Έντυπη Έκδοση

Ο Σούπερμαν φορούσε κόκκινα

Οι προπαγανδιστικές αφίσες φιλοτεχνήθηκαν από τους συνεργάτες του Μάο για να συγκινούν τους φτωχούς Κινέζους. Σήμερα, ωστόσο, τις αγοράζουν οι πλούσιοι δυτικοί συλλέκτες

Ευτυχισμένοι χωρικοί, ικανοποιημένοι εργάτες, μαχητικοί φαντάροι, χειραφετημένες γυναίκες, χαρούμενοι πιτσιρικάδες και ροδομάγουλα μωρά, όλοι και όλα υπό τη σκέπη του προέδρου Μάο, στις κινέζικες αφίσες, την πιο απλή και άμεση τέχνη προπαγάνδας.

Από το 1949 με την ανακήρυξη της Λαϊκής Δημοκρατίας της Κίνας από τον Μεγάλο Τιμονιέρη αλλά και νωρίτερα στη διάρκεια του επαναστατικού αγώνα, οι αφίσες όπως και οι εφημερίδες τοίχου ήταν τα κυριότερα μέσα προπαγάνδας για το δίκαιο της υπόθεσης του κόμματος και του λαού, μέσα που γιγαντώθηκαν όταν το 1966 άρχισε η Πολιτιστική Επανάσταση.

Ο παππούς Μάο

Εντονα χρωματισμένες για να βγάζουν μάτι από μακριά και συλλεκτικές πια, αναφέρονταν σε θέματα που αφορούσαν το κόμμα, τον ταξικό αγώνα, τον πόλεμο και την ειρήνη, τις σχέσεις ανάμεσα στο στρατό και στο λαό, τον πατριωτισμό και τον διεθνισμό, την ανασυγκρότηση της χώρας, τη νεολαία, τις γυναίκες, τις σπουδές.

Συχνά ο πρόεδρος Μάο εμφανίζεται γαλήνιος να ατενίζει το μέλλον από ψηλά, εύχαρις ανάμεσα στους επισκέπτες του (εργάτες και αγρότες) χαμογελαστός σαν καλός παππούς ανάμεσα σε παιδάκια, προβάλλοντας μέσα από έναν κατακόκκινο ήλιο ενώ καθοδηγεί τον κόκκινο στρατό.

Γεγονός είναι πάντως ότι σε μια χώρα με τεράστια ποσοστά αναλφαβητισμού όπως ήταν η Κίνα τις δεκαετίες του '40 και του '50, ο μοναδικός τρόπος να μιλήσεις στις πλατιές μάζες ήταν οπτικός. Επιπλέον δε, επειδή οι αφίσες δίνονταν ουσιαστικά δωρεάν ήταν ιδιαίτερα αγαπητές ως μέσο διακόσμησης, όχι μόνο στα δημόσια κτίρια, όπου ήταν άλλωστε επιβεβλημένες, αλλά και στα σπίτια. Πολλοί λάτρευαν τα ζωηρά τους χρώματα χωρίς να δίνουν ιδιαίτερη σημασία στα σλόγκαν που αναγράφονταν σ' αυτές, με αποτέλεσμα το μήνυμα να περνά σχεδόν υποσυνείδητα.

Οι προπαγανδιστικές αφίσες, ωστόσο, δεν ήταν κάτι νέο που ήρθε μαζί με το νέο καθεστώς. Στην Κίνα από πάντα οι εκάστοτε κυβερνώντες χρησιμοποιούσαν κάθε μορφή τέχνης, από το θέατρο ώς τη ζωγραφική, για να διδάσκουν σωστή συμπεριφορά και τον πρέποντα τρόπο σκέψης. Στον πρόλογο του «Chinese Propaganda Posters» (εκδόσεις «Taschen») γράφει η Αντσι Μιν, κάτοικος Καλιφόρνιας πια, παλαιότερα κάτοικος της Σαγκάης: «Το πάθος μου για τις αφίσες άρχισε όταν ήμουν μόλις οκτώ χρόνων. Μια μέρα έφερα σπίτι από το σχολείο μια από αυτές που απεικόνιζε τον πρόεδρο Μάο. Αν και δεν γνώριζα πως η Πολιτιστική Επανάσταση είχε αρχίσει, η πράξη μου απέκτησε πολιτικό νόημα, όταν κατέβασα από τον τοίχο τον πίνακα της μητέρας μου με τίτλο «Ειρήνη και ευτυχία», που έδειχνε μια ομάδα παιδιών να παίζει σ' έναν κήπο, και τοποθέτησα στη θέση του την εικόνα του προέδρου. Η μητέρα μου προσπάθησε να κρύψει την απογοήτευσή της, ενώ εγώ δεν μπορούσα να καταλάβω γιατί δεν την ικανοποιούσε το γεγονός πως ο πρόεδρος θα παρέστεκε το κάθε γεύμα μας».

Συλλεκτικές πια, οι κινέζικες αφίσες αγοράζονται πανάκριβα και σίγουρα όχι για να τοποθετηθούν στο σπίτι ενός κινέζου φοιτητή...*

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Κίνα
Σχετικά θέματα: Επέτειος για τα 60 χρόνια της Λ.Δ. της Κίνας
Η επανάσταση των χρωμάτων
Μια χώρα υπό κατασκευή
Μπεστ σέλερ με ιδεογράμματα
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Κινηματογράφος
Ερωτικό γράμμα προς το σινεμά
Θέατρο
Η ελληνίδα Μις Τζούλια
Ο δολοφόνος θα 'ναι γυναίκα
Ω, οι δυστυχισμένες μέρες
Συνέντευξη Μανώλης Φάμελλος
«Είμαι μια μοναχική πολυφωνία»
Συνέντευξη Λαρς φον Τρίερ
«Κοιτάξτε με, ακόμα τρέμω»
50ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης
Οι ταινίες που δεν θα δούμε
Μουσική
Πογκορέλιτς στη Θεσσαλονίκη
Προεκλογικός πολιτισμός
Η Γη της Εξαγγελίας
Επέτειος για τα 60 χρόνια της Λ.Δ. της Κίνας
Η επανάσταση των χρωμάτων
Μια χώρα υπό κατασκευή
Μπεστ σέλερ με ιδεογράμματα
Ο Σούπερμαν φορούσε κόκκινα
Βυζαντινό & Χριστιανικό Μουσείο
Νέα στέγη για κρυμμένους θησαυρούς
Ο αγιογράφος της ποπ αρτ
Συνέντευξη Νιλ Ντενάρι
Η πτήση του αρχιτέκτονα
Φωτογραφία
Μια Πόλη μαγική
Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης
Από το δρόμο στο μουσείο
Βιβλίο
Χρονικό ενός δύσκολου γάμου
Εικαστικά
Μεταξύ Κυκλάδων και Φλωρεντίας
Συνέντευξη
«Ξοδεύω πολλά, είμαι ένα καταναλωτικό τέρας»