Έντυπη Έκδοση

Η τελευταία πινελιά

Η βαθιά υπαρξιακή εμπειρία του ανθρώπου, η αντιπαράθεσή του με το θάνατο και η μετουσίωση του βιώματος αυτού σε έργο τέχνης είναι το θέμα μιας μεγάλης έκθεσης που παρουσιάζει το Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης του Παρισιού, με τον τίτλο «Deadline - γραμμή θανάτου».

Η έκθεση παρουσιάζει τις τελευταίες δημιουργίες που φιλοτέχνησαν 12 καλλιτέχνες από διάφορες χώρες, λίγο πριν φύγουν από τη ζωή: Αμπσαλόν, Ζιλ Αϊγιό, Τζέιμς Λι Μπίαρς, Τσεν Ζεν, Γουίλχεμ ντε Κούνινγκ, Φέλιξ Γκονζάλες Τόρες, Χανς Χάρτουνγκ, Γιοργκ Ιμεντορφ, Μαρτίν Κιπενμπέργκ, Ρόμπερ Μάπλθορπ, Τζόαν Μίτσελ, Χάνα Βίλιντζερ.

Ολοι γνώριζαν ότι βρίσκονται κοντά στο θάνατο, άλλοι γιατί ήταν πολύ ηλικιωμένοι, άλλοι γιατί έπασχαν από κάποια ασθένεια.

Χρώματα ευδαιμονίας

Η έκθεση περιλαμβάνει 100 έργα, πίνακες, γλυπτά, εγκαταστάσεις, φωτογραφίες.

Το παράδοξο είναι ότι, ενώ θα περίμενε κανείς να αιωρείται μια πένθιμη αίσθηση, το εικαστικό πανόραμα εκφράζει αντίθετα πάθος, αγάπη, μεγάλη ενέργεια και παρόρμηση των καλλιτεχνών προς τη δημιουργία. Το «κύκνειο άσμα» τους είναι ύμνος προς τη ζωή. Ορμή για να απεικονίσουν ό,τι τους εμπνέει, να δώσουν το παρόν με μαρτυρίες, σύμβολα, εικόνες.

Ορισμένοι μοιάζουν να υπερβαίνουν το θάνατο με τα ίδια τους τα έργα. Ο Γκ. Τόρες καλεί τον επισκέπτη να ξεπεράσει το πριν και το μετά, παραμερίζοντας μία κουρτίνα από γαλάζιες χάντρες. Ο Μάπλθορπ παρουσιάζει φωτογραφίες με νεοκλασικά αγάλματα. Η Χ. Βίλιντζερ φωτογραφίζει το κορμί της τυλιγμένο με μεταξωτά πέπλα, αναζητώντας την ευδαιμονία μέσα στο χρώμα.

Ο διευθυντής του Μουσείου Μοντέρνας Τέχνης, Πατρίς Εργκότς, αναφέρεται στην επιλογή της παρουσίασης των ύστατων έργων σύγχρονων καλλιτεχνών, που είχαν συνείδηση του επερχόμενου θανάτου τους, τονίζοντας ότι τον έθελξε η επείγουσα δημιουργική ανάγκη και η ζωντάνια που εκφράζουν. «Στο τέλος της ζωής τους, αυτοί οι καλλιτέχνες αφοσιώνονται στην εργασία τους, διακινούνται από μια επείγουσα ανάγκη να εκφράσουν έναν ουσιαστικό προβληματισμό».

Ο ίδιος αναφέρεται και στην έκθεση «Το ύστατο έργο» που είχε δει το 1986 στο «Ιδρυμα Μάεγκ», η οποία παρουσίαζε πίνακες μεγάλων κλασικών καλλιτεχνών του 19ου αιώνα. «Μου είχε κάνει μεγάλη εντύπωση γιατί αντιλήφθηκα ότι στα τελευταία έργα ζωγράφων όπως ο Πικάσο, αναδύεται ένα είδος ελευθερίας που οι καλλιτέχνες δεν επέτρεπαν στον εαυτό τους να εκφράσει πριν. Η σχέση των καλλιτεχνών με το θάνατο επηρεάστηκε επίσης στην εποχή μας από την εμφάνιση και την εξάπλωση του AIDS. Πολλοί καλλιτέχνες εξαφανίσθηκαν απότομα σε μία εποχή που η ασθένεια θέριζε χωρίς κανένα μέσο για να αναχαιτισθεί».

«Στόχος μας ήταν να παρουσιάσουμε καλλιτέχνες που ήθελαν να ζήσουν, όχι να φύγουν. Πηγαίνοντας προς το θάνατο εκφράστηκαν προσπαθώντας να τον παρακάμψουν και όλοι ανέπτυξαν στον επίλογο της ζωής τους ένα έργο εξαιρετικά έντονο σε παραστάσεις. Ετσι βλέποντας σήμερα τα έργα τους μπορούμε να αναρωτηθούμε αν οι καλλιτέχνες αυτοί είναι ζωντανοί ή αν η δημιουργία τους ήταν γι' αυτούς ένας τρόπος να εξορκίσουν το θάνατο και να συνεχίσουν να ζουν μέσα από τα έργα που βλέπουμε».*

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Εικαστικά
Σχετικά θέματα: Εικαστικά
Οι αντιθέσεις της ανθρώπινης φύσης
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Μουσική
Δισκογραφία σε αργές στροφές
Του κόσμου τα τραγούδια
Μπάρμπαρα Λούνα στο «Χαφ Νόουτ»
Χορός
Το τάνγκο που ταξιδεύει
Χορεύοντας με τους Μόμιξ
Σταχτοπούτα από τη Ρωσία
Συνέντευξη: Νικ Χόρνμπι
Ο Χόρνμπι και τα sixties
50ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης
Γκρο πλαν σε τέσσερα πρόσωπα
Συνέντευξη: Αντρέα Αρνολντ
Πρωταγωνίστρια από ένστικτο
Κινηματογράφος
Ερωτας είναι η αιτία
Για τα γεγονότα του Δεκέμβρη
Οταν η τέχνη βγήκε στον δρόμο
Θέατρο
Μετωπική με το παρελθόν
Το ρίσκο που αξίζει
Δημοπρασίες
Ωραία μου κυρία
Εικαστικά
Οι αντιθέσεις της ανθρώπινης φύσης
Η τελευταία πινελιά
Βιβλίο
Πιεστήρια στο φουλ
Ο προβοκάτορας της Ιστορίας
Αναγνώστες εν δράσει
Η πόλις θα σ' ακολουθεί