Έντυπη Έκδοση

Ελλάδα

Ανθρώπινα

  • Ριζίτικα με ασκομαντούρα και μπουλγαρί

    Συνέντευξη με τον ΜΑΝΩΛΗ ΜΠΟΥΡΛΑΚΗ Γεννήθηκε στο Καρύδι Μεραμβέλλου Λασιθίου Κρήτης. Αποφοίτησε από τη Στρατιωτική Σχολή Ευελπίδων το 1979 και το 1994 τελείωσε τη Φιλοσοφική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών με ειδίκευση στην Ψυχολογία.

    «Να παίζω εγώ στο μπουλγαρί τραγούδια σαν το μέλι και ρεθυμνιώτικο βαρύ αν πει πως δεν με θέλει» ΗΛΙΑΣ ΚΑΤΣΟΥΛΗΣ «Να παίζω εγώ στο μπουλγαρί τραγούδια σαν το μέλι και ρεθυμνιώτικο βαρύ αν πει πως δεν με θέλει» ΗΛΙΑΣ ΚΑΤΣΟΥΛΗΣ Για μία διετία παρακολούθησε μαθήματα δημοσιογραφίας. Αρθρογραφεί σε εφημερίδες και περιοδικά. Είναι και τραγουδοποιός, με πολλά λαϊκά και κρητικά τραγούδια. Εχει συμμετοχή στο φεστιβάλ Θεσσαλονίκης με δύο δικά του τραγούδια. Μεγάλη του αδυναμία, η δημιουργία μαντινάδας και η κρητική ασκομαντούρα. Μιλάμε με τον πολυτάλαντο Μανώλη Μπουρλάκη.

    - Και μουσικός;

    «Ασχολούμαι με τη μουσική από μικρός. Λόγω επαγγέλματος δεν προχώρησα σε δισκογραφία, την οποία προετοιμάζομαι να κάνω τώρα. Μεγάλη μου αγάπη, η κρητική ασκομαντούρα και το ακριβοθώρητο μπουλγ(κ)αρί, έγχορδο της οικογένειεας των ταμπουράδων».

    - Συναντάται αλλού;

    «Η ασκομαντούρα ή ασκομπαντούρα συναντάται σε πολλά μέρη της Ελλάδας, με άλλα ονόματα όπως "τσαμπούνα" και "γκάιντα". Σε ορισμένα μέρη υπάρχει ένας αυλός. Στην Κρήτη και σε άλλα μέρη χρησιμοποιούνται δύο αυλοί ρυθμισμένοι να παράγουν τον ίδιο ήχο. Γίνεται ένας ηχητικός συντονισμός και ο ήχος είναι διαπεραστικός».

    - Πώς φτιάχνεται;

    «Η ασκομαντούρα (αρχ. άσκαυλος) αποτελείται από τον ασκό με δέρμα από μικρό κατσικάκι (αρχ. ερίφιον) και τους αυτοσχέδιους αυλούς ( ή μαντούρες) από καλάμια με πέντε τρύπες και τα ηχητικά γλωσσίδια, κατάλληλα τοποθετημένους σε ειδικό ξύλινο "αυλό", που παράγουν τον ήχο. Ολη η κατασκευή χρειάζεται προσοχή σε μερικά σημεία, για να είναι επιτυχής και σταθερός ο ήχος αφ' ενός και αφ' ετέρου να έχει γίνει καλή επεξεργασία του δέρματος, για να έχει αντοχή στην καταπόνηση. Εχω κατασκευάσει μόνος μου όπως μου έμαθε ο παππούς μου, αλλά για επαγγελματική χρήση προτιμώ να έχω όργανο από επαγγελματίες κατασκευαστές, που κάνουν πιο επιμελημένη, σοβαρότερη δουλειά».

    - Γιατί με αυτό;

    «Ασχολούμαι με αυτό το όργανο γιατί δημιουργεί πιο αρχέγονη μουσική αίσθηση. Εντονο διαπεραστικό ήχο που ταξιδεύει το μυαλό στο παρελθόν... Γνωρίζουμε ότι προηγήθηκε των άλλων οργάνων. Οι λεγόμενες κρητικές κοντυλιές που παίζονται από την κρητική λύρα, προήλθαν από τους ήχους του αυλού από καλάμι (το μέρος του καλαμιού μεταξύ των δύο κλειστών σημείων ονομάζεται κόντυλας ή κόντυλος εξ ου και οι κοντυλιές)».

    - Ποιος σας έμαθε;

    «Είχα την τύχη να έχω ακούσματα από την ασκομαντούρα και την μαντούρα, που έπαιζε ο παππούς μου από τότε που ήμουν μωρό. Στο διπλανό σπίτι έπαιζε λύρα ο αδελφός της γιαγιάς μου, που ήταν ο λυράρης του χωριού. Τα βιώματα της παραδοσιακής κρητικής μουσικής είναι πολύ έντονα. Ο παππούς παίζει ασκομαντούρα την ώρα που ετοιμάζεται το γάλα για να τυροκομηθεί. Εμαθα κρητική λύρα, μαντολίνο, βιολί, μπουλγαρί, εξάχορδο μπουζούκι και μπαγλαμά».

    - Παίζετε σε χορούς και πανηγύρια;

    «Εμφανίζομαι στην Αθήνα, στην Κρήτη και σε όλη την Ελλάδα με την παραδοσιακή ασκομαντούρα, και το μπουλγαρί, παίζοντας σε ανάλογες δραστηριότητες συλλόγων, σε διάφορα φεστιβάλ και άλλες κοινωνικές εκδηλώσεις».

    - Συνοδεία λύρας και λαούτου;

    «Η ασκομαντούρα μπορεί να συνοδευτεί πολύ όμορφα από λαούτο και μαντολίνο. Μπορεί να παίξει σε συνεργασία με τη λύρα και να κάνουν διάφορα "μουσικά παιγνιδίσματα" μαζί. Υπάρχει σχετική δυσκολία στο κούρδισμα του οργάνου».

    - Η παράδοση συνεχίζεται;

    «Ναι. Για αρκετά χρόνια είχε ατονίσει η χρήση της ασκομαντούρας. Τα τελευταία χρόνια έχει έλθει στο προσκήνιο με αξιόλογους ασκομαντουράρηδες παλιούς και νέους και δημιουργεί μεγάλη αίσθηση όπου συμμετέχει».

  • Στις Μηλιές

    Αγαπημένος προορισμός τα τελευταία 6 χρόνια αποτέλεσε για μένα ένα πανέμορφο, ιστορικό χωριό του Πηλίου, οι Μηλιές. Η ανηφορική κυκλική διαδρομή μέχρι να αποκαλυφθεί το χωριό, με την έντονη βλάστηση, σε κάνει να νιώθεις αμέσως την αλλαγή στον αέρα και στην ενέργεια.

    Στα περίπου 450 υψόμετρο, αποκαλύπτεται το χωριό με τα πέτρινα σπίτια και θέα τον Παγασητικό, η πλατεία με τα δέντρα, η εκκλησία των Αγίων Ταξιαρχών, η κοινοτική βιβλιοθήκη με τους πρόθυμους ανθρώπους που σε ξεναγούν στην ιστορία και στα βιβλία της. Κάτω από την πλατεία ένα υπέροχο καλντερίμι σε οδηγεί στα σπίτια, με μόνιμη συνοδεία τον ήχο του νερού που κυλάει μέρα - νύχτα ακολουθώντας αδιάκοπα την πορεία του καλντεριμιού. Η λεγόμενη αστρέχα. Θυμάμαι πάντα τον ήχο και την ηρεμία που μου προσθέτει αυτή η ροή.

    Το χωριό έχει δύο εισόδους, στρίβοντας αριστερά περνάς την πανσιόν «Ο Παλιός Σταθμός» και φτάνεις στο σιδηροδρομικό σταθμό, για να καταλήξεις στο τρενάκι, το μουντζούρη. Η περιοχή του σταθμού προσφέρεται για πεζοπορία. Εκεί υπάρχει κι ένας παλιός νερόμυλος, ο οποίος κάποτε έδινε ρεύμα στο χωριό. Λίγο παρακάτω, κατά μήκος των γραμμών, υπάρχει μια πανέμορφη μεταλλική γέφυρα με το όνομα Ντε Κίρικο, σχεδιασμένη από τον πατέρα του γνωστού ζωγράφου. Και ενώ βρίσκεσαι στο βουνό, σε 10' λεπτά μπορείς να κολυμπάς στην Μπούφα, με τα πεντακάθαρα νερά. Κι όταν έχεις χορτάσει από αυτά, επιστρέφεις στο αγαπημένο καφέ «Αννα, να ένα μήλο», πανέμορφα διακοσμημένο, με εξαιρετικές σπιτικές πίτες, κι όταν πεινάσεις, μπαίνεις στο ταβερνάκι του Τυφεκίογλου με τα νοστιμότατα πιάτα και τους χαμογελαστούς πάντα Βασιλική και Αντώνη. Ενας προορισμός που σε κατακτά από την πρώτη στιγμή, σε εμπνέει και λειτουργεί σαν ησυχαστήριο, αν του αφεθείς.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Ελλάδα
Άλλα θέματα στην κατηγορία Ελλάδα της έντυπης έκδοσης
Νοσοκομεία
Υποσχέθηκαν ράμματα στη γούνα του Μνημονίου
Αναλύσεις
Στοιχεία της φύσης, στοιχειά της πολιτικής
Τοπική Αυτοδιοίκηση
Δικαιώνονται άλλοι 35 σχολικοί φύλακες
Ρατσισμός
Δίωξη γιατί δεν επέτρεψαν ρατσιστική αιμοδοσία!
Διμερείς σχέσεις
«Προεκλογική» βίζα δίνει η Αυστραλία σε νεαρούς Ελληνες
Πυρκαγιές
Εσβησαν τις φωτιές σε Ρόδο, Ασπροβάλτα
Θεσσαλονίκη
Απανωτές εκρήξεις φιαλών υγραερίου με δύο τραυματίες
Κρήτη
Αλλάζουν όψη τα Σφακιά
Νέοι Αγρότες
Διαδικτυακός καβγάς των Νέων Αγροτών
Αεροδιακομιδή
Το πρωθυπουργικό Falcon στην υπηρεσία δύο άρρωστων παιδιών
ΥΠΕΚΑ
Ιδιώτες θηροφύλακες δημοσίου δικαίου!
Σχολές/Πανεπίστημια
«Πλήττονται το Κρήτης και το Αριστοτέλειο»
«Δεν διαθέτουν όραμα Παιδείας»