Έντυπη Έκδοση

Ιστορικό μυθιστόρημα

Υπάρχουν δύο είδη ιστορικού μυθιστορήματος, το παραδοσιακό, το οποίο πρέπει να πληροί συγκεκριμένες προδιαγραφές, και αυτό που χαρακτηρίζεται «ιστοριογραφική μεταμυθοπλασία».

Το δεύτερο αποτελεί τη σύγχρονη εκδοχή του ιστορικού μυθιστορήματος καθώς, από τη μια έχει κάποιο ιστορικό φόντο και τηρεί σε γενικές γραμμές τις συμβάσεις του ιστορικού μυθιστορήματος, από την άλλη, όμως, ξεχωρίζει γιατί στόχος του είναι να ξαναδιαβάσει την Ιστορία με τους όρους τού σήμερα. Στην εποχή μας, λοιπόν, το ιστορικό μυθιστόρημα υπάρχει με διαφορετικούς όρους απ' ό,τι στο παρελθόν, με αποτέλεσμα πολλοί συγγραφείς του είδους να αποφεύγουν πλέον να χαρακτηρίσουν τα βιβλία τους ιστορικά, ακριβώς για να μη γίνει σύγχυση με τα «παλαιού τύπου» ιστορικά μυθιστορήματα.

Για ένα μεγάλο διάστημα το ιστορικό μυθιστόρημα υποκαθιστούσε ορισμένως την Ιστορία, καθώς μια μεγάλη μερίδα του αναγνωστικού κοινού το προτιμούσε από τα πιθανώς κουραστικά ιστορικά εγχειρίδια. Σ' αυτό βοηθούσε και το γεγονός ότι, πριν κυκλοφορήσουν αυτοτελώς, τα ιστορικά μυθιστορήματα συνήθως δημοσιεύονταν σε συνέχειες ως επιφυλλίδες στον Τύπο, ενώ και η «εγκυρότητα» των ονομάτων που τα υπέγραφαν έπαιζε τον δικό της καθοριστικό ρόλο: οι αναγνώστες είχαν τη βεβαιότητα ότι θα αντλούσαν μια ακριβή ανάπλαση των ιστορικών γεγονότων. Ενα τέτοιο ιστορικό μυθιστόρημα υπάκουε σε ορισμένους κανόνες ως προς τον χρόνο, τον τόπο, τα ήθη και τα έθιμα και βέβαια, ως προς την ιστορική αλήθεια. Με άλλα λόγια, έπρεπε η δράση του να μην είναι σύγχρονη του συγγραφέα, αλλά τουλάχιστον δύο γενιές παλαιότερη, να διαδραματίζεται σε συγκεκριμένο ρεαλιστικό περιβάλλον, να έχει πιστότητα στις συνήθειες και νοοτροπίες της εποχής, και οι αναφορές του να ανταποκρίνονται στις βασικές γραμμές του αληθινού ιστορικού πλαισίου.

Το ιστορικό μυθιστόρημα (ως γνωστόν ένα καλό ιστορικό μυθιστόρημα απαιτεί τον συνδυασμό δύο προϋποθέσεων: να είναι καλό ως μυθιστόρημα και να είναι σωστό ιστορικά) οφείλει και σήμερα να προτρέπει τον αναγνώστη για πληρέστερη ιστορική γνώση, να του δημιουργεί το ενδιαφέρον να διαβάσει Ιστορία. Επιπλέον όμως, οφείλει να προτείνει μια νέα προσέγγιση της ιστορικής περιόδου στην οποία διαδραματίζεται.

Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται μια ευθυγράμμιση του ελληνικού ιστορικού μυθιστορήματος κυρίως με το ευρωπαϊκό (να σημειωθεί, βέβαια, ότι το πραγματικά μεγάλο ιστορικό μυθιστόρημα είναι σπάνιο σε παγκόσμια κλίμακα), σε επίπεδο μορφολογικών γνωρισμάτων, ειδολογικών προτιμήσεων και ειδολογικών συμμείξεων, διαθέσεων και θεματολογίας. Ετσι ως είδος εμφανίζεται ελαφρώς ανανεωμένο, αν και αρκετοί εκπρόσωποί του το διανθίζουν με τετριμμένες ιδέες για το εθνικό παρελθόν.

Οι συμμετέχοντες στο αφιέρωμα της «Βιβλιοθήκης» προσεγγίζουν το θέμα, είτε με την ιδιότητα του μελετητή (ιστορικού ή θεωρητικού γενικότερα) είτε με την ιδιότητα του συγγραφέα ιστορικού μυθιστορήματος είτε και με τις δύο ιδιότητες.

Δ.Ν.Μ.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Βιβλίο
Με λέξεις-κλειδιά
Κριτική βιβλίου
Σχετικά θέματα: Αφιέρωμα: Ιστορικό μυθιστόρημα
Η λογοτεχνία και οι άνεμοι της Ιστορίας
Ιστορικό μυθιστόρημα: μια μόνιμη επικαιρότητα
Μύθος σε πλαίσιο ιστορικό
Προβληματισμοί σχετικά με τον όρο «ιστορικό μυθιστόρημα»
Το ιστορικό πρόσωπο ως μυθιστορηματικός χαρακτήρας
Η διαχείριση του κενού
Ο συγγραφέας της Ελληνικής Νομαρχίας ως μυθιστορηματικό πρόσωπο
Πολιτική σε βάθος χρόνου είναι η Ιστορία
Απόψεις για το ιστορικό μυθιστόρημα
Οι αρχές του νεότερου ιστορικού μυθιστορήματος
Αρχαία αναδρομή
Ιστορικό ή όχι, πάντως μυθιστόρημα
«Με τα μαθηματικά είμαστε σε κάποιο βαθμό εξοικειωμένοι»
Ιστορικό μυθιστόρημα για παιδιά
Άλλα θέματα στην κατηγορία Βιβλίο της έντυπης έκδοσης
Αφιέρωμα: Ιστορικό μυθιστόρημα
Ιστορικό μυθιστόρημα
Η λογοτεχνία και οι άνεμοι της Ιστορίας
Ιστορικό μυθιστόρημα: μια μόνιμη επικαιρότητα
Μύθος σε πλαίσιο ιστορικό
Προβληματισμοί σχετικά με τον όρο «ιστορικό μυθιστόρημα»
Το ιστορικό πρόσωπο ως μυθιστορηματικός χαρακτήρας
Η διαχείριση του κενού
Ο συγγραφέας της Ελληνικής Νομαρχίας ως μυθιστορηματικό πρόσωπο
Πολιτική σε βάθος χρόνου είναι η Ιστορία
Απόψεις για το ιστορικό μυθιστόρημα
Οι αρχές του νεότερου ιστορικού μυθιστορήματος
Αρχαία αναδρομή
Ιστορικό ή όχι, πάντως μυθιστόρημα
«Με τα μαθηματικά είμαστε σε κάποιο βαθμό εξοικειωμένοι»
Ιστορικό μυθιστόρημα για παιδιά
Κριτική βιβλίου
Παράδοξη ουτοπία
Ονειρικές γυναίκες με ταγέρ
Ο Μάρτιν Χάιντεγκερ και η διαμάχη για τον ανθρωπισμό και τον ορθό λόγο
Φως πάνω από την αγχόνη
Η ζωή και το έργο του Αγγελου Σικελιανού
Από τις 4:00 στις 6:00
Λουλούδια και τραγούδια
Joe Cocker
Άλλες ειδήσεις
Οι ψυχές των ποιητών