Έντυπη Έκδοση

Γερμανικό με Καποδίστρια!

Νέα δεδομένα για το πολιτικό μας σύστημα δημιουργεί η επιχειρούμενη ριζική αλλαγή του εκλογικού νόμου. Η επιλογή του γερμανικού μοντέλου, προσαρμοσμένου στις ιδιαίτερες ελληνικές συνθήκες, σε συνδυασμό με τη διοικητική αναδιάρθρωση και τη δημιουργία 10-15 περιφερειακών αυτοδιοικήσεων, μεταμορφώνει τον πολιτικό χάρτη και διαφοροποιεί σημαντικά τους όρους του κομματικού ανταγωνισμού.

Ετσι, σύμφωνα με τις έως τώρα διαμορφωμένες απόψεις, στις δύο επιτροπές ειδικών που σχεδιάζουν τις εκλογικές και διοικητικές αλλαγές φαίνεται ότι υιοθετούνται οι εξής προτάσεις:

1 Ολη η χώρα διαιρείται σε 180 μονοεδρικές περιφέρειες, οι οποίες εκλέγουν έναν βουλευτή χωρίς σταυρό προτίμησης. Βουλευτής θα εκλέγεται ο πρώτος στη λίστα υποψήφιος του κόμματος που εξασφαλίζει τη σχετική πλειοψηφία. Ο δεύτερος θα είναι ο αναπληρωτής.

* Οι υπόλοιποι 120 βουλευτές θα εκλέγονται επίσης από λίστα (χωρίς σταυρό δηλαδή), στις μείζονες εκλογικές περιφέρειες που δημιουργούνται, αναλογικά με τα ποσοστά των κομμάτων.

Αυτοδυναμία με 40%

* Προκρίνεται η αναλογικότητα του νόμου Σκανδαλίδη, δηλαδή η πριμοδότηση του πρώτου κόμματος με 40 έδρες. Για την εξασφάλιση αυτοδυναμίας θα απαιτείται ποσοστό γύρω στο 40%.

2 Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι στις μονοεδρικές θα εκλέγονται, κατά κανόνα, βουλευτές από τα δύο κόμματα εξουσίας (ΠΑΣΟΚ, Ν.Δ.).

* Το πλειοψηφούν γενικώς κόμμα θα εκλέγει λογικά τους περισσότερους βουλευτές του στις μονοεδρικές. Οσες του υπολείπονται για να φτάσει τις έδρες που αναλογούν στο ποσοστό του (συν την πριμοδότηση) θα τις εκλέγει στην περιφέρεια.

* Από την άλλη, τα μικρότερα κόμματα (ΚΚΕ, ΣΥΡΙΖΑ, ΛΑΟΣ, Οικολόγοι), θα εκλέγουν τους βουλευτές τους σε όλες τις περιφέρειες της χώρας, ανάλογα με το συνολικό εκλογικό τους ποσοστό.

Εκτιμάται ότι η κοινοβουλευτική τους εκπροσώπηση θα είναι περίπου αντίστοιχη με τη σημερινή αναλογία ποσοστών-εδρών. Μόνο που θα είναι κατανεμημένη σε όλες τις περιφέρειες της χώρας και όχι σε ορισμένες μόνο απ' αυτές, όπως γίνεται τώρα.

3 Στο αμιγές γερμανικό σύστημα ο ψηφοφόρος ψηφίζει σε δύο κάλπες. Μία για τη μονοεδρική και μία για την μείζονα περιφέρεια. Εχει δυνατότητα διπλής ψήφου, μπορεί δηλαδή να ψηφίζει διαφορετικά. Η επιτροπή των ειδικών στην Ελλάδα φαίνεται να καταλήγει στην τοποθέτηση μίας μόνο κάλπης. Ο,τι ψηφίζεις δηλαδή στη μονοεδρική, θα μετράει και στην περιφέρεια.

Υπάρχουν εντούτοις και αντίθετες απόψεις, υπέρ της διπλής ψήφου, που θα κατατεθούν στο δημόσιο διάλογο.

* Η νέα εκλογική δομή δημιουργεί ωστόσο βουλευτές δύο ταχυτήτων. Αυτούς των μονεδρικών που εκλέγονται μόνο εάν το κόμμα τους πλειοψηφήσει εκεί και εκείνους των περιφερειών που μοιράζονται ανάλογα με τα συνολικά ποσοστά των κομμάτων τους. Είναι φανερό ότι σε δυσμενέστερη θέση είναι οι βουλευτές των μονοεδρικών.

Κατάργηση σταυρού

4 Υπό συζήτηση είναι και το κατώφλι του 3% για την είσοδο ενός κόμματος στη Βουλή. Μία από τις προτάσεις που συζητούνται είναι να μειωθεί στο 2% των έγκυρων ψηφοδελτίων.

5 Προβληματισμό προκαλεί και η κατάργηση του σταυρού προτίμησης με στόχο την καταπολέμηση της μαύρου πολιτικού χρήματος και της πελετειακής σχέσης βουλευτή-ψηφοφόρων. «Δεν γίνεται εκλογική μεταρρύθμιση χωρίς κατάργηση του σταυρού. Είναι μια πρόκληση για τα κόμματα εξουσίας να βελτιώσουν τις συνθήκες εσωτερικής δημοκρατίας», επιμένουν τα μέλη της επιτροπής του εκλογικού νόμου.

Πολλοί ωστόσο μιλούν για παρενέργειες, καθώς θεωρούν ότι ελλοχεύει ο κίνδυνος οι εκλόγιμοι «βουλευτές της λίστας» να είναι προσωπικές επιλογές του «αρχηγού» και του περιβάλλοντός του.

6 Στον διοικητικό χάρτη, δημιουργούνται 10-15 περιφερειακές αυτοδιοικήσεις, μετατρέπονται σε μητροπολιτικές περιφέρειες η ευρύτερη περιοχή του λεκανοπεδίου Αττικής και το πολεοδομικό συγκρότημα της Θεσσαλονίκης, ενώ οι δήμοι μειώνονται σε λιγότερους από 500 (από 1.034 σήμερα).

Οι νέες περιφέρειες

Υπό συζήτηση είναι εάν οι περιφερειακές αυτοδιοικήσεις θα ταυτίζονται με τις μείζονες εκλογικές περιφέρειες. Οχι, λένε πολλοί, αφού ούτε οι δήμοι ταυτίζονται με τις μονοεδρικές.

* Οι μητροπολιτικές περιφέρειες Αθηνών και Θεσσαλονίκης θα έχουν αρμοδιότητα στον πολεοδομικό και χωροταξικό σχεδιασμό, στην κοινωνική πολιτική, το περιβάλλον και τη διαχείριση απορριμμάτων, τις μεταφορές, το κυκλοφοριακό και στην πολιτική προστασία.

* Οι περιφερειάρχες και οι δήμαρχοι θα εκλέγονται με ποσοστό 50% συν ένα (καταργείται το 42%).

7 Τα κριτήρια με βάση τα οποία θα δημιουργηθούν οι μονοεδρικές εκλογικές περιφέρειες και θα συνενωθούν οι δήμοι θα περιγράφονται στις προτάσεις των επιτροπών. Θα είναι κριτήρια πληθυσμιακά, κοινωνικά, διευκόλυνσης των κατοίκων.

Η επικρατούσα γνώμη ζητά ο καθορισμός των μονοεδρικών να γίνει ταυτόχρονα με την κατάθεση του σχετικού νομοσχεδίου για να μην διαιωνισθούν οι όποιες αντιδικίες. Είναι χαρακτηριστικό ότι η Β' Αθηνών εκλέγει σήμερα 42 βουλευτές και υπολογίζεται ότι θα χωρισθεί σε 27-28 μονοεδρικές περιφέρειες.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Πολιτική
Με λέξεις-κλειδιά
Εκλογές
Άλλα θέματα στην κατηγορία Πολιτική της έντυπης έκδοσης
ΠΑΣΟΚ
Το «New Deal» του Γιώργου
Αλλοι σολάρουν, άλλοι φαλτσάρουν
Των Πρασίνων η Σχολή
Φυσικές Καταστροφές
Σωτήρες με τα χακί
Συνέντευξη: Χρήστος Παπουτσής
«Οι βουλευτές δεν είναι άφωνοι»
Γκαλοπ
Στον ντάκο το ΝΑΤΟ
Νέα Δημοκρατία
Πέντε απαντήσεις απ' την κάλπη
Οι εκλογές φέρνουν μπελάδες
Ποσοστά με συντελεστή Ψωμιάδη
Δοκιμασία για ψηφοφόρους και δίκτυα
ΣΥΡΙΖΑ
Επιστροφή Αλαβάνου με αυτοπροσδιορισμούς
Εκλογικός νόμος
Γερμανικό με Καποδίστρια!
Οικολόγοι Πράσινοι
Οικονόμοι εναντίον Οικολόγων
Αμερικανοτουρκικές σχέσεις
Το ισλάμ μπήκε ανάμεσά τους
Τουρκία
Στην ουρά για... γκιαούρικα
Σύνοδος ΟΑΣΕ
Αυτή, εκείνος και ο Γιώργος
ΠΑΣΟΚ - Ζορμπάς
Απ' το ραντεβού βγήκε ειδύλλιο