Έντυπη Έκδοση

Ο κανίβαλος μέσα μας

«Ο θεός της σφαγής» της Γιασμίνα Ρεζά- Θέατρο Κάτιας Δανδουλάκη

Ο 11χρονος γιος της οικογένειας Ρέιγ σπάει σε καβγά τα μπροστινά δόντια του συνομήλικου γιου της οικογένειας Χουγιέ.

Και δεν βρισκόμασε σε τίποτε υποβαθμισμένες περιοχές αλλά στα καλά προάστια της γαλλικής μεσαίας τάξης, όπου πιστεύουν στην «εξευγενιστική δύναμη του πολιτισμού». Αποφασίζεται γονεϊκή συνάντηση κορυφής αυτουργών και θυμάτων στο σπίτι των Χουγιέ, με σκοπό τη συμφιλίωση και μια ρύθμιση αποζημίωσης, ηθικής περισσότερο παρά υλικής. Μια τυπική επίσκεψη που όλοι θέλουν να τελειώνει γρήγορα και κόσμια.

Στη σκηνοθεσία του Σταμάτη Φασουλή οι τέσσερις διαπραγματευτές ενδύονται την τσιτωμένα-άνετη σωματική γλώσσα σύγχρονου λαϊφστάιλ, μένοντας όρθιοι ή καθισμένοι άβολα στην άκρη του καλαίσθητου καναπέ ή πηγαινοερχόμενοι νευρικά φλερτάροντας με την εξώπορτα. Ο μεγαλοδικηγόρος Ρέιγ δεν βγάζει ούτε το κασκόλ του, ρίχνει κλεφτές ματιές στο ρολόι, ενώ μιλά αδιάκοπα στο κινητό, καθιστώντας μας μετόχους ενός φαρμακευτικού σκανδάλου που καλείται να συγκαλύψει. Αναγνωρίσιμα πράγματα.

Σε αυστηρό ταγιέρ (κοστούμια Ντένη Βαχλιώτη), γαντζωμένη στην τσάντα της, η σύμβουλος γονικών παροχών-σύζυγός του παρακολουθεί τη συζήτηση με ύφος κόμπρας, όταν δεν παρεμβαίνει τσιριχτά με καταπιεσμένη χυδαιότητα προς υπεράσπιση του κανακάρη της. Γιάννης Φέρτης και Κατιάνα Μπαλανίκα είναι οι (κακοί) γονείς του μικρού τραμπούκου, ένα ευθύς εξαρχής αντιπαθητικό ζευγάρι αλαζόνων. Παραδίπλα, στον ρόλο της φινετσάτης οικοδέσποινας και μητέρας του θύματος, η Κάτια Δανδουλάκη. Φιλότεχνη και συγγραφέας με κοινωνικές ευαισθησίες (μόλις τελείωσε ένα βιβλίο για την τραγωδία του Νταρφούρ), προσπαθεί να διατηρήσει ένα επίπεδο αβρότητας σε δύσκολες στιγμές. Ομως και μόνο η λέξη «οπλισμένος (με ένα ραβδί)» στο πρωτόκολλο που έχει συντάξει αρκεί για την ανάφλεξη των πρώτων διαφωνιών που ηλεκτρίζουν τον χώρο. Ο ενικός, το ρούμι από τη Γουαντελούπη και τα πούρα του καλοπροαίρετου οικοδεσπότη-εμπόρου οικιακών συσκευών (Γιάννης Βούρος, η μόνη ζεστή πινελιά κανονικότητας και κεφάτης απλότητας σε μια ομήγυρη αρπακτικών) απλώς καθυστερούν την απώλεια ελέγχου.

Πώς η κατάσταση παρεκτρέπεται από την αβροφροσύνη στη βαρβαρότητα και το πολιτισμένο προσωπείο καλλιεργημένων μεσοαστών ξεφλουδίζει σταδιακά ώσπου το καταστροφικό κουαρτέτο εκτροχιάζεται σε σκυλοκαβγά δωματίου, είναι επίτευγμα ενός ιδιαζόντως πανούργου κωμωδιογραφικού ταλέντου, που ανάμεσα σε μπουλβάρ και υψηλή τέχνη έχει αναγάγει τη Ρεζά στην παγκοσμίως πιο πολυπαιγμένη συγγραφέα των τελευταίων ετών. Αν και γρήγορα διαβλέπουμε τον ελισσόμενο και κλιμακούμενο μηχανισμό του έργου, αυτό δεν αλλάζει τη δηλητηριώδη ελαφρότητα της κατασκευής του και την απαθή μοχθηρία -πάντα με στόχο τη σύγχρονη μεσοαστική κοινωνία- που οδηγούν όλους τους συμμετέχοντες στην πλέον ελεεινή απογύμνωση και τον αυτοεξευτελισμό.

Η βία των παιδιών συνεχίζεται από τους γονείς πιο παράλογα, πιο βάρβαρα, με εναλλασσόμενες συμμαχίες. Ούτε σκέψη για παιδαγωγική ωριμότητα και ηθική σοβαρότητα. Ενώ στην αρχή τα ζεύγη εμφανίζονται ενωμένα απέναντι στον κοινό εχθρό, στρέφονται κατόπιν ενάντια στον σύντροφο ή περνούν ακόμα και στην απέναντι πλευρά. Ενδιάμεσα οι άνδρες υποδύονται τα φιλαράκια εις μνήμην της παλιάς αγορίστικης ανεμελιάς, ανακαλύπτοντας ξανά τον Τζον Γουέιν μέσα τους, καθώς πιο πέρα οι δύο μέγαιρες επιτέλους καταρρέουν με λυγμούς.

Ο Σταμάτης Φασουλής σκηνοθετεί τη ζούγκλα αντιστεκόμενος στους πειρασμούς των κλισέ και της διόγκωσης (μόνη διαρροή η Κατιάνα Μπαλανίκα, που δυσκολεύεται να υποτάξει τις κωμικές συνήθειες μιας ολόκληρης καριέρας). Σε χοιροστάσιο μετατρέπουν οι τέσσερις έμπειροι ηθοποιοί του εμπορικού θεάτρου το κομψό σαλόνι των Χουγιέ (σκηνικά Γιώργος Γαβαλάς), εκσφενδονίζοντας τουλίπες, σβουρίζοντας πανάκριβα κινητά σε βάζα λουλουδιών υπό τις ιαχές φρίκης σύγχρονων εξαρτημένων «εκεί ήταν τα πάντα. Ολη μου η ζωή», ξερνώντας πάνω σε πολύτιμους τόμους ζωγραφικής («Θεέ μου! Πάει ο Κοκόσκα!»), επιστρατεύοντας πιστολάκια, χαρτιά τουαλέτας και κολόνιες για την αποκατάστασή τους. Παρότι η δυσάρεστη αμηχανία του εξευτελισμού αμβλύνεται μέσα στη ζεστή αγκαλιά της ελληνικής κωμωδίας (συμβάλλει και η μετάφραση των Γιώργου Βούρου / Σταμάτη Φασουλή), η παράσταση είναι μια αεράτη, ακριβής, πνευματώδης επίθεση κατευθείαν στην καρδιά της αστικής μακαριότητας. Πολύ αναζωογονητικό. *

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Κριτική θεάτρου
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Συνέντευξη: Κωνσταντίνος Γιάνναρης
«Η Ελλάδα χρεοκόπησε, μας απολύει όλους»
Οπερα
Ο «Κουρέας της Σεβίλλης» στον 21ο αιώνα
Θέατρο
Φόρος τιμής στον Γονατά
Βενετσιάνοι παραθεριστές ελληνικής ανευθυνότητας
Κριτική θεάτρου
Ο κανίβαλος μέσα μας
Εικαστικά
Ζητήματα ταυτότητας
Αρχαιολογία
Η Νεμέα του Ιντιάνα Μίλερ
Το ποτάμι είναι ο αρχαίος ιππόδρομος
Συνέντευξη: Μαρία Σούμπερτ
«Οι δικές μου γυναίκες δεν είναι ροζ»
Κομικ(ς)οδρόμιο
Η «Monde Diplomatique» σε κόμικς!
Ντάλτον: οι διαβόητοι παράνομοι της Αγριας Δύσης