Έντυπη Έκδοση

Η Πινακοθήκη του δήμου μετακομίζει

Η Πινακοθήκη του Δήμου Αθηναίων μετακομίζει σε νέο κτίριο στο τέλος Μαΐου. Για την ακρίβεια δεν απομακρύνεται πολύ από την παλιά της γειτονιά, απλώς αφήνει την πλατεία Κουμουνδούρου και λοξοδρομεί στην πλατεία Αυδή, στο Μεταξουργείο. Θα στεγαστεί σε ένα κομψό διατηρητέο κτίριο του 19ου αιώνα, που είχε σχεδιάσει ο Θεόφιλος Χάνσεν και για χρόνια λειτουργούσε ως εργοστάσιο μετάξης του Α. Δουρούτη.

Τον Μάιο η Δημοτική Πινακοθήκη μετακομίζει στο διατηρητέο νεοκλασικό που σχεδίασε ο Χάνσεν. Τον Μάιο η Δημοτική Πινακοθήκη μετακομίζει στο διατηρητέο νεοκλασικό που σχεδίασε ο Χάνσεν. Οι εργασίες για την εκ βάθρων συντήρηση και ανακαίνισή του άρχισαν στο τέλος του 2007 με χρηματοδότηση του Γ' ΚΠΣ και τώρα το κτίριο παραδίδεται στο κοινό με την συνηθισμένη καθυστέρηση -έστω μικρή αυτή τη φορά- που συνοδεύει τα δημόσια έργα πολιτισμού...

Μία από τις αιτίες της καθυστέρησης είναι ότι στα θεμέλια του νεοκλασικού βρέθηκαν ρωμαϊκές αρχαιότητες, οι οποίες πλέον προστατεύονται με γυάλινο σκέπαστρο και θα μπορούν να τις βλέπουν οι επισκέπτες. «Τα προβλήματα που προέκυψαν δεν ήταν οικονομικά, αλλά τεχνικά. Είναι πιο εύκολο να χτίσεις ένα κτίριο εξ αρχής, παρά να μετατρέψεις ένα διατηρητέο του 19ου αιώνα σε σύγχρονη πινακοθήκη», εξηγεί η διευθύντρια της Πινακοθήκης του Δήμου Αθηναίων Νέλλη Κυριαζή, η οποία βρίσκεται στο τιμόνι της από το 1977.

Ασφαλώς το μουσείο δεν καυχιέται για τις αρχαιότητες, αλλά για τις συλλογές τέχνης που διαθέτει. Πάνω από 4.000 έργα δίνουν ένα ελληνικό πανόραμα της ζωγραφικής του 19ου και 20ού αιώνα: από τον Σπύρο Προσαλέντη, τον Γιώργο Ιακωβίδη, τον Γιώργο Ροϊλό, τον Νίκο Λύτρα, τον Γιώργο Μπουζιάνη, τον Γεράσιμο Στέρη, ώς τον Γιάννη Μόραλη, τον Γιάννη Σπυρόπουλο, την Οπυ Ζούνη, τον Μάκη Θεοφυλακτόπουλο, τον Πάνο Χαραλάμπους.

«Αντιπροσωπεύεται η γενιά του '80 και του '90, όμως απουσιάζει η γενιά του '60, με εξαίρεση τον Ηλία Δεκουλάκο. Ωστόσο, θα επιχειρήσουμε να καλύψουμε το κενό για να μην υπάρχουν χάσματα και ελπίζουμε ότι σύντομα, μετά τη μετακόμιση στο νέο κτίριο, θα αρχίσουν οι αγορές έργων τέχνης», λέει η διευθύντρια. Στις συλλογές της πινακοθήκης υπάρχουν ακόμα αρχιτεκτονικά σχέδια του Ερνέστου Τσίλερ (δωρεά των παιδιών του) καθώς και μια αξιόλογη συλλογή χαρακτικής με τους δασκάλους της τέχνης και τους νεότερους δημιουργούς.

Μέχρι προ τινος η Πινακοθήκη του Δήμου Αθηναίων ασφυκτιούσε σε 500 τ.μ. «Ο παλιός χώρος ήταν λειτουργικός αλλά δεν αρκούσε. Επρεπε οι μόνιμες συλλογές να σταματήσουν να υπάρχουν για να γίνονται οι περιοδικές εκθέσεις», εξηγεί η Ν. Κυριαζή. Τώρα θα απλωθεί σε 1.000 τ.μ. Η μία είσοδος θα οδηγεί στις μόνιμες συλλογές, η άλλη στις περιοδικές εκθέσεις. Ακόμα υπάρχουν εργαστήρια συντήρησης, σύγχρονες αποθήκες και χώρος για εκπαιδευτικά προγράμματα, στα οποία η πινακοθήκη δίνει ιδιαίτερη έμφαση. «Πέρυσι πάνω από 9.000 παιδιά πέρασαν από τα εκπαιδευτικά μας προγράμματα που σχεδιάζονται για κάθε ηλικία ξεχωριστά», τονίζει η ίδια. «Γίνονται από κεφάτες μουσειοπαιδαγωγούς και δεν προσφέρουν ξερή γνώση αλλά ενθαρύνουν τη συμμετοχή των παιδιών».

Η Νέλλη Κυριαζή μετράει τις ημέρες που θα ανοίξει η νέα Δημοτική Πινακοθήκη: «Οι τουρίστες που θα έρθουν θα έχουν την ευκαιρία να δουν την ιστορία της νεοελληνικής ζωγραφικής». Περιμένει όμως με ανυπομονησία τον Οκτώβριο για να δείξει μια έκθεση-έκπληξη. Πρόκειται για τη συλλογή του Γιώργου Οικονόμου που θα παρουσιαστεί για πρώτη φορά δημόσια και περιλαμβάνει εμβληματικά έργα: Πικάσο, Λεζέ, Πικαμπιά, Ματίς, Ντελβό, Χόκνεϊ, Χόγκαρθ είναι το «βαρύ πυροβολικό» που θα παρελάσει μαζί με άλλους λιγότερο γνωστούς αλλά σημαντικούς δημιουργούς, οι οποίοι έπαιξαν ρόλο στη διαμόρφωση των διεθνών εικαστικών ρευμάτων και κινημάτων.

Μόλις το 2006 άρχισε να συγκροτεί τη συλλογή του ο εφοπλιστής Γ. Οικονόμου, αλλά μέχρι σήμερα έχει συγκεντρώσει, με τη βοήθεια ειδικών, 2.000 έργα τέχνης που αντιπροσωπεύουν από την ολλανδική ζωγραφική και τον ιμπρεσιονισμό ώς τον εξπρεσιονισμό, από τη ρωσική αβαν γκάρντ, έως τον σουρεαλισμό, την αφαίρεση και τους «νέους άγριους», που έδωσαν δυναμισμό στη ζωγραφική, τη δεκαετία του '80.

Η Δημοτική Πινακοθήκη έχει μια ιστορία σχεδόν 100 χρόνων. Ως θεσμός υπάρχει από το 1914, οπότε καθήκοντα διευθυντή ανέλαβε ο Σταύρος Παπαναγιώτου, ενώ τα πρώτα έργα αγοράστηκαν το 1923. Πηγές ήταν οι Πανελλήνιες Εκθέσεις αλλά και οι επιλογές των εκάστοτε δημάρχων. Ιδιαίτερα σημαντική ήταν και η συμβολή του ζωγράφου Σπύρου Παπαλουκά στη διαμόρφωση των συλλογών της πινακοθήκης, της οποίας υπήρξε διευθυντής.

Αρχικά τα έργα φυλάσσονταν στις αποθήκες του δημαρχείου, στην πλατεία Κοτζιά και αργότερα από το 1974 στο Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Αθηναίων. Στο νεοκλασικό κτίριο του Βρεφοκομείου, που σχεδίασε ο Παναγιώτης Κάλκος στην πλατεία Κουμουνδούρου, μετακόμισε το 1982. «Οι σεισμοί του 1981 είχαν ήδη προκαλέσει φθορές στο κτίριο, που επισκευάστηκε ενώ έγιναν οι κατάλληλες επεμβάσεις προκειμένου να διαμορφωθούν οι εκθεσιακοί χώροι».

Θα αλλάξει η περιοχή

Τώρα ένα νέο κεφάλαιο ανοίγει σε ένα νέο χώρο που φιλοδοξεί είναι ανοικτός από τις 10 το πρωί μέχρι τις 8 το βράδυ, να φιλοξενεί παράλληλα παρουσιάσεις βιβλίων, διαλέξεις και άλλες εκδηλώσεις. Κι επιπλέον να συνεχίσει να περιοδεύει με αξιοπρόσεκτες εκθέσεις στην Ελλάδα και το εξωτερικό, όπως έκανε στο παρελθόν. «Δεν θέλουμε να κλειστούμε σε χρυσελεφάντινο πύργο, αλλά να προβάλουμε τη δουλειά των καλλιτεχνών και των επιμελητών», τονίζει η Ν. Κυριαζή, με ανανεωμένη διάθεση επικοινωνίας. «Η πινακοθήκη είχε μια σχετικά ήπια παρουσία, όχι όμως υποτονική. Εχει κάνει πολλή δουλειά και έχει τους θιασώτες της στην προσπάθεια να στηρίξει την ουσία των πραγμάτων και όχι το περιτύλιγμα. Ωστόσο, πρέπει να υπάρχει ένας μηχανισμός -ξέχωρος από την ιστορία της τέχνης και την επιμέλεια εκθέσεων- με στόχο την προβολή αυτής της δουλειάς».

Η νέα πινακοθήκη εμπλουτίζει τον πολιτιστικό χάρτη του Μεταξουργείου, αυτής της ιδιαίτερης γειτονιάς, όπου οι μετανάστες μπλέκονται με τους παλιούς κατοίκους και νεόδμητα λοφτ ορθώνονται δίπλα σε πορνεία. «Πηγαίνουμε σε ένα περιβάλλον δύσκολο, αλλά οικείο, είμαστε εδώ από παλιά», λέει η διευθύντρια. «Τα τελευταία χρόνια η περιοχή φιλοξενεί το Μουσείο Μπενάκη, το Γκάζι, γκαλερί... Ολα αυτά είναι ευοίωνα σημάδια, όμως δεν μπορώ να πω ότι έχει αλλάζει άρδην το προφίλ της περιοχής. Ούτε βεβαίως είναι στη δική μας ευθύνη και αρμοδιότητα να κάνουμε την περιοχή πιο βιώσιμη. Ωστόσο, πιστεύω ότι ο πολιτισμός βοηθάει να γίνει πιο ανθρώπινη η ζωή και οι οπτικές εικόνες επηρεάζουν ακόμα και τους ανθρώπους που αντιμετωπίζουν πρόβλημα επιβίωσης και δεν έχουν προτεραιότητα την τέχνη». *

Αποστολή με Email Εκτύπωση σελίδας

Διαβάστε επίσης

Στην κατηγορία
Τέχνες & Πολιτισμός
Με λέξεις-κλειδιά
Μουσεία και Αρχαιολογικοί χώροι