Έντυπη Έκδοση

Τέχνες & Πολιτισμός

Τετράδιο

  • Φάρσες (σύγχρονες)...

    Οι τηλεφωνικές φάρσες στα ραδιόφωνα αποτελούν τη νέα μόδα. Μία μόδα παλιά όμως, η οποία, εσχάτως, επανήλθε στο προσκήνιο. Ολοι πλέον κάνουν φάρσες.

    Δεν τολμάς να απαντήσεις στο τηλέφωνο γιατί φοβάσαι μην πέσεις πάνω σε κανέναν ραδιοφωνικό παραγωγό. Βέβαια, φάρσα από φάρσα διαφέρει. Για να είναι επιτυχημένες χρειάζεσαι χιούμορ, χρειάζεσαι παιδεία και αγωγή. Αλλά και ήθος. Και γούστο φυσικά. Διότι, αν δεν διαθέτεις τα στοιχεία αυτά, οι φάρσες σου διολισθαίνουν σε ανόητες και σαχλές πλάκες, αν μάλιστα κάποιες φορές δεν είναι και αήθεις. Αλλά ας μην το προχωρήσουμε τόσο πολύ, μια και δέχομαι, ειλικρινά, πως ουδείς έχει πρόθεση να κάνει αήθεις πλάκες. Ας μείνουμε, προς το παρόν, στα του γούστου.

    *Ο Γρηγόρης Αρναούτογλου και ο Θανάσης Πάτρας στο «ΘΕΜΑ 98,9», ας πούμε, κάνουν φάρσες-πλάκες σαν εκείνες που κάναμε στο σχολείο όταν παίρναμε τηλέφωνα στην τύχη. Θυμάστε τις φάρσες του Αρναούτογλου στην πρωινή του τηλεοπτική εκπομπή που τηλεφωνούσε σε διάφορα χωριά και ρωτούσε κάτι ανυποψίαστα γερόντια, «ποιος είμαι εγώ» και «προσπάθησε να με αναγνωρίσεις»; Ε, αντίστοιχης αισθητικής φάρσες κάνει και στο ραδιόφωνο.

    Ας μην το πάω όμως ούτε εκεί. Αλλωστε το γούστο του καθενός είναι γνωστό (και αποτελεί υποκειμενική υπόθεση). Να πω επομένως κάτι άλλο: Τι νόημα έχει να κάνεις φάρσες σε αγνώστους; Σε ανθρώπους καθημερινούς, σε εμένα και σε σας; Κανένα. Εκεί διαφέρουν κάποιοι άλλοι φαρσέρ του ραδιοφώνου όπως οι Θανάσης Λάλας και Κώστας Μπογδάνος στον «Flash 96» ή τα παιδιά της «Ελληνοφρένειας» (φυσικά) στον «ΣΚΑΪ 100,3». Αυτοί, λοιπόν, παίρνουν αφορμές από την επικαιρότητα και τηλεφωνούν σε υπουργεία, σε δημόσιες υπηρεσίες, σε πολιτικούς. Αυτό ναι, μάλιστα, έχει αξία. Ακόμα και αν τελικά κάποιες από τις φάρσες δεν σου βγουν πετυχημένες - και στον Λάλα επειδή κάνει πολλές, συνήθως δεν του βγαίνουν (τις συνδυάζει όμως καπάκι με κάποιο ταιριαστό τραγούδι και το σώζει). Αλλά ακόμα και όταν «παίζεις» με αγνώστους στο τηλέφωνο, μετράει το πώς το κάνεις ώστε να είναι γουστόζικο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα, ο Αποστόλης στην «Ελληνοφρένεια»...

    Κάτι τηλέφωνα, όχι φάρσες, έπαιρνε και ο Μιχάλης Τσαουσόπουλος στον «Deejay 95,2». Αλλά ο ναρκισσισμός του δεν τον άφηνε να δώσει λίγη σημασία και στον ακροατή... Οπότε ας μην το χαρακτηρίσουμε καλύτερα.

    Στον παλιό «City 99,5» φάρσες έκανε και ο Χρήστος Φερεντίνος, παραδόξως όμως δεν ήταν σχεδόν ποτέ καλές. Κάτι τουs έλειπε...

    Και φάρσες (αλλοτινές)

    Σαν χθες, πριν από 70 χρόνια, 30 Οκτωβρίου του 1939, ο Ορσον Ουέλς έστησε τη μεγαλύτερη ραδιοφωνική φάρσα όλων των εποχών κάνοντας τους Αμερικανούς να βγουν τρομαγμένοι στο δρόμο.

    Διαβάζοντας ο Ουέλς στην εκπομπή του στο CBS αποσπάσματα από το θεατρικό έργο «Πόλεμος των κόσμων» κατάφερε να παραπλανήσει τους ακροατές που τον άκουγαν εκείνη την ώρα, πείθοντάς τους ότι η Γη δέχεται επίθεση από Αρειανούς. «Εκείνο το συγκεκριμένο βράδυ της 30ής Οκτωβρίου», διαβάζουμε στο βιβλίο του David Thomson, «Rosebud, Η ζωή του Ορσον Γουέλς» (εκδόσεις Πάπυρος), «σύμφωνα με τις μετρήσεις, τριάντα δύο εκατομμύρια άνθρωποι άκουγαν ραδιόφωνο». Οσοι ήταν συντονισμένοι στο CBS έπεσαν πάνω σε μια καλοστημένη μηχανή μίας εκπομπής που διέκοπτε τη ροή της ανακοινώνοντας πως «Αρειανοί είχαν προσγειωθεί και επιδοθεί σε σφαγές». Σύμφωνα με τις μαρτυρίες της εποχής, κάποιοι ακροατές κατάλαβαν τη φάρσα και το διασκέδασαν, κάποιοι άλλοι όμως τρομοκρατήθηκαν αληθινά. «Μερικοί τηλεφώνησαν ανήσυχοι στο σταθμό και κάποιοι πήραν τους δρόμους. Δεν υπάρχει μαρτυρία ούτε καταγραφή νεκρού, τραυματία ή ζημιάς». Ο Ουέλς έλεγε αργότερα πως πριν ακόμα τελειώσει η εκπομπή του, το στούντιο είχε πλημμυρίσει από αστυνομικούς. «Κάποιος υπεύθυνος του CBS ανακοίνωσε πως το τηλεφωνικό κέντρο είχε φρακάρει από τις κλήσεις». Γύρω στα μισά της εκπομπής, οι Αρειανοί καταλάμβαναν ήδη το Μανχάταν. «Μαύρος καπνός σκεπάζει την πόλη» έλεγε με τρόμο ο εκφωνητής. Αντιγράφω από το «Rosebud»: «Οι άνθρωποι στους δρόμους τρέχουν προς το East River... Χιλιάδες άνθρωποι πέφτουν στο ποτάμι σαν τα ποντίκια. Ο καπνός έφτασε στην Times Square. Οι άνθρωποι πέφτουν σαν τις μύγες». Ακολούθησε σιγή στο σταθμό διακοπτόμενη μόνο από τις εκκλήσεις κάποιου ερασιτεχνικού ραδιοφώνου που αναζητούσε ζωντανούς: «Με ακούει κανείς; Υπάρχει κανείς εκεί έξω;». Οι καθησυχαστικές ανακοινώσεις του CBS αμέσως μετά ότι επρόκειτο απλώς για φάρσα, για ένα σόου του Ορσον Ουέλς και τίποτε περισσότερο, έπεφταν στο κενό. Οχι γιατί δεν τις πίστευαν οι ακροατές, αλλά διότι μέχρι και σήμερα, είναι αμφίβολο αν υπήρχαν ακροατές να τις ακούσουν. «Κυρίες και κύριοι, σας μιλά ο Ορσον Ουέλς για να σας βεβαιώσει πως ο Πόλεμος των Κόσμων δεν είχε καμία περαιτέρω σημασία και αφορούσε το πνεύμα της γιορτής του Halloween». Τζάμπα κόπος. Η New York Daily News έγραφε την άλλη μέρα στο πρωτοσέλιδό της: «Ραδιοφωνικός πόλεμος-απάτη ξεσηκώνει τρόμο στις ΗΠΑ». Και οι New York Times, «Ακροατές σε πανικό εκλαμβάνουν πολεμικό δράμα για πραγματικότητα». Αυτές είναι φάρσες, όχι σαν τις άλλες, τις εγχώριες για τις οποίες κάνουμε λόγο δίπλα.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Ερευνα
Απαλλοτριώσεις λόγω αρχαίων: πολίτες και περιουσίες σε ομηρία
Σκουπιδότοποι με ολίγα αρχαία
840 υποθέσεις: κόστος 320 εκατ. ευρώ
Εικαστικά
Λάβετε, φάγετε, τούτο εστί το έργο μου
Αφιέρωμα
Η επανάσταση των σίξτις πέτυχε. Τώρα στήνουμε τον πολιτισμό τους
Εμείς, του '60 οι εκδρομείς
Κριτική θεάτρου
Με πρωταγωνιστή το καινούργιο Εθνικό
Η μεταπολιτευτική μας τραγωδία
50ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης
Πάρτι γενεθλίων σε σκοτεινές αίθουσες
6η Διεθνής Εβδομάδα Μόδας
Οταν η μόδα συναντά την αρχιτεκτονική του '30