Έντυπη Έκδοση

Η ΑΚΤΙΝΟΓΡΑΦΙΑ ΤΗΣ ΝΟΡΒΗΓΙΚΗΣ ΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

Η χώρα-σκηνικό μιας τραγωδίας

Σκοτείνιασε ο ουρανός. Μαύρα σύννεφα φόβου, ανασφάλειας και αγωνίας σκέπασαν από την περασμένη Παρασκευή τον άλλοτε επίγειο παράδεισο της Νορβηγίας.

Μια βαλίτσα παρατημένη έξω από το αεροδρόμιο του Οσλο και ένας τουρίστας που έτρεχε στους διαδρόμους για να προλάβει την πτήση του, ήταν αρκετά για να ενεργοποιήσουν τον κρατικό μηχανισμό μέχρι να αποδειχθεί λίγο αργότερα ότι ήταν ένα τυχαίο γεγονός.

Κι όμως μέχρι πριν από μερικές μέρες τα 4,5 εκατομμύρια απογόνων των Βίκινγκς, που θεωρούνται από τους πιο ευτυχισμένους ανθρώπους στον κόσμο σύμφωνα με έρευνα των Ηνωμένων Εθνών, απολάμβαναν την πολυτελή ζωή τους και σχεδίαζαν τις πέντε εβδομάδων διακοπές τους. Για να «παλέψουν» στην επιστροφή μόνο με τις λευκές νύχτες και τις ατέλειωτες μέρες.

Η πρωτόγνωρη για τα δεδομένα της χώρας τραγωδία ξύπνησε την καχυποψία, ένα ενοχλητικό συναίσθημα που οι Νορβηγοί προσπαθούν να ξορκίσουν με συγκεντρώσεις σε πλατείες και συμπαράσταση στους συγγενείς των θυμάτων.

Αλλωστε η τρομοκρατία, διεθνής ή εγχώρια, δεν τους άγγιξε ποτέ όλα αυτά τα χρόνια, ούτε όταν οι στρατιώτες τους ενίσχυσαν τη ΝΑΤΟϊκή δύναμη στο Αφγανιστάν ή συμμετείχαν στους βομβαρδισμούς της Λιβύης.

Η πολυπολιτισμική, ανοιχτόμυαλη και απελευθερωμένη κοινωνία τους χτυπήθηκε από τον ίδιο τον εαυτό της, για να ξεγυμνώσει μια σκοτεινή πλευρά της που κανείς δεν ήθελε να παραδεχθεί και πολύ περισσότερο να δείξει προς τα έξω.

Εντονα ξενοφοβική, με ισχυρά εθνικιστικά στοιχεία, που κάνει σχεδόν αδύνατη τη μετανάστευση ακόμη και σε μορφωμένους Βορειοευρωπαίους, που καλλιεργεί την ισότητα, αλλά το εκπαιδευτικό της σύστημα τσαλαπατά οποιαδήποτε διαφορετικότητα.

«Δεν πρέπει να πιστεύεις ότι είσαι καλύτερος από τους άλλους» είναι το μότο των Νορβηγών που ζουν σε μια αντίφαση και ισορροπούν ανάμεσα σε ένα ισχυρό σοσιαλιστικό μοντέλο διακυβέρνησης, όπου γιατροί, επιστήμονες και εργάτες αμείβονται εξίσου με 2,5 χιλιάδες ευρώ το μήνα και σε μια ελεύθερη αγορά που έχει μετατρέψει τη χώρα σε μια από τις πιο ακριβές στον κόσμο, όπου ένα ποτήρι μπίρα κοστίζει 10 ευρώ.

Κι όμως, πολύ λίγοι θεωρούνται πλούσιοι και ακόμη λιγότεροι είναι οι φτωχοί, ενώ η ανεργία, μόλις στο 3,5%, βρίσκεται στα χαμηλότερα επίπεδα στην Ευρώπη.

Μια πραγματική ευημερία που στηρίζεται σ' έναν καλοκουρδισμένο κρατικό μηχανισμό, που εκμεταλλεύεται την πλούσια σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο Βόρεια Θάλασσα, έχοντας εξασφαλίσει ήδη μια άνετη ζωή για τις επόμενες τρεις γενιές.

Από τη δεκαετία του '70 η Νορβηγία μπήκε δυνατά στο παιχνίδι της ενέργειας παράγοντας 1,9 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου την ημέρα, που την καθιστούν την τρίτη πετρελαιοπαραγωγό χώρα παγκοσμίως, μετά τη Σαουδική Αραβία και τη Ρωσία.

Το 2006 οι δύο μεγάλες νορβηγικές εταιρείες Statoil και Norsk Hydro ενώθηκαν για να σχηματίσουν έναν ενεργειακό γίγαντα στη θαλάσσια εξόρυξη πετρελαίου, αποτρέποντας την είσοδο της ρωσικής Gazprom στα νερά τους.

Χρήματα που επενδύονται και αποταμιεύονται στο περίφημο Κρατικό Ταμείο Σύνταξης, που υπολογίζεται ότι διαθέτει σήμερα περίπου 250 δισ. ευρώ, τα οποία ανήκουν σε κάθε πολίτη της χώρας.

Αυτός ο κρατικός θησαυρός είναι το μόνο σημείο διαφωνίας των δυο μεγάλων κομμάτων, Συντηρητικών και Εργατικών, που εναλλάσσονται τις τελευταίες δεκαετίες στην εξουσία, με τους Εργατικούς να υπερισχύουν. Οι ανιαρές προεκλογικές περίοδοι αναλώνονται σε συζητήσεις γύρω από τη σοφότερη αξιοποίησή του, για το εάν θα επενδυθούν περαιτέρω ή θα αποταμιευτούν για ακόμη μεταγενέστερες γενιές.

Αλλωστε, οι μεταρρυθμίσεις στην υγεία και την παιδεία είναι δευτερεύουσας σημασίας, αφού το επίπεδο της δημόσιας και της ιδιωτικής είναι σε εξίσου υψηλό επίπεδο.

Δεν είναι όμως μόνο τα χρήματα που κατατάσσουν κάθε χρόνο τους Νορβηγούς στους πιο ευτυχισμένους ανθρώπους του κόσμου, άλλωστε τα ίδια, ίσως και περισσότερα, δεν προσφέρουν την ίδια ευτυχία στους Σαουδάραβες, που βρίσκονται στη 72η θέση δίπλα στους Ουκρανούς.

Είναι η κουλτούρα, συμφωνούν όσοι τους γνωρίζουν καλύτερα. Δουλεύουν περίπου έξι ώρες την ημέρα, έχοντας διαχωρίσει την εργασία από τη διασκέδαση, με ελάχιστο άγχος σε ήρεμες, μικρές κοινωνίες, με έντονο το συναίσθημα του εθελοντισμού και της προσφοράς.

Κι όμως, είναι ένας καλλιεργημένος λαός που αδυνατεί να συμβιβαστεί με το ένοχο παρελθόν του και αρνείται να δει τις αδυναμίες του.

Η γενιά «των παιδιών της ντροπής», τα Lebensborn που γεννήθηκαν στον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο από γερμανούς στρατιώτες, αγωνίζονται έως σήμερα να αναγνωριστούν από το επίσημο κράτος.

Το 2001 μια ομάδα κατέφυγε στα νορβηγικά δικαστήρια, μηνύοντας την κυβέρνηση για καταπάτηση ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ζητώντας αποζημίωση 253 χιλιάδων ευρώ ο καθένας, για τα χαμένα παιδικά χρόνια σε άσυλα και ιδρύματα όπου κακοποιήθηκαν.

Αίτημα που απορρίφθηκε ένα μήνα αργότερα και εκκρεμεί στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων.

Με τον ίδιο στρουθοκαμηλισμό αντιμετωπίζουν τα τελευταία χρόνια τη ραγδαία αύξηση των ακροδεξιών και του κόμματος της Προόδου, του οποίου ο Μπρέιβικ ήταν μέλος από το 2006.

Η οικονομική κρίση που πλήττει την Ευρώπη από το 2008 έχει φέρει στην επιφάνεια ξενοφοβικά, αντι-μεταναστευτικά και ρατσιστικά αισθήματα που δηλητηριάζουν την υγιή πολυπολιτισμική τους κοινωνία και τους οδηγούν σε ένα μονοπάτι χωρίς επιστροφή.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Διεθνή
Με λέξεις-κλειδιά
Νορβηγία
Σχετικά θέματα: Νορβηγία
Οι αρχές πιάστηκαν στον ύπνο
«Δεν δώσαμε προσοχή στο νέο φασιστικό αντιισλαμικό κίνημα»
Το τρίτο κύμα της ακροδεξιάς
Η προβληματική σχέση Δύσης - Ισλάμ
Προφητικά τα σκανδιναβικά αστυνομικά μυθιστορήματα
Για το ίδιο θέμα
Οι αρχές πιάστηκαν στον ύπνο
«Δεν δώσαμε προσοχή στο νέο φασιστικό αντιισλαμικό κίνημα»
Το τρίτο κύμα της ακροδεξιάς
Η προβληματική σχέση Δύσης - Ισλάμ
Προφητικά τα σκανδιναβικά αστυνομικά μυθιστορήματα
Άλλα θέματα στην κατηγορία Διεθνή της έντυπης έκδοσης
ΗΠΑ
Θρίλερ στο Κογκρέσο των ΗΠΑ
Νορβηγία
Οι αρχές πιάστηκαν στον ύπνο
Η χώρα-σκηνικό μιας τραγωδίας
«Δεν δώσαμε προσοχή στο νέο φασιστικό αντιισλαμικό κίνημα»
Το τρίτο κύμα της ακροδεξιάς
Η προβληματική σχέση Δύσης - Ισλάμ
Προφητικά τα σκανδιναβικά αστυνομικά μυθιστορήματα
Ισραήλ
Αγανακτισμένοι και στο Ισραήλ
Σομαλία
Γιατί πεινάνε και πάλι οι Σομαλοί
Le Monde diplomatique
Οι κρίσεις ξεγυμνώνουν την εξουσία
Αραβική άνοιξη και Παλαιστίνιοι