κίνδυνος να κλονισθεί εκ θεμελίων το οικοδόμημα της Ιεράς Συμμαχίας και να απομονωθεί ο αρχιερέας της ήταν προφανής. Ο Μέττερνιχ, ωστόσο, αξιοποιώντας πολύ επιδέξια την εσωτερική μετάλλαξη του Αλέξανδρου τους τελευταίους μήνες, τις φοβίες και τις ανασφάλειές του, πέτυχε να τον διαβουκολήσει, μόλις λίγα 24ωρα αφότου αυτός εμφανιζόταν δεκτικός στις εισηγήσεις Καποδίστρια. Εγραφε στον Τσάρο, σε υπόμνημά του: «Το νέο συμβάν δεν είναι παρά ένας δαυλός ανάμεσα στην Αυστρία και τη Ρωσία, ένα μέσο για να φουντώσει η φιλελεύθερη πυρκαγιά, ένα μέσο που θα ταράξει το ρωσικό λαό σε μία κατεύθυνση που βρίσκεται σε αντίθεση με την πολιτική του ίδιου του Τσάρου, ένα μέσο για να τον αναγκάσει να τραβήξει το βλέμμα του από τη Δύση και να το στρέψει εξ ολοκλήρου στην Ανατολή: να σπάσει τους δεσμούς που ενώνουν τους δύο αυτοκράτορες». Περιδεής ο τσάρος Αλέξανδρος ενέδωσε στις απόψεις του Μέττερνιχ. Αποκήρυξε επισήμως τον Υψηλάντη, διά χειρός μάλιστα Καποδίστρια, ο οποίος απέτυχε να τον επηρεάσει (σσ. 15-17).

Διαβουλεύσεις και ίντριγκες στο πλαίσιο της περίφημης Ιεράς Συμμαχίας, όπου κονταροχτυπήθηκαν δύο γιγαντιαίες μορφές της πολιτικής: ο Μέττερνιχ και ο Καποδίστριας, μέχρι την τελική εξόντωση του Ελληνα: Τον Αύγουστο του 1822, ο Μέττερνιχ, συναντώντας στη Βιέννη τον στρατηγό Μέτλαντ, Βρετανό διοικητή των Επτανήσων, τον συνεχάρη λέγοντας: «Λοιπόν, στρατηγέ μου, η αρχή του κακού ξεριζώθηκε, ο κόμης Καποδίστριας ετάφη για το υπόλοιπο της ζωής του. Θα ζήσετε ήσυχα στην Επτάνησο και η Ευρώπη θα έχει απαλλαγεί από τους μεγάλους κινδύνους με τους οποίους την απειλούσε η επιρροή του ανδρός αυτού». Ευτυχώς για την Ευρώπη και την Ελλάδα, η επιρροή του Ιωάννη Καποδίστρια απεδείχθη αμείωτη και οδήγησε, εκ του αποτελέσματος, στην εξάρθρωση του συστήματος της Ιεράς Συμμαχίας και την αλλαγή των γεωπολιτικών ισορροπιών στη Μεσόγειο (σ. 26).

Κι επειδή η ιστορία δεν επαναλαμβάνεται, αλλά ακολουθεί ανελικτική κλίμακα υπακούοντας σε πρότυπα κι επαναλαμβανόμενα σχέδια ανθρώπινης συμπεριφοράς, είναι νομίζω χρήσιμο να μελετηθεί αυτό το βιβλίο με ιδιαίτερη προσοχή για την επιστημονικότητα και την αλήθεια του. Ο Γεώργιος Διον. Πουκαμισάς δεν φιλοτεχνεί μια αγιογραφία του Καποδίστρια, δεν δαιμονοποιεί απλώς τον Μέττερνιχ, αλλά μας δίνει υλικό για σκέψη και προβληματισμό όσον αφορά την κρίση που διέρχεται τώρα η Ευρώπη. *

Κερδίστε τη μάχη

Μάρω Μπανάκου - Μιχάλης Σερασκέρης, Κερδίστε τη μάχη των προσλήψεων. Βιογραφικά σημειώματα, συνέντευξη πρόσληψης, οδηγός επιτυχίας για νέους και στελέχη επιχειρήσεων,

εκδοτικός οίκος Α.Α. Λιβάνη, σ. 334, ευρώ 20.

Ιδού κι ένα πολύ χρήσιμο βιβλίο στις κρίσιμες εποχές που διανύουμε. Οδηγίες, όχι προς ναυτιλλομένους, αλλά για ανέργους, υποαπασχολούμενους, ετεροαπασχολούμενους ή για όσους επιθυμούν να εξελιχθούν στον επαγγελματικό τομέα. Οι δύο συν-συγγραφείς του κατατοπιστικού αυτού οδηγού εργάζονται εδώ και είκοσι χρόνια ως σύμβουλοι εργασίας και προσφέρουν, μέσα από την πείρα και τη γνώση τους, ολοκληρωμένες λύσεις σε νέους που εισέρχονται για πρώτη φορά στην αγορά εργασίας, σε επαγγελματίες που ζητούν μια αλλαγή, και σε απολυθέντες που έχουν λησμονήσει πώς συντάσσεται ένα βιογραφικό σημείωμα ή πώς προετοιμάζεσαι για να ανταποκριθείς επιτυχώς στις δοκιμασίες μιας συνέντευξης πρόσληψης. Ομως οι δύο καλοί οικονομολόγοι δεν σταματούν στο θέμα της εξεύρεσης εργασίας ή της ανεύρεσης μιας καλύτερης απασχόλησης, αλλά θέτουν το ακανθώδες ερώτημα: Πώς μπορώ να επιτυγχάνω στον επαγγελματικό μου χώρο σε καθημερινή βάση; Γιατί το θέμα δεν είναι μόνο να βρεις μια δουλειά, αλλά και να την ...κρατήσεις.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Βιβλίο
Με λέξεις-κλειδιά
Κριτική βιβλίου
Σχετικά θέματα: Κριτική βιβλίου
Γυναίκες τύπου μπονσάι
Θραύσματα Μνήμης και Ιστορίας
Οι Ινκας μας δείχνουν τα ποιήματά τους
Ερωτες στον Παράδεισο
Τρεις ευτυχείς στιγμές της Μικρής Αρκτου
Δημοκρατία ή καπιταλισμός; Το θανάσιμο δίλημμα
Ποίηση και εικόνα
Βιβλία από την Κρήτη για όλο τον κόσμο
Με τα φαντάσματα ή τις σκιές της βιβλιοθήκης
Το περίστροφο του Μαγιακόφσκι φωτίζει τρεις νέους έλληνες ποιητές
Ενα βιβλίο - μία (ή πολλές) ιστορία
Βιβλία σε στόματα λεόντων τις γιορτές
Άλλα θέματα στην κατηγορία Βιβλίο της έντυπης έκδοσης
Κριτική βιβλίου
Γυναίκες τύπου μπονσάι
Θραύσματα Μνήμης και Ιστορίας
Οι Ινκας μας δείχνουν τα ποιήματά τους
Ερωτες στον Παράδεισο
Ακανθώδη ερωτήματα για κάθε εποχή
Τρεις ευτυχείς στιγμές της Μικρής Αρκτου
Δημοκρατία ή καπιταλισμός; Το θανάσιμο δίλημμα
Ποίηση και εικόνα
Βιβλία από την Κρήτη για όλο τον κόσμο
Με τα φαντάσματα ή τις σκιές της βιβλιοθήκης
Το περίστροφο του Μαγιακόφσκι φωτίζει τρεις νέους έλληνες ποιητές
Ενα βιβλίο - μία (ή πολλές) ιστορία
Βιβλία σε στόματα λεόντων τις γιορτές
Συνέντευξη: Γιώργος Αλισάνογλου
Εκδόσεις ΣΑΙΞΠΗΡΙΚόΝ, Θεσσαλονίκη
Η τρίτη ανάγνωση
Αγαθόν το εξομολογείσθαι
Litteraterra
Ενα περιοδικό στη Γη της Λογοτεχνίας
Από τις 4:00 στις 6:00
Ανοίγοντας τις πόρτες με τα μουσικά κλειδιά
Αξιος του ονόματός του
Άλλες ειδήσεις
Στο δυνατό φώς των πρώτων εντυπώσεων
Μάθημα Ελπίδας στο Πανεπιστήμιο;
Καρτ ποστάλ Πρωτοχρονιά 2011
Ημιτελικός
Είναι στενόμυαλοι και αλαζόνες οι βραβευμένοι βρετανοί συγγραφείς
Κυοφορούμε τους νεκρούς για να υπάρξουμε απ' αυτούς
Οταν έρχονται τα σύννεφα