Έντυπη Έκδοση

Μόνο πανευρωπαϊκή συμφωνία θα φέρει πίσω τα Μάρμαρα

Η Ελλάδα πρέπει να αποφύγει το θέμα της κυριότητας των γλυπτών του Παρθενώνα, γιατί έτσι θα φόβιζε κι άλλα, πλην του Βρετανικού, μεγάλα μουσεία. Αυτό πιστεύει ο λόρδος Ντέιβιντ Οουεν, πρώην υπουργός Εξωτερικών της Μ. Βρετανίας. Προτείνει πρόγραμμα εκτεταμένων δανεισμών έργων τέχνης ανάμεσα σε όλα τα μέλη της Ε.Ε.

Ενα Μάρμαρο του Παρθενώνα που βρίσκεται στο Λούβρο. Ο λόρδος Οουεν πιστεύει πως ακριβώς επειδή τέτοια θραύσματα υπάρχουν και σε άλλα ευρωπαϊκά μουσεία, δεν συμφέρει την Ελλάδα μια διμερής συμφωνία μόνο με τη Μ. Βρετανία Ενα Μάρμαρο του Παρθενώνα που βρίσκεται στο Λούβρο. Ο λόρδος Οουεν πιστεύει πως ακριβώς επειδή τέτοια θραύσματα υπάρχουν και σε άλλα ευρωπαϊκά μουσεία, δεν συμφέρει την Ελλάδα μια διμερής συμφωνία μόνο με τη Μ. Βρετανία «Ο μόνος τρόπος επιστροφής των Μαρμάρων είναι μέσω μιας συμφωνίας στο πλαίσιο της Ε.Ε.», που θα επιτρέπει «επιστροφές εκθεμάτων στις χώρες προέλευσής τους ή δανεισμούς εκτεταμένων χρονικών περιόδων» μεταξύ των χωρών-μελών, υποστηρίζει ο λόρδος Ντέιβιντ Οουεν, πρώην υπουργός Εξωτερικών της Βρετανίας. Ενα τέτοιο σύμφωνο, κατά τον Βρετανό πολιτικό, θα διασφάλιζε ότι «δεν θα επιστραφούν και άλλες αρχαιότητες που έχουν συλλεχθεί από μουσεία διαφόρων χωρών ανά τους αιώνες». Ζητήσαμε από τον έμπειρο διπλωμάτη να μας εξηγήσει την ενδιαφέρουσα πρότασή του.

- Υποστηρίζετε ότι ο μόνος τρόπος να επιστρέψουν τα Μάρμαρα είναι μέσω ενός συμφώνου στο πλαίσιο της Ε.Ε. Τι σας κάνει να το πιστεύετε;

«Η Ε.Ε. είναι ένας πολύ ιδιαίτερος οργανισμός. Το κρίσιμο είναι να διασφαλίσουμε ότι δεν θα επιστραφούν και άλλες αρχαιότητες ή έργα τέχνης που έχουν συλλεχθεί από μουσεία διαφόρων χωρών ανά τους αιώνες. Είναι ένα σοβαρό πρόβλημα, και με σεβασμό προς αυτήν, λέω ότι πρέπει να προσεχθεί από την ελληνική κυβέρνηση. Η Γαλλία νιώθει ότι το Λούβρο μπορεί να απογυμνωθεί, όπως και άλλα μουσεία σε άλλες χώρες μέσα στην Ε.Ε., τα οποία έχουν πολλά αντικείμενα που αρχικώς ήταν περιουσία διαφόρων χωρών ανά τον κόσμο. Εάν υπάρξει προηγούμενο, που να ενθαρρύνει και άλλα αιτήματα για επιστροφές, τα μεγάλα μουσεία θα αρνηθούν. Μπορείτε να επιχειρηματολογήσετε πάνω σε αυτό, αλλά είναι κάτι που δεν πρόκειται να αλλάξει.

«Προσωπικά πιστεύω πως τα Μάρμαρα θα βρεθούν για μια πολύ σημαντική χρονική περίοδο στο νέο Μουσείο Ακρόπολης, που είναι ένα νέο φανταστικό επίτευγμα», μας λέει ο λόρδος Οουεν «Προσωπικά πιστεύω πως τα Μάρμαρα θα βρεθούν για μια πολύ σημαντική χρονική περίοδο στο νέο Μουσείο Ακρόπολης, που είναι ένα νέο φανταστικό επίτευγμα», μας λέει ο λόρδος Οουεν Το ερώτημα λοιπόν είναι, εάν στην Ε.Ε. μπορούμε να δημιουργήσουμε ένα πρόγραμμα εκτεταμένων δανεισμών μεταξύ των ευρωπαϊκών μουσείων. Και σκέπτομαι ότι λόγω της μοναδικότητας της Ε.Ε., είναι καλό να υπάρξουν επιστροφές εκθεμάτων στις χώρες προέλευσής τους όπου δυνατόν, και σίγουρα δανεισμοί εκτεταμένων χρονικών περιόδων, ως μέρος της ευρωπαϊκής μας ταυτότητας. Αρχικά, το 2003 υποστήριξα ότι αυτό θα έπρεπε να γίνει μεταξύ Βρετανίας και Ελλάδας. Αλλά λόγω του ότι κομμάτια των Μαρμάρων του Παρθενώνα υπάρχουν στο Λούβρο και σε ένα-δυο ακόμη μουσεία στην Ευρώπη, θα ήταν ευνοϊκότερο για την Ελλάδα να υπήρχε μια ευρωπαϊκή συμφωνία και όχι απλώς μια διμερή.

Θα πρόκειται περί μιας γενικής συμφωνίας, που θα αφορά όλα τα μέλη της Ε.Ε., όπου οι διαπραγματεύσεις για δανεισμό ή επιστροφές αντικειμένων θα υπόκεινται στους όρους αυτής, αλλά θα διενεργούνται μεταξύ των χωρών που εμπλέκονται στη μεταφορά ή τον δανεισμό. Αυτό που πρέπει να κάνει η Ελλάδα είναι να αποφύγει το ερώτημα της κυριότητας των Μαρμάρων, θέτοντάς το στο πλαίσιο της Ε.Ε. και "παγώνοντάς" το με ένα διεθνώς νόμιμο τρόπο. Μια ευρωπαϊκή συμφωνία θα αποσοβούσε μελλοντικές "εξάψεις" όπως η πρόσφατη, όπως θα απαντούσε και στο ενδεχόμενο μια χώρα που θα δανειζόταν αρχαιότητες που υποστηρίζει ότι της ανήκουν, να μην τις επέστρεφε ποτέ. Μέσω της Ε.Ε. κανείς δεν θα μπορούσε να σπάσει τη συμφωνία. Προσωπικά πιστεύω ότι τα Μάρμαρα θα πρέπει να βρεθούν για μια πολύ σημαντική χρονική περίοδο στο νέο Μουσείο της Ακρόπολης, που είναι ένα φανταστικό επίτευγμα».

- Γιατί πιστεύετε ότι είναι αδύνατον να υπάρξουν παρόμοιες συμφωνίες με χώρες εκτός Ε.Ε.; Δεν θα μπορούσε να υπάρξει συμφωνία για ανταλλαγές εκθεμάτων με την Αφρικανική Ενωση για παράδειγμα;

«Η Αφρικανική Ενωση είναι ένας εντελώς διαφορετικός οργανισμός. Δεν έχει καθόλου την ενότητα και την πολιτιστική συνοχή που έχουν μεταξύ τους οι χώρες της Ε.Ε. Οπότε πιστεύω ότι είμαστε μακριά από μια τέτοια προοπτική. Δεν αποκλείω στο μέλλον να συγκλίνει και να καταστεί δυνατή μια τέτοια προοπτική. Αλλά αυτή τη στιγμή μόνον η Ε.Ε. έχει τη δυνατότητα να πραγματοποιήσει τέτοιες διευθετήσεις, δημιουργώντας ένα φράγμα για τον υπόλοιπο κόσμο».

- Αποκλείετε ότι μια τέτοια διευθέτηση θα μπορούσε να γίνει στο πλαίσιο της UNESCO;

«Οι Ελληνες ίσως νιώθουν ότι θα ήθελαν να τεθούν διεθνείς κανόνες που θα επέτρεπαν την επιστροφή αρχαιοτήτων στις χώρες προέλευσής τους παγκοσμίως. Αυτό ίσως να είναι εφικτό για εσάς λαμβάνοντας υπόψη το περιεχόμενο των μουσείων σας. Αλλά αυτό το σκεπτικό δεν πρόκειται να σταθεί διεθνώς, σας διαβεβαιώ. Είμαστε πολλά χρόνια, ίσως αιώνες μακριά, ακόμη και από το να μελετηθεί ένα τέτοιο ενδεχόμενο».

- Σε μια περίοδο όπου ο ευρωσκεπτικισμός βρίσκεται στο απόγειό του πανευρωπαϊκά, και κυρίως στη Βρετανία, πιστεύετε ότι η πρότασή σας μπορεί να υλοποιηθεί;

«Ενα στοιχείο που προέκυψε από τις πρόσφατες ευρωεκλογές είναι ότι πανευρωπαϊκά υπάρχει σημαντική αντίσταση προς την Ευρώπη και απίστευτος βαθμός απάθειας. Το πλάνο που προτείνω είναι από τις προτάσεις που αγγίζουν τις καρδιές και τις σκέψεις των ανθρώπων. Η βρετανική κοινή γνώμη -και όχι μόνο στο Λονδίνο- έχει επιδείξει μια συνεχή ετοιμότητα να δει τα Μάρμαρα να επιστρέφουν για σημαντικό χρονικό διάστημα στην Ελλάδα. Οπότε μια τέτοια κίνηση θα καλλιεργούσε μια γενική ευρωπαϊκή αντίληψη. Πολλοί θα είναι περήφανοι γι' αυτό, όπως πολλοί είναι περήφανοι με τη διοργάνωση των Ολυμπιακών Αγώνων της Αθήνας. Πολλοί θα θέλαμε να δούμε τους Αγώνες να γίνονται συχνότερα στην Ελλάδα». *

Το Λούβρο ίσως κάνει το πρώτο βήμα

-Θα λέγατε ότι το νέο Μουσείο θα εξαναγκάσει τη βρετανική πλευρά να τοποθετηθεί διαφορετικά πάνω στο θέμα;

«Το ελπίζω. Το γεγονός ότι το Βρετανικό Μουσείο έκανε την προσφορά δανεισμού είναι σημάδι αυτού. Οσα χρόνια ασχολούμαι με το θέμα, δεν ήταν πρόθυμοι να προτείνουν καν τον τρίμηνο δανεισμό. Βέβαια, νομίζω ότι ήταν αρκετά σίγουροι ότι η ελληνική κυβένηση θα απέρριπτε την πρόταση, με τον τρόπο που την απέρριψε. Πρέπει λοιπόν να βγούμε από αυτό το "άκαμπτο κουτί", στο οποίο βρισκόμαστε. Δεν πιστεύω ότι οι απ' ευθείας βρετανικό-ελληνικές διαπραγματεύσεις μπορούν να το πράξουν. Πιστεύω ότι οι Βρετανοί πρέπει να λάβουν πρωτοβουλίες, αλλά οι Γάλλοι, οι οποίοι επίσης κατέχουν κομμάτια του Παρθενώνα στο Λούβρο, και οι οποίοι πρέπει να εμπλακούν σε μια τέτοια συμφωνία, ίσως να είναι πιο θετικοί σε μια τέτοια προοπτική. Το Ευρωκοινοβούλιο θα μπορούσε επίσης να λάβει πρωτοβουλίες, αλλά τελικά θα χρειαστούν διακρατικές διαπραγματεύσεις στο πλαίσιο της Ε.Ε. Εάν οι πρωθυπουργοί Ελλάδας, Βρετανίας και Γαλλίας συμφωνήσουν σε μια δομή και ζητήσουν από αξιωματούχους να προτείνουν ένα ευρωπαικό σύμφωνο, τότε θα έχει γίνει ένα μεγάλο βήμα προς την επίλυση του θέματος».

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Μάρμαρα του Παρθενώνα
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
«Αόρατο Τσίρκο»
Τσίρκο με DNA του Σαρλό
Αρχαιολογικό Μουσείο Ηρακλείου
Το Μουσείο Ηρακλείου έμεινε από... ΥΠΠΟ
Θέατρο
Ο Χατζάκης πήρε το ΚΘΒΕ
Μουσική
Μουσικές δωματίου στον «Παρνασσό»
Νανουρίσματα υψηλής τέχνης
Θόρυβος από τις στάχτες του ποστ πανκ
Latin magic Santana
Συνέντευξη Αλέξανδρος Τομπάζης
Η αρχιτεκτονική θέλει χέρι και χαρτί
Συνέντευξη Ερβέ Ιμπέρ
Η έλλειψη είναι ο κινητήρας της επιθυμίας
Συνέντευξη Ντέιβιντ Οουεν
Μόνο πανευρωπαϊκή συμφωνία θα φέρει πίσω τα Μάρμαρα
Τηλεόραση
Οδηγία για τη γλώσσα
Εδωσε την αληθινή εικόνα της Αιγύπτου
Αφήστε την πόλη για το περιβόλι
Φεστιβάλ Κινηματογράφου
Ελληνική νουβέλ-βαγκ στις «Νύχτες πρεμιέρας»
Άλλες ειδήσεις
Καμία «σκούπα» από το Remap 2
Το UFO παίρνει άριστα