Έντυπη Έκδοση

ΘΟΔΩΡΗΣ ΓΚΟΝΗΣ (σκηνοθέτης, καλλιτεχνικός διευθυντής του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας)

«Ζοφερό το μέλλον των ΔΗΠΕΘΕ, όπως της πατρίδας μας»

Εχουμε χρέος να προσπαθούμε να βελτιώσουμε την κατάσταση με τις όποιες δυνάμεις διαθέτει ο καθένας μας, έστω και με σπασμένα φτερά

«Μια παράξενη τρέλα κατέχει τις εργατικές τάξεις. Αυτή η τρέλα είναι η αγάπη για τη δουλειά, το πάθος για τη δουλειά, που φτάνει ώς την εξάντληση των ζωτικών δυνάμεων του ατόμου και των απογόνων του». Ο Πολ Λαφάργκ, γραμματέας και γαμπρός του Μαρξ, αποκαθηλώνει την κεντρική ιδέα του μαρξιστικού οράματος, το δικαίωμα στην εργασία, και καλεί την εργατική τάξη να αγωνιστεί για ένα διαφορετικό ιδανικό: το δικαίωμα στην τεμπελιά.

Οι εκκεντρικές απόψεις του έρχονται να συναντήσουν την κραυγή οδύνης των σημερινών ανέργων, όπως αυτή φτάνει στ' αυτιά μας μέσα από τις συνεντεύξεις που συνέλεξε ο καθηγητής Κοινωνιολογίας στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, Νίκος Παναγιωτόπουλος, κατά τη διάρκεια της κοινωνιολογικής του έρευνας.

Ανθρωποι που συνθλίβονται κάτω από το βάρος της ανέχειας και της αγωνίας για το μέλλον, σύγχρονοι άθλιοι, ολόιδιοι με τους προγόνους τους. Ολα αυτά ενέπνευσαν τον Θοδωρή Γκόνη, σκηνοθέτη και καλλιτεχνικό διευθυντή του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας, για το έργο «Η οδύνη των ανέργων και το δικαίωμα στην τεμπελιά», που ανεβαίνει από 8 ώς 12 Ιανουαρίου στο θέατρο «Αντιγόνη Βαλάκου» στην Καβάλα.

* Τι είναι το έργο αυτό;

- «Η οδύνη των ανέργων» είναι μια σειρά εξαιρετικών συνεντεύξεων με ανέργους που συνέλεξε ο Νίκος Παναγιωτόπουλος, στο πλαίσιο του ερευνητικού προγράμματος με θέμα τη σημερινή οικονομική και κοινωνική κρίση στην Ελλάδα και στην Ευρώπη, που διευθύνει μαζί με τον Fr. Schultheis, καθηγητή στο Πανεπιστήμιο του St. Gallen. Οι άνθρωποι αυτοί μιλάνε για τις αγωνίες τους και την αίσθηση ότι είναι εγκλωβισμένοι και ανήμποροι μπροστά στη συμφορά που τους βρήκε.

«Το δικαίωμα στην τεμπελιά» είναι ένα διάσημο δοκίμιο του Πολ Λαφάργκ, γαμπρού του Μαρξ, στο οποίο αποδομεί το «δικαίωμα στην εργασία» και εξηγεί με λίγα λόγια ότι η ποσότητα εργασίας που χρειάζεται η κοινωνία είναι περιορισμένη, τόσο από τις ανάγκες που υπάρχουν όσο κι από την αφθονία της πρώτης ύλης, και άρα αυτό που πρέπει να κάνουμε είναι να μοιράσουμε αυτή τη δουλειά, «όπως μοιράζουν το νερό σ' ένα πλοίο που βρίσκεται σε κίνδυνο». Δηλαδή να δουλεύει ο κάθε πολίτης 5 ή 6 ώρες την ημέρα και να πληρώνεται αρκετά, για να ζει. Και να του μένει και χρόνος να σκέφτεται, να ερωτεύεται, να διασκεδάζει, να παίζει. Κι αν αληθεύει και η πληροφορία ότι δεν υπάρχει άλλη ζωή, καταλαβαίνετε...

Ανθρωποι που συνθλίβονται κάτω από το βάρος της ανέχειας και της αγωνίας για το μέλλον, σύγχρονοι άθλιοι, ολόιδιοι με τους προγόνους τους. Ολα αυτά ενέπνευσαν τον Θοδωρή Γκόνη, για το έργο «Η οδύνη των ανέργων και το δικαίωμα στην τεμπελιά» Ανθρωποι που συνθλίβονται κάτω από το βάρος της ανέχειας και της αγωνίας για το μέλλον, σύγχρονοι άθλιοι, ολόιδιοι με τους προγόνους τους. Ολα αυτά ενέπνευσαν τον Θοδωρή Γκόνη, για το έργο «Η οδύνη των ανέργων και το δικαίωμα στην τεμπελιά» * Ανεργία και αεργία...

- Ο Ρόμπερτ Λούις Στίβενσον στην «Αρχή της υπεράσπισης των αργόσχολων» είναι σαφής. Αεργία δεν είναι να μην κάνεις τίποτα, αλλά να κάνεις πολλά απ' αυτά που δεν ακολουθούν τις δογματικές φόρμες της κυρίαρχης τάξης. Δικαιούται να υποστηρίζει τη θέση της όσο και η ίδια η βιομηχανία.

* Πώς το εμπνευστήκατε;

- Είναι μια πολύ παλιά ιστορία. Το βιβλίο του Νίκου Παναγιωτόπουλου «Η οδύνη των ανέργων» είχε πέσει στα χέρια μου και με είχε γοητεύσει από το 2007, όταν κάναμε τη μουσικοθεατρική παράσταση «Εχω άνθρωπο», με τη Γιώτα Νέγκα και τον Κώστα Λειβαδά. Εκεί χρησιμοποιήσαμε έναν συγκλονιστικό μονόλογο μιας άνεργης κοπέλας από την Αρτα, ένα κείμενο που το έχουμε συμπεριλάβει και στην τωρινή παράσταση. Βέβαια, ο καιρός πέρασε από τότε και τα πράγματα στην πατρίδα μας έγιναν πολύ χειρότερα. Προέκυψαν εν τω μεταξύ και καινούργια κείμενα, από το περιοδικό «Κοινωνικές επιστήμες», που διευθύνει ο Νίκος, και φτιάχτηκε από αυτά το σώμα της παράστασης.

Καθώς δουλεύαμε την παράσταση, όμως, βλέπαμε ότι χρειαζόταν και κάτι άλλο. Στην αρχή σκεφτήκαμε την «Αρχή της υπεράσπισης των αργόσχολων», που ανέφερα και πιο πάνω, τελικά καταλήξαμε στο εμβληματικό «Δικαίωμα στην τεμπελιά» και είδαμε με έκπληξη ότι αυτά τα δύο έδεναν θαυμάσια. Εκεί που έδυε το ένα, ανέτελλε το άλλο. Κι όπως γίνεται συχνά πυκνά στο θέατρο, ξεκινάς για τα Τρίκαλα της Κορινθίας και βρίσκεσαι στα Τρίκαλα της Θεσσαλίας, ευτυχώς...

* Πού και από πότε θα παρουσιαστεί;

- Είναι μια παραγωγή του ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας, θα κάνει πρεμιέρα στις 8 Ιανουαρίου και θα παιχτεί ώς τις 12 στην Καβάλα. Θέλουμε να πιστεύουμε ότι θα έχει και συνέχεια, γιατί είναι κάτι που μας ενδιαφέρει.

* Οι συντελεστές του;

- Παίζουν τέσσερις νέοι ταλαντούχοι ηθοποιοί, ο Δημήτρης Δάγκαλης, η Ιρις Νικολάου, η Κλέα Σαμαντά και ο Παύλος Σταυρόπουλος. Τους φωτισμούς επιμελείται ο Τάσος Παλαιορούτας. Η Ελένη Στρούλια έχει επιμεληθεί τα σκηνικά, αλλά συνεργαστήκαμε και στη δραματουργική επεξεργασία. Βοηθός σκηνοθέτη, η Κατερίνα Συμεωνίδου.

* Ο κ. Παναγιωτόπουλος μιλά για «χοράρχες» και «νεωκόρους» της εποχής μας;

- Ο Σεφέρης μιλάει στις «Δοκιμές» του για τους πνευματικούς ανθρώπους που προτίμησαν ν' αφιερωθούν στο έργο τους, αρνούμενοι να διαλέξουν στρατόπεδο και τελικώς «μερικοί απ' αυτούς έτυχε να βρεθούν καταδικασμένοι σε θάνατο και από τους δύο αντίμαχους φανατισμούς». Οπότε η τέχνη παίρνει θέση, αλλά έξω και πέρα από χοράρχες και νεωκόρους όλων των χρωμάτων. Εχει τη δική της καμπάνα.

* Ποιους θεωρείτε λαϊκιστές στην εποχή μας;

- Είναι όλοι οι τιμητές, από την αρχαία Ρώμη ώς τις μέρες μας. Ολοι αυτοί που προτιμούν να κρίνουν και να επικρίνουν, αντί να αναλάβουν την ευθύνη ενός ελάχιστου έργου. Εστω κι ενός ονείρου. Γιατί «οι ευθύνες αρχίζουν από τα όνειρα»...

* Η «τρέχουσα τιμή» της ανεργίας, του αποκλεισμού, της εκμετάλλευσης, της αθλιότητας προσμετράται -ακόμη- σε πόνο, οδύνη, βία. Πού θα πάει αυτό;

- Πολύ φοβάμαι ότι θα πάει πολύ μακριά. Ο πόνος είναι βασικό συστατικό της ζωής. Αλλά βέβαια αυτό δεν σημαίνει ότι πρέπει να παραιτούμαστε. Εχουμε χρέος να προσπαθούμε να βελτιώσουμε την κατάσταση με τις όποιες δυνάμεις διαθέτει ο καθένας μας, έστω και με σπασμένα φτερά.

* Η σημερινή Ελλάδα μέσα από ένα στίχο σας;

- «Κάνε κουράγιο να περάσει τούτος ο καιρός της αρπαγής και της μικροψυχίας

Είναι τα χρόνια αυτά κουτσά στραβά κι ο δολοφόνος επαγγελματίας

Κι αν είναι η ώρα πληρωμής το δίκαιο και το σωστό να γίνει

να δώσουμε το γήπεδο, τη ζυγαριά, το λόγο και τη σέντρα στη γαλήνη».

* Το μέλλον των ΔΗΠΕΘΕ;

- Ακολουθεί το μέλλον της πατρίδας μας. Ζοφερό...

* Εχει πολιτιστική δράση η επαρχία;

- Αν δεν είχα αυτή την ελπίδα, δεν θα βρισκόμουν τόσα χρόνια σ' αυτά τα προκεχωρημένα φυλάκια. Τώρα εργάζομαι στο Φεστιβάλ Φιλίππων Θάσου κι είναι μια τύχη αυτό για μας, γιατί το φεστιβάλ αυτό έχει την ιστορία του, υπάρχουν τα δύο αρχαία θέατρα, η πόλη της Καβάλας έχει εξαιρετικούς θερινούς χώρους και επιθυμεί και θέλει να έχει ένα σημαντικό φεστιβάλ. Αν και είμαι του δόγματος του Γουλιέλμου της Οράγγης: «Δεν έχω ανάγκη να ελπίζω για να επιχειρώ ούτε να επιτυγχάνω για να επιμένω».

* Πότε προλαβαίνετε και γράφετε στίχους;

- Παλιά μας τέχνη κόσκινο. Ετσι θα απαντούσε η μάνα μου.

* Τι περιμένετε από το 2014;

- Να ανεβεί η ΑΕΚ στη Β' Εθνική...

Τα σχόλια έχουν κλείσει για αυτό το άρθρο

Κανένα σχόλιο

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας 0

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Κ.Ε. Plus
ΔΗΠΕΘΕ
Οικονομική κρίση
Θέατρο
Συνεντεύξεις
Σχετικά θέματα: Θέατρο
Είμαστε όλοι Αμλετ...
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Θέατρο
Είμαστε όλοι Αμλετ...
«Ζοφερό το μέλλον των ΔΗΠΕΘΕ, όπως της πατρίδας μας»
Αφιέρωμα
Ημερολόγια μουσικής
Σινεμά
Σινεμά
Πήγα Cinema
Βιβλίο
Υπάρχει και δίκαιη βία
Μουσική
Μουσική
Παραμύθια
Το παραμυθί του Οδυσσέα