Έντυπη Έκδοση

ΜΟΥΣΙΚΗ

Τους ρίχνουν στο φιλότιμο

ΑΝ ΠΕΡΙΟΡΙΣΤΕΙ κανείς στην παρωχημένη λάμψη της τηλεόρασης που επιμένει να αναζητεί τα επόμενα μουσικά είδωλα, τότε ίσως και να πειστεί πως στη χώρα αυτή τα επαγγέλματα του τραγουδιστή και του μουσικού εξασφαλίζουν πάντα ζηλευτή αναγνωρισιμότητα, υψηλές αμοιβές, δόξα μέχρι τα βαθιά γεράματα.

Ομως η πραγματικότητα είναι οδυνηρή: τα μεν μεγάλα ονόματα του χώρου πασχίζουν να παραμείνουν στο προσκήνιο, πληρώνουν μόνα τους τους δίσκους που ηχογραφούν και μετά βίας συμπληρώνουν 80 ένσημα το χρόνο για να έχουν ιατροφαρμακευτική κάλυψη.

«Στο χώρο της μουσικής η κρίση προϋπήρχε εδώ και μια δεκαετία. Κι έτσι η γενικότερη σημερινή ύφεση απλώς ήρθε σαν χαριστική βολή», λέει ο Θύμιος Παπαδόπουλος, μουσικός και παραγωγός. Πράγματι. Τα τελευταία χρόνια οι μεγάλες πίστες έχουν μειωθεί και όσες έχουν απομείνει δουλεύουν πλέον μια η δύο μέρες την εβδομάδα. «Το 75% -80% των μελών μας φέτος δεν βρήκε δουλειά στα νυχτερινά κέντρα. Πολλοί τραγουδιστές καταφεύγουν σε άλλα επαγγέλματα: άλλος οδηγεί ταξί, άλλος εργάζεται ως ανθοπώλης, άλλος ως ψιλικατζής», λέει ο Κώστας Σκόνδρας, γενικός γραμματέας της Ενωσης Τραγουδιστών Ελλάδας. Το σωματείο τους αριθμεί σήμερα περίπου 450 μέλη, παρ' όλο που υπήρξαν εποχές που ξεπερνούσαν τα 1.200. «Οσο για το υπόλοιπο 25%, φαίνεται πως κατάφερε να βρει θέση σε κάποιο σχήμα γιατί έβαλε πολύ νερό στο κρασί του και μείωσε πολύ τα μεροκάματά του. Είναι τραγική η κατάσταση, γιατί εκτός από τα αθηναϊκά νυχτερινά κέντρα που έχουν γονατίσει, έχουν μειωθεί κατά 50% οι χοροί και οι συνεστιάσεις της επαρχίας, που πάντοτε ήταν ένα καλό εισόδημα».

Οσο για τις μικρότερες μουσικές σκηνές, περιορίζονται στο τριήμερο, αλλά φαίνεται πως είναι σε καλύτερη μοίρα από τις αχανείς πίστες. «Είναι λογικό ότι, από τη στιγμή που ο κόσμος περιορίζει τη διασκέδαση -όπως και οτιδήποτε άλλο- αναγκαστικά θα στραφεί εκεί που νιώθει ότι δεν τον κοροϊδεύουν. Προτιμά ν' ακούσει μουσική που θα τον κάνει να σκεφτεί, παρά να πληρώσει προγράμματα ευκολίας που επί χρόνια μεσουρανούσαν», συμπληρώνει ο Κ. Σκόνδρας.

Μεσουρανούσαν, αλλά στις υποχρεώσεις τους δεν υπήρξαν συνεπείς. Επί χρόνια ήταν κοινό μυστικό πως στις πέντε εμφανίσεις, ο τραγουδιστής ή ο μουσικός σπανίως έπαιρνε περισσότερα από 3 ένσημα. Βλέπετε, μπορεί το ΣΔΟΕ να κάνει συχνά εφόδους στα κέντρα, ωστόσο το ΙΚΑ σπανίως εμφανίζεται. «Σήμερα που τα κέντρα λειτουργούν δύο μέρες την εβδομάδα, δεν μπορούν παρά να είναι ή να φαίνονται νομοταγή», λέει ο Διονύσης Τσακνής.

«Ωστόσο, επειδή σύμφωνα με τις ασφαλιστικές προσταγές τα ένσημα που απαιτούνται για την έκδοση βιβλιαρίου και τη στοιχειώδη ιατροφαρμακευτική περίθαλψη είναι 70 το χρόνο, είναι εντελώς απίθανο για έναν τραγουδιστή να συγκεντρώσει τον αριθμό. Οι πιο τυχεροί στις μέρες μας κάνουμε είκοσι συναυλίες το καλοκαίρι κι άλλες τόσες τη χειμερινή σεζόν. Ολα τα υπόλοιπα μεγάλα χρονικά διαστήματα παραμένουμε ανασφάλιστοι. Το επί σειρά ετών χαμηλό επίπεδο συνδικαλιστικής εκπροσώπησης μας έχει οδηγήσει σε αδιέξοδο. Ακόμα κι αν εξαιρέσουμε τις συναυλίες και τη δισκογραφία, η νοοτροπία της μη ασφάλισης έχει υιοθετηθεί απ' όλους τους επαγγελματίες που προσφέρουν εργασία σε έναν μουσικό. Είναι αδιανόητο, για παράδειγμα, να γράφεις μουσική για μια παράσταση, να αναγράφεται το όνομά σου στο πρόγραμμα και γι' αυτήν την εργασία να μην σου έχει αποδοθεί ούτε ένα ένσημο».

Η πρόβλεψη για το μέλλον είναι ακόμα πιο δυσοίωνη, καθώς ο αριθμός των ενσήμων που απαιτούνται για ιατροφαρμακευτική κάλυψη και έκδοση βιβλιαρίου ΙΚΑ αναμένεται να αυξηθεί από 70 σε 100 -ετησίως- κι έτσι ακόμα κι αυτοί που κουτσά στραβά σήμερα τα καταφέρνουν, δεν θα έχουν καμιά ελπίδα. Το δε όνειρο της σύνταξης απομακρύνεται συνεχώς. Σύμφωνα με τα στοιχεία, μόνο 7- 8 μέλη της Ενωσης Τραγουδιστών Ελλάδας παίρνουν σύνταξη ως τραγουδιστές. Οι υπόλοιποι δεν θεμελίωναν δικαίωμα και κατέφυγαν στις τιμητικές συντάξεις.

Σε δυσχερή θέση, εν τω μεταξύ, βρίσκονται και οι συνθέτες και στιχουργοί διότι δεν έχουν τη δυνατότητα των ζωντανών εμφανίσεων -απ' όπου προκύπουν ασφαλιστικές εισφορές. «Οι δημιουργοί αυτοί δυστυχώς δεν έχουν καμία απολύτως ασφαλιστική κάλυψη διότι περιμένουν να ζήσουν από τη δισκογραφία», λέει ο Δ. Τσακνής. «Δεδομένου ότι οι εταιρείες έχουν πλέον εγκαταλείψει κάθε δημιούργική πρωτοβουλία και οι δίσκοι δεν πουλάνε καθόλου, τα έσοδά τους έχουν μειωθεί τραγικά. Το ίδιο συμβαίνει και από τα χρήματα που εισπράττουν από την ΑΕΠΙ. Καθημερινά κλείνουν δεκάδες καφέ, μπαρ, χώροι συνεστίασης, γεγονός που μειώνει κάθε μήνα το ποσό που τους αναλογεί από τα πνευματικά δικαιώματα».

Το ίδιο ανυπέρβλητα δείχνουν να είναι και τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν και οι μουσικοί -πολλαπλάσιοι των ερμηνευτών. Επιπλέον, το ΦΠΑ 13% που προστέθηκε πέρυσι στις ανεξάρτητες εργασίες, εξάντλησε τις αντοχές τους και ενθάρρυνε τη μαύρη εργασία, καθώς οι εργοδότες πασχίζουν να γλιτώσουν τον ΦΠΑ.

«Τρεις είναι οι συνηθέστερες ασχολίες ενός μουσικού: οι ζωντανές εμφανίσεις, οι ηχογραφήσεις και η διδασκαλία. Σήμερα και οι τρεις δοκιμάζονται γερά. Οι συναυλίες έχουν μειωθεί πολύ κι άρα αν είσαι τυχερός και βρεις δουλειά σε ορχήστρα, δεν έχεις παραπάνω από δύο μεροκάματα την εβδομάδα. Οι ώρες διδασκαλίας έχουν μειωθεί, καθώς οι οικογενειακοί προϋπολογισμοί συρρικνώνονται. Σε χειρότερη μοίρα είναι οι ηχογραφήσεις. Δεδομένου ότι οι τραγουδιστές βάζουν από την τσέπη τους για την παραγωγή του άλμπουμ τους, είναι λογικό να έχει καταργηθεί κάθε έννοια κασέ. Αλλοι σε πιάνουν στο φιλότιμο μήπως σε πείσουν να παίξεις δωρεάν, άλλοι σε ξεγελάνε και δεν πληρώνουν ποτέ, κι άλλοι κάνουν εξαντλητικά παζάρια: "αντί να πληρωθείς με την ώρα θέλεις να πάρεις 150 ευρώ για να συμμετάσχεις στο δίσκο, ανεξάρτητα από το πόσες ώρες θα απασχοληθείς;" Φοβάμαι πως ο μουσικός χώρος δεν είναι πλέον φιλικό πεδίο για τους νέους»...

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Μουσική
Σχετικά θέματα: Αφιέρωμα: Οικονομική κρίση και Τέχνες
Επάγγελμα καλλιτέχνης: ζήσε Μάη μου
Συγγραφέας; Ναι, αλλά μόνο για χόμπι
«Σύνταξη θα πάρουμε στα ογδόντα»
Η ανέχεια επί της οθόνης
Μελανά χρώματα...
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Μουσική
Τσόμσκι και Σμυρναίικα
Ο τελευταίος των ρομαντικών
Αφιέρωμα: Οικονομική κρίση και Τέχνες
Επάγγελμα καλλιτέχνης: ζήσε Μάη μου
Συγγραφέας; Ναι, αλλά μόνο για χόμπι
Τους ρίχνουν στο φιλότιμο
«Σύνταξη θα πάρουμε στα ογδόντα»
Η ανέχεια επί της οθόνης
Μελανά χρώματα...
Βιβλίο
Η Αθήνα επί χάρτου
Κινηματογράφος
Οχι πια σεξ. Μόνο καλοί ρόλοι
Λογοτεχνία
«Αρνούμαι την πολυτέλεια της απόγνωσης»
Υπάρχει ελπίδα
Αυτοκριτική μιας χώρας
Εικαστικά
Ο Μιρό υψώνει πλακάτ
Αρχιτεκτονική
Το μουσείο της επανάστασης είναι γιαπί...
Αρχαία μνημεία - Σύγχρονη μόλυνση
Ο πολιτισμός στα σκουπίδια