Έντυπη Έκδοση

Ο ΚΩΣΤΑΣ ΤΣΙΑΝΟΣ ΕΠΑΝΗΛΘΕ ΣΤΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ ΤΟΥ ΔΗΠΕΘΕ ΛΑΡΙΣΑΣ

Ο τραγικός ήρωας δεν μπορεί να πηγαίνει προς νερού του

Ο Κώστας Τσιάνος επιστρέφει εις... διπλούν στα πάτρια θεσσαλικά εδάφη. Από τη μια για να σκηνοθετήσει ξανά, ύστερα από δεκαεπτά χρόνια, τις «Χοηφόρες» του Αισχύλου πάλι με το ΔΗΠΕΘΕ Λάρισας.

Η αγαπημένη του ηθοποιός Λυδία Κονιόρδου κρατά στην παράσταση τους ρόλους τόσο της Ηλέκτρας όσο και της Κλυταιμνήστρας. Ο Νίκος Ψαρράς ερμηνεύει τον Ορέστη Η αγαπημένη του ηθοποιός Λυδία Κονιόρδου κρατά στην παράσταση τους ρόλους τόσο της Ηλέκτρας όσο και της Κλυταιμνήστρας. Ο Νίκος Ψαρράς ερμηνεύει τον Ορέστη Με τη Λυδία Κονιόρδου στον διπλό ρόλο Ηλέκτρας και Κλυταιμνήστρας και τον Νίκο Ψαρρά ως Ορέστη (Τσιάνος - Κονιόρδου έχουν ξανασυνεργαστεί επιτυχώς στο αρχαίο δράμα άλλες δύο φορές με το ίδιο θέατρο, ήτοι στην «Ηλέκτρα» και στην «Ιφιγένεια εν Ταύροις» του Ευριπίδη). Οι «Χοηφόρες» έχουν πρεμιέρα την Πέμπτη 2 Ιουλίου στο κηποθέατρο «Αλκαζάρ» της Λάρισας για να περιοδεύσουν στη συνέχεια σε διάφορα μέρη της Ελλάδας.

Από την άλλη ως καλλιτεχνικός διευθυντής του ΔΗΠΕΘΕ Λάρισας ύστερα από έντεκα χρόνια (από τους ιδρυτές του Θεσσαλικού Θεάτρου, το οποίο μετεξελίχθηκε σε ΔΗΠΕΘΕ Λάρισας, ο Τσιάνος το υπηρέτησε επί είκοσι δύο χρόνια, από τα οποία τα δεκαπέντε ως καλλιτεχνικός διευθυντής).

«Επιστρέφω στο "σπίτι μου" προβληματισμένος και με αρκετό αίσθημα ευθύνης. Τα τελευταία χρόνια ο δήμαρχος της Λάρισας Κώστας Τζανακούλης, εργαζόμενοι στο ΔΗΠΕΘΕ και άλλοι συμπατριώτες μου Λαρισαίοι σχεδόν απαιτούσαν την επιστροφή μου. Αισθάνθηκα πως πρέπει να προσφέρω και πάλι την εμπειρία μου και μάλιστα σε μια δύσκολη περίοδο που περνάνε τα ΔΗΠΕΘΕ. Πρώτο μου μέλημα να επαναπροσδιοριστεί η φυσιογνωμία του "Θεσσαλικού", που στόχος του ήταν να συνδεθεί με τον κοινωνικό ιστό της περιοχής του. Να απευθυνθεί στον απλό θεατή με σημαντικά έργα και παραστάσεις. Να υποστηρίξει την ελληνική δραματουργία, να ξαναρχίσει τις χειμωνιάτικες περιοδείες στη Θεσσαλία. Να οργανώσει παράλληλες εκδηλώσεις με τη συνεργασία όλων των πολιτισμικών φορέων της περιοχής δίνοντας την ευχέρεια σε νέους καλλιτέχνες να πειραματιστούν με σύγχρονες ιδέες και εναλλακτικούς τρόπους έκφρασης. Εύχομαι να τα καταφέρω. Γιατί στο μεταξύ πολλά έχουν αλλάξει».

Τι αίσθηση σας άφησε το ΔΗΠΕΘΕ Λάρισας αυτά τα τελευταία έντεκα χρόνια;

«Στα χρόνια της απουσίας μου έχασε την κεντρική του σκηνή ("Γαλαξίας" με 500 θέσεις) περιοριζόμενο στο μικρό "Θέατρο του Μύλου" (160 θέσεις) με αποτέλεσμα να μειωθεί η δραστηριότητά του. Σταμάτησαν οι χειμωνιάτικες περιοδείες του, λιγόστεψαν οι παράλληλες εκδηλώσεις και το ανέβασμα ελληνικών έργων. Εγιναν όμως σημαντικές παραστάσεις, ιδιαίτερα στη θητεία του Γιώργου Ζιάκα, που πρόσφερε πολλά στο θέατρό μας από την ίδρυσή του».

«Η προσπάθειά μου να βρω λύσεις στα παραστασιακά προβλήματα του αρχαίου δράματος μέσα από τα λαϊκά μας δρώμενα βρήκε στις "Χοηφόρες" την ολοκλήρωσή της», λέει ο Κώστας Τσιάνος «Η προσπάθειά μου να βρω λύσεις στα παραστασιακά προβλήματα του αρχαίου δράματος μέσα από τα λαϊκά μας δρώμενα βρήκε στις "Χοηφόρες" την ολοκλήρωσή της», λέει ο Κώστας Τσιάνος Τι σας έκανε να επανέλθετε στις «Χοηφόρες», το δεύτερο μέρος της αισχυλικής «Ορέστειας»;

«Θεωρώ πως είναι η καλύτερη και πιο ολοκληρωμένη παράστασή μου στην πολύχρονη θητεία μου στο θέατρο. Είναι φυσικό να επιθυμώ να τη δουν όσο το δυνατόν περισσότεροι θεατές. Τώρα είχα την ευκαιρία να επεξεργαστώ καλύτερα κάποια σημεία της, να διορθώσω κάποιες αδυναμίες, να απαλείψω μερικές σκηνοθετικές φλυαρίες, για να φτάσει η παράσταση στον θεατή, λιτή και πεντακάθαρη. Η προσπάθειά μου να αντλήσω ιδέες και να βρω λύσεις στα παραστασιακά προβλήματα του αρχαίου δράματος μέσα από τις λαϊκές μας τελετουργίες, τα δρώμενα, τα ήθη, τις μουσικές, τα μοιρολόγια, τα λαϊκά παραμύθια και τους χορούς, βρήκε στις "Χοηφόρες" την ολοκλήρωσή της. Ο Αισχύλος εδώ είναι ολοφάνερο πως κατέφυγε σε παραδόσεις και θρύλους που αναφέρονταν στη λατρεία των νεκρών, στο ανακάλεσμα των ψυχών, στους επιτάφιους θρήνους και στους νεκρολατρικούς χορούς, στοιχεία που τα συναντούμε μέχρι σήμερα και μας συνταράζουν».

Η εκδίκηση που πρωταγωνιστεί στις «Χοηφόρες» παραμένει επίκαιρη και στις μέρες μας;

«Η εκδίκηση είναι από τα πιο σκοτεινά ορμέμφυτα στον άνθρωπο. Μαυρίζει τις ψυχές, δηλητηριάζει τις σχέσεις και είναι σχεδόν αδύνατο να λυτρωθεί ο άνθρωπος και οι κοινωνίες από το αίσθημα της ανταπόδοσης του κακού. Στην "πολιτισμένη" εποχή μας η εκδικητικότητα και τα παράγωγά της έχουν πάρει τέτοιες διαστάσεις που οι κίνδυνοι δεν θ' αργήσουν να χτυπήσουν την πόρτα μας».

Γιατί επιλέξατε να κάνετε ο ίδιος τη μετάφραση;

«Η άποψή μας στις "Χοηφόρες" είναι καθοριστική. Η παράσταση έχει τη μορφή τελετουργικού δρώμενου, με λόγο, μέλος και όρχηση να συνυπάρχουν ισοδύναμα. Οι θρηνητικοί παιάνες και τα μοιρολόγια κυριαρχούν στο μεγαλύτερο μέρος της τραγωδίας και απαιτούν έναν ρυθμικό λόγο, που δεν θα μπορούσε να είναι άλλος από τον "εθνικό μας" δεκαπεντασύλλαβο, που συμβαίνει να ξέρω πολύ καλά τα μυστικά του».

Στην αρχαία τραγωδία ένας σκηνοθέτης έχει να διαλέξει ανάμεσα σ' ένα κλασικό ανέβασμα και σ' ένα μοντέρνο-μεταμοντέρνο; Τι χρειάζεται στο ανέβασμά της ώστε να αγγίξει τους σημερινούς θεατές;

«Μια παράσταση αρχαίας τραγωδίας θα πρέπει να κάνει πραγματικότητα το "ιερό όργιο". Να φθάσει τον θεατή στην έξαρση και την κάθαρση, υπηρετώντας με απόλυτο σεβασμό την καταγωγή και το πνεύμα του έργου. Ο λόγος, το μέλος και η όρχηση θα πρέπει να υπάρχουν ισοδύναμα. Αν λείπει ένα από τα τρία συστατικά, η τραγωδία μοιάζει ακρωτηριασμένη και είναι άλλο έργο. Οι ήρωες των τραγωδιών δεν είναι κάποιοι ιδιώτες, όπως συχνά τους καταντούν σήμερα αρκετές παραστάσεις, αλλά συμπαντικές ποιητικές μορφές που εκφράζουν συμπαντικές ποιητικές ιδέες, καταστάσεις και συναισθήματα. Κανείς τραγικός ποιητής δεν διανοήθηκε κάποιος από τους ήρωές του να έχει σινάχι, να θέλει να πάει προς νερού του, να σκουπίζει επίμονα την αυλή του, να κόβει με το μαχαιράκι και να βράζει χόρτα στην κατσαρόλα, ούτε να μασουλάει κουλούρια με σουσάμι σε κορυφαίες στιγμές του έργου. Ο νατουραλισμός είναι μεγάλος εχθρός της τραγωδίας. Ο τρόπος που κάθε σκηνοθέτης θα πλησιάσει την τραγωδία μπορεί να είναι όποιος θέλει. Ας την ντύσει με χιτώνες, με φράκο, τουαλέτες, φουστανέλες και ας την τοποθετήσει σε όποια εποχή θέλει. Δεν έχει σημασία. Ολοι οι τρόποι είναι θεμιτοί αρκεί η παράσταση να αγγίξει την ουσία και το πνεύμα της τραγωδίας».

* Τα κοστούμια είναι της Ιωάννας Παπαντωνίου, η μουσική του Διονύση Τσακνή, η χορογραφία του Κώστα Τσιάνου. Συμμετέχουν τριμελής ορχήστρα και 14μελής Χορός.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Θέατρο
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Μάικλ Τζάκσον
Αποκαλύψεις μετά θάνατον για φάρμακα-βόμβα
Εικαστικά
Για ένα φιλί στον Μπάτη
Μουσείο Γουλανδρή
Αρχαία σπαράγματα και μοντέρνος κόσμος
Πάει ο Πέι, η συλλογή Γουλανδρή σε παγκρατιώτικο νεοκλασικό
Συνέντευξη Κώστας Τσιάνος
Ο τραγικός ήρωας δεν μπορεί να πηγαίνει προς νερού του
Σπύρος Καλογήρου
Ο πιο γλυκός «κακός» της μεγάλης οθόνης
Rockwave Festival
Μετά το πανηγύρι, η καταιγίδα
Τηλεόραση
Πληρώστε κορόιδα!..
Αφιερώματα, ανά τον κόσμο, στον Μάικλ Τζάκσον