Έντυπη Έκδοση

Σταυροδρόμι ιστοριών

Ανομολόγητα σεξουαλικά αμαρτήματα, επικίνδυνες ζαβολιές των παιδικών χρόνων, αλλά και πικρές σημερινές απώλειες: Κώστας Ακρίβος, «Τελετές ενηλικίωσης. Μια ζωή σε δεκαεφτά επεισόδια»

Πόσο σκληρά μπορούν να γίνουν τα ερωτικά πάθη σε έναν τόπο κλειστό και σε μια κοινωνία που δεν μπορεί και δεν θέλει να απαλλαγεί από τους περιορισμούς της; Πόσο έτοιμος είναι ένας νεαρός άντρας να αντιμετωπίσει τα απροσδόκητα τα οποία του επιφυλάσσει το οικογενειακό και το φιλικό του περιβάλλον; Τι ρόλο καλείται να παίξει το παρελθόν σε ένα δύστροπο, αλλά και ποικιλοτρόπως ύποπτο παρόν; Πώς είναι δυνατόν να συναντηθεί η ιστορία ενός προσώπου με τις ιστορίες των διπλανών του ή με τις φωνές κάποιων μακρινών γνωρίμων, που δεν εμφανίζονται παρά με εντελώς περιστασιακό τρόπο στη ζωή του;

Με την καινούρια συλλογή διηγημάτων του, που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις «Μεταίχμιο», ο Κώστας Ακρίβος προσπαθεί να στήσει δεκαεπτά ξεχωριστές ιστορίες γύρω από το ίδιο πρόσωπο, παρακολουθώντας την πορεία του μέσα στον χρόνο και φωτίζοντας ορισμένες κατά τεκμήριον αφανείς στιγμές της.

Ο ήρωάς του ονομάζεται Αντρέας, έχει γεννηθεί και μεγαλώσει σε χωριό και ασκεί το ιατρικό επάγγελμα. Ο,τι μαθαίνουμε για τον βίο του, δεν το μαθαίνουμε σε χρονική σειρά, αλλά αποσπασματικά και ανάκατα: η αφήγηση οδεύει από τα χρόνια της εφηβείας του στις ενήλικες εμπειρίες του και από τις ενήλικες φάσεις του στις παιδικές του μνήμες.

Ο,τι απομένει μετά το πέρας μιας τέτοιας διαδρομής δεν είναι η αποσπασματική έστω διαγραφή ενός κύκλου ηλικιακής ολοκλήρωσης, όπως μας αφήνουν να εννοήσουμε ο υπότιτλος και ο υπότιτλος του βιβλίου («Τελετές ενηλικίωσης. Μια ζωή σε δεκαεφτά επεισόδια»), αλλά κάτι πολύ πιο χαλαρό και απρογραμμάτιστο.

Οι λοξές αντανακλάσεις που βγαίνουν στην επιφάνεια όταν τα στιγμιότυπα από την καθημερινότητα του Αντρέα (στην ταυτότητά του πρέπει να συνυπολογίσουμε και τον συνονόματο παππού του) έρχονται να διασταυρωθούν, λιγότερο ή περισσότερο τυχαία, με την καθημερινότητα ορισμένων τρίτων προσώπων, αποκαλύπτοντας ανομολόγητα σεξουαλικά αμαρτήματα, επικίνδυνες και αξέχαστες ζαβολιές των παιδικών χρόνων ή απαράγραπτες σημερινές απώλειες (φθορές, θανάτους και παντοειδείς καταρρεύσεις), βυθισμένες στον πόνο και τη σκληρότητα.

Μολονότι δύσκολα αποφεύγεται η εντύπωση πως τα κομμάτια που φιλοξενούνται στις «Τελετές ενηλικίωσης» έχουν απλώς συγκολληθεί γύρω από την πρωταγωνιστική μορφή του Αντρέα, χωρίς να υπάρχουν πραγματικές εσωτερικές συνδέσεις μεταξύ τους (συνδέσεις που να δίνουν κάποιο νόημα στην έννοια του τυχαίου), κάποιες ώρες αληθινής πρόκλησης και ανόθευτου ρίγους δεν απουσιάζουν από το βιβλίο - και βάζουν τη σφραγίδα τους στη γραφή του. Ξεχωρίζω, χωρίς δισταγμούς, τα «Μια μπλουτζίν πασχαλιά», «Ο λεύκος του Τάταρη», «Το πράμα το παλιακό», «Φτυστός ο Λένιν», «Γιασμπαντίν», «Νέες αφίξεις» και «Τζάμπα μάγκες, διαβόλου κέρατα».

Ιστορικός μοντερνισμός

Από την πρώτη του εμφάνιση στα γράμματα μέχρι και σήμερα, ο Μιχαήλ Μήτρας δεν έχει πάψει να υπηρετεί τον ίδιο στόχο: την εκπόνηση μιας λογοτεχνίας η οποία απαιτεί από τον αναγνώστη της διαρκή κινητοποίηση και εγρήγορση.

Στο βιβλίο του «Μηχανή αναζήτησης» (εκδ. «Νεφέλη»), ο Μήτρας υπενθυμίζει ένα μεγάλο κομμάτι της πεζογραφικής διαδρομής του, αφού στις σελίδες του συγκεντρώνει, μαζί με τα καινούρια του κείμενα, και τρία παλαιότερα, ιδιαιτέρως χαρακτηριστικά έργα του: τη «Φανταστική νουβέλα», την «Αστική τοπιογραφία» και τις «Αόριστες λεπτομέρειες».

Οπου και να παρακολουθήσουμε τον συγγραφέα θα διαπιστώσουμε την επιμονή του στον σκληρό πυρήνα των αρχών του μοντερνισμού: διάσπαση της αφηγηματικής συνοχής και συνέχειας, παιχνίδι με τις οπτικές και τις εικαστικές διαστάσεις της γραφής, ειρωνική ανακίνηση ποικίλων γλωσσικών υλικών της καθημερινότητας, με πολλαπλές παραπομπές στη διαφήμιση και την τηλεόραση, ανάμειξη της θεατρικής σκηνής με τη μυθιστορηματική πλοκή, καθώς και διαπλοκή της πρόζας με την ποιητική έκφραση. Ο Μήτρας έχει πολλές καλές στιγμές, ιδίως όταν τονίζει τα στοιχεία που αποδεικνύουν πως η λογοτεχνία συνιστά ένα πεδίο αδιάκοπης επινόησης και κατασκευής, αλλά το στιλ του δεν ξεπερνά, όπως κι αν το ζυγίσουμε, τις ιστορικές κατακτήσεις του μοντερνισμού.

Νέες εκδόσεις

«Ο κώδικας του Σινά. Το Κουαρτέτο της Ιερουσαλήμ»

EDWARD WHITTEMORE

Εισαγωγή: Jay Neugeboren. Πρόλογος: Tomas Wallace. Επίλογος: Judy Karasik. Μετάφραση: Γιάννης Κασταναράς. Επιμέλεια κειμένου: Αγγυ Βλαβιανού. Εκδόσεις Γκοβόστη.

Τι θα συνέβαινε αν μαθαίναμε πως ο Μωάμεθ έζησε πριν από τον Χριστό ή ότι οι αρετές των ιερών προσώπων του ισλάμ και του χριστιανισμού έχουν κάποια κρίσιμα κοινά στοιχεία; Μια συναρπαστική εναλλακτική ιστορία από τον Εντουαρντ Γουίτμορ.

«Θρήνοι»

ΓΙΑΝ ΚΟΧΑΝΟΦΣΚ

Μετάφραση από τα πολωνικά: Δημήτρης Χουλιαράκης. Εκδόσεις Γαβριηλίδης.

Ενας από τους σημαντικότερους ποιητές του σλαβικού κόσμου, ο ευπατρίδης Γιαν Κοχανόφσκι (1530 - 1584), θρηνεί για τον θάνατο της κόρης του Ούρσουλα και δείχνει τις μεγάλες λυρικές του δυνατότητες. Γνωριμία με μιαν ιδιαιτέρως ευαίσθητη φωνή.

«Εγώ θα κλείσω την αυλαία»

ΠΟΛΥ ΜΗΛΙΩΡΗ

Μυθιστόρημα.

Εκδόσεις Πατάκη.

Μια θεατρική συγγραφέας ξέρει πως δεν θα φέρει εις πέρας τη δουλειά της αν δεν ξεκαθαρίσει τις σχέσεις της με τη μάνα και την αδελφή της. Η αφήγηση καλύπτει την περίοδο από την ανάπτυξη της δεκαετίας του 1960 μέχρι και τις θεαματικές πολιτικές αλλαγές της μεταπολίτευσης.

«Παλίμψηστο Καβάλας»

Ανθολόγιο μεταπολεμικών λογοτεχνικών κειμένων.

Εισαγωγή, επιμέλεια, ανθολόγηση: Ευριπίδης Γαραντούδης, Μαίρη Μικέ, Εκδόσεις Καστανιώτη και Δημοτική Βιβλιοθήκη Καβάλας.

Ποιητές και πεζογράφοι της Καβάλας, οι οποίοι κάνουν την εμφάνισή τους στα γράμματα μετά το 1960. Πολύ ενδιαφέρουσες οι εισαγωγικές παρατηρήσεις του Ευριπίδη Γαραντούδη και της Μαίρης Μικέ, για τον τρόπο που μια ιστορική πόλη μετατρέπεται σε λογοτεχνική πολιτεία.

«Χειμώνας στη Λέρο»

ΟΛΥΜΠΙΑ ΚΑΡΑΓΙΩΡΓΑ

Εκδόσεις «Μελάνι».

Ποιήματα για τη φθορά, το όνειρο και τις χαμένες δυνατότητες της αγάπης. Η Ολυμπία Καράγιωργα επινοεί τις λέξεις και τις εικόνες της μακριά από την οποιαδήποτε μεγαλοστομία και μας κερδίζει με την αμεσότητά της.

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Στη στήλη
Τυπογραφείο
Άλλα θέματα στην κατηγορία Τέχνες & Πολιτισμός της έντυπης έκδοσης
Μουσική
Το ροκ παίρνει τα βουνά
Greek tour των Universe217
Μπαρόκ πάθη και Σάτιρες
Αρχαιολογία
Αποτελέσματα των ερευνών για τον μηχανισμό των Αντικυθήρων
Παρουσίαση βιβλίου
Από το κράτος πρόνοιας στο κράτος καταστολής
ΕΕΝ
Ημερίδα ντοκιμαντέρ
Σκηνοθέτες/Παραγωγοί
Ηρωας ή προδότης;
Σύγχρονη Τέχνη
«Η Ελλάδα δημιουργεί και σύγχρονο πολιτισμό»
Εθνικό Θέατρο
«Προμηθέας» με Ελληνες και Αζέρους