Έντυπη Έκδοση

Οι άνθρωποι του Σταύρου Θεοδωράκη

Σεμνότητα και ευπροσηγορία

Σταύρος Θεοδωράκης

Οι άνθρωποί μου

εκδόσεις Ποταμός, σ. 310, ευρώ 22,21

Αντιγράφω κάποιες ερωταποκρίσεις από τη σελ. 101, για την αμεσότητα, την ειλικρίνεια, την απλότητα και την ανθρωπιά τού ομιλούντος προσώπου:

Θα γράψετε κάποιο βιβλίο για όλα αυτά που ζήσατε;

Οταν ήμουν πολύ πιο νέος, έγραφα. Τώρα τα βλέπω και λέω πώς ήμουν έτσι δεκαεπτά χρονώ. Αλλά τώρα πια μ' αρέσει να διαβάζω αυτά που γράφουν άλλοι. [...]

Πώς κοιμάστε τα βράδια;

Τέλεια. Εχω τύψεις καμιά φορά για πράγματα που δεν έκανα, αλλά όχι όταν κοιμάμαι. Κοιμάμαι ήσυχα. [...]

Την ημέρα που βγήκατε από το κώμα, που επανήλθατε, τι θυμάστε;

Επειδή μου αρέσει πολύ η όπερα και τρελαίνομαι για τη Μαρία Κάλλας, μου έβαλαν ένα cd και με ρώτησαν «Ποια είναι αυτή;». Αναγνώρισα αμέσως τη φωνή της και αντέδρασα. «Η Κάλλας», είπα. «Ξύπνησε», είπαν όλοι μαζί οι γιατροί. Είναι κι αυτό που λέω, ότι η φωνή της Κάλλας ζωντανεύει και πεθαμένους.

Ποιο ρόλο της Κάλλας είχαν επιλέξει;

Τη Sonnambula, από την «Υπνοβάτιδα» του Μπελίνι.

Οι γιατροί περίμεναν ότι θα πεθάνετε;

Ή ότι θα μείνω φυτό. Και μετά είπαν «σκίζουμε τα πτυχία μας». Γι' αυτό σας δίνω και αυτήν τη συνέντευξη. Θέλω να δώσω μια ελπίδα σε αυτούς που τους έχουν ξεγράψει.

Και μετά που συνήλθατε, περίμεναν ότι δεν θα σηκωθείτε;

Περίμεναν ότι δεν θα δουλεύει το μυαλό μου.

Συνεχώς τους διαψεύδετε.

Δεν το κάνω επίτηδες.

Κάνετε προσπάθεια όμως.

Οπως λέει και μια κινεζική παροιμία: «Το ταξίδι ενός εκατομμυρίου χιλιομέτρων αρχίζει με ένα βήμα», και εγώ έχω κάνει ήδη δέκα βήματα.

Σεμνότητα και ευπροσηγορία είναι τα χαρακτηριστικά του Σταύρου Θεοδωράκη, όταν προσεγγίζει τους ανθρώπους, προσπαθώντας να ξεκλειδώσει τα μυστικά τους, εκείνα που οδηγούν στο μύχιο κομμάτι της ύπαρξης, όπου είμαστε ο αληθινός εαυτός μας, κι όχι η εικόνα που περισσότερο μας βολεύει ή μας αρέσει, όπως αντικατοπτρίζεται στα λαίμαργα βλέμματα των άλλων. Η κολακεία έθρεψε την αλαζονεία πολλών, ποτέ δεν ωφέλησε, όμως, στην αυτογνωσία τους.

Αλλά ας αφήσουμε τον ίδιο τον διακεκριμένο δημοσιογράφο να μας ιστορήσει το «γιατί» και το «πώς» αυτής της συγγραφικής περιπέτειας:

«Πάντα αναρωτιόμουν για τις ζωές των ανθρώπων που έβλεπα. Ωραία, τέλειωσε ο χτίστης το ρετιρέ, σε τι σπίτι γυρνάει; Πώς αγκαλιάζει ο "μπάτσος" και πώς ο κρατούμενός του; Η καλόγρια τι όνειρα βλέπει το βράδυ; Κάποια στιγμή άρχισα να ξεστρατίζω και να αναζητώ νέες εικόνες.

Το πάθος της παρατήρησης έγινε σιγά σιγά επάγγελμα. Θυμάμαι με πόση έκπληξη έζησα το 1989 την εξέγερση στο Κόσοβο. Με είχαν στείλει από την "Πρώτη" με κομμουνιστικές οδηγίες. Να γράψω πόσο καλοί είναι οι μεν και πόσο κακοί είναι οι δε. Και εγώ έγραφα ότι δεν βλέπω κανένα καλό. Το ένα χωριό το έκαιγαν οι μουσουλμάνοι, το άλλο οι χριστιανοί, εγώ σε ποιο στρατόπεδο να μπω; Αλλωστε, αν το καλοσκεφτείς, αυτός είναι ο δημοσιογράφος. Ο τρίτος άνθρωπος σε έναν "πόλεμο".

Τώρα που το ξανασκέφτομαι, αυτό το βιβλίο θα μπορούσε να είχε έναν μεγαλύτερο τίτλο. "Εκατό ειδικοί συμβουλεύουν" ή "Οδηγίες επιβίωσης". Γιατί θα πρέπει να το πάρουμε απόφαση: τα σκουπίδια τα ξέρει καλύτερα ο σκουπιδιάρης. Τον έρωτα οι ποιητές και οι πουτάνες. Τον θάνατο αυτοί που έχουν ανυπόφορα πονέσει. Τα ανθρώπινα δικαιώματα αυτοί που τα έχουν στερηθεί. Ειλικρινά πιστεύω ότι η ζωή μας θα ήταν καλύτερη αν μπορούσαμε να ακούμε αυτούς που έχουν ζήσει γι' αυτά που έχουν ζήσει. Σας το λέω εγώ, ο τυχερός, που πολλές φορές για μέρες ολόκληρες κοιμάμαι με διαφορετικές φωνές στα αυτιά μου. Και είναι φορές που γίνεται βουητό και προσπαθώ να το δαμάσω.

Την εύκολη απόφαση να βγάλω "ένα βιβλίο με τους Πρωταγωνιστές" διαδέχτηκε ένα δύσκολο ερώτημα: Με ποιους από όλους τους Πρωταγωνιστές; Αυτομάτως εξαίρεσα τους επαγγελματίες της επικοινωνίας. Πολιτικούς, που έχουν απαντήσεις-κονσέρβες, επώνυμους, που έκαναν πρόβες στον καθρέφτη πριν μου μιλήσουν. Και πάλι, όμως, έμειναν πολλοί. Σχεδόν τυχαία τελικά επέλεξα εκατό και τους έβαλα σε αυτό το βιβλίο. Οι υπόλοιποι πιστεύω ότι μπορούν να περιμένουν». *

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Βιβλίο
Με λέξεις-κλειδιά
Κριτική βιβλίου
Σχετικά θέματα: Κριτική βιβλίου
Η μαγεία του μικρού
Η άφθαρτη γοητεία του Ρέιμοντ Τσάντλερ
Συνωμοσίες επί χάρτου χωρίς άλλοθι
Η μυστική εταιρεία των Ροδόσταυρων και ο πολύχρωμος κόσμος των Σούφι
Η επιστροφή του στρατιώτη
Στην πολυσημία της παιδικής ηλικίας
Ακραία συναισθήματα
Φαντασιακό και φιλοσοφία στον Καστοριάδη
Προαιώνιες αλληγορίες
Ζωής αγώνας άγονος;
Άλλα θέματα στην κατηγορία Βιβλίο της έντυπης έκδοσης
Κριτική βιβλίου
Η μαγεία του μικρού
Η άφθαρτη γοητεία του Ρέιμοντ Τσάντλερ
Συνωμοσίες επί χάρτου χωρίς άλλοθι
Η μυστική εταιρεία των Ροδόσταυρων και ο πολύχρωμος κόσμος των Σούφι
Η επιστροφή του στρατιώτη
Στην πολυσημία της παιδικής ηλικίας
Ακραία συναισθήματα
Φαντασιακό και φιλοσοφία στον Καστοριάδη
Σεμνότητα και ευπροσηγορία
Προαιώνιες αλληγορίες
Ζωής αγώνας άγονος;
Από τις 4:00 στις 6:00
Ενα ταξίδι στην Αίγυπτο
40 χρόνια χωρίς τους Beatles
Λογοτεχνία
Ο γερο-Λέμας
Το εγχείρημα της χειραφέτησης του πνεύματος στον αιώνα του Διαφωτισμού
Περί εκδοτών, δημιουργικής γραφής και άλλων βασανιστικών λέξεων
«Να είχεν ο έρωτας σαΐτες...»
ΠΑΠΑΔΙΑΜΑΝΤΗΣ
Συνταγές επιβίωσης σε μεξικανικούς καιρούς
Άλλες ειδήσεις
Θέατρο «Εκάτη»
Φραντζέσκα ντα Ρίμινι
ΒΕΝΙΖΕΛΟΣ