Έντυπη Έκδοση

Ως... ρυάκι του Διονυσίου Σολωμού

Γεώργιος Δροσίνης: 70 χρόνια πνευματικής προσφοράς

«Εκούνησε την ανθισμένη μυγδαλιά

Με τα χεράκια της

Κ' εγέμισ' από άνθη η πλάτη η αγκαλιά,

Και τα μαλλάκια της»...

Ενα πασίγνωστο τραγούδι, που ενώ είναι γνωστός ο ποιητής του, ο Γεώργιος Δροσίνης, παραμένει άγνωστος ο μουσικοσυνθέτης του -ακόμα και στον ίδιο τον ποιητή. «Μα είναι δυνατό να μην ξέρετε ποιος έγραψε τη μουσική της Ανθισμένης Μυγδαλιάς;» τον ρωτάει ο δημοσιογράφος Κώστας Καιροφύλας («Νέα», 5 Απριλίου 1946). Και η απάντησή του:

«Την πρωτάκουσα ένα βράδυ, εδώ και εξήντα χρόνια, ενώ έφευγα με φίλους από το σπίτι τού ποιητή Σουρή. Μια παρέα Ζακυνθινοί κατέβαιναν την οδό Ασκληπιού τραγουδώντας τη "Μυγδαλιά" μου. Θέλησα να τους σταματήσω και να τους πω ότι ήταν δικό μου το τραγούδι, μα ντράπηκα. Κι ο Κακλαμάνος μού είπε ότι πολύ καιρό πρωτύτερα τραγουδιόταν. Μα δεν κατόρθωσα να μάθω το μουσουργό του».

Και στην ερώτηση «για ποιαν γράφτηκε τ' όμορφο αυτό ερωτικό τραγούδι»:

«Για μια ξαδέρφη μου, μια Δροσινοπούλα [...] Μια μέρα πήγαμε στο περιβόλι και καθήσαμε κάτω από μιαν ανθισμένη μυγδαλιά και παιχνιδιάζαμε. Ξάφνου εκείνη πιάνει τον κορμό της μυγδαλιάς και τον τινάζει. Τ' άνθια γέμισαν το κεφάλι, τους ώμους, το στήθος. Ετσι όταν έμεινα μόνος, έβαλα σε στίχους το πραγματικό επεισόδιο, φτιάχνοντας το τραγούδι αυτό που ήταν πολύ τυχερό [...] Εκείνη για την οποία γράφτηκε το τραγούδι ζει ακόμη, τώρα, γριά, μα με κατάμαυρα μαλλιά... τη συνδρομή μαγικών συσκευασιών. Ετσι διέψευσε την τελευταία στροφή του τραγουδιού μου που τη φαντάζεται "γριά με κάτασπρα μαλλιά"». (Το περιβόλι στο οποίο αναφέρεται ο ποιητής βρισκόταν στο οικογενειακό του σπίτι, γωνία Πανεπιστημίου και Πεσμαζόγλου, απέναντι από το Αρσάκειο - τράπεζα τώρα).

70 χρόνια παρών

Ο λόγος σήμερα για τον Γεώργιο Δροσίνη, καθώς στις 2 Ιανουαρίου συμπληρώθηκαν εξήντα χρόνια από το θάνατό του, στα 92 χρόνια του. Μια επέτειος που πέρασε αμνημόνευτη (όπως άλλωστε και τα εξήντα χρόνια από το θάνατο του Γρηγορίου Ξενόπουλου, που φιλοξενήθηκε πριν από δύο εβδομάδες σ' αυτή τη σελίδα). Τον θυμήθηκε η Πανελλήνια Ενωση Φιλολόγων, η οποία, σε συνεργασία με το σύλλογο «Οι φίλοι του Μουσείου Γεωργίου Δροσίνη», οργανώνει πανελλήνιο διαγωνισμό μεταξύ μαθητών των δύο πρώτων τάξεων των γενικών και επαγγελματικών λυκείων με θέμα: «Η ποιητική του Γεωργίου Δροσίνη, όπως αναδεικνύεται σε ποιήματα της συλλογής "Θα βραδιάζη"».

Γεννημένος το 1859 στην Πλάκα, από ευκατάστατη οικογένεια, με φιλολογικές σπουδές στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, ο Γεώργιος Δροσίνης, ποιητής, πεζογράφος, δημοσιογράφος, διευθυντής του περιοδικού «Εστία», που ο ίδιος μετέτρεψε στη γνωστή εφημερίδα, ιδρυτής επίσης και άλλων περιοδικών, καθώς και, μαζί με τον Δημήτριο Βικέλα, του «Συλλόγου προς Διάδοσιν Ωφελίμων Βιβλίων» (που δραστηριοποιείται ώς τις μέρες μας), τμηματάρχης στη δημοτική εκπαίδευση, μέλος της Ακαδημίας Αθηνών από την ίδρυσή της, τιμημένος με το Αριστείο Γραμμάτων και Τεχνών, διαδραμάτισε επί εβδομήντα χρόνια πρωτεύοντα ρόλο στο χώρο της ελληνικής πνευματικής, εκπαιδευτικής και κοινωνικής ζωής.

Το σύνολο του έργου του περιλαμβάνεται στα δωδεκάτομα «Απαντά» του, που, με τη φιλολογική επιμέλεια του καθηγητή Γιάννη Παπακώστα, εξέδωσε ο «Σύλλογος προς Διάδοσιν Ωφελίμων Βιβλίων», όπου ο ποιητής άφησε όλα τα χειρόγραφά του. Τα δε προσωπικά του αντικείμενα εκτίθενται στο δραστήριο Μουσείο Γεωργίου Δροσίνη, που στεγάζεται στην ιδιόκτητη οικία του «Αμαρυλλίς» (που είναι και ο τίτλος πεζογραφήματός του) στην Κηφισιά (Αγ. Θεοδώρων και Δ. Κυριακού, τηλ. 210-8012642 - πρόεδρος η κ. Ελένη Βαχάρη).

Κατά κριτικών

Ο περιορισμένος χώρος δεν επιτρέπει παρά μερικά χαρακτηριστικά αποσπάσματα από συνεντεύξεις του - από τον δωδέκατο τόμο των «Απάντων» του. Οπου απαντώντας σε σχετικές ερωτήσεις για:

Τις ρίζες που πρέπει να έχει ένα ελληνικό λογοτεχνικό έργο:

«Το έργο τέχνης πρέπει να τραφεί αποκλειστικά από την ελληνική ζωή και τη φύση. Η ελληνικότητά του δεν θα το εμποδίσει να γίνει γνωστό κι έξω, αν έχει αξία καθ' εαυτό».

Την ελληνική κριτική:

«Ως χωροφυλακή της λογοτεχνίας. Αληθινή κριτική δεν έχομε. Και τι να την κάνωμε; Ο μεγάλος θα φανεί όταν θάρθη η ώρα του. Με την κριτική δεν πρόκειται να τον δημιουργήσωμε [...] Το σπουδαιώτερο είναι πως οι κριτικοί μας φοβούνται να ενθουσιαστούν. Αυτό αποτελεί εθνική δειλία. Δεν τολμούν να πουν έναν καλό λόγο, επειδή κατά βάθος δεν αγαπούν τη ζωή [...] Υποσυνείδητα ζει μέσα τους η κακία. Ετσι εξηγείται και το γεγονός ότι ψάχνουν συστηματικά και μόνο να βρουν τις ελλείψεις ενός έργου και να του επιτεθούν»...

Ποιους Ελληνες ποιητές θεωρεί αξιότερους:

«Ασφαλώς ο Παλαμάς είναι μεγάλος ποιητής. Ο Σολωμός βέβαια είναι η κορυφή. Από κει τρέχουν τα δροσερά νερά. Λυώνουν τα χιόνια και τρεφόμαστε - εμείς τα ρυάκια. Και στο μέλλον της ελληνικής ποίησης ο Σολωμός δεν θα πάψει να είναι η βαθειά πηγή». *

Ετσι κι αλλιώς

«Ηεκλεκτοτέρα μερίς της Αθηναϊκής κοινωνίας και η αριστοκρατεία του πνεύματος συνεκεντρώθη χθες στις 6 μ.μ. εν τη αιθούση του Παρνασσού όπου εδίδετο η προαναγγελθείσα προεσπερίς επί τη συμπληρώσει εκοσιπενταετούς φιλολογικής δράσεως του Αλ. Παπαδιαμάντη.

Την εσπερίδα ετίμησεν η Α.Υ. ο Διάδοχος και ο βασιλόπαις Γεώργιος μετά της πριγκηπίσσης Μαρίας, ήτις και ανέλαβεν υπό την προστασίαν της την εορτήν. Οσοι δεν εγνώριζον τον διαπρεπή Ελληνα διηγηματογράφον τούς εδόθη η ευκαιρία να τον γνωρίσουν διά του κ. Δ. Κακλαμάνου, όστις εξήρε τον ποιητήν, του κ. Α. Προβελεγγίου, όστις απήγγειλεν ωδήν προς αυτόν, και του κ. Νιρβάνα, αναλύσαντος το φιλολογικόν του έργον. Η κ. Θεώνη Παπά απήγγειλε τον "Ερωτα στα χιόνια" και ο κ. Πολίτης το ποίημα προς την αείμνηστον βασιλοπούλαν». (Από αναδημοσίευση σχετικού ρεπορτάζ της εφημερίδας «Ακρόπολις» - 13/3/1908 - σε εκτενές αφιέρωμα στον Παπαδιαμάντη του νέου τεύχους του περιοδικού «Πνευματική Ζωή».) Μάλλον για συνεπώνυμο του -απόντος από την εκδήλωση- «γέροντά» μας γινόταν.

Ενα καλαίσθητο λεύκωμα αφιερωμένο στο ζωγράφο Γιώργο Προκοπίου: «Ζωγραφίζοντας τον πόλεμο και την ειρήνη», επ' ευκαιρία της ομότιτλης έκθεσης στην «Αθηναΐδα» (που έκλεισε την περασμένη εβδομάδα). Πολυσχιδής ζωγράφος -συν κινηματογραφιστής και φωτογράφος- με περιπετειώδη βίο: γεννημένος στη Μικρά Ασία, σπουδές με Λύτρα και Ροϊλό στην ΑΣΚΤ, προσωπικός ζωγράφος του αυτοκράτορα της Αβησσυνίας Μενελίκ Β' και της αυλής του, πολεμικός ζωγράφος στο μικρασιατικό πόλεμο, εκθέσεις, έργα του σε δημόσιους και ιδιωτικούς χώρους, εθελοντής -φωτογράφος και ζωγράφος- στον ελληνοϊταλικό πόλεμο, όπου και πεθαίνει. Εκτός από έργα του, το λεύκωμα περιλαμβάνει γραπτές μαρτυρίες του και εισαγωγή του γιου του, ιστορικού της τέχνης, Αγγελου Προκοπίου. Πολλές ζωές σε μία.

ΣΗΜ. Ηταν οι καθηγητές και οι γονείς μαθητών (είκοσι τον αριθμό - περισσότερες και εδώ οι κυρίες) της Λέσχης Ανάγνωσης του 9ου Γυμνασίου Καλλιθέας, που φέρει το όνομα του Μάνου Χατζιδάκι, που συνομιλούσαν, στην τακτική εβδομαδιαία σύναξή τους (και μια βραδιά χωρίς τηλεόραση κέρδος είναι) με ζέση, με συγγραφέα, του οποίου είχαν διαβάσει τα πονήματα. Φινάλε με εδέσματα. Εύσημα από έναν αυτόπτη.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Στη στήλη
Διαχρονικά
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Συνέντευξη: Κωνσταντίνος Γιάνναρης
«Η Ελλάδα χρεοκόπησε, μας απολύει όλους»
Οπερα
Ο «Κουρέας της Σεβίλλης» στον 21ο αιώνα
Θέατρο
Φόρος τιμής στον Γονατά
Βενετσιάνοι παραθεριστές ελληνικής ανευθυνότητας
Κριτική θεάτρου
Ο κανίβαλος μέσα μας
Εικαστικά
Ζητήματα ταυτότητας
Αρχαιολογία
Η Νεμέα του Ιντιάνα Μίλερ
Το ποτάμι είναι ο αρχαίος ιππόδρομος
Συνέντευξη: Μαρία Σούμπερτ
«Οι δικές μου γυναίκες δεν είναι ροζ»
Κομικ(ς)οδρόμιο
Η «Monde Diplomatique» σε κόμικς!
Ντάλτον: οι διαβόητοι παράνομοι της Αγριας Δύσης