Έντυπη Έκδοση

Φωνή σε μια ξεχασμένη γλώσσα

Πρωτάκουσε σεφαραδίτικα κομμάτια από τη μητέρα της που πάντα τα τραγουδούσε στην κουζίνα. Αγάπησε την ξεχασμένη γλώσσα των ladino από τον φιλόδοξο ερευνητή πατέρα της. Αποφάσισε ότι θα γίνει τραγουδίστρια από παιδί, αλλά μόλις πριν από μερικά χρόνια τόλμησε να το ξεστομίσει.

Η Γιασμίν Λεβί, που στην Ελλάδα την αγαπάμε για τις επιτυχίες της «Una noche mas», «Mano Suave», «Me Voy», έρχεται ξανά στην Ελλάδα για μία και μοναδική συναυλία στο «Μπάντμιντον» στις 12 Απριλίου. Στο πρόγραμμα θα κυριαρχήσουν τα τραγούδια από το τελευταίο της άλμπουμ με τίτλο «Sentir», ενώ στη συναυλία θα τη συνοδέψει ο Γιάννης Κότσιρας. Δεν μας εκπλήσσει. Παλαιότερα είχε διασκευάσει το «Μπαλαμό» του Διονύση Τσακνή κι είχε συνεργαστεί με την Ελένη Βιτάλη.

Η ισραηλινή ερμηνεύτρια γεννήθηκε στις 23 Δεκεμβρίου του 1975 στην Ιερουσαλήμ. Ο πατέρας της, Γιτζάκ Λεβί, υπήρξε πρωτοπόρος ερευνητής, ο οποίος επί δεκαετίες είχε αφιερωθεί στη συγκέντρωση και καταγραφή τραγουδιών των Εβραίων της διασποράς. Η Γιασμίν τον έχασε όταν ήταν μόλις ενός έτους. Παρ' όλο που μεγάλωσε μέσα στη μουσική, σπούδασε ρεφλεξολογία. Ανοιξε τη δική της κλινική, αλλά πολύ γρήγορα διαπίστωσε πως, όσο κι αν το αναβάλλει, η μουσική θα είναι ο τελικός της προορισμός. «Δεν ήθελα να ασχοληθώ με τη μουσική γιατί θα ήταν σαν να ζούσα τη ζωή του μπαμπά μου. Επίσης ο ίδιος έλεγε πάντα να αγαπάμε τις τέχνες, αλλά να αποφεύγουμε την επαγγελματική ενασχόληση», μου λέει η ίδια από το τηλέφωνο. «Αργησα να καταλάβω ότι μέσα από τη μουσική μπορούσα να μοιραστώ μαζί του όλα εκείνα που μου έλειψαν από τον ίδιο, όπως για παράδειγμα να τραγουδήσουμε "παρέα"».

Αρχισε λοιπόν να βαδίζει στα βήματά του. Ωσπου έβαλε σκοπό της ζωής της να τιμήσει τη μουσική που μονοπώλησε το ενδιαφέρον του μπαμπά της. «Η μνήμη του με έκανε να αντιληφθώ πόσο σημαντικό ήταν να συνεχίσω την παράδοση της μουσικής ladino. Δεν μπορεί τόσοι άνθρωποι να μόχθησαν κι εγώ να τα αγνοήσω. Μεγάλωσα ακούγοντας τη μητέρα μου να τραγουδά αυτά τα κομμάτια στην κουζίνα. Ωστόσο, όταν έβγαινα από το σπίτι, αντιλαμβανόμουν πως η ladino (η γλώσσα που μιλούσαν οι Εβραίοι της Ισπανίας πριν από τους διωγμούς του 1492) είναι μια γλώσσα που πεθαίνει. Κανείς στην ηλικία μου δεν τη μιλάει πια. Ετσι αποφάσισα ότι για να προσεγγίσω το πιο νεανικό κοινό ή τους συνομήλικούς μου, έπρεπε να κάνω αυτά τα τραγούδια πιο σημερινά. Η μουσική μου δεν είναι αναβίωση του παρελθόντος. Είναι ζωντανή, φρέσκια και ψάχνει συνομιλητές σε όλον τον κόσμο».

Και πράγματι, στα τέσσερα άλμπουμ που έχει κυκλοφορήσει μέχρι σήμερα, η 35χρονη τραγουδίστρια έχει δώσει μια νέα ερμηνεία στο εβραιο-ισπανικό μεσαιωνικό τραγούδι, αφού κατάφερε να ντύσει την παράδοση με το ξεχωριστό της στυλ, μπόλικο συναίσθημα και σύγχρονα μουσικά όργανα.

Δεν ένιωσε ποτέ ότι δεν ταιριάζει σε ένα νέο κορίτσι η ενασχόληση με μια τόσο παλιά μουσική; «Κάθε άλλο», λέει. «Είναι μεγάλη πρόκληση να προσπαθείς να κινητοποιήσεις τον κόσμο μιλώντας του μια γλώσσα που δεν γνωρίζει».

Το τελευταίο της άλμπουμ μοιάζει να ξεφεύγει από τον γνώριμο ήχο της και να φτάνει ώς τα Βαλκάνια και την Ισπανία. «Αυτό που κάνει τόσο ξεχωριστό αυτόν τον δίσκο είναι ότι τον νιώθω σαν την πιο ολοκληρωμένη μου δουλειά, αφού πιστεύω ότι τραγουδίστρια έγινα μόλις το 2008. Συνέβη κάτι μεταφυσικό μέσα μου. Δεν μπορώ να το εξηγήσω με λόγια. Επί δέκα χρόνια ψαχνόμουν μουσικά, αναζητούσα το στίγμα μου, τον δρόμο που θα βαδίσω. Και ξαφνικά ένα βράδυ -ήμουν στη Γερμανία θυμάμαι- κι ένιωσα ότι από εδώ και στο εξής είμαι ερμηνεύτρια».

Αυτό που δεν αλλάζει για τίποτα στον κόσμο η Λεβί είναι η Ιερουσαλήμ, την οποία θεωρεί «το ωραιότερο μέρος του κόσμου για να ζει κανείς». «Ξέρω ότι αυτό που λέω δεν είναι πρωτότυπο, αλλά η Ιερουσαλήμ είναι ένα σταυροδρόμι όπου συναντιούνται ο αραβικός κόσμος, η Δύση, οι εβραϊκές παραδόσεις, η κλασική, η μουσική της Τουρκίας, και τόσα άλλα. Αυτός είναι ο λόγος που οι μουσικές που βγαίνουν από το Ισραήλ έχουν τόσο μεγάλη απήχηση σε λαούς τόσο διαφορετικούς. Ολοι βρίσκουν κάτι που ακουμπά στη δική τους παράδοση. Καταλαβαίνω πως δεν είναι πάντα εύκολο να ζεις εκεί, αλλά η γοητεία της πόλης είναι μεγαλύτερη από τα εμπόδια. Μοιράζεται με τους επισκέπτες της τα δάκρυα από το παρελθόν, που μεταφέρει στην ατμόσφαιρα την ιστορία της. Αυτό που συχνά την πληγώνει είναι το γεγονός ότι διχάζεται κι ότι οι κάτοικοί της μοιάζει να μην μπορούν να ζήσουν όλοι μαζί».

Το ίδιο άραγε πιστεύει ότι συμβαίνει και στην ευρύτερη περιοχή; «Δυστυχώς ο καθένας πιστεύει ότι αυτό που κάνει είναι το σωστό, ότι ο τρόπος που ζει είναι ιδανικός, ότι η θρησκεία του μόνο υπηρετεί το καλό. Οταν οι άνθρωποι θεωρούν ότι μπορεί να επιβάλλουν το δικό τους "καλό" στους υπόλοιπους, τότε οδηγούνται σε διαμάχες».

Και τα τραγούδια της, χωράει η πολιτική σε αυτά; «Οχι, εγώ θέλω να τραγουδώ για τον έρωτα. Ισως γι' αυτό τόσο συχνά έχουν μια τάση προς τη θλίψη». 7

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Μουσική
Σχετικά θέματα: Μουσική
Οι χαμένοι, διάσημοι δίσκοι του ροκ
Το τραγούδι της ερήμου
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Κινηματογράφος
Μια ταινία χωρίς έξοδα
Η απεργία των γυναικών
Οικογενειακές υποθέσεις
Θέατρο
Οι λογοτέχνες στη σκηνή
«Θερμοκήπιο» γραφειοκρατίας
Η κρίση της αναπαράστασης
Χορός
«Μέσα» στην πρόβα
Εικαστικά
Η Ελλάδα μετά το φολκλόρ
Η δική τους Αφρική
Αρχιτεκτονική
Πάρκα αντί για χώρους στάθμευσης
Μοναχικές απώλειες
Η θανάσιμη μοναξιά του καλλιτέχνη
Μουσική
Οι χαμένοι, διάσημοι δίσκοι του ροκ
Φωνή σε μια ξεχασμένη γλώσσα
Το τραγούδι της ερήμου
Λογοτεχνία
Μυθιστορήματα, προοίμια εξεγέρσεων
Διαβάζοντας ελληνικά στο Παρίσι
Ο Εκο στο μάτι του κυκλώνα
Ενας ποιητής απέναντι στον Στάλιν
Το ανεξάντλητο '21